ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 6.53
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.53.1
धूम्राक्षं निहतं श्रुत्वा रावणो राक्षसेश्वरः।
क्रोधेन महताऽऽविष्टो निःश्वसन्नुरगो यथा ॥ ६.५३.१ ॥
ಧೂಮ್ರಾಕ್ಷನು ಹತನಾದನೆಂದು ಕೇಳಿ ರಾಕ್ಷಸೇಶ್ವರ ರಾವಣನು ಮಹಾಕ್ರೋಧದಿಂದ ಆವಿಷ್ಟನಾಗಿ ಸರ್ಪದಂತೆ ನಿಟ್ಟುಸಿರುಬಿಟ್ಟನು.
6.53.2
दीर्घमुष्णं विनिःश्वस्य क्रोधेन कलुषीकृतः।
अब्रवीद् राक्षसं क्रूरं वज्रदंष्ट्रं महाबलम् ॥ ६.५३.२ ॥
ದೀರ್ಘವಾಗಿ ಬಿಸಿಯಾಗಿ ನಿಟ್ಟುಸಿರು ಬಿಟ್ಟು, ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಕಲುಷಿತನಾದ ರಾವಣನು ಕ್ರೂರನೂ ಮಹಾಬಲನೂ ಆದ ವಜ್ರದಂಷ್ಟ್ರನೆಂಬ ರಾಕ್ಷಸನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
6.53.3
गच्छ त्वं वीर निर्याहि राक्षसैः परिवारितः।
जहि दाशरथिं रामं सुग्रीवं वानरैः सह ॥ ६.५३.३ ॥
ವೀರನೇ, ನೀನು ಹೋಗು; ರಾಕ್ಷಸರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟು ಹೊರಡು; ದಶರಥನ ಮಗ ರಾಮನನ್ನೂ ವಾನರರೊಡನೆ ಸುಗ್ರೀವನನ್ನೂ ಸಂಹರಿಸು.
6.53.4
तथेत्युक्त्वा द्रुततरं मायावी राक्षसेश्वरः।
निर्जगाम बलैः सार्धं बहुभिः परिवारितः ॥ ६.५३.४ ॥
'ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ' ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಮಾಯಾವಿ ರಾಕ್ಷಸೇಶ್ವರನು ಅತ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ, ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ, ಅನೇಕರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟು ಹೊರಟನು.
6.53.5
नागैरश्वैः खरैरुष्ट्रैः संयुक्तः सुसमाहितः।
पताकाध्वजचित्रैश्च बहुभिः समलंकृतः ॥ ६.५३.५ ॥
ಆನೆ, ಕುದುರೆ, ಕತ್ತೆ, ಒಂಟೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವನಾಗಿ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ವ್ಯವಸ್ಥಿತನಾಗಿ, ಪತಾಕೆ ಧ್ವಜಗಳ ವಿಚಿತ್ರ ಶೋಭೆಯಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾಗಿ.
6.53.6
ततो विचित्रकेयूरमुकुटेन विभूषितः।
तनुत्रं स समावृत्य सधनुर्निर्ययौ द्रुतम् ॥ ६.५३.६ ॥
ನಂತರ ವಿಚಿತ್ರವಾದ ತೋಳ್ಬಳೆ ಮತ್ತು ಕಿರೀಟದಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾಗಿ, ಕವಚವನ್ನು ತೊಟ್ಟು, ಬಿಲ್ಲಿನೊಂದಿಗೆ ಅವನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಹೊರಟನು.
6.53.7
पताकालंकृतं दीप्तं तप्तकाञ्चनभूषितम्।
रथं प्रदक्षिणं कृत्वा समारोहच्चमूपतिः ॥ ६.५३.७ ॥
ಧ್ವಜಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ, ಹೊಳೆಯುವ, ಕರಗಿಸಿದ ಚಿನ್ನದಿಂದ ಶೋಭಿಸುವ ರಥವನ್ನು ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿ ಸೇನಾಪತಿ ಅದನ್ನು ಏರಿದನು.
6.53.8
ऋष्टिभिस्तोमरैश्चित्रैः श्लक्ष्णैश्च मुसलैरपि।
भिन्दिपालैश्च चापैश्च शक्तिभिः पट्टिशैरपि ॥ ६.५३.८ ॥
ಋಷ್ಟಿ, ತೋಮರ, ವಿಚಿತ್ರ ಆಯುಧಗಳು, ನುಣುಪಾದ ಮುಸಲಗಳು, ಭಿಂದಿಪಾಲ, ಬಿಲ್ಲುಗಳು, ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಿಶಗಳೊಂದಿಗೆ.
6.53.9
खड्गैश्चक्रैर्गदाभिश्च निशितैश्च परश्वधैः।
पदातयश्च निर्यान्ति विविधाः शस्त्रपाणयः ॥ ६.५३.९ ॥
ಖಡ್ಗ, ಚಕ್ರ, ಗದೆ, ಹರಿತವಾದ ಕೊಡಲಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಾಲಾಳುಗಳು ವಿವಿಧ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಹೊರಡುತ್ತಾರೆ.
6.53.10
विचित्रवाससः सर्वे दीप्ता राक्षसपुङ्गवाः।
गजा महोत्कटाः शूराश्चलन्त इव पर्वताः ॥ ६.५३.१० ॥
ವಿಚಿತ್ರ ವಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳಾದ, ಎಲ್ಲರೂ ಹೊಳೆಯುವ ರಾಕ್ಷಸ ಶ್ರೇಷ್ಠರು, ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಉಗ್ರವಾದ ಶೂರ ಆನೆಗಳು ಚಲಿಸುವ ಪರ್ವತಗಳಂತೆ ಇದ್ದವು.
6.53.11
ते युद्धकुशला रूढास्तोमराङ्कुशपाणिभिः।
अन्ये लक्षणसंयुक्ताः शूरारूढा महाबलाः ॥ ६.५३.११ ॥
ಯುದ್ಧ ನಿಪುಣರಾದ ಅವರು ತೋಮರ ಮತ್ತು ಅಂಕುಶಗಳನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಏರಿ ಕುಳಿತರು; ಇತರರು ಲಕ್ಷಣಯುಕ್ತರು, ಶೂರರು, ಮಹಾಬಲರು ಕೂಡ ಏರಿದರು.
6.53.12
तद् राक्षसबलं सर्वं विप्रस्थितमशोभत।
प्रावृट्काले यथा मेघा नर्दमानाः सविद्युतः ॥ ६.५३.१२ ॥
ಆ ಸಂಪೂರ್ಣ ರಾಕ್ಷಸ ಸೇನೆಯು ಹೊರಟು, ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಮಿಂಚಿನೊಂದಿಗೆ ಗರ್ಜಿಸುವ ಮೇಘಗಳಂತೆ ಶೋಭಿಸಿತು.
6.53.13
निःसृता दक्षिणद्वारादङ्गदो यत्र यूथपः।
तेषां निष्क्रममाणानामशुभं समजायत ॥ ६.५३.१३ ॥
ದಕ್ಷಿಣ ದ್ವಾರದಿಂದ ಹೊರಬಂದು, ಯೂಥಪತಿ ಅಂಗದನಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಅವರು ಹೊರಡುತ್ತಿರುವಾಗ ಅಶುಭ ಸಂಭವಿಸಿತು.
6.53.14
आकाशाद् विघनात् तीव्रा उल्काश्चाभ्यपतंस्तदा।
वमन्तः पावकज्वालाः शिवा घोरा ववाशिरे ॥ ६.५३.१४ ॥
ಆಗ ಆಕಾಶದಿಂದ, ಮೇಘಗಳ ನಡುವಿನಿಂದ, ಭೀಕರ ಉಲ್ಕೆಗಳು ಬಿದ್ದವು, ಅಗ್ನಿಜ್ವಾಲೆಗಳನ್ನು ಕಕ್ಕುತ್ತಾ; ಭಯಂಕರ ನರಿಗಳು ಕೂಗಿದವು.
6.53.15
व्याहरन्त मृगा घोरा रक्षसां निधनं तदा।
समापतन्तो योधास्तु प्रास्खलंस्तत्र दारुणम् ॥ ६.५३.१५ ॥
ಆಗ ಭೀಕರ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ರಾಕ್ಷಸರ ನಾಶವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾ ಕೂಗಿದವು; ಧಾವಿಸಿ ಬಂದ ಯೋಧರು ಅಲ್ಲಿ ಭಯಂಕರವಾಗಿ ಎಡವಿ ಬಿದ್ದರು.
6.53.16
एतानौत्पातिकान् दृष्ट्वा वज्रदंष्ट्रो महाबलः।
धैर्यमालम्ब्य तेजस्वी निर्जगाम रणोत्सुकः ॥ ६.५३.१६ ॥
ಈ ಅಪಶಕುನಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ ವಜ್ರದಂಷ್ಟ್ರನು ಧೈರ್ಯವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ತೇಜಸ್ವಿಯಾಗಿ, ಯುದ್ಧೋತ್ಸಾಹದಿಂದ ಹೊರಟನು.
6.53.17
तांस्तु विद्रवतो दृष्ट्वा वानरा जितकाशिनः।
प्रणेदुः सुमहानादान् दिशः शब्देन पूरयन् ॥ ६.५३.१७ ॥
ಅವರು ಓಡುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಜಯ ಗಳಿಸಿದೆವೆಂದು ತಿಳಿದ ವಾನರರು ಮಹಾಘೋಷ ಮಾಡಿ, ಶಬ್ದದಿಂದ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ತುಂಬಿದರು.
6.53.18
ततः प्रवृत्तं तुमुलं हरीणां राक्षसैः सह।
घोराणां भीमरूपाणामन्योन्यवधकाङ्क्षिणाम् ॥ ६.५३.१८ ॥
ಆಗ ವಾನರರು ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರ ನಡುವೆ, ಭೀಕರ ರೂಪದವರಾಗಿ ಪರಸ್ಪರ ವಧೆಯನ್ನು ಬಯಸಿದವರ ನಡುವೆ ಘೋರ ಕೋಲಾಹಲ ಆರಂಭವಾಯಿತು.
6.53.19
निष्पतन्तो महोत्साहा भिन्नदेहशिरोधराः।
रुधिरोक्षितसर्वाङ्गा न्यपतन् धरणीतले ॥ ६.५३.१९ ॥
ಮಹೋತ್ಸಾಹದಿಂದ ಮುನ್ನುಗ್ಗಿದವರು, ದೇಹ ಮತ್ತು ಕತ್ತುಗಳು ಛಿದ್ರಗೊಂಡವರು, ಸರ್ವಾಂಗಗಳು ರಕ್ತದಿಂದ ತೋಯ್ದವರು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದರು.
6.53.20
केचिदन्योन्यमासाद्य शूराः परिघबाहवः।
चिक्षिपुर्विविधान् शस्त्रान् समरेष्वनिवर्तिनः ॥ ६.५३.२० ॥
ಕೆಲವರು, ಪರಿಘದಂತಹ ತೋಳುಗಳುಳ್ಳ ಶೂರರು, ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಎದುರಿಸಿ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯದೆ ವಿವಿಧ ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಎಸೆದರು.
6.53.21
द्रुमाणां च शिलानां च शस्त्राणां चापि निःस्वनः।
श्रूयते सुमहांस्तत्र घोरो हृदयभेदनः ॥ ६.५३.२१ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಮರಗಳ, ಬಂಡೆಗಳ ಮತ್ತು ಶಸ್ತ್ರಗಳ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ, ಭಯಂಕರ, ಹೃದಯ ಭೇದಿಸುವ ಶಬ್ದ ಕೇಳಿಸಿತು.
6.53.22
रथनेमिस्वनस्तत्र धनुषश्चापि घोरवत्।
शङ्खभेरीमृदङ्गानां बभूव तुमुलः स्वनः ॥ ६.५३.२२ ॥
ಅಲ್ಲಿ ರಥಚಕ್ರಗಳ ಶಬ್ದ, ಧನುಸ್ಸುಗಳ ಭಯಂಕರ ಶಬ್ದ ಉಂಟಾಯಿತು; ಶಂಖ, ಭೇರಿ, ಮೃದಂಗಗಳ ತುಮುಲ ಧ್ವನಿ ಮೊಳಗಿತು.
6.53.23
केचिदस्त्राणि संत्यज्य बाहुयुद्धमकुर्वत ॥ ६.५३.२३ ॥
ಕೆಲವರು ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಬಾಹುಯುದ್ಧ ಮಾಡಿದರು.
6.53.24
तलैश्च चरणैश्चापि मुष्टिभिश्च द्रुमैरपि।
जानुभिश्च हताः केचिद् भग्नदेहाश्च राक्षसाः।
शिलाभिश्चूर्णिताः केचिद् वानरैर्युद्धदुर्मदैः ॥ ६.५३.२४ ॥
ಕೆಲವು ರಾಕ್ಷಸರು ಕೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆತಗಳಿಂದ, ಕಾಲುಗಳಿಂದ, ಮುಷ್ಟಿಗಳಿಂದ, ಮರಗಳಿಂದ, ಮೊಣಕಾಲುಗಳಿಂದ ಹತರಾಗಿ ದೇಹ ಮುರಿದು ಬಿದ್ದರು; ಕೆಲವರು ಯುದ್ಧ-ಮದೋನ್ಮತ್ತ ವಾನರರಿಂದ ಬಂಡೆಗಳಿಂದ ಪುಡಿಪುಡಿಯಾದರು.
6.53.25
वज्रदंष्ट्रो भृशं बाणै रणे वित्रासयन् हरीन्।
चचार लोकसंहारे पाशहस्त इवान्तकः ॥ ६.५३.२५ ॥
ವಜ್ರದಂಷ್ಟ್ರನು ರಣದಲ್ಲಿ ಬಾಣಗಳಿಂದ ವಾನರರನ್ನು ಅತಿಯಾಗಿ ಭಯಗೊಳಿಸುತ್ತಾ ಸಂಚರಿಸಿದನು; ಲೋಕಸಂಹಾರದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪಾಶವನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದ ಯಮನಂತೆ.
6.53.26
बलवन्तोऽस्त्रविदुषो नानाप्रहरणा रणे।
जघ्नुर्वानरसैन्यानि राक्षसाः क्रोधर्मूच्छिताः ॥ ६.५३.२६ ॥
ಬಲಶಾಲಿಗಳು, ಅಸ್ತ್ರವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರು, ನಾನಾ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದ ರಾಕ್ಷಸರು ಕೋಪದಿಂದ ಮೂರ್ಛಿತರಾಗಿ ರಣದಲ್ಲಿ ವಾನರ ಸೇನೆಗಳನ್ನು ಹೊಡೆದರು.
6.53.27
जघ्ने तान् राक्षसान् सर्वान् धृष्टो वालिसुतो रणे।
क्रोधेन द्विगुणाविष्टः संवर्तक इवानलः ॥ ६.५३.२७ ॥
ವಾಲಿಯ ಪುತ್ರ ಧೀರ ಅಂಗದನು ರಣದಲ್ಲಿ ಆ ಎಲ್ಲ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನೂ ಕೊಂದನು; ಎರಡು ಪಟ್ಟು ಕೋಪದಿಂದ ಆವೇಶಗೊಂಡು, ಪ್ರಳಯಾಗ್ನಿಯಂತೆ.
6.53.28
तान् राक्षसगणान् सर्वान् वृक्षमुद्यम्य वीर्यवान्।
अङ्गदः क्रोधताम्राक्षः सिंहः क्षुद्रमृगानिव ॥ ६.५३.२८ ॥
ಕೋಪದಿಂದ ಕೆಂಪಾದ ಕಣ್ಣುಗಳ ವೀರ್ಯವಂತ ಅಂಗದನು ಮರವನ್ನೆತ್ತಿ ಆ ರಾಕ್ಷಸಗಣಗಳೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಿಂಹವು ಸಣ್ಣ ಜಿಂಕೆಗಳನ್ನು ಹೇಗೋ ಹಾಗೆ ಕೊಂದನು.
6.53.29
चकार कदनं घोरं शक्रतुल्यपराक्रमः।
अङ्गदाभिहतास्तत्र राक्षसा भीमविक्रमाः ॥ ६.५३.२९ ॥
ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಸಮಾನ ಪರಾಕ್ರಮವುಳ್ಳ ಅವನು ಅಲ್ಲಿ ಭೀಕರ ಸಂಹಾರ ಮಾಡಿದನು; ಅಂಗದನ ಹೊಡೆತಗಳಿಂದ ಭಯಂಕರ ಪರಾಕ್ರಮಿಗಳಾದ ರಾಕ್ಷಸರು ಅಲ್ಲಿ ಹತರಾದರು.
6.53.30
विभिन्नशिरसः पेतुर्निकृत्ता इव पादपाः।
रथैश्चित्रैर्ध्वजैरश्वैः शरीरैर्हरिरक्षसाम् ॥ ६.५३.३० ॥
ತಲೆ ಒಡೆದು ಹೋದವರು ಕಡಿದ ಮರಗಳಂತೆ ಬಿದ್ದರು; ವಾನರ ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರ ರಥಗಳು, ವರ್ಣರಂಜಿತ ಧ್ವಜಗಳು, ಕುದುರೆಗಳು, ದೇಹಗಳಿಂದ ರಣಭೂಮಿ ತುಂಬಿತ್ತು.
6.53.31
रुधिरौघेण संछन्ना भूमिर्भयकरी तदा।
हारकेयूरवस्त्रैश्च शस्त्रैश्च समलंकृता ॥ ६.५३.३१ ॥
ಆಗ ರಕ್ತದ ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ಆವೃತವಾದ ಆ ಭೂಮಿ ಭಯಂಕರವಾಗಿತ್ತು; ಹಾರ, ಭುಜಕೀರ್ತಿ, ವಸ್ತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಶಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಅದು ಅಲಂಕೃತವಾಗಿತ್ತು.
6.53.32
भूमिर्भाति रणे तत्र शारदीव यथा निशा।
अङ्गदस्य च वेगेन तद् राक्षसबलं महत्।
प्राकम्पत तदा तत्र पवनेनाम्बुदो यथा ॥ ६.५३.३२ ॥
ಆ ರಣಭೂಮಿ ಶರದೃತುವಿನ ರಾತ್ರಿಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಅಂಗದನ ವೇಗದಿಂದ ಆ ದೊಡ್ಡ ರಾಕ್ಷಸ ಸೇನೆ ಗಾಳಿಗೆ ಮೋಡ ನಡುಗುವಂತೆ ಆಗ ನಡುಗಿತು.