ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 6.65
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.65.1
स तथोक्तस्तु निर्भर्त्स्य कुम्भकर्णो महोदरम्।
अब्रवीद् राक्षसश्रेष्ठं भ्रातरं रावणं ततः ॥ ६.६५.१ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಕುಂಭಕರ್ಣನು ಮಹೋದರನನ್ನು ಗದರಿಸಿ, ನಂತರ ರಾಕ್ಷಸಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ತನ್ನ ಸಹೋದರ ರಾವಣನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
6.65.2
सोऽहं तव भयं घोरं वधात् तस्य दुरात्मनः।
रामस्याद्य प्रमार्जामि निर्वैरो हि सुखी भव ॥ ६.६५.२ ॥
ನಾನು ಇಂದು ಆ ದುರಾತ್ಮ ರಾಮನನ್ನು ವಧಿಸಿ ನಿನ್ನ ಘೋರ ಭಯವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುತ್ತೇನೆ; ವೈರವಿಲ್ಲದೆ ಸುಖವಾಗಿರು.
6.65.3
गर्जन्ति न वृथा शूरा निर्जला इव तोयदाः।
पश्य सम्पद्यमानं तु गर्जितं युधि कर्मणा ॥ ६.६५.३ ॥
ಶೂರರು ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಗರ್ಜಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ನೀರಿಲ್ಲದ ಮೇಘಗಳಂತೆ ಅಲ್ಲ. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕರ್ಮದಿಂದ ಸಾಧಿತವಾಗುವ ಗರ್ಜನೆಯನ್ನು ನೋಡು.
6.65.4
न मर्षयन्ति चात्मानं सम्भावयितुमात्मना।
अदर्शयित्वा शूरास्तु कर्म कुर्वन्ति दुष्करम् ॥ ६.६५.४ ॥
ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವೇ ಹೊಗಳಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಅವರು ಸಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಶೂರರು ತಮ್ಮನ್ನು ತೋರಿಸದೆಯೇ ಕಠಿಣ ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
6.65.5
विक्लवानां ह्यबुद्धीनां राज्ञां पण्डितमानिनाम्।
रोचते त्वद्वचो नित्यं कथ्यमानं महोदर ॥ ६.६५.५ ॥
ಮಹೋದರ, ದುರ್ಬಲರೂ ಬುದ್ಧಿಹೀನರೂ ತಮ್ಮನ್ನು ಪಂಡಿತರೆಂದು ಭಾವಿಸುವ ರಾಜರಿಗೆ ನಿನ್ನ ಮಾತುಗಳೇ ಯಾವಾಗಲೂ ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತವೆ.
6.65.6
युद्धे कापुरुषैर्नित्यं भवद्भिः प्रियवादिभिः।
राजानमनुगच्छद्भिः सर्वं कृत्यं विनाशितम् ॥ ६.६५.६ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಹೇಡಿಗಳಂತೆ, ಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವ ನೀವು ರಾಜನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಾ ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯವನ್ನೂ ಹಾಳುಮಾಡಿದ್ದೀರಿ.
6.65.7
राजशेषा कृता लङ्का क्षीणः कोशो बलं हतम्।
राजानमिममासाद्य सुहृच्चिह्नममित्रकम् ॥ ६.६५.७ ॥
ರಾಜನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಲಂಕೆಯಲ್ಲಿ ಬೇರೇನೂ ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಖಜಾನೆ ಕ್ಷೀಣಿಸಿತು, ಸೇನೆ ನಾಶವಾಯಿತು. ಮಿತ್ರನ ಚಿಹ್ನೆ ಹೊತ್ತ ಶತ್ರು ಈ ರಾಜನನ್ನು ತಲುಪಿದ್ದಾನೆ.
6.65.8
एष निर्याम्यहं युद्धमुद्यतः शत्रुनिर्जये।
दुर्नयं भवतामद्य समीकर्तुं महाहवे ॥ ६.६५.८ ॥
ಶತ್ರುವನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧನಾಗಿ ನಾನು ಈಗ ಹೊರಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಇಂದು ಈ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ದುರ್ನೀತಿಯನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು (ನಾನು ಹೋಗುತ್ತೇನೆ).
6.65.9
एवमुक्तवतो वाक्यं कुम्भकर्णस्य धीमतः।
प्रत्युवाच ततो वाक्यं प्रहसन् राक्षसाधिपः ॥ ६.६५.९ ॥
ಬುದ್ಧಿವಂತ ಕುಂಭಕರ್ಣನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ರಾಕ್ಷಸಾಧಿಪತಿಯು ನಗುತ್ತಾ ಹೀಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು.
6.65.10
महोदरोऽयं रामात् तु परित्रस्तो न संशयः।
न हि रोचयते तात युद्धं युद्धविशारद ॥ ६.६५.१० ॥
ಮಹೋದರನೇ, ಇವನು ರಾಮನಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೆದರಿದ್ದಾನೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಅಯ್ಯಾ, ಯುದ್ಧ ನಿಪುಣನೇ, ನಿನಗೆ ಯುದ್ಧ ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ.
6.65.11
कश्चिन्मे त्वत्समो नास्ति सौहृदेन बलेन च।
गच्छ शत्रुवधाय त्वं कुम्भकर्ण जयाय च ॥ ६.६५.११ ॥
ಸ್ನೇಹದಲ್ಲೂ ಬಲದಲ್ಲೂ ನಿನಗೆ ಸಮಾನರಾದವರು ನನಗೆ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ. ಕುಂಭಕರ್ಣನೇ, ಶತ್ರುವಿನ ವಧೆಗೆ ಮತ್ತು ಜಯಕ್ಕಾಗಿ ನೀನು ಹೋಗು.
6.65.12
शयानः शत्रुनाशार्थं भवान् सम्बोधितो मया।
अयं हि कालः सुमहान् राक्षसानामरिंदम ॥ ६.६५.१२ ॥
ಶತ್ರುನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ನಿನ್ನನ್ನು ನಾನು ಎಬ್ಬಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಶತ್ರುದಮನನೇ, ಇದು ರಾಕ್ಷಸರಿಗೆ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಕಾಲ.
6.65.13
संगच्छ शूलमादाय पाशहस्त इवान्तकः।
वानरान् राजपुत्रौ च भक्षयादित्यतेजसौ ॥ ६.६५.१३ ॥
ಯಮನಂತೆ ಪಾಶವನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು, ಶೂಲವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೊರಡು. ಸೂರ್ಯತೇಜಸ್ಸಿನ ಆ ಇಬ್ಬರು ರಾಜಕುಮಾರರನ್ನೂ ವಾನರರನ್ನೂ ನುಂಗಿಬಿಡು.
6.65.14
समालोक्य तु ते रूपं विद्रविष्यन्ति वानराः।
रामलक्ष्मणयोश्चापि हृदये प्रस्फुटिष्यतः ॥ ६.६५.१४ ॥
ನಿನ್ನ ರೂಪವನ್ನು ನೋಡಿ ವಾನರರು ಓಡಿಹೋಗುವರು; ರಾಮ-ಲಕ್ಷ್ಮಣರ ಹೃದಯಗಳೂ ಒಡೆದುಹೋಗುವವು.
6.65.15
एवमुक्त्वा महातेजाः कुम्भकर्णं महाबलम्।
पुनर्जातमिवात्मानं मेने राक्षसपुङ्गवः ॥ ६.६५.१५ ॥
ಹೀಗೆ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ ಕುಂಭಕರ್ಣನಿಗೆ ಹೇಳಿ, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ರಾಕ್ಷಸಶ್ರೇಷ್ಠನು ತನ್ನನ್ನೇ ಮರುಜನ್ಮ ಪಡೆದವನಂತೆ ಭಾವಿಸಿದನು.
6.65.16
कुम्भकर्णबलाभिज्ञो जानंस्तस्य पराक्रमम्।
बभूव मुदितो राजा शशाङ्क इव निर्मलः ॥ ६.६५.१६ ॥
ಕುಂಭಕರ್ಣನ ಬಲವನ್ನು ಬಲ್ಲ ರಾಜನು ಅವನ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನು ತಿಳಿದು, ನಿರ್ಮಲ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು.
6.65.17
इत्येवमुक्तः संहृष्टो निर्जगाम महाबलः।
राज्ञस्तु वचनं श्रुत्वा योद्धुमुद्युक्तवांस्तदा ॥ ६.६५.१७ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಮಹಾಬಲನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹೊರಟನು; ರಾಜನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಆಗಲೇ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧನಾದನು.
6.65.18
आददे निशितं शूलं वेगाच्छत्रुनिबर्हणः।
सर्वं कालायसं दीप्तं तप्तकाञ्चनभूषणम् ॥ ६.६५.१८ ॥
ಶತ್ರುಸಂಹಾರಕನು ವೇಗವಾಗಿ ಹರಿತವಾದ ಶೂಲವನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡನು; ಅದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಬ್ಬಿಣದಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟು, ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ಕಾಯಿಸಿದ ಚಿನ್ನದಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿತ್ತು.
6.65.19
इन्द्राशनिसमप्रख्यं वज्रप्रतिमगौरवम्।
देवदानवगन्धर्वयक्षपन्नगसूदनम् ॥ ६.६५.१९ ॥
ಇಂದ್ರನ ಸಿಡಿಲಿನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ, ವಜ್ರದಂತೆ ಭಾರವಾದ, ದೇವ-ದಾನವ-ಗಂಧರ್ವ-ಯಕ್ಷ-ನಾಗರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ (ಶೂಲ).
6.65.20
रक्तमाल्यमहादामं स्वतश्चोद्गतपावकम्।
आदाय विपुलं शूलं शत्रुशोणितरञ्जितम् ॥ ६.६५.२० ॥
ಕೆಂಪು ಹೂಮಾಲೆಗಳ ದೊಡ್ಡ ಹಾರವುಳ್ಳ, ತನ್ನಿಂದಲೇ ಬೆಂಕಿ ಏಳುವ, ಶತ್ರುಗಳ ರಕ್ತದಿಂದ ಕೆಂಪಾದ ದೊಡ್ಡ ಶೂಲವನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು (ಕುಂಭಕರ್ಣ).
6.65.21
कुम्भकर्णो महातेजा रावणं वाक्यमब्रवीत्।
गमिष्याम्यहमेकाकी तिष्ठत्विह बलं मम ॥ ६.६५.२१ ॥
ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ಕುಂಭಕರ್ಣನು ರಾವಣನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ನಾನು ಒಬ್ಬನೇ ಹೋಗುವೆನು; ನನ್ನ ಸೈನ್ಯ ಇಲ್ಲಿಯೇ ಇರಲಿ."
6.65.22
अद्य तान् क्षुधितः क्रुद्धो भक्षयिष्यामि वानरान्।
कुम्भकर्णवचः श्रुत्वा रावणो वाक्यमब्रवीत् ॥ ६.६५.२२ ॥
"ಇಂದು ಹಸಿವು ಮತ್ತು ಕೋಪದಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ನಾನು ಆ ವಾನರರನ್ನು ತಿಂದುಬಿಡುತ್ತೇನೆ." ಕುಂಭಕರ್ಣನ ಮಾತು ಕೇಳಿ ರಾವಣ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
6.65.23
सैन्यैः परिवृतो गच्छ शूलमुद्गरपाणिभिः।
वानरा हि महात्मानः शूराः सुव्यवसायिनः ॥ ६.६५.२३ ॥
"ಶೂಲ ಮತ್ತು ಗದೆಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದ ಸೈನಿಕರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟು ಹೋಗು. ವಾನರರು ನಿಜಕ್ಕೂ ಮಹಾತ್ಮರು, ಶೂರರು, ದೃಢ ನಿಶ್ಚಯವುಳ್ಳವರು."
6.65.24
एकाकिनं प्रमत्तं वा नयेयुर्दशनैः क्षयम्।
तस्मात् परमदुर्धर्षः सैन्यैः परिवृतो व्रज।
रक्षसामहितं सर्वं शत्रुपक्षं निषूदय ॥ ६.६५.२४ ॥
"ಒಬ್ಬನೇ ಇರುವವನನ್ನು ಅಥವಾ ಅಜಾಗರೂಕನನ್ನು ಅವು ಹಲ್ಲುಗಳಿಂದ ನಾಶಕ್ಕೆ ಎಳೆದೊಯ್ಯಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಅತ್ಯಂತ ಅಜೇಯನಾಗಿ, ಸೈನ್ಯದಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟು ಹೋಗು. ರಾಕ್ಷಸರ ಶತ್ರುಪಕ್ಷವನ್ನೆಲ್ಲ ನಾಶಮಾಡು."
6.65.25
अथासनात् समुत्पत्य स्रजं मणिकृतान्तराम्।
आबबन्ध महातेजाः कुम्भकर्णस्य रावणः ॥ ६.६५.२५ ॥
ಆಗ ಆಸನದಿಂದ ಎದ್ದು, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ರಾವಣನು ಕುಂಭಕರ್ಣನಿಗೆ ಮಣಿಗಳ ನಡುವೆ ಜೋಡಿಸಿದ ಮಾಲೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿದನು.
6.65.26
अङ्गदान्यङ्गुलीवेष्टान् वराण्याभरणानि च।
हारं च शशिसंकाशमाबबन्ध महात्मनः ॥ ६.६५.२६ ॥
ತೋಳ್ಬಳೆಗಳು, ಬೆರಳುಂಗುರಗಳು, ಇತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಭರಣಗಳು ಮತ್ತು ಚಂದ್ರನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಹಾರವನ್ನು ಆ ಮಹಾತ್ಮನಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದನು.
6.65.27
दिव्यानि च सुगन्धीनि माल्यदामानि रावणः।
गात्रेषु सज्जयामास श्रोत्रयोश्चास्य कुण्डले ॥ ६.६५.२७ ॥
ರಾವಣನು ದಿವ್ಯ ಸುಗಂಧದ ಹೂಮಾಲೆಗಳನ್ನು ಅವನ ಅಂಗಗಳ ಮೇಲೆ ಅಲಂಕರಿಸಿ, ಅವನ ಕಿವಿಗಳಲ್ಲಿ ಕುಂಡಲಗಳನ್ನು ತೊಡಿಸಿದನು.
6.65.28
काञ्चनाङ्गदकेयूरनिष्काभरणभूषितः।
कुम्भकर्णो बृहत्कर्णः सुहुतोऽग्निरिवाबभौ ॥ ६.६५.२८ ॥
ಚಿನ್ನದ ತೋಳ್ಬಳೆ, ಕಂಕಣ ಮತ್ತು ಚಿನ್ನದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾದ ದೊಡ್ಡ ಕಿವಿಯ ಕುಂಭಕರ್ಣನು, ಸುಹುತವಾದ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಹೊಳೆದನು.
6.65.29
श्रोणीसूत्रेण महता मेचकेन व्यराजत।
अमृतोत्पादने नद्धो भुजङ्गेनेव मन्दरः ॥ ६.६५.२९ ॥
ದೊಡ್ಡ ಕಪ್ಪು ಸೊಂಟದ ದಾರದಿಂದ ಅವನು ಹೊಳೆದನು; ಅಮೃತ ಮಥನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸರ್ಪದಿಂದ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟ ಮಂದರ ಪರ್ವತದಂತೆ.
6.65.30
स काञ्चनं भारसहं निवातं
विद्युत्प्रभं दीप्तमिवात्मभासा।
आबध्यमानः कवचं रराज
संध्याभ्रसंवीत इवाद्रिराजः ॥ ६.६५.३० ॥
ಚಿನ್ನದ, ಭಾರವನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ, ಗಾಳಿಯೂ ತೂರದ, ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಕವಚವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಅವನು ತನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ಉರಿಯುವವನಂತೆ, ಸಂಧ್ಯಾ ಮೇಘಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾದ ಪರ್ವತರಾಜನಂತೆ ಹೊಳೆದನು.
6.65.31
सर्वाभरणसर्वाङ्गः शूलपाणिः स राक्षसः।
त्रिविक्रमकृतोत्साहो नारायण इवाबभौ ॥ ६.६५.३१ ॥
ಎಲ್ಲ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾದ ಆ ರಾಕ್ಷಸನು, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಶೂಲವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ತ್ರಿವಿಕ್ರಮನಂತೆ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ನಾರಾಯಣನಂತೆ ಹೊಳೆದನು.
6.65.32
भ्रातरं सम्परिष्वज्य कृत्वा चापि प्रदक्षिणम्।
प्रणम्य शिरसा तस्मै प्रतस्थे स महाबलः ॥ ६.६५.३२ ॥
ಸಹೋದರನನ್ನು ಆಲಿಂಗಿಸಿ, ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿ, ತಲೆಬಾಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಆ ಮಹಾಬಲನು ಹೊರಟನು.
6.65.33
तमाशीर्भिः प्रशस्ताभिः प्रेषयामास रावणः।
शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषैः सैन्यैश्चापि वरायुधैः ॥ ६.६५.३३ ॥
ಶಂಖ ದುಂದುಭಿ ನಾದದಿಂದ, ಉತ್ತಮ ಆಯುಧಗಳ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ, ಶುಭ ಆಶೀರ್ವಾದಗಳಿಂದ ರಾವಣನು ಅವನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದನು.
6.65.34
तं गजैश्च तुरंगैश्च स्यन्दनैश्चाम्बुदस्वनैः।
अनुजग्मुर्महात्मानो रथिनो रथिनां वरम् ॥ ६.६५.३४ ॥
ಆನೆಗಳು, ಕುದುರೆಗಳು, ರಥಗಳು ಮೇಘ ಗರ್ಜನೆಯಂತೆ ಧ್ವನಿಸುತ್ತಿರಲು, ಮಹಾತ್ಮರಾದ ರಥಿಕರು ರಥಿಕರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರು.
6.65.35
सर्पैरुष्ट्रैः खरैश्चैव सिंहद्विपमृगद्विजैः।
अनुजग्मुश्च तं घोरं कुम्भकर्णं महाबलम् ॥ ६.६५.३५ ॥
ಸರ್ಪ, ಒಂಟೆ, ಕತ್ತೆ, ಸಿಂಹ, ಆನೆ, ಜಿಂಕೆ, ಪಕ್ಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರು ಆ ಘೋರ ಮಹಾಬಲ ಕುಂಭಕರ್ಣನನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರು.
6.65.36
स पुष्पवर्षैरवकीर्यमाणो
धृतातपत्रः शितशूलपाणिः।
मदोत्कटः शोणितगन्धमत्तो
विनिर्ययौ दानवदेवशत्रुः ॥ ६.६५.३६ ॥
ಹೂಮಳೆಯಿಂದ ಆವೃತನಾಗಿ, ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಛತ್ರ ಧರಿಸಿ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಚೂಪಾದ ಶೂಲ ಹಿಡಿದು, ಮದದಿಂದ ಉಗ್ರನಾಗಿ, ರಕ್ತದ ಗಂಧದಿಂದ ಮತ್ತನಾಗಿ, ದಾನವ-ದೇವ ಶತ್ರುವು ಹೊರಟನು.
6.65.37
पदातयश्च बहवो महानादा महाबलाः।
अन्वयू राक्षसा भीमा भीमाक्षाः शस्त्रपाणयः ॥ ६.६५.३७ ॥
ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಬಂದ ಅನೇಕ ಮಹಾನಾದ ಮಾಡುವ, ಮಹಾಬಲರಾದ, ಭಯಂಕರ ನೇತ್ರರಾದ ರಾಕ್ಷಸರು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಅವನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು.
6.65.38
रक्ताक्षाः सुबहुव्यामा नीलाञ्जनचयोपमाः।
शूलानुद्यम्य खड्गांश्च निशितांश्च परश्वधान् ॥ ६.६५.३८ ॥
ಕೆಂಪು ಕಣ್ಣಿನ, ಬಹಳ ಉದ್ದದ ತೋಳುಗಳ, ಮಹಾದೇಹದ, ನೀಲ ಅಂಜನದ ರಾಶಿಯಂತಿದ್ದ ರಾಕ್ಷಸರು ಶೂಲ, ಖಡ್ಗ ಮತ್ತು ಹರಿತವಾದ ಗೊಡ್ಡಲಿಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿದ್ದರು.
6.65.39
भिन्दिपालांश्च परिघान् गदाश्च मुसलानि च।
तालस्कन्धांश्च विपुलान् क्षेपणीयान् दुरासदान् ॥ ६.६५.३९ ॥
ಭಿಂದಿಪಾಲ, ಪರಿಘ, ಗದೆ, ಮುಸಲ ಮತ್ತು ತಾಳವೃಕ್ಷದ ಕಾಂಡದಂತಿದ್ದ ವಿಶಾಲ, ಎಸೆಯಲು ಯೋಗ್ಯ, ಎದುರಿಸಲಸಾಧ್ಯವಾದ ಆಯುಧಗಳನ್ನೂ.
6.65.40
अथान्यद्वपुरादाय दारुणं घोरदर्शनम्।
निष्पपात महातेजाः कुम्भकर्णो महाबलः ॥ ६.६५.४० ॥
ಆಗ ಇನ್ನೊಂದು ಭಯಂಕರ, ಘೋರ ರೂಪದ ದೇಹವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ಮಹಾಬಲ ಕುಂಭಕರ್ಣನು ಹೊರಬಂದನು.
6.65.41
धनुःशतपरीणाहः स षट्शतसमुच्छ्रितः।
रौद्रः शकटचक्राक्षो महापर्वतसंनिभः ॥ ६.६५.४१ ॥
ನೂರು ಬಿಲ್ಲುಗಳಷ್ಟು ಅಗಲ, ಆರು ನೂರು ಬಿಲ್ಲುಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರವಿದ್ದ ಅವನು ಭೀಕರನಾಗಿದ್ದನು; ಗಾಡಿಯ ಚಕ್ರದಂತಹ ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳವನು, ಮಹಾ ಪರ್ವತದಂತಿದ್ದನು.
6.65.42
संनिपत्य च रक्षांसि दग्धशैलोपमो महान्।
कुम्भकर्णो महावक्त्रः प्रहसन्निदमब्रवीत् ॥ ६.६५.४२ ॥
ರಾಕ್ಷಸರ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು, ಸುಟ್ಟ ಪರ್ವತದಂತಿದ್ದ ಮಹಾಕಾಯ ಕುಂಭಕರ್ಣನು, ದೊಡ್ಡ ಬಾಯಿಯವನು, ನಗುತ್ತಾ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
6.65.43
अद्य वानरमुख्यानां तानि यूथानि भागशः।
निर्दहिष्यामि संक्रुद्धः पतङ्गानिव पावकः ॥ ६.६५.४३ ॥
ಇಂದು ಕೋಪದಿಂದ ನಾನು ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಾನರರ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ತುಂಡು ತುಂಡಾಗಿ, ಬೆಂಕಿ ಪತಂಗಗಳನ್ನು ಸುಡುವಂತೆ ಸುಟ್ಟುಬಿಡುತ್ತೇನೆ.
6.65.44
नापराध्यन्ति मे कामं वानरा वनचारिणः।
जातिरस्मद्विधानां सा पुरोद्यानविभूषणम् ॥ ६.६५.४४ ॥
ಈ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ತಿರುಗುವ ವಾನರರು ನನಗೆ ಯಾವ ಅಪರಾಧವನ್ನೂ ಮಾಡಿಲ್ಲ; ನಮ್ಮಂಥವರಿಗೆ ಆ ಜಾತಿ ನಗರದ ಮುಂದಿನ ಉದ್ಯಾನಗಳ ಅಲಂಕಾರವೇ ಆಗಿದೆ.
6.65.45
पुररोधस्य मूलं तु राघवः सहलक्ष्मणः।
हते तस्मिन् हतं सर्वं तं वधिष्यामि संयुगे ॥ ६.६५.४५ ॥
ನಗರ ಮುತ್ತಿಗೆಗೆ ಮೂಲ ರಾಘವನೇ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೇ; ಅವರು ಹತರಾದರೆ ಎಲ್ಲವೂ ಹತವಾದಂತೆ; ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ನಾನು ಸಂಹರಿಸುತ್ತೇನೆ.
6.65.46
एवं तस्य ब्रुवाणस्य कुम्भकर्णस्य राक्षसाः।
नादं चक्रुर्महाघोरं कम्पयन्त इवार्णवम् ॥ ६.६५.४६ ॥
ಕುಂಭಕರ್ಣ ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ, ರಾಕ್ಷಸರು ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಕಂಪಿಸುವಂತೆ ಅತ್ಯಂತ ಭಯಂಕರ ಗರ್ಜನೆ ಮಾಡಿದರು.
6.65.47
तस्य निष्पततस्तूर्णं कुम्भकर्णस्य धीमतः।
बभूवुर्घोररूपाणि निमित्तानि समन्ततः ॥ ६.६५.४७ ॥
ವೇಗವಾಗಿ ಹೊರಟ ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಕುಂಭಕರ್ಣನ ಸುತ್ತಲೂ ಭಯಂಕರ ರೂಪದ ದುಶ್ಶಕುನಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು.
6.65.48
उल्काशनियुता मेघा बभूवुर्गर्दभारुणाः।
ससागरवना चैव वसुधा समकम्पत ॥ ६.६५.४८ ॥
ಉಲ್ಕೆ ಮತ್ತು ಸಿಡಿಲುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮೋಡಗಳು ಕತ್ತೆಯ ಬಣ್ಣದಂತೆ ಕೆಂಪಾದವು; ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಕಾಡುಗಳೊಂದಿಗಿನ ಭೂಮಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಡುಗಿತು.
6.65.49
घोररूपाः शिवा नेदुः सज्वालकवलैर्मुखैः।
मण्डलान्यपसव्यानि बबन्धुश्च विहंगमाः ॥ ६.६५.४९ ॥
ಭಯಂಕರ ರೂಪದ ನರಿಗಳು ಉರಿಯುವ ತುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಾಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಕೂಗಿದವು; ಪಕ್ಷಿಗಳು ಎಡಕ್ಕೆ ವೃತ್ತಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ಹಾರಿದವು.
6.65.50
निष्पपात च गृध्रोऽस्य शूले वै पथि गच्छतः।
प्रास्फुरन्नयनं चास्य सव्यो बाहुरकम्पत ॥ ६.६५.५० ॥
ಅವನು ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅವನ ಶೂಲದ ಮೇಲೆ ಹದ್ದು ಬಿದ್ದಿತು; ಅವನ ಕಣ್ಣು ಅದಿರಿತು, ಎಡಗೈ ನಡುಗಿತು.
6.65.51
निष्पपात तदा चोल्का ज्वलन्ती भीमनिःस्वना।
आदित्यो निष्प्रभश्चासीन्न वाति च सुखोऽनिलः ॥ ६.६५.५१ ॥
ಆಗ ಭಯಂಕರ ಶಬ್ದದಿಂದ ಉರಿಯುವ ಉಲ್ಕೆ ಬಿದ್ದಿತು; ಸೂರ್ಯನು ಪ್ರಭೆಗುಂದಿದನು, ಸುಖಕರ ಗಾಳಿ ಬೀಸಲಿಲ್ಲ.
6.65.52
अचिन्तयन् महोत्पातानुदितान् रोमहर्षणान्।
निर्ययौ कुम्भकर्णस्तु कृतान्तबलचोदितः ॥ ६.६५.५२ ॥
ಎದ್ದಿದ್ದ ಈ ರೋಮಾಂಚಕ ಮಹಾ ಅಪಶಕುನಗಳನ್ನು ಯೋಚಿಸಿದರೂ, ಯಮನ ಬಲದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾದ ಕುಂಭಕರ್ಣ ಹೊರಟನು.
6.65.53
स लङ्घयित्वा प्राकारं पद्भ्यां पर्वतसंनिभः।
ददर्शाभ्रघनप्रख्यं वानरानीकमद्भुतम् ॥ ६.६५.५३ ॥
ಪರ್ವತದಂತಿದ್ದ ಅವನು ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಕಾರವನ್ನು ಹಾರಿ ದಾಟಿ, ದಟ್ಟ ಮೇಘದಂತಿದ್ದ ಅದ್ಭುತ ವಾನರ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ನೋಡಿದನು.
6.65.54
ते दृष्ट्वा राक्षसश्रेष्ठं वानराः पर्वतोपमम्।
वायुनुन्ना इव घना ययुः सर्वा दिशस्तदा ॥ ६.६५.५४ ॥
ರಾಕ್ಷಸಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ, ಪರ್ವತದಂತಿದ್ದ ಅವನನ್ನು ನೋಡಿ ವಾನರರು ಗಾಳಿಯಿಂದ ತಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟ ಮೇಘಗಳಂತೆ ಆಗ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೂ ಓಡಿದರು.
6.65.55
तद् वानरानीकमतिप्रचण्डं
दिशो द्रवद्भिन्नमिवाभ्रजालम्।
स कुम्भकर्णः समवेक्ष्य हर्षा-
न्ननाद भूयो घनवद्घनाभः ॥ ६.६५.५५ ॥
ದಿಕ್ಕುದಿಕ್ಕಿಗೆ ಓಡುತ್ತಿರುವ, ಚದುರಿದ ಮೋಡಗಳ ಸಮೂಹದಂತಿದ್ದ ಆ ಅತಿ ಪ್ರಚಂಡ ವಾನರ ಸೇನೆಯನ್ನು ನೋಡಿ, ಮೇಘದಂತೆ ಕಪ್ಪಾದ ಕುಂಭಕರ್ಣನು ಹರ್ಷದಿಂದ ಮತ್ತೆ ಗರ್ಜಿಸಿದನು.
6.65.56
ते तस्य घोरं निनदं निशम्य
यथा निनादं दिवि वारिदस्य।
पेतुर्धरण्यां बहवः प्लवङ्गा
निकृत्तमूला इव शालवृक्षाः ॥ ६.६५.५६ ॥
ಅವನ ಭಯಂಕರ ಗರ್ಜನೆಯನ್ನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಮೇಘನಾದದಂತೆ ಕೇಳಿ, ಬೇರು ಕತ್ತರಿಸಿದ ಸಾಲ ಮರಗಳಂತೆ ಅನೇಕ ವಾನರರು ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದರು.
6.65.57
विपुलपरिघवान् स कुम्भकर्णो
रिपुनिधनाय विनिःसृतो महात्मा।
कपिगणभयमाददत् सुभीमं
प्रभुरिव किंकरदण्डवान् युगान्ते ॥ ६.६५.५७ ॥
ದೊಡ್ಡ ಕಬ್ಬಿಣದ ಗದೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದ ಮಹಾತ್ಮ ಕುಂಭಕರ್ಣನು ಶತ್ರುನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಹೊರಬಂದನು; ವಾನರ ಗುಂಪುಗಳಿಗೆ ಅತಿ ಭಯಂಕರ ಭಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತಾ, ಯುಗಾಂತದಲ್ಲಿ ಕಿಂಕರದಂಡವನ್ನು ಹಿಡಿದ ಪ್ರಭುವಿನಂತೆ.