ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 6.73
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.73.1
ततो हतान् राक्षसपुङ्गवांस्तान्
देवान्तकादित्रिशिरोऽतिकायान्।
रक्षोगणास्तत्र हतावशिष्टा-
स्ते रावणाय त्वरिताः शशंसुः ॥ ६.७३.१ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಾಕ್ಷಸರು—ದೇವಾಂತಕ, ತ್ರಿಶಿರ, ಅತಿಕಾಯ ಮೊದಲಾದವರು—ಅವರಿಂದ ಉಳಿದ ರಾಕ್ಷಸರು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ರಾವಣನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ತಿಳಿಸಿದರು.
6.73.2
ततो हतांस्तान् सहसा निशम्य
राजा महाबाष्पपरिप्लुताक्षः।
पुत्रक्षयं भ्रातृवधं च घोरं
विचिन्त्य राजा विपुलं प्रदध्यौ ॥ ६.७३.२ ॥
ಆ ಹತರ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ಕೇಳಿದ ರಾಜನ ಕಣ್ಣುಗಳು ಮಹಾ ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದವು; ಮಕ್ಕಳ ನಾಶ ಮತ್ತು ಸೋದರರ ವಧೆಯ ಭೀಕರತೆಯನ್ನು ಚಿಂತಿಸಿ ರಾಜನು ಬಹಳ ಚಿಂತಾಕ್ರಾಂತನಾದನು.
6.73.3
ततस्तु राजानमुदीक्ष्य दीनं
शोकार्णवे सम्परिपुप्लुवानम्।
रथर्षभो राक्षसराजसूनु-
स्तमिन्द्रजिद् वाक्यमिदं बभाषे ॥ ६.७३.३ ॥
ಆಗ ದೀನನಾಗಿ ಶೋಕಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜನನ್ನು ನೋಡಿ, ರಥವೀರರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ರಾಕ್ಷಸರಾಜನ ಮಗ ಇಂದ್ರಜಿತ್ತು ಅವನಿಗೆ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
6.73.4
न तात मोहं परिगन्तुमर्हसे
यत्रेन्द्रजिज्जीवति नैर्ऋतेश।
नेन्द्रारिबाणाभिहतो हि कश्चित्
प्राणान् समर्थः समरेऽभिपातुम् ॥ ६.७३.४ ॥
ತಂದೆಯೇ, ಮೋಹದಲ್ಲಿ ಬೀಳುವುದು ನಿನಗೆ ತಕ್ಕುದಲ್ಲ; ಇಂದ್ರಜಿತ್ತು ಜೀವಿಸಿರುವಾಗ, ರಾಕ್ಷಸೇಶ್ವರನೇ, ಇಂದ್ರನ ಶತ್ರುವಿನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಯಾರೂ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಕುಡಿಯಲು ಸಮರ್ಥರಲ್ಲ.
6.73.5
पश्याद्य रामं सह लक्ष्मणेन
मद्बाणनिर्भिन्नविकीर्णदेहम्।
गतायुषं भूमितले शयानं
शितैः शरैराचितसर्वगात्रम् ॥ ६.७३.५ ॥
ಇಂದು ನೋಡು, ರಾಮನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ನನ್ನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಚುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟು ಛಿದ್ರಗೊಂಡ ದೇಹದೊಂದಿಗೆ, ಪ್ರಾಣ ಹೋದವನಾಗಿ, ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲ ಅಂಗಗಳು ತುಂಬಿ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿರುವುದನ್ನು.
6.73.6
इमां प्रतिज्ञां शृणु शक्रशत्रोः
सुनिश्चितां पौरुषदैवयुक्ताम्।
अद्यैव रामं सह लक्ष्मणेन
संतर्पयिष्यामि शरैरमोघैः ॥ ६.७३.६ ॥
ಇಂದ್ರಶತ್ರು ಹೇಳಿದನು: ಪೌರುಷ ಮತ್ತು ದೈವದಿಂದ ಕೂಡಿದ ನನ್ನ ಈ ದೃಢ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನು ಕೇಳು. ಇಂದೇ ನಾನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ರಾಮನನ್ನು ಅಮೋಘ ಬಾಣಗಳಿಂದ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುತ್ತೇನೆ.
6.73.7
अद्येन्द्रवैवस्वतविष्णुरुद्र-
साध्याश्च वैश्वानरचन्द्रसूर्याः।
द्रक्ष्यन्ति मे विक्रममप्रमेयं
विष्णोरिवोग्रं बलियज्ञवाटे ॥ ६.७३.७ ॥
ಇಂದು ಇಂದ್ರ, ವೈವಸ್ವತ ಯಮ, ವಿಷ್ಣು, ರುದ್ರ, ಸಾಧ್ಯರು, ಅಗ್ನಿ, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯ ನನ್ನ ಅಪ್ರಮೇಯ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನು ನೋಡುವರು; ಬಲಿಯ ಯಜ್ಞವಾಟದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಉಗ್ರ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನು ನೋಡಿದಂತೆ.
6.73.8
स एवमुक्त्वा त्रिदशेन्द्रशत्रु-
रापृच्छ्य राजानमदीनसत्त्वः।
समारुरोहानिलतुल्यवेगं
रथं खरश्रेष्ठसमाधियुक्तम् ॥ ६.७३.८ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಇಂದ್ರಶತ್ರು, ದೀನತೆ ಇಲ್ಲದ ಧೈರ್ಯವುಳ್ಳವನು, ರಾಜನ ಬಳಿ ಬೀಳ್ಕೊಂಡು, ಗಾಳಿಯ ವೇಗದ, ಉತ್ತಮ ಕತ್ತೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ ರಥವನ್ನೇರಿದನು.
6.73.9
समास्थाय महातेजा रथं हरिरथोपमम्।
जगाम सहसा तत्र यत्र युद्धमरिंदमः ॥ ६.७३.९ ॥
ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಶತ್ರುನಿಗ್ರಹಕಾರಕನು, ಇಂದ್ರರಥದಂತಿರುವ ರಥವನ್ನೇರಿ, ಯುದ್ಧ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ತಕ್ಷಣ ತೆರಳಿದನು.
6.73.10
तं प्रस्थितं महात्मानमनुजग्मुर्महाबलाः।
संहर्षमाणा बहवो धनुःप्रवरपाणयः ॥ ६.७३.१० ॥
ಹೊರಟ ಆ ಮಹಾತ್ಮನನ್ನು ಅನೇಕ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಗಳು, ಹರ್ಷದಿಂದ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಬಿಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು.
6.73.11
गजस्कन्धगताः केचित् केचित् परमवाजिभिः।
व्याघ्रवृश्चिकमार्जारखरोष्ट्रैश्च भुजङ्गमैः ॥ ६.७३.११ ॥
ಕೆಲವರು ಆನೆಯ ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ, ಕೆಲವರು ಉತ್ತಮ ಕುದುರೆಗಳ ಮೇಲೆ, ಕೆಲವರು ಹುಲಿ, ಚೇಳು, ಬೆಕ್ಕು, ಕತ್ತೆ, ಒಂಟೆ, ಹಾವುಗಳ ಮೇಲೆ ಇದ್ದರು.
6.73.12
वराहैः श्वापदैः सिंहैर्जम्बुकैः पर्वतोपमैः।
काकहंसमयूरैश्च राक्षसा भीमविक्रमाः ॥ ६.७३.१२ ॥
ಹಂದಿಗಳು, ಕ್ರೂರ ಮೃಗಗಳು, ಸಿಂಹಗಳು, ನರಿಗಳು, ಪರ್ವತದಂತಿರುವ ಜೀವಿಗಳು, ಕಾಗೆಗಳು, ಹಂಸಗಳು, ನವಿಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಏರಿದ ಭೀಕರ ಪರಾಕ್ರಮದ ರಾಕ್ಷಸರು.
6.73.13
प्रासपट्टिशनिस्त्रिंशपरश्वधगदाधराः।
भुशुण्डिमुद्गरायष्टिशतघ्नीपरिघायुधाः ॥ ६.७३.१३ ॥
ಈಟಿ, ಪಟ್ಟಿಶ, ಖಡ್ಗ, ಕೊಡಲಿ, ಗದೆ ಧರಿಸಿದವರು; ಭುಶುಂಡಿ, ಮುದ್ಗರ, ಕೋಲು, ಶತಘ್ನಿ, ಪರಿಘ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದವರು.
6.73.14
स शङ्खनिनदैः पूर्णैर्भेरीणां चापि निःस्वनैः।
जगाम त्रिदशेन्द्रारिराजिं वेगेन वीर्यवान् ॥ ६.७३.१४ ॥
ಶಂಖನಾದ ಮತ್ತು ಭೇರಿಗಳ ಘೋಷದಿಂದ ತುಂಬಿರಲು, ಪರಾಕ್ರಮಿಯಾದ ಅವನು ವೇಗವಾಗಿ ಇಂದ್ರಶತ್ರುಗಳ ಸೇನೆಯತ್ತ ಸಾಗಿದನು.
6.73.15
स शङ्खशशिवर्णेन छत्रेण रिपुसूदनः।
रराज प्रतिपूर्णेन नभश्चन्द्रमसा यथा ॥ ६.७३.१५ ॥
ಶಂಖ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರನಂತೆ ಬಿಳುಪಾದ ಪೂರ್ಣ ಛತ್ರದಿಂದ ಶತ್ರುಸಂಹಾರಕನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರನಂತೆ ಶೋಭಿಸಿದನು.
6.73.16
वीज्यमानस्ततो वीरो हैमैर्हेमविभूषणः।
चारुचामरमुख्यैश्च मुख्यः सर्वधनुष्मताम् ॥ ६.७३.१६ ॥
ಆಗ ಚಿನ್ನದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾದ ಆ ವೀರನನ್ನು ಚಿನ್ನದ ಸುಂದರ ಚಾಮರಗಳಿಂದ ಬೀಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು; ಅವನು ಎಲ್ಲ ಬಿಲ್ಲುಗಾರರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು.
6.73.17
स तु दृष्ट्वा विनिर्यान्तं बलेन महता वृतम्।
राक्षसाधिपतिः श्रीमान् रावणः पुत्रमब्रवीत् ॥ ६.७३.१७ ॥
ಆದರೆ ಮಹಾ ಸೇನೆಯಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದು ಹೊರಡುತ್ತಿದ್ದ ಅವನನ್ನು ನೋಡಿದ ರಾಕ್ಷಸಾಧಿಪತಿ ಶ್ರೀಮಂತ ರಾವಣನು ತನ್ನ ಮಗನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
6.73.18
त्वमप्रतिरथः पुत्र त्वया वै वासवो जितः।
किं पुनर्मानुषं धृष्यं निहनिष्यसि राघवम् ॥ ६.७३.१८ ॥
ಮಗನೇ, ನೀನು ಸಮಾನರಿಲ್ಲದ ರಥಿಕ; ನೀನೇ ವಾಸವನನ್ನು (ಇಂದ್ರನನ್ನು) ಗೆದ್ದಿರುವೆ. ಹೀಗಿರುವಾಗ ಆ ಧೈರ್ಯವಂತ ಮನುಷ್ಯ ರಾಘವನನ್ನು ನೀನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಸಂಹರಿಸುವೆ.
6.73.19
तथोक्तो राक्षसेन्द्रेण प्रत्यगृह्णान्महाशिषः।
ततस्त्विन्द्रजिता लङ्का सूर्यप्रतिमतेजसा ॥ ६.७३.१९ ॥
ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು ಅವನು ಮಹಾ ಆಶೀರ್ವಾದಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು. ಆಗ ಸೂರ್ಯತೇಜಸ್ಸಿನ ಇಂದ್ರಜಿತ್ತಿನಿಂದ ಲಂಕೆ...
6.73.20
रराजाप्रतिवीर्येण द्यौरिवार्केण भास्वता।
स सम्प्राप्य महातेजा युद्धभूमिमरिंदमः ॥ ६.७३.२० ॥
ಅಪ್ರತಿಮ ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ಅವನು ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಸೂರ್ಯನಿಂದ ಆಕಾಶ ಶೋಭಿಸುವಂತೆ ಶೋಭಿಸಿದನು. ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಶತ್ರುಮರ್ದನನಾದ ಅವನು ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯನ್ನು ತಲುಪಿದನು.
6.73.21
स्थापयामास रक्षांसि रथं प्रति समन्ततः।
ततस्तु हुतभोक्तारं हुतभुक्सदृशप्रभः ॥ ६.७३.२१ ॥
ಅವನು ರಥದ ಸುತ್ತಲೂ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದನು. ಆಗ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಪ್ರಭೆಯುಳ್ಳ ಅವನು ಹವಿಸ್ಸನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು...
6.73.22
जुहुवे राक्षसश्रेष्ठो विधिवन्मन्त्रसत्तमैः।
स हविर्लाजसत्कारैर्माल्यगन्धपुरस्कृतैः ॥ ६.७३.२२ ॥
ರಾಕ್ಷಸಶ್ರೇಷ್ಠನು ವಿಧಿಯಂತೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಹೋಮ ಮಾಡಿದನು. ಅವನು ಹವಿಸ್ಸು, ಲಾಜ, ಸತ್ಕಾರಗಳು, ಹೂಮಾಲೆ ಮತ್ತು ಸುಗಂಧದಿಂದ...
6.73.23
जुहुवे पावकं तत्र राक्षसेन्द्रः प्रतापवान्।
शस्त्राणि शरपत्राणि समिधोऽथ बिभीतकाः ॥ ६.७३.२३ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಾಪಶಾಲಿ ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರನು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಮ ಮಾಡಿದನು — ಶಸ್ತ್ರಗಳು, ಬಾಣದ ರೆಕ್ಕೆಗಳು, ಸಮಿತ್ತುಗಳು, ಆಮೇಲೆ ಬಿಭೀತಕ ಕಟ್ಟಿಗೆಗಳು.
6.73.24
लोहितानि च वासांसि स्रुवं कार्ष्णायसं तथा।
स तत्राग्निं समास्तीर्य शरपत्रैः सतोमरैः ॥ ६.७३.२४ ॥
ಕೆಂಪು ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೂ ಕಪ್ಪು ಕಬ್ಬಿಣದ ಸ್ರುವವನ್ನೂ ಇಟ್ಟು, ಅಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸುತ್ತಲೂ ಹರಡಿ, ಬಾಣಗಳು ಮತ್ತು ತೋಮರಗಳೊಂದಿಗೆ.
6.73.25
छागस्य कृष्णवर्णस्य गलं जग्राह जीवतः।
सकृदेव समिद्धस्य विधूमस्य महार्चिषः ॥ ६.७३.२५ ॥
ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದ ಮೇಕೆಯ ಕತ್ತನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿರುವಾಗಲೇ ಹಿಡಿದ; ಒಮ್ಮೆಲೇ ಉರಿದ, ಹೊಗೆಯಿಲ್ಲದ, ದೊಡ್ಡ ಜ್ವಾಲೆಯ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ.
6.73.26
बभूवुस्तानि लिङ्गानि विजयं यान्यदर्शयन्।
प्रदक्षिणावर्तशिखस्तप्तकाञ्चनसंनिभः ॥ ६.७३.२६ ॥
ವಿಜಯವನ್ನು ತೋರಿಸಿದ ಆ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು; ಪ್ರದಕ್ಷಿಣವಾಗಿ ಸುತ್ತುವ ಜ್ವಾಲೆಯೊಂದಿಗೆ, ಕಾಸಿದ ಚಿನ್ನದಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ.
6.73.27
हविस्तत् प्रतिजग्राह पावकः स्वयमुत्थितः।
सोऽस्त्रमाहारयामास ब्राह्ममस्त्रविशारदः ॥ ६.७३.२७ ॥
ಆ ಹವಿಸ್ಸನ್ನು ಅಗ್ನಿದೇವನು ತಾನೇ ಎದ್ದು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ; ಆಗ ಅಸ್ತ್ರವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣತನಾದ ಅವನು ಬ್ರಾಹ್ಮಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದನು.
6.73.28
धनुश्चात्मरथं चैव सर्वं तत्राभ्यमन्त्रयत्।
तस्मिन्नाहूयमानेऽस्त्रे हूयमाने च पावके।
सार्कग्रहेन्दुनक्षत्रं वितत्रास नभस्थलम् ॥ ६.७३.२८ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಬಿಲ್ಲನ್ನು, ತನ್ನ ರಥವನ್ನು, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಅಭಿಮಂತ್ರಿಸಿದನು; ಅಸ್ತ್ರ ಆಹ್ವಾನಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಆಹುತಿ ಹಾಕಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಸೂರ್ಯ-ಗ್ರಹ-ಚಂದ್ರ-ನಕ್ಷತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಕಾಶವು ನಡುಗಿತು.
6.73.29
स पावकं पावकदीप्ततेजा
हुत्वा महेन्द्रप्रतिमप्रभावः।
सचापबाणासिरथाश्वसूतः
खेऽन्तर्दधेऽऽत्मानमचिन्त्यवीर्यः ॥ ६.७३.२९ ॥
ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ತೇಜಸ್ವಿಯಾದ, ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಸಮಾನ ಪ್ರಭಾವವುಳ್ಳ ಅವನು, ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಆಹುತಿ ನೀಡಿ, ಬಿಲ್ಲು, ಬಾಣ, ಖಡ್ಗ, ರಥ, ಕುದುರೆ, ಸಾರಥಿಯೊಂದಿಗೆ, ಅಚಿಂತ್ಯ ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಅದೃಶ್ಯನಾದನು.
6.73.30
ततो हयरथाकीर्णं पताकाध्वजशोभितम्।
निर्ययौ राक्षसबलं नर्दमानं युयुत्सया ॥ ६.७३.३० ॥
ಆಗ ಕುದುರೆಗಳು ಮತ್ತು ರಥಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಪತಾಕೆ ಧ್ವಜಗಳಿಂದ ಶೋಭಿಸುತ್ತಿದ್ದ ರಾಕ್ಷಸ ಸೇನೆ ಯುದ್ಧೇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತ ಹೊರಟಿತು.
6.73.31
ते शरैर्बहुभिश्चित्रैस्तीक्ष्णवेगैरलंकृतैः।
तोमरैरङ्कुशैश्चापि वानराञ्जघ्नुराहवे ॥ ६.७३.३१ ॥
ಅವರು ಅನೇಕ ವಿಚಿತ್ರ, ತೀಕ್ಷ್ಣ ವೇಗದ, ಅಲಂಕೃತ ಬಾಣಗಳಿಂದ, ತೋಮರಗಳಿಂದ, ಅಂಕುಶಗಳಿಂದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ವಾನರರನ್ನು ಹೊಡೆದರು.
6.73.32
रावणिस्तु सुसंक्रुद्धस्तान् निरीक्ष्य निशाचरान्।
हृष्टा भवन्तो युध्यन्तु वानराणां जिघांसया ॥ ६.७३.३२ ॥
ಆದರೆ ರಾವಣಿ (ಇಂದ್ರಜಿತು) ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪದಿಂದ ಆ ನಿಶಾಚರರನ್ನು ನೋಡಿ, "ನೀವು ಸಂತೋಷದಿಂದ ವಾನರರನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಯುದ್ಧಮಾಡಿ" ಎಂದನು.
6.73.33
ततस्ते राक्षसाः सर्वे गर्जन्तो जयकांक्षिणः।
अभ्यवर्षंस्ततो घोरं वानरान् शरवृष्टिभिः ॥ ६.७३.३३ ॥
ಆಗ ಜಯವನ್ನು ಬಯಸಿ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಲ್ಲ ರಾಕ್ಷಸರೂ ಭೀಕರ ಬಾಣ ವೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ವಾನರರ ಮೇಲೆ ಸುರಿದರು.
6.73.34
स तु नालीकनाराचैर्गदाभिर्मुसलैरपि।
रक्षोभिः संवृतः संख्ये वानरान् विचकर्ष ह ॥ ६.७३.३४ ॥
ಅವನು ರಾಕ್ಷಸರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದು, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಾಳೀಕ, ನಾರಾಚ ಬಾಣಗಳಿಂದಲೂ, ಗದೆಗಳಿಂದಲೂ, ಮುಸಲಗಳಿಂದಲೂ ವಾನರರನ್ನು ಎಳೆದೊಯ್ದನು.
6.73.35
ते वध्यमानाः समरे वानराः पादपायुधाः।
अभ्यवर्षन्त सहसा रावणिं शैलपादपैः ॥ ६.७३.३५ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ, ಮರಗಳನ್ನೇ ಆಯುಧಗಳಾಗಿ ಹೊಂದಿದ್ದ ವಾನರರು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ರಾವಣಿಯ ಮೇಲೆ ಬೆಟ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಮರಗಳಿಂದ ಸುರಿದರು.
6.73.36
इन्द्रजित् तु तदा क्रुद्धो महातेजा महाबलः।
वानराणां शरीराणि व्यधमद् रावणात्मजः ॥ ६.७३.३६ ॥
ಆಗ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ಮತ್ತು ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಯಾದ ರಾವಣಪುತ್ರ ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ವಾನರರ ದೇಹಗಳನ್ನು ಪುಡಿಮಾಡಿದನು.
6.73.37
शरेणैकेन च हरीन् नव पञ्च च सप्त च।
बिभेद समरे क्रुद्धो राक्षसान् सम्प्रहर्षयन् ॥ ६.७३.३७ ॥
ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಬಾಣದಿಂದ ಒಂಬತ್ತು, ಐದು ಮತ್ತು ಏಳು ವಾನರರನ್ನು ಚುಚ್ಚಿದನು; ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುತ್ತಾ.
6.73.38
स शरैः सूर्यसंकाशैः शातकुम्भविभूषणैः।
वानरान् समरे वीरः प्रममाथ सुदुर्जयः ॥ ६.७३.३८ ॥
ಆ ವೀರ, ಜಯಿಸಲಾಗದವನು, ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರದ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ವಾನರರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದನು.
6.73.39
ते भिन्नगात्राः समरे वानराः शरपीडिताः।
पेतुर्मथितसंकल्पाः सुरैरिव महासुराः ॥ ६.७३.३९ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ದೇಹ ಸೀಳಿಹೋಗಿ, ಬಾಣಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ, ಸಂಕಲ್ಪ ಮುರಿದ ಆ ವಾನರರು ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಸೋತ ಮಹಾಸುರರಂತೆ ಬಿದ್ದರು.
6.73.40
ते तपन्तमिवादित्यं घोरैर्बाणगभस्तिभिः।
अभ्यधावन्त संक्रुद्धाः संयुगे वानरर्षभाः ॥ ६.७३.४० ॥
ಭಯಂಕರ ಬಾಣ-ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಸುಡುವ ಸೂರ್ಯನಂತಿದ್ದ ಅವನ ಮೇಲೆ ಕ್ರುದ್ಧರಾದ ವಾನರ-ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನುಗ್ಗಿದರು.
6.73.41
ततस्तु वानराः सर्वे भिन्नदेहा विचेतसः।
व्यथिता विद्रवन्ति स्म रुधिरेण समुक्षिताः ॥ ६.७३.४१ ॥
ಆಗ ದೇಹ ಸೀಳಿ, ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪಿ, ನೋವಿನಿಂದ ಬಳಲಿದ ಎಲ್ಲ ವಾನರರೂ ರಕ್ತದಿಂದ ತೋಯ್ದು ಓಡಿಹೋದರು.
6.73.42
रामस्यार्थे पराक्रम्य वानरास्त्यक्तजीविताः।
नर्दन्तस्तेऽनिवृत्तास्तु समरे सशिलायुधाः ॥ ६.७३.४२ ॥
ರಾಮನಿಗಾಗಿ ಪರಾಕ್ರಮಿಸಿ, ಪ್ರಾಣದ ಆಸೆ ತೊರೆದು, ಗರ್ಜಿಸುತ್ತ ಆ ವಾನರರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯದೆ, ಶಿಲೆ ಮತ್ತು ಆಯುಧಗಳೊಂದಿಗೆ ನಿಂತರು.
6.73.43
ते द्रुमैः पर्वताग्रैश्च शिलाभिश्च प्लवंगमाः।
अभ्यवर्षन्त समरे रावणिं समवस्थिताः ॥ ६.७३.४३ ॥
ಆ ವಾನರರು ಮರಗಳಿಂದ, ಪರ್ವತ ಶಿಖರಗಳಿಂದ, ಶಿಲೆಗಳಿಂದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ನಿಂತು ರಾವಣಿಯ ಮೇಲೆ ಮಳೆಗರೆದರು.
6.73.44
तं द्रुमाणां शिलानां च वर्षं प्राणहरं महत्।
व्यपोहत महातेजा रावणिः समितिंजयः ॥ ६.७३.४४ ॥
ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಯುದ್ಧವಿಜಯಿ ರಾವಣಿ, ಮರಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಲೆಗಳ ಆ ಪ್ರಾಣಹರ ಮಹಾವೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟಿಸಿದನು.
6.73.45
ततः पावकसंकाशैः शरैराशीविषोपमैः।
वानराणामनीकानि बिभेद समरे प्रभुः ॥ ६.७३.४५ ॥
ಆಗ ಆ ಪ್ರಭು ಅಗ್ನಿಸಮಾನ ಮತ್ತು ವಿಷಸರ್ಪಗಳಂತಿರುವ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ವಾನರ ಸೇನೆಗಳನ್ನು ಭೇದಿಸಿದನು.
6.73.46
अष्टादशशरैस्तीक्ष्णैः स विद्ध्वा गन्धमादनम्।
विव्याध नवभिश्चैव नलं दूरादवस्थितम् ॥ ६.७३.४६ ॥
ಅವನು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಹದಿನೆಂಟು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಗಂಧಮಾದನನನ್ನು ಹೊಡೆದು, ದೂರದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ನಲನನ್ನು ಒಂಬತ್ತು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಗಾಯಗೊಳಿಸಿದನು.
6.73.47
सप्तभिस्तु महावीर्यो मैन्दं मर्मविदारणैः।
पञ्चभिर्विशिखैश्चैव गजं विव्याध संयुगे ॥ ६.७३.४७ ॥
ಆ ಮಹಾಪರಾಕ್ರಮಿ ಮರ್ಮಭೇದಿ ಏಳು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಮೈಂದನನ್ನು, ಐದು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಗಜನನ್ನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹೊಡೆದನು.
6.73.48
जाम्बवन्तं तु दशभिर्नीलं त्रिंशद्भिरेव च।
सुग्रीवमृषभं चैव सोऽङ्गदं द्विविदं तथा ॥ ६.७३.४८ ॥
ಅವನು ಜಾಂಬವಂತನನ್ನು ಹತ್ತು ಬಾಣಗಳಿಂದಲೂ, ನೀಲನನ್ನು ಮೂವತ್ತು ಬಾಣಗಳಿಂದಲೂ ಹೊಡೆದನು. ಸುಗ್ರೀವ, ಋಷಭ, ಅಂಗದ, ದ್ವಿವಿದರನ್ನೂ ಹಾಗೆಯೇ ಹೊಡೆದನು.
6.73.49
घोरैर्दत्तवरैस्तीक्ष्णैर्निष्प्राणानकरोत् तदा।
अन्यानपि तथा मुख्यान् वानरान् बहुभिः शरैः ॥ ६.७३.४९ ॥
ಭಯಂಕರವಾದ, ವರದಿಂದ ಪಡೆದ ಹರಿತ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಅವನು ಆಗ (ಅವರನ್ನು) ಪ್ರಾಣರಹಿತರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದನು. ಹಾಗೆಯೇ ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ವಾನರರನ್ನೂ ಹಲವು ಬಾಣಗಳಿಂದ (ಪ್ರಾಣರಹಿತರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದನು).
6.73.50
अर्दयामास संक्रुद्धः कालाग्निरिव मूर्च्छितः।
स शरैः सूर्यसंकाशैः सुमुक्तैः शीघ्रगामिभिः ॥ ६.७३.५० ॥
ಕೋಪದಿಂದ ತುಂಬಿ, ಕಾಲಾಗ್ನಿಯಂತೆ ಉರಿಯುತ್ತಾ ಅವನು (ವಾನರರನ್ನು) ಪೀಡಿಸಿದನು. ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಿಡಲ್ಪಟ್ಟ, ವೇಗವಾಗಿ ಸಾಗುವ ಬಾಣಗಳಿಂದ (ಪೀಡಿಸಿದನು).
6.73.51
वानराणामनीकानि निर्ममन्थ महारणे।
आकुलां वानरीं सेनां शरजालेन पीडिताम् ॥ ६.७३.५१ ॥
ಆ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವನು ವಾನರರ ಸೇನಾ ತುಕಡಿಗಳನ್ನು ಕಲಕಿಬಿಟ್ಟನು. ಬಾಣಗಳ ಬಲೆಯಿಂದ ಪೀಡಿತವಾದ, ಕಳವಳಗೊಂಡ ವಾನರ ಸೇನೆಯನ್ನು (ಅವನು ಧ್ವಂಸಮಾಡಿದನು).
6.73.52
हृष्टः स परया प्रीत्या ददर्श क्षतजोक्षिताम्।
पुनरेव महातेजा राक्षसेन्द्रात्मजो बली ॥ ६.७३.५२ ॥
ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಅವನು (ಆ ಸೇನೆಯನ್ನು) ರಕ್ತದಿಂದ ತೋಯ್ದದ್ದಾಗಿ ಕಂಡನು. ರಾಕ್ಷಸರಾಜನ ಮಗನಾದ ಆ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಬಲಶಾಲಿ ಮತ್ತೆ (ಅದನ್ನು ಕಂಡು ಹರ್ಷಗೊಂಡನು).
6.73.53
संसृज्य बाणवर्षं च शस्त्रवर्षं च दारुणम्।
ममर्द वानरानीकं परितस्त्विन्द्रजिद् बली ॥ ६.७३.५३ ॥
ಬಾಣಗಳ ಮಳೆ ಮತ್ತು ಭಯಂಕರವಾದ ಆಯುಧಗಳ ಮಳೆಯನ್ನು ಸುರಿಸುತ್ತಾ, ಬಲಶಾಲಿ ಇಂದ್ರಜಿತ್ ವಾನರ ಸೇನೆಯನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ ಹೊಸಕಿಬಿಟ್ಟನು.
6.73.54
स्वसैन्यमुत्सृज्य समेत्य तूर्णं
महाहवे वानरवाहिनीषु।
अदृश्यमानः शरजालमुग्रं
ववर्ष नीलाम्बुधरो यथाम्बु ॥ ६.७३.५४ ॥
ತನ್ನ ಸೇನೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ವಾನರ ಸೇನೆಗಳ ನಡುವೆ ಹೋಗಿ, ಕಾಣದಂತಿದ್ದುಕೊಂಡು, ನೀಲ ಮೇಘ ನೀರನ್ನು ಸುರಿಸುವಂತೆ ಭಯಂಕರ ಬಾಣಜಾಲವನ್ನು ಸುರಿಸಿದನು.
6.73.55
ते शक्रजिद्बाणविशीर्णदेहा
मायाहता विस्वरमुन्नदन्तः।
रणे निपेतुर्हरयोऽद्रिकल्पा
यथेन्द्रवज्राभिहता नगेन्द्राः ॥ ६.७३.५५ ॥
ಇಂದ್ರಜಿತ್ತಿನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ದೇಹ ಛಿದ್ರವಾಗಿ, ಮಾಯೆಯಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟು, ಭಯಂಕರವಾಗಿ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತ, ಪರ್ವತಸದೃಶ ವಾನರರು ಇಂದ್ರನ ವಜ್ರದಿಂದ ಹೊಡೆದ ದೊಡ್ಡ ಪರ್ವತಗಳಂತೆ ರಣದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದರು.
6.73.56
ते केवलं संददृशुः शिताग्रान्
बाणान् रणे वानरवाहिनीषु।
मायाविगूढं च सुरेन्द्रशत्रुं
न चात्र तं राक्षसमप्यपश्यन् ॥ ६.७३.५६ ॥
ರಣದಲ್ಲಿ ವಾನರ ಸೇನೆಗಳ ನಡುವೆ ಚೂಪಾದ ತುದಿಯ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಅವರು ಕಂಡರು; ಮಾಯೆಯಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದ ಸುರೇಂದ್ರಶತ್ರುವನ್ನೂ ಆ ರಾಕ್ಷಸನನ್ನೂ ಅವರು ಕಾಣಲಿಲ್ಲ.
6.73.57
ततः स रक्षोधिपतिर्महात्मा
सर्वा दिशो बाणगणैः शिताग्रैः।
प्रच्छादयामास रविप्रकाशै-
र्विदारयामास च वानरेन्द्रान् ॥ ६.७३.५७ ॥
ಆಗ ಆ ಮಹಾತ್ಮ ರಾಕ್ಷಸಾಧಿಪತಿ ಸೂರ್ಯಪ್ರಕಾಶದಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಚೂಪಾದ ತುದಿಯ ಬಾಣಸಮೂಹಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ, ವಾನರ ಶ್ರೇಷ್ಠರನ್ನು ಸೀಳಿದನು.
6.73.58
स शूलनिस्त्रिंशपरश्वधानि
व्याविद्धदीप्तानलसप्रभाणि।
सविस्फुलिङ्गोज्ज्वलपावकानि
ववर्ष तीव्रं प्लवगेन्द्रसैन्ये ॥ ६.७३.५८ ॥
ಅವನು ತ್ರಿಶೂಲ, ಕತ್ತಿ, ಕೊಡಲಿಗಳನ್ನು ಸುರಿಸಿದನು; ಅವು ತಿರುಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಉರಿಯುವ ಬೆಂಕಿಯಂತೆ ಹೊಳೆದವು, ಕಿಡಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುವ ಅಗ್ನಿಯಂತಿದ್ದವು; ವಾನರ ಶ್ರೇಷ್ಠರ ಸೇನೆಯ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಸುರಿಸಿದನು.
6.73.59
ततो ज्वलनसंकाशैर्बाणैर्वानरयूथपाः।
ताडिताः शक्रजिद्बाणैः प्रफुल्ला इव किंशुकाः ॥ ६.७३.५९ ॥
ಆಗ ಇಂದ್ರಜಿತ್ತಿನ ಅಗ್ನಿಸದೃಶ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ವಾನರ ಯೂಥಪರು ಅರಳಿದ ಕಿಂಶುಕ ಮರಗಳಂತೆ ಕಂಡರು.
6.73.60
तेऽन्योन्यमभिसर्पन्तो निनदन्तश्च विस्वरम्।
राक्षसेन्द्रास्त्रनिर्भिन्ना निपेतुर्वानरर्षभाः ॥ ६.७३.६० ॥
ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಸಮೀಪಿಸುತ್ತ, ಕರ್ಕಶವಾಗಿ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆ ವಾನರ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ರಾಕ್ಷಸ ಪ್ರಭುಗಳ ಅಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಸೀಳಲ್ಪಟ್ಟು ಬಿದ್ದರು.
6.73.61
उदीक्षमाणा गगनं केचिन्नेत्रेषु ताडिताः।
शरैर्विविशुरन्योन्यं पेतुश्च जगतीतले ॥ ६.७३.६१ ॥
ಆಕಾಶವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದ ಕೆಲವು ವಾನರರು ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟರು; ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಬಡಿದುಕೊಂಡು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದರು.
6.73.62
हनूमन्तं च सुग्रीवमङ्गदं गन्धमादनम्।
जाम्बवन्तं सुषेणं च वेगदर्शिनमेव च ॥ ६.७३.६२ ॥
ಹನುಮಂತ, ಸುಗ್ರೀವ, ಅಂಗದ, ಗಂಧಮಾದನ, ಜಾಂಬವಂತ, ಸುಷೇಣ ಮತ್ತು ವೇಗದರ್ಶಿ ಕೂಡ (ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟರು).
6.73.63
मैन्दं च द्विविदं नीलं गवाक्षं गवयं तथा।
केसरिं हरिलोमानं विद्युद्दंष्ट्रं च वानरम् ॥ ६.७३.६३ ॥
ಮೈಂದ, ದ್ವಿವಿದ, ನೀಲ, ಗವಾಕ್ಷ, ಗವಯ, ಕೇಸರಿ, ಹರಿಲೋಮ, ವಿದ್ಯುದ್ದಂಷ್ಟ್ರ ಎಂಬ ವಾನರರೂ (ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟರು).
6.73.64
सूर्याननं ज्योतिर्मुखं तथा दधिमुखं हरिम्।
पावकाक्षं नलं चैव कुमुदं चैव वानरम् ॥ ६.७३.६४ ॥
ಸೂರ್ಯಾನನ, ಜ್ಯೋತಿರ್ಮುಖ, ದಧಿಮುಖ, ಹರಿ, ಪಾವಕಾಕ್ಷ, ನಳ ಮತ್ತು ಕುಮುದ ಎಂಬ ವಾನರರೂ (ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟರು).
6.73.65
प्रासैः शूलैः शितैर्बाणैरिन्द्रजिन्मन्त्रसंहितैः।
विव्याध हरिशार्दूलान् सर्वांस्तान् राक्षसोत्तमः ॥ ६.७३.६५ ॥
ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಮಂತ್ರಸಂಯುಕ್ತ ಈಟಿ, ಶೂಲ, ಹರಿತ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಆ ವಾನರ ಸಿಂಹರನ್ನೆಲ್ಲ ಚುಚ್ಚಿದನು, ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಾಕ್ಷಸ.
6.73.66
स वै गदाभिर्हरियूथमुख्यान्
निर्भिद्य बाणैस्तपनीयवर्णैः।
ववर्ष रामं शरवृष्टिजालैः
सलक्ष्मणं भास्कररश्मिकल्पैः ॥ ६.७३.६६ ॥
ಅವನು ಗದೆಗಳಿಂದ ವಾನರ ಯೂಥಪತಿಗಳನ್ನು ಸೀಳಿ, ಚಿನ್ನದ ಬಣ್ಣದ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಸೂರ್ಯಕಿರಣಗಳಂತೆ ಬಾಣವೃಷ್ಟಿ ಜಾಲವನ್ನು ರಾಮನ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಮೇಲೆ ಸುರಿಸಿದನು.
6.73.67
स बाणवर्षैरभिवृष्यमाणो
धारानिपातानिव तानचिन्त्य।
समीक्षमाणः परमाद्भुतश्री-
रामस्तदा लक्ष्मणमित्युवाच ॥ ६.७३.६७ ॥
ಬಾಣವೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಆವೃತನಾದರೂ, ಅವುಗಳನ್ನು ಮಳೆಧಾರೆಗಳಂತೆ ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ, ಪರಮಾದ್ಭುತ ಶ್ರೀಯುಕ್ತನಾದ ರಾಮನು ಆಗ ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
6.73.68
असौ पुनर्लक्ष्मण राक्षसेन्द्रो
ब्रह्मास्त्रमाश्रित्य सुरेन्द्रशत्रुः।
निपातयित्वा हरिसैन्यमस्मान्-
शितैः शरैरर्दयति प्रसक्तम् ॥ ६.७३.६८ ॥
ಲಕ್ಷ್ಮಣ! ಆ ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರ, ದೇವೇಂದ್ರನ ಶತ್ರು, ಬ್ರಹ್ಮಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ವಾನರ ಸೇನೆಯನ್ನು ಉರುಳಿಸಿ, ನಮ್ಮನ್ನು ಹರಿತ ಬಾಣಗಳಿಂದ ನಿರಂತರ ಪೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
6.73.69
स्वयंभुवा दत्तवरो महात्मा
समाहितोऽन्तर्हितभीमकायः।
कथं नु शक्यो युधि नष्टदेहो
निहन्तुमद्येन्द्रजिदुद्यतास्त्रः ॥ ६.७३.६९ ॥
ಸ್ವಯಂಭುವಿನಿಂದ ವರ ಪಡೆದ, ಮಹಾತ್ಮ, ಏಕಾಗ್ರನಾದ, ಭಯಂಕರ ದೇಹ ಅಡಗಿಸಿಕೊಂಡ, ಆಯುಧ ಎತ್ತಿದ ಇಂದ್ರಜಿತ್ತನ್ನು, ದೇಹ ಕಾಣದಾಗಿರುವಾಗ, ಇಂದು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಕೊಲ್ಲಲು ಸಾಧ್ಯ?
6.73.70
मन्ये स्वयंभूर्भगवानचिन्त्य-
स्तस्यैतदस्त्रं प्रभवश्च योऽस्य।
बाणावपातं त्वमिहाद्य धीमन्
मया सहाव्यग्रमनाः सहस्व ॥ ६.७३.७० ॥
ಈ ಅಸ್ತ್ರವೂ ಅದರ ಮೂಲವೂ ಅಚಿಂತ್ಯನಾದ ಭಗವಾನ್ ಸ್ವಯಂಭುವಿಗೆ (ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ) ಸೇರಿದವು ಎಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ. ಬುದ್ಧಿವಂತನೇ, ಇಲ್ಲಿ ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಕದಡದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಈ ಬಾಣವರ್ಷವನ್ನು ಸಹಿಸು.
6.73.71
प्रच्छादयत्येष हि राक्षसेन्द्रः
सर्वा दिशः सायकवृष्टिजालैः।
एतच्च सर्वं पतिताग्र्यशूरं
न भ्राजते वानरराजसैन्यम् ॥ ६.७३.७१ ॥
ಈ ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರನು ಬಾಣವರ್ಷದ ಜಾಲದಿಂದ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಮುಂಚೂಣಿಯ ವೀರರು ಬಿದ್ದುಹೋದ ವಾನರರಾಜನ ಈ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೇನೆ ಈಗ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿಲ್ಲ.
6.73.72
आवां तु दृष्ट्वा पतितौ विसंज्ञौ
निवृत्तयुद्धौ हतहर्षरोषौ।
ध्रुवं प्रवेक्ष्यत्यमरारिवास-
मसौ समासाद्य रणाग्र्यलक्ष्मीम् ॥ ६.७३.७२ ॥
ನಾವಿಬ್ಬರೂ ಬಿದ್ದು ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಯುದ್ಧ ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಹರ್ಷ ಮತ್ತು ರೋಷ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಅವನು ದೇವಶತ್ರುಗಳ ನಿವಾಸವನ್ನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಯುದ್ಧದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕಾಂತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
6.73.73
ततस्तु ताविन्द्रजितोऽस्त्रजालै-
र्बभूवतुस्तत्र तदा विशस्तौ।
स चापि तौ तत्र विषादयित्वा
ननाद हर्षाद् युधि राक्षसेन्द्रः ॥ ६.७३.७३ ॥
ಆಗ ಇಂದ್ರಜಿತ್ತಿನ ಅಸ್ತ್ರಜಾಲಗಳಿಂದ ಆ ಇಬ್ಬರೂ ಅಲ್ಲಿ ಗಾಯಗೊಂಡರು. ಅವರನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ದುಃಖಕ್ಕೆ ತಳ್ಳಿ, ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹರ್ಷದಿಂದ ಗರ್ಜಿಸಿದನು.
6.73.74
ततस्तदा वानरसैन्यमेवं
रामं च संख्ये सह लक्ष्मणेन।
विषादयित्वा सहसा विवेश
पुरीं दशग्रीवभुजाभिगुप्ताम्।
संस्तूयमानः स तु यातुधानैः
पित्रे च सर्वं हृषितोऽभ्युवाच ॥ ६.७३.७४ ॥
ಆಗ ವಾನರ ಸೇನೆಯನ್ನು, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗಿದ್ದ ರಾಮನನ್ನು ಹೀಗೆ ಕುಗ್ಗಿಸಿ, ದಶಗ್ರೀವನ (ರಾವಣನ) ಭುಜಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿತವಾದ ನಗರವನ್ನು ಥಟ್ಟನೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು. ರಾಕ್ಷಸರಿಂದ ಹೊಗಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಅವನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ತಂದೆಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳಿದನು.