رامايانا فالميكي · السارغا 6.76
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.76.1
प्रवृत्ते संकुले तस्मिन् घोरे वीरजनक्षये।
अङ्गदः कम्पनं वीरमाससाद रणोत्सुकः ॥ ६.७६.१ ॥
وحين اشتدت تلك المعركة الرهيبة المضطربة وسقط الأبطال، واجه أَنغدا، المتلهف للقتال، البطلَ كَمْبنا.
6.76.2
आहूय सोऽङ्गदं कोपात् ताडयामास वेगितः।
गदया कम्पनः पूर्वं स चचाल भृशाहतः ॥ ६.७६.२ ॥
دعا كمبنا أَنغدا غاضبًا وضربه بسرعة بعصاه الحديدية؛ لكن الذي ترنّح أولًا كان كمبنا نفسه، إذ أصابته ضربة شديدة.
6.76.3
स संज्ञां प्राप्य तेजस्वी चिक्षेप शिखरं गिरेः।
अर्दितश्च प्रहारेण कम्पनः पतितो भुवि ॥ ६.७६.३ ॥
استعاد وعيه ذلك البطل المتّقد، فقذف قمّة من الجبل؛ وسقط كمبنا على الأرض، معذَّبًا بالضربة.
6.76.4
ततस्तु कम्पनं दृष्ट्वा शोणिताक्षो हतं रणे।
रथेनाभ्यपतत् क्षिप्रं तत्राङ्गदमभीतवत् ॥ ६.७६.४ ॥
فلما رأى شونيتاكشا كمبنا قد قُتل في المعركة، انطلق بعربته سريعًا لا يهاب أحدًا نحو أَنغدا.
6.76.5
सोऽङ्गदं निशितैर्बाणैस्तदा विव्याध वेगितः।
शरीरदारणैस्तीक्ष्णैः कालाग्निसमविग्रहैः ॥ ६.७६.५ ॥
ثم رماه بسرعة بسهام حادة تمزّق الجسد، مرهفة، كنار آخر الزمان في هيئتها.
6.76.6
क्षुरक्षुरप्रनाराचैर्वत्सदन्तैः शिलीमुखैः।
कर्णिशल्यविपाठैश्च बहुभिर्निशितैः शरैः ॥ ६.७६.६ ॥
بسهام كثيرة حادة: الكشورا، والكشورابرا، والنارَاتشا، وفتسادانتا، والشيليمُخا، والكَرْني، والشَّلْيَا، والفيبَاتا.
6.76.7
अङ्गदः प्रतिविद्धाङ्गो वालिपुत्रः प्रतापवान्।
धनुरुग्रं रथं बाणान् ममर्द तरसा बली ॥ ६.७६.७ ॥
أنغادا، وقد نفذت السهام في أعضائه، ابن فالي الشجاع القوي، حطّم بقوة القوس الضاري والعربة والسهام بسرعة.
6.76.8
शोणिताक्षस्ततः क्षिप्रमसिचर्म समाददे।
उत्पपात तदा क्रुद्धो वेगवानविचारयन् ॥ ६.७६.८ ॥
عندئذٍ أمسك شونيتاكشا بسيفه ودرعه على الفور، وقفز غاضباً سريعاً دون تردد.
6.76.9
तं क्षिप्रतरमाप्लुत्य परामृश्याङ्गदो बली।
करेण तस्य तं खड्गं समाच्छिद्य ननाद च ॥ ६.७६.९ ॥
انقضّ أنغادا القوي عليه بسرعة كبيرة، وأمسك به، وقطع سيفه تماماً بيده، ثم زأر.
6.76.10
तस्यांसफलके खड्गं निजघान ततोऽङ्गदः।
यज्ञोपवीतवच्चैनं चिच्छेद कपिकुञ्जरः ॥ ६.७६.१० ॥
ثم ضرب أنغادا لوح كتفه بالسيف، وقطعه ذلك الفيل بين القرود كأنه خيط مقدس.
6.76.11
तं प्रगृह्य महाखड्गं विनद्य च पुनः पुनः।
वालिपुत्रोऽभिदुद्राव रणशीर्षे परानरीन् ॥ ६.७६.११ ॥
أمسك ابن فالي بذلك السيف العظيم، وزأر مراراً وتكراراً، وانقضّ على الأعداء في مقدمة المعركة.
6.76.12
प्रजङ्घसहितो वीरो यूपाक्षस्तु ततो बली।
रथेनाभिययौ क्रुद्धो वालिपुत्रं महाबलम् ॥ ६.७६.१२ ॥
ثم تقدّم يوباكشا البطل القوي مع برجانغا، غاضباً في عربته، نحو ابن فالي شديد البأس.
6.76.13
आयसीं तु गदां गृह्य स वीरः कनकाङ्गदः।
शोणिताक्षः समाश्वस्य तमेवानुपपात ह ॥ ६.७६.१३ ॥
عندئذ أمسك البطل ذو الأساور الذهبية، شونيتاكشا، بعصا حديدية، واستعاد وعيه، وانقض عليه مباشرة.
6.76.14
प्रजङ्घस्तु महावीरो यूपाक्षसहितो बली।
गदयाभिययौ क्रुद्धो वालिपुत्रं महाबलम् ॥ ६.७६.१४ ॥
وتقدم البطل العظيم برجانغا، القوي، مع يوباكشا، غاضباً بعصاه نحو ابن فالين المهيب.
6.76.15
तयोर्मध्ये कपिश्रेष्ठः शोणिताक्षप्रजङ्घयोः।
विशाखयोर्मध्यगतः पूर्णचन्द्र इवाबभौ ॥ ६.७६.१५ ॥
بين شونيتاكشا وبرجانغا، أشرق خير القرود كالبدر الكامل بين نجمتي فيشاكها.
6.76.16
अङ्गदं परिरक्षन्तौ मैन्दो द्विविद एव च।
तस्य तस्थतुरभ्याशे परस्परदिदृक्षया ॥ ६.७६.१६ ॥
وكان مايندا وديفيدا يحميان أنغادا، وقد وقفا قريبين منه، راغبين في رؤية بعضهما البعض.
6.76.17
अभिपेतुर्महाकायाः प्रतियत्ता महाबलाः।
राक्षसा वानरान् रोषादसिबाणगदाधराः ॥ ६.७६.१७ ॥
هاجم الراكشاس العظام الأجسام، الأقوياء، المستعدون، حاملين السيوف والسهام والعصي غضباً، القرود.
6.76.18
त्रयाणां वानरेन्द्राणां त्रिभी राक्षसपुंगवैः।
संसक्तानां महद् युद्धमभवद् रोमहर्षणम् ॥ ६.७६.१८ ॥
اشتبك ثلاثة من سادة القرود مع ثلاثة من أفضل الراكشاس، ونشبت معركة عظيمة تقشعر منها الأبدان.
6.76.19
ते तु वृक्षान् समादाय सम्प्रचिक्षिपुराहवे।
खड्गेन प्रतिचिक्षेप तान् प्रजङ्घो महाबलः ॥ ६.७६.१९ ॥
أخذوا الأشجار وقذفوها عليهم في المعركة، لكن برجانغا القوي ردّها بسيفه.
6.76.20
रथानश्वान् द्रुमाञ्छैलान् प्रतिचिक्षिपुराहवे।
शरौघैः प्रतिचिच्छेद तान् यूपाक्षो महाबलः ॥ ६.७६.२० ॥
في المعركة قذفوا عليهم عربات وخيولاً وأشجاراً وجبالاً؛ فقطعها يوباكشا القوي بوابل من السهام.
6.76.21
सृष्टान् द्विविदमैन्दाभ्यां द्रुमानुत्पाट्य वीर्यवान्।
बभञ्ज गदया मध्ये शोणिताक्षः प्रतापवान् ॥ ६.७६.२१ ॥
اقتلع شونيتاكشا الشجاع الأشجار التي قذفها دويفيدا وماينده، وحطمها من المنتصف بعصاه الثقيلة.
6.76.22
उद्यम्य विपुलं खड्गं परमर्मविदारणम्।
प्रजङ्घो वालिपुत्राय अभिदुद्राव वेगितः ॥ ६.७६.२२ ॥
رفع برجانغا سيفاً عظيماً يخترق المقاتل الحيوية، واندفع بسرعة نحو ابن فالي.
6.76.23
तमभ्याशगतं दृष्ट्वा वानरेन्द्रो महाबलः।
आजघानाश्वकर्णेन द्रुमेणातिबलस्तदा ॥ ६.७६.२३ ॥
فلما رآه يقترب، ضربه سيد القرود القوي بشجرة أشفاكارنا.
6.76.24
बाहुं चास्य सनिस्त्रिंशमाजघान स मुष्टिना।
वालिपुत्रस्य घातेन स पपात क्षितावसिः ॥ ६.७६.२४ ॥
ضرب ذراعه التي تحمل السيف بقبضته، فسقط السيف على الأرض من ضربة ابن فالي.
6.76.25
तं दृष्ट्वा पतितं भूमौ खड्गं मुसलसंनिभम्।
मुष्टिं संवर्तयामास वज्रकल्पं महाबलः ॥ ६.७६.२५ ॥
ولما رأى السيف ساقطًا على الأرض، يشبه الهراوة، سحب العظيم القوة قبضته التي كالصاعقة.
6.76.26
स ललाटे महावीर्यमङ्गदं वानरर्षभम्।
आजघान महातेजाः स मुहूर्तं चचाल ह ॥ ६.७६.२६ ॥
فضرب ذلك العظيم البهاء أنغادا، ثور القرود، صاحب البأس العظيم، على جبينه، فترنّح لحظة.
6.76.27
स संज्ञां प्राप्य तेजस्वी वालिपुत्रः प्रतापवान्।
प्रजङ्घस्य शिरः कायात् पातयामास मुष्टिना ॥ ६.७६.२७ ॥
فلما استعاد وعيه، ذلك ابن فالي المتلألئ الشجاع، أسقط رأس براجانغا عن جسده بقبضته.
6.76.28
स यूपाक्षोऽश्रुपूर्णाक्षः पितृव्ये निहते रणे।
अवरुह्य रथात् क्षिप्रं क्षीणेषुः खड्गमाददे ॥ ६.७६.२८ ॥
ولما قُتل عمّه في المعركة، نزل يوباكشا من عربته بسرعة وعيناه مغمورتان بالدموع، إذ نفدت سهامه، وأخذ السيف.
6.76.29
तमापतन्तं सम्प्रेक्ष्य यूपाक्षं द्विविदस्त्वरन्।
आजघानोरसि क्रुद्धो जग्राह च बलाद् बली ॥ ६.७६.२९ ॥
فلما رآه يهجم عليه، أسرع دفيدا نحو يوباكشا، وغضبًا ضرب صدره وأمسك به بالقوة، ذلك القوي.
6.76.30
गृहीतं भ्रातरं दृष्ट्वा शोणिताक्षो महाबलः।
आजघान महातेजा वक्षसि द्विविदं ततः ॥ ६.७६.३० ॥
ولما رأى أخاه مأسورًا، ضرب شونيتاكشا، العظيم القوة العظيم البهاء، دفيدا على صدره.
6.76.31
स ततोऽभिहतस्तेन चचाल च महाबलः।
उद्यतां च पुनस्तस्य जहार द्विविदो गदाम् ॥ ६.७६.३१ ॥
فترنّح القويّ بعد أن ضربه، لكنّ دويفيدا انتزع منه ثانيةً الهراوة التي رفعها.
6.76.32
एतस्मिन्नन्तरे मैन्दो द्विविदाभ्याशमागमत्।
यूपाक्षं ताडयामास तलेनोरसि वीर्यवान् ॥ ६.७६.३२ ॥
وفي تلك الأثناء جاء مَينْدا قرب دويفيدا، فضرب الشجاع يوباكشا على صدره براحة يده.
6.76.33
तौ शोणिताक्षयूपाक्षौ प्लवंगाभ्यां तरस्विनौ।
चक्रतुः समरे तीव्रमाकर्षोत्पाटनं भृशम् ॥ ६.७६.३३ ॥
في المعركة خاض القِردان السريعان صراعًا شديدًا عنيفًا، يجرّان شونيتاكشا ويوباكشا ويقتلعانهما.
6.76.34
द्विविदः शोणिताक्षं तु विददार नखैर्मुखे।
निष्पिपेष स वीर्येण क्षितावाविध्य वीर्यवान् ॥ ६.७६.३४ ॥
مزّق دويفيدا وجه شونيتاكشا بأظافره، ورمى الشجاع به أرضًا وسحقه بقوّة على الأرض.
6.76.35
यूपाक्षमभिसंक्रुद्धो मैन्दो वानरपुङ्गवः।
पीडयामास बाहुभ्यां पपात स हतः क्षितौ ॥ ६.७६.३५ ॥
فغضب مَينْدا غضبًا شديدًا، سيّد القردة، فضغط يوباكشا بذراعيه، فسقط قتيلاً على الأرض.
6.76.36
हतप्रवीरा व्यथिता राक्षसेन्द्रचमूस्तथा।
जगामाभिमुखी सा तु कुम्भकर्णात्मजो यतः ॥ ६.७६.३६ ॥
ولمّا قُتل أبطالها واشتد حزنها، انصرف جيش سيّد الرّاكشاسا نحو الجهة التي فيها ابن كومباكارنا.
6.76.37
आपतन्तीं च वेगेन कुम्भस्तां सान्त्वयच्चमूम्।
अथोत्कृष्टं महावीर्यैर्लब्धलक्षैः प्लवंगमैः ॥ ६.७६.३७ ॥
فلما اندفع الجيش بسرعة، صدّه كُمبھ. ثم شدّ القردة ذوو القوة العظيمة، وقد أحكموا التصويب، أقواسهم وأطلقوا السهام.
6.76.38
निपातितमहावीरां दृष्ट्वा रक्षश्चमूं तदा।
कुम्भः प्रचक्रे तेजस्वी रणे कर्म सुदुष्करम् ॥ ६.७६.३८ ॥
فلما رأى أبطال جيش الراكشاسا العظام قد سقطوا، صنع كُمبھ المتألق في القتال عملاً بالغ الصعوبة.
6.76.39
स धनुर्धन्विनां श्रेष्ठः प्रगृह्य सुसमाहितः।
मुमोचाशीविषप्रख्याञ्छरान् देहविदारणान् ॥ ६.७६.३९ ॥
وهو أفضل الرماة، أخذ قوسه في تمام التركيز وأطلق سهاماً كالأفاعي السامة تمزق الأجساد.
6.76.40
तस्य तच्छुशुभे भूयः सशरं धनुरुत्तमम्।
विद्युदैरावतार्चिष्मद्द्वितीयेन्द्रधनुर्यथा ॥ ६.७६.४० ॥
وأضاء قوسه الممتاز مع سهمه من جديد، كقوس قزح ثانٍ لإندرا متوهجاً بالبرق وبهاء آيراواتا.
6.76.41
आकर्णकृष्टमुक्तेन जघान द्विविदं तदा।
तेन हाटकपुङ्खेन पत्रिणा पत्रवाससा ॥ ६.७६.४१ ॥
بذلك السهم المنطلق من قوس مشدود حتى الأذن، ذي الرأس الذهبي والريش، أصاب ديفيدا حينئذٍ.
6.76.42
सहसाभिहतस्तेन विप्रमुक्तपदः स्फुरन्।
निपपात त्रिकूटाभो विह्वलन् प्लवगोत्तमः ॥ ६.७६.४२ ॥
أصابه فجأة بسهمه، فارتفعت قدماه عن الأرض وهو يرتعش، فسقط أفضل القردة القافزين، مشابهاً جبل ترикūṭa، مضطرباً.
6.76.43
मैन्दस्तु भ्रातरं तत्र भग्नं दृष्ट्वा महाहवे।
अभिदुद्राव वेगेन प्रगृह्य विपुलां शिलाम् ॥ ६.७६.४३ ॥
أما مَيْندا، فلما رأى أخاه مهزومًا في تلك المعركة العظيمة، أمسك صخرة ضخمة واندفع نحوه بسرعة.
6.76.44
तां शिलां तु प्रचिक्षेप राक्षसाय महाबलः।
बिभेद तां शिलां कुम्भः प्रसन्नैः पञ्चभिः शरैः ॥ ६.७६.४४ ॥
فقذف ذلك القوي الصخرة نحو الراكشاسا، لكنّ كومبهَ اخترقها بخمسة سهام لامعة.
6.76.45
संधाय चान्यं सुमुखं शरमाशीविषोपमम्।
आजघान महातेजा वक्षसि द्विविदाग्रजम् ॥ ६.७६.४५ ॥
ثم وضع السهم الآخر، كأنه أفعى سامة، على الوتر، وضرب صدر الأخ الأكبر لدْوِيدا.
6.76.46
स तु तेन प्रहारेण मैन्दो वानरयूथपः।
मर्मण्यभिहतस्तेन पपात भुवि मूर्च्छितः ॥ ६.७६.४६ ॥
فأُصيب مَيْندا، قائد جيش القرود، في مقتلٍ بتلك الضربة، فسقط على الأرض فاقد الوعي.
6.76.47
अङ्गदो मातुलौ दृष्ट्वा मथितौ तु महाबलौ।
अभिदुद्राव वेगेन कुम्भमुद्यतकार्मुकम् ॥ ६.७६.४७ ॥
فلما رأى أنغدا خاليه القويين قد سُحقا، اندفع بسرعة نحو كُمبهَ، وقوسه مرفوعة.
6.76.48
तमापतन्तं विव्याध कुम्भः पञ्चभिरायसैः।
त्रिभिश्चान्यैः शितैर्बाणैर्मातंगमिव तोमरैः।
सोऽङ्गदं बहुभिर्बाणैः कुम्भो विव्याध वीर्यवान् ॥ ६.७६.४८ ॥
ولما انقضّ أنغدا نحوه، أصابه كُمبهَ بخمسة سهام حديدية، وبثلاثة أخرى وسهام حادة أُخَر، كما تُطعن الفيلة بالرماح؛ فأصاب كُمبهُ القوي أنغدا بسهام كثيرة.
6.76.49
अकुण्ठधारैर्निशितैस्तीक्ष्णैः कनकभूषणैः।
अङ्गदः प्रतिविद्धाङ्गो वालिपुत्रो न कम्पते ॥ ६.७६.४९ ॥
وقد اخترقت أعضاءه سهام حادة لم تكل، مرصعة بالذهب، فلم يرتجف أنغدا ابن فالي.
6.76.50
शिलापादपवर्षाणि तस्य मूर्ध्नि ववर्ष ह।
स प्रचिच्छेद तान् सर्वान् बिभेद च पुनः शिलाः ॥ ६.७६.५० ॥
أمطر على رأسه صخورًا وأشجارًا، فقطعها أنغدا كلها وحطّم الصخور مرة أخرى.
6.76.51
कुम्भकर्णात्मजः श्रीमान् वालिपुत्रसमीरितान्।
आपतन्तं च सम्प्रेक्ष्य कुम्भो वानरयूथपम् ॥ ६.७६.५१ ॥
رأى كومبها، الابن المجيد لكومبهاكارنا، الأسلحة التي ألقاها ابن فالي، ورأى قائد قطيع القرود يندفع نحوه.
6.76.52
भ्रुवौ विव्याध बाणाभ्यामुल्काभ्यामिव कुञ्जरम्।
तस्य सुस्राव रुधिरं पिहिते चास्य लोचने ॥ ६.७६.५२ ॥
أصاب حاجبيه بسهمين، كما تطعن شعلتان مشتعلتان فيلًا؛ فتدفق الدم منه وانطبقت عيناه.
6.76.53
अङ्गदः पाणिना नेत्रे पिधाय रुधिरोक्षिते।
सालमासन्नमेकेन परिजग्राह पाणिना ॥ ६.७६.५३ ॥
غطى أنغدا عينيه المغمورتين بالدم بيد، وأمسك بيده الأخرى شجرة سال قريبة.
6.76.54
सम्पीड्योरसि सस्कन्धं करेणाभिनिवेश्य च।
किंचिदभ्यवनम्यैनमुन्ममाथ महारणे ॥ ६.७६.५४ ॥
ضغطه إلى صدره، وأمسكه بقوة بذراعه وكتفه، وانحنى قليلًا، ثم اقتلعه أنغدا في الحرب العظيمة.
6.76.55
तमिन्द्रकेतुप्रतिमं वृक्षं मन्दरसंनिभम्।
समुत्सृजत वेगेन मिषतां सर्वरक्षसाम् ॥ ६.७६.५५ ॥
ألقى بقوة تلك الشجرة التي تشبه راية إندرا وجبل مندرا، بينما كان جميع الرَّاكشاسا ينظرون.
6.76.56
स चिच्छेद शितैर्बाणैः सप्तभिः कायभेदनैः।
अङ्गदो विव्यथेऽभीक्ष्णं स पपात मुमोह च ॥ ६.७६.५६ ॥
قطع تلك الشجرة بسبعة سهام حادة تخترق الجسد. وأنغادا، المتألم مرارًا، سقط وفقد وعيه.
6.76.57
अङ्गदं पतितं दृष्ट्वा सीदन्तमिव सागरे।
दुरासदं हरिश्रेष्ठा राघवाय न्यवेदयन् ॥ ६.७६.५७ ॥
لما رأوا أنغادا ساقطًا يغرق كمن يغوص في البحر، أبلغ خيرةُ القرود راغافا الذي لا يُقهر.
6.76.58
रामस्तु व्यथितं श्रुत्वा वालिपुत्रं महाहवे।
व्यादिदेश हरिश्रेष्ठाञ्जाम्बवत्प्रमुखांस्ततः ॥ ६.७६.५८ ॥
سمع راما أن أنغادا ابن فالي قد أُصيب في المعركة العظيمة، فأمر خيرة القرود بقيادة جامبافان.
6.76.59
ते तु वानरशार्दूलाः श्रुत्वा रामस्य शासनम्।
अभिपेतुः सुसंक्रुद्धाः कुम्भमुद्यतकार्मुकम् ॥ ६.७६.५९ ॥
سمع أولئك النمور بين القرود أمر راما، فاشتد غضبهم وانقضّوا على كومبا الذي رفع قوسه.
6.76.60
ततो द्रुमशिलाहस्ताः कोपसंरक्तलोचनाः।
रिरक्षिषन्तोऽभ्यपतन्नङ्गदं वानरर्षभाः ॥ ६.७६.६० ॥
عندئذ انقضّت ثيران القرود، تحمل الأشجار والصخور في أيديها، وعيونها محمرّة غضبًا، راغبةً في حماية أنغادا.
6.76.61
जाम्बवांश्च सुषेणश्च वेगदर्शी च वानरः।
कुम्भकर्णात्मजं वीरं क्रुद्धाः समभिदुद्रुवुः ॥ ६.७६.६१ ॥
جامباvan وسوشينا والقرد فيغادارشي، مغتاظين، اندفعوا معًا نحو الابن الشجاع لكومباكارنا.
6.76.62
समीक्ष्यापततस्तांस्तु वानरेन्द्रान् महाबलान्।
आववार शरौघेण नगेनेव जलाशयम् ॥ ६.७६.६२ ॥
ولما رأى أولئك الزعماء الأقوياء من الفانارا يندفعون نحوه، غطاهم بوابل من السهام، كما يغطي الجبل البحيرة.
6.76.63
तस्य बाणपथं प्राप्य न शेकुरपि वीक्षितुम्।
वानरेन्द्रा महात्मानो वेलामिव महोदधिः ॥ ६.७६.६३ ॥
ولما وصلوا إلى مدى سهامه، لم يستطع أولئك الزعماء الفانارا العظماء النظر إليه، كما لا يستطيع المحيط العظيم أن ينظر إلى شاطئه.
6.76.64
तांस्तु दृष्ट्वा हरिगणान् शरवृष्टिभिरर्दितान्।
अङ्गदं पृष्ठतः कृत्वा भ्रातृजं प्लवगेश्वरः ॥ ६.७६.६४ ॥
ولما رأى جماعات القرود تتألم من وابل السهام، وضع القائد الملكي ابن أخيه أنغادا خلفه.
6.76.65
अभिदुद्राव सुग्रीवः कुम्भकर्णात्मजं रणे।
शैलसानुचरं नागं वेगवानिव केसरी ॥ ६.७६.६५ ॥
في المعركة اندفع سوغريفا نحو ابن كومباكارنا، كما ينقضّ الأسد السريع على فيل يتجول في منحدرات الجبل.
6.76.66
उत्पाट्य च महावृक्षानश्वकर्णादिकान् बहून्।
अन्यांश्च विविधान् वृक्षांश्चिक्षेप स महाकपिः ॥ ६.७६.६६ ॥
اقتلع ذلك القرد العظيم أشجارًا كبيرة كثيرة، مثل أشفاكارنا، وقذف أشجارًا أخرى متنوعة.
6.76.67
तां छादयन्तीमाकाशं वृक्षवृष्टिं दुरासदाम्।
कुम्भकर्णात्मजः श्रीमांश्चिच्छेद स्वशरैः शितैः ॥ ६.७६.६७ ॥
ذلك المطر من الأشجار الذي كان يغطي السماء ويصعب صده، قطعه ابن كومباكارنا المجيد بسهامه الحادة.
6.76.68
अभिलक्ष्येण तीव्रेण कुम्भेन निशितैः शरैः।
आचितास्ते द्रुमा रेजुर्यथा घोराः शतघ्नयः।
द्रुमवर्षं तु तद् भिन्नं दृष्ट्वा कुम्भेन वीर्यवान् ॥ ६.७६.६८ ॥
تلك الأشجار، وقد نفذت فيها سهام كومبا الشديدة المصيبة الحادة، لمعت كآلات شتاغني المرعبة؛ ولما رأى الكومبا القدير ذلك المطر من الأشجار قد تحطم،
6.76.69
वानराधिपतिः श्रीमान् महासत्त्वो न विव्यथे।
स विध्यमानः सहसा सहमानस्तु ताञ्छरान् ॥ ६.७६.६९ ॥
لم يتألم سيد القرود المجيد ذو الشجاعة العظيمة؛ ومع أنه أُصيب فجأة بالسهام، ظل يتحمل تلك السهام.
6.76.70
कुम्भस्य धनुराक्षिप्य बभञ्जेन्द्रधनुःप्रभम्।
अवप्लुत्य ततः शीघ्रं कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ॥ ६.७६.७० ॥
انتزع قوس كومبا وكسر ذلك القوس اللامع كقوس قزح لإندرا؛ ثم قفز سريعاً، وبعد أن أنجز عملاً شديد الصعوبة.
6.76.71
अब्रवीत् कुपितः कुम्भं भग्नशृङ्गमिव द्विपम्।
निकुम्भाग्रज वीर्यं ते बाणवेगं तदद्भुतम् ॥ ६.७६.७१ ॥
غاضباً، قال لكومبا كما لو كان يخاطب فيلاً مكسور القرنين: "يا أخا نيكومبا الأكبر، إن بأسك وذلك السرعة العجيبة لسهامك لأمر مدهش."
6.76.72
संनतिश्च प्रभावश्च तव वा रावणस्य वा।
प्रह्लादबलिवृत्रघ्नकुबेरवरुणोपम ॥ ६.७६.७२ ॥
تواضعك وقوتك، أو قوة راڤانا، تشبه قوة برهلاد وبالي وقاتل فريترا (إندرا) وكوبيرا وفارونا.
6.76.73
एकस्त्वमनुजातोऽसि पितरं बलवत्तरम्।
त्वामेवैकं महाबाहुं शूलहस्तमरिंदमम् ॥ ६.७६.७३ ॥
أنت وحدك وُلدتَ بعد أبيك الأشد قوة، أنت وحدك يا ذا الذراعين العظيمتين، مُخضِع الأعداء حامل الرمح الثلاثي.
6.76.74
त्रिदशा नातिवर्तन्ते जितेन्द्रियमिवाधयः।
विक्रमस्व महाबुद्धे कर्माणि मम पश्य च ॥ ६.७६.७४ ॥
كما لا تتغلب الهموم الذهنية على من قهر حواسه، كذلك لن تتغلب عليك الآلهة. يا عظيم العقل، أظهر بسالتك وانظر أيضاً إلى أفعالي.
6.76.75
वरदानात् पितृव्यस्ते सहते देवदानवान्।
कुम्भकर्णस्तु वीर्येण सहते च सुरासुरान् ॥ ६.७६.७५ ॥
بفضل نعمة نالها، يصمد عمّك أمام الآلهة والدانافا؛ أما كومبهاكارنا فبشجاعته يصمد حتى أمام الآلهة والأسورا.
6.76.76
धनुषीन्द्रजितस्तुल्यः प्रतापे रावणस्य च।
त्वमद्य रक्षसां लोके श्रेष्ठोऽसि बलवीर्यतः ॥ ६.७६.७६ ॥
في الرمي بالقوس أنت مثل إندراجيت، وفي البأس مثل راڤانا؛ واليوم بقوتك وبأسك أنت الأفضل بين الراكشاسا في العالم.
6.76.77
महाविमर्दं समरे मया सह तवाद्भुतम्।
अद्य भूतानि पश्यन्तु शक्रशम्बरयोरिव ॥ ६.७६.७७ ॥
ليكن اليوم في المعركة معي صراعك العظيم والعجيب هذا؛ ولتشاهده جميع الكائنات كما شاهدوا معركة شاكرا وشامبرا.
6.76.78
कृतमप्रतिमं कर्म दर्शितं चास्त्रकौशलम्।
पतिता हरिवीराश्च त्वयैते भीमविक्रमाः ॥ ६.७६.७८ ॥
لقد أنجزتَ فعلاً لا مثيل له وأظهرتَ براعتك في السلاح؛ لقد سقط هؤلاء الأبطال القرود ذوو البأس الرهيب بيدك.
6.76.79
उपालम्भभयाच्चैव नासि वीर मया हतः।
कृतकर्मपरिश्रान्तो विश्रान्तः पश्य मे बलम् ॥ ६.७६.७९ ॥
أيها البطل، إنما خشيت اللوم فلم أقتلك حتى الآن. أنت منهك بما فعلت، فارتح وانظر إلى قوتي.
6.76.80
तेन सुग्रीववाक्येन सावमानेन मानितः।
अग्नेराज्यहुतस्येव तेजस्तस्याभ्यवर्धत ॥ ६.७६.८० ॥
لقد أثارت كلمات سُغريفا المهينة كبرياءه، فازداد بأسه كما تزداد النار إذا صُبّ عليها السمن المقدس.
6.76.81
ततः कुम्भस्तु सुग्रीवं बाहुभ्यां जगृहे तदा।
गजाविवातीतमदौ निःश्वसन्तौ मुहुर्मुहुः ॥ ६.७६.८१ ॥
عندها أمسك كُمبها سُغريفا بذراعيه، كفيلين اثنين فقدا هياجهما، يتشابكان ويتنفسان بعمق مرارا.
6.76.82
अन्योन्यगात्रग्रथितौ घर्षन्तावितरेतरम्।
सधूमां मुखतो ज्वालां विसृजन्तौ परिश्रमात् ॥ ६.७६.८२ ॥
متشابكين أعضاءً في أعضاء، يحتكّ أحدهما بالآخر، وينفثان من أفواههما لهيبا مختلطا بالدخان من شدة الإعياء.
6.76.83
तयोः पादाभिघाताच्च निमग्ना चाभवन्मही।
व्याघूर्णिततरङ्गश्च चुक्षुभे वरुणालयः ॥ ६.७६.८३ ॥
من ضربات أقدامهما غاصت الأرض، واضطرب البحر مسكن فارونا، وتقلبت أمواجه دوّارة.
6.76.84
ततः कुम्भं समुत्क्षिप्य सुग्रीवो लवणाम्भसि।
पातयामास वेगेन दर्शयन्नुदधेस्तलम् ॥ ६.७६.८४ ॥
ثم رفع سُغريفا كُمبها وقذفه بقوة في الماء المالح، فكشف قاع المحيط.
6.76.85
ततः कुम्भनिपातेन जलराशिः समुत्थितः।
विन्ध्यमन्दरसंकाशो विससर्प समन्ततः ॥ ६.७६.८५ ॥
ثم، بضربة الجرّة، ارتفعت كتلة من الماء تشبه جبلي فِندهيا ومَندارا، وامتدت من كل جانب.
6.76.86
ततः कुम्भः समुत्पत्य सुग्रीवमभिपात्य च।
आजघानोरसि क्रुद्धो वज्रकल्पेन मुष्टिना ॥ ६.७६.८६ ॥
ثم وثب كُمبها، وقد استشاط غضبًا، فطرح سوغريفا أرضًا، وضرب صدره بقبضة كالصاعقة.
6.76.87
तस्य वर्म च पुस्फोट संजज्ञे चापि शोणितम्।
तस्य मुष्टिर्महावेगः प्रतिजघ्नेऽस्थिमण्डले ॥ ६.७६.८७ ॥
انشق درعه وتدفق الدم، وردّت قبضة سوغريفا، الشديدة الاندفاع، الضربة في موضع العظام.
6.76.88
तस्य वेगेन तत्रासीत् तेजः प्रज्वलितं महत्।
वज्रनिष्पेषसंजाता ज्वाला मेरोर्यथा गिरेः ॥ ६.७६.८८ ॥
بقوّته نشأ هناك بريق عظيم متّقد؛ وكانت اللهب المولودة من سحق الصاعقة كجبل ميرو.
6.76.89
स तत्राभिहतस्तेन सुग्रीवो वानरर्षभः।
मुष्टिं संवर्तयामास वज्रकल्पं महाबलः ॥ ६.७६.८९ ॥
هناك، وقد أصابه كُمبها، تراجع سوغريفا، ثور القرود وذو القوة العظيمة، وقبض قبضته التي كالصاعقة.
6.76.90
अर्चिःसहस्रविकचरविमण्डलवर्चसम्।
स मुष्टिं पातयामास कुम्भस्योरसि वीर्यवान् ॥ ६.७६.९० ॥
بقبضة متألقة كقرص الشمس ذات الألف شعاع المتفتحة، أنزلها ذلك البطل على صدر كُمبها.
6.76.91
स तु तेन प्रहारेण विह्वलो भृशपीडितः।
निपपात तदा कुम्भो गतार्चिरिव पावकः ॥ ६.७६.९१ ॥
فأُصيب كُمبها بذلك الضربة فتشوّش وتألّم شديدًا، فسقط حينها كالنار التي انطفأ لهبها.
6.76.92
मुष्टिनाभिहतस्तेन निपपाताशु राक्षसः।
लोहिताङ्ग इवाकाशाद् दीप्तरश्मिर्यदृच्छया ॥ ६.७६.९२ ॥
فسقط الراكشاسا سريعًا إذ أصابته تلك اللكمة، كما يسقط من السماء كوكب أحمر الجسم متوهّج الأشعة بمسيره المحتوم.
6.76.93
कुम्भस्य पततो रूपं भग्नस्योरसि मुष्टिना।
बभौ रुद्राभिपन्नस्य यथा रूपं गवां पतेः ॥ ६.७६.९३ ॥
وبدت صورة كُمبها وهو يسقط مهشّمًا في صدره بالضربة كصورة سيّد البقر حين يصيبه رودرا.
6.76.94
तस्मिन् हते भीमपराक्रमेण
प्लवंगमानामृषभेण युद्धे।
मही सशैला सवना चचाल
भयं च रक्षांस्यधिकं विवेश ॥ ६.७६.९४ ॥
ولما قُتل في المعركة على يد ثور القرود ذي البأس المرعب، ارتجفت الأرض بجبالها وغاباتها، ودخل الراكشاسا خوف شديد.