รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 6.96
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.96.1
तथा तैः कृत्तगात्रैस्तु दशग्रीवेण मार्गणैः।
बभूव वसुधा तत्र प्रकीर्णा हरिभिस्तदा ॥ ६.९६.१ ॥
ด้วยลูกศรของทศกัณฐ์ที่ตัดร่างกายพวกนั้นขาด แผ่นดินตรงนั้นจึงเกลื่อนไปด้วยพวกหริในขณะนั้น
6.96.2
रावणस्याप्रसह्यं तं शरसम्पातमेकतः।
न शेकुः सहितुं दीप्तं पतङ्गा ज्वलनं यथा ॥ ६.९६.२ ॥
ห่าฝนลูกศรของราวณะที่ทนมิได้นั้น ด้านหนึ่งพวกเขาไม่อาจทนไว้ได้ เหมือนแมลงเม่าที่ทนไฟลุกโชนมิได้
6.96.3
तेऽर्दिता निशितैर्बाणैः क्रोशन्तो विप्रदुद्रुवुः।
पावकार्चिः समाविष्टा दह्यमाना यथा गजाः ॥ ६.९६.३ ॥
ถูกลูกศรคมกริบทิ่มแทง พวกเขาร้องโหยหวนแล้วแตกกระจายไปทุกทิศ เหมือนช้างที่ถูกเปลวไฟล้อมไว้และถูกเผาไหม้
6.96.4
प्लवंगानामनीकानि महाभ्राणीव मारुतः।
संययौ समरे तस्मिन् विधमन् रावणः शरैः ॥ ६.९६.४ ॥
ในการรบนั้น ราวณะบุกเข้าไป กระจายกองทัพของพวกวานรด้วยลูกศรของตน เหมือนลมพัดกระจายเมฆก้อนใหญ่
6.96.5
कदनं तरसा कृत्वा राक्षसेन्द्रो वनौकसाम्।
आससाद ततो युद्धे त्वरितं राघवं रणे ॥ ६.९६.५ ॥
ทศกัณฐ์ราชาแห่งรากษสสังหารพวกวนวาสีอย่างรวดเร็วแล้ว จากนั้นก็รีบเข้าหาพระราฆพ คือพระราม ในการรบ
6.96.6
सुग्रीवस्तान् कपीन् दृष्ट्वा भग्नान् विद्रावितान् रणे।
गुल्मे सुषेणं निक्षिप्य चक्रे युद्धे द्रुतं मनः ॥ ६.९६.६ ॥
สุครีพเห็นพวกวานรเหล่านั้นแตกพ่ายและถูกขับไล่ในสนามรบ จึงวางพระสุเษณะไว้ในพุ่มไม้ แล้วรีบมุ่งใจไปยังการรบ
6.96.7
आत्मनः सदृशं वीरं स तं निक्षिप्य वानरम्।
सुग्रीवोऽभिमुखं शत्रुं प्रतस्थे पादपायुधः ॥ ६.९६.७ ॥
วานรวีรบุรุษผู้เสมอตนนั้นถูกทิ้งไว้ตรงนั้น สุครีพมีเท้าเป็นอาวุธ จึงออกไปเผชิญหน้าศัตรู
6.96.8
पार्श्वतः पृष्ठतश्चास्य सर्वे वानरयूथपाः।
अनुजग्मुर्महाशैलान् विविधांश्च वनस्पतीन् ॥ ६.९६.८ ॥
ทั้งทางข้างและทางด้านหลังของพระองค์ บรรดานายฝูงวานรทั้งปวงก็ตามไป แบกภูเขาใหญ่และต้นไม้หลายชนิด
6.96.9
ननर्द युधि सुग्रीवः स्वरेण महता महान्।
पोथयन् विविधांश्चान्यान् ममन्थोत्तमराक्षसान् ॥ ६.९६.९ ॥
ในการรบ สุครีพผู้ยิ่งใหญ่คำรามด้วยเสียงอันกึกก้อง บดขยี้และฉีกทำลายรากษสชั้นยอดอื่นๆ มากมายด้วยวิธีต่างๆ
6.96.10
ममर्द च महाकायो राक्षसान् वानरेश्वरः।
युगान्तसमये वायुः प्रवृद्धानगमानिव ॥ ६.९६.१० ॥
วานรเจ้าผู้มีร่างกายใหญ่โต บดขยี้พวกรากษส เหมือนลมในวาระสิ้นยุคถอนต้นไม้ใหญ่ที่เติบโตแล้ว
6.96.11
राक्षसानामनीकेषु शैलवर्षं ववर्ष ह।
अश्मवर्षं यथा मेघः पक्षिसङ्घेषु कानने ॥ ६.९६.११ ॥
เหนือกองทัพของรากษส พระองค์โปรยฝนภูเขาลงมา เหมือนเมฆโปรยฝนหินลงบนฝูงนกในป่า
6.96.12
कपिराजविमुक्तैस्तैः शैलवर्षैस्तु राक्षसाः।
विकीर्णशिरसः पेतुर्विकीर्णा इव पर्वताः ॥ ६.९६.१२ ॥
รากษสถูกฝนภูเขาที่ราชาวานรปล่อยลงมาพัดถล่ม ศีรษะกระจัดกระจาย ล้มลงเหมือนภูเขาที่ถูกทำลายแตกกระจาย
6.96.13
अथ संक्षीयमाणेषु राक्षसेषु समन्ततः।
सुग्रीवेण प्रभग्नेषु नदत्सु च पतत्सु च ॥ ६.९६.१३ ॥
ครั้นเมื่อรากษสถูกทำลายลงทุกด้าน ถูกสุครีพตีแตกพ่าย ร้องโหยหวนและล้มลง
6.96.14
विरूपाक्षः स्वकं नाम धन्वी विश्राव्य राक्षसः।
रथादाप्लुत्य दुर्धर्षो गजस्कन्धमुपारुहत् ॥ ६.९६.१४ ॥
รากษสผู้ถืออาวุธชื่อวิรูปากษะ ประกาศนามของตนออกมา แล้วกระโดดลงจากรถศึก และขึ้นไปนั่งบนบ่าของช้างตัวหนึ่ง ผู้ที่ไม่อาจต่อกรได้
6.96.15
स तं द्विपमथारुह्य विरूपाक्षो महाबलः।
ननर्द भीमनिर्ह्रादं वानरानभ्यधावत ॥ ६.९६.१५ ॥
วิรูปากษะผู้มีกำลังมหาศาล ขึ้นนั่งบนช้างตัวนั้นแล้ว คำรามเสียงน่ากลัว และพุ่งเข้าหาพวกวานร
6.96.16
सुग्रीवे स शरान् घोरान् विससर्ज चमूमुखे।
स्थापयामास चोद्विग्नान् राक्षसान् सम्प्रहर्षयन् ॥ ६.९६.१६ ॥
ที่แนวหน้าของกองทัพ เขาระดมลูกศรอันน่ากลัวใส่สุครีพ และปลุกใจพวกรากษสที่หวาดหวั่นให้ตั้งมั่น
6.96.17
सोऽतिविद्धः शितैर्बाणैः कपीन्द्रस्तेन रक्षसा।
चुक्रोश च महाक्रोधो वधे चास्य मनो दधे ॥ ६.९६.१७ ॥
สุครีพผู้เป็นราชาแห่งวานร ถูกลูกศรคมกริบของรากษสนั้นแทงอย่างสาหัส จึงร้องลั่นด้วยความโกรธยิ่ง และตั้งใจจะสังหารเขา
6.96.18
ततः पादपमुद्धृत्य शूरः सम्प्रधनो हरिः।
अभिपत्य जघानास्य प्रमुखे तं महागजम् ॥ ६.९६.१८ ॥
จากนั้น หริผู้กล้าหาญ ชำนาญการรบ ถอนต้นไม้ขึ้น พุ่งเข้าไปฟาดช้างใหญ่ตัวนั้นที่อยู่ตรงหน้า
6.96.19
स तु प्रहाराभिहतः सुग्रीवेण महागजः।
अपासर्पद् धनुर्मात्रं निषसाद ननाद च ॥ ६.९६.१९ ॥
ช้างใหญ่ตัวนั้นถูกการโจมตีของสุครีพตี จึงถอยหลังไปเท่าระยะหนึ่งคันธนู ทรุดลงนั่ง และคำราม
6.96.20
गजात् तु मथितात् तूर्णमपक्रम्य स वीर्यवान्।
राक्षसोऽभिमुखः शत्रुं प्रत्युद्गम्य ततः कपिम् ॥ ६.९६.२० ॥
จากนั้น รากษสผู้มีกำลังก็รีบลงจากช้างที่ถูกบดขยี้ หันหน้าเผชิญศัตรู และก้าวเข้าไปพบวานรตัวนั้น
6.96.21
आर्षभं चर्म खड्गं च प्रगृह्य लघुविक्रमः।
भर्त्सयन्निव सुग्रीवमाससाद व्यवस्थितम् ॥ ६.९६.२१ ॥
ถือโล่หนังวัวกับดาบไว้ในมือ ยักษ์ผู้ก้าวเร็วเดินเข้าหาสุครีพที่ยืนมั่นคง ราวกับจะข่มขู่เขา
6.96.22
स हि तस्याभिसंक्रुद्धः प्रगृह्य विपुलां शिलाम्।
विरूपाक्षस्य चिक्षेप सुग्रीवो जलदोपमाम् ॥ ६.९६.२२ ॥
สุครีพผู้โกรธจัดต่อวิรูปากษ์ จึงยกหินก้อนใหญ่ดั่งเมฆขึ้นแล้วขว้างใส่
6.96.23
स तां शिलामापतन्तीं दृष्ट्वा राक्षसपुंगवः।
अपक्रम्य सुविक्रान्तः खड्गेन प्राहरत् तदा ॥ ६.९६.२३ ॥
ยักษ์ผู้เป็นยอดแห่งเหล่ายักษ์เห็นหินนั้นพุ่งลงมา จึงถอยหลบและฟันด้วยดาบอย่างกล้าหาญในทันที
6.96.24
तेन खड्गप्रहारेण रक्षसा बलिना हतः।
मुहूर्तमभवद् भूमौ विसंज्ञ इव वानरः ॥ ६.९६.२४ ॥
วานรผู้ถูกยักษ์ผู้ทรงพลังนั้นฟันด้วยดาบล้มลงกับพื้น นิ่งไปครู่หนึ่งราวกับหมดสติ
6.96.25
सहसा स तदोत्पत्य राक्षसस्य महाहवे।
मुष्टिं संवर्त्य वेगेन पातयामास वक्षसि ॥ ६.९६.२५ ॥
จากนั้นสุครีพก็กระโดดขึ้นทันที ในสงครามใหญ่ กำหมัดแน่นแล้วทุบเข้าที่อกของยักษ์ด้วยแรงเต็มที่
6.96.26
मुष्टिप्रहाराभिहतो विरूपाक्षो निशाचरः।
तेन खड्गेन संक्रुद्धः सुग्रीवस्य चमूमुखे ॥ ६.९६.२६ ॥
วิรูปากษ์ยักษ์แห่งราตรีถูกหมัดนั้นกระแทก โกรธจัด จึงใช้ดาบนั้นที่หน้าทัพของสุครีพ
6.96.27
कवचं पातयामास पद्भ्यामभिहतोऽपतत्।
स समुत्थाय पतितः कपिस्तस्य व्यसर्जयत् ॥ ६.९६.२७ ॥
ยักษ์ฟันเกราะของสุครีพขาด วานรถูกเท้าของยักษ์กระแทกจนล้มลง แต่แล้วลุกขึ้นได้และปล่อยยักษ์ไป
6.96.28
तलप्रहारमशनेः समानं भीमनिःस्वनम्।
तलप्रहारं तद् रक्षः सुग्रीवेण समुद्यतम् ॥ ६.९६.२८ ॥
สุครีพยกฝ่ามือขึ้นตบ เสียงดังน่ากลัวเหมือนสายฟ้า นั่นคือฝ่ามือที่เขาเงื้อใส่ยักษ์ตนนั้น
6.96.29
नैपुण्यान्मोचयित्वैनं मुष्टिनोरसि ताडयत्।
ततस्तु संक्रुद्धतरः सुग्रीवो वानरेश्वरः ॥ ६.९६.२९ ॥
สุครีพหลุดจากการจับยึดของยักษ์ด้วยความชำนาญ แล้วทุบหมัดเข้าที่อกยักษ์ จากนั้นสุครีพผู้เป็นจอมวานรก็ยิ่งโกรธขึ้นอีก
6.96.30
मोक्षितं चात्मनो दृष्ट्वा प्रहारं तेन रक्षसा।
स ददर्शान्तरं तस्य विरूपाक्षस्य वानरः ॥ ६.९६.३० ॥
เมื่อเห็นว่าตนหลุดพ้นจากการโจมตีของยักษ์นั้นแล้ว วานรก็เห็นช่องว่างในการป้องกันของวิรูปากษ์
6.96.31
ततोऽन्यं पातयत् क्रोधाच्छङ्खदेशे महातलम्।
महेन्द्राशनिकल्पेन तलेनाभिहतः क्षितौ ॥ ६.९६.३१ ॥
จากนั้นด้วยความโกรธ สุครีพจึงฟาดฝ่ามือใหญ่อีกครั้งที่ขมับ ยักษ์ถูกฝ่ามือดั่งสายฟ้าของพระอินทร์ฟาด จึงล้มลงกับพื้น
6.96.32
पपात रुधिरक्लिन्नः शोणितं हि समुद्गिरन्।
स्रोतोभ्यस्तु विरूपाक्षो जलं प्रस्रवणादिव ॥ ६.९६.३२ ॥
ยักษ์ล้มลงเปรอะเลือด พ่นเลือดออกมา และเลือดจากช่องร่างกายของวิรูปากษ์ไหลออกมาเหมือนน้ำจากน้ำพุ
6.96.33
विवृत्तनयनं क्रोधात् सफेनं रुधिराप्लुतम्।
ददृशुस्ते विरूपाक्षं विरूपाक्षतरं कृतम् ॥ ६.९६.३३ ॥
เหล่าวานรเห็นวิรูปากษ์ตาเหลือกด้วยความโกรธ ฟูมปาก เปื้อนเลือด ดูอัปลักษณ์ยิ่งกว่าเดิม
6.96.34
स्फुरन्तं परिवर्तन्तं पार्श्वेन रुधिरोक्षितम्।
करुणं च विनर्दन्तं ददृशुः कपयो रिपुम् ॥ ६.९६.३४ ॥
เหล่าวานรเห็นศัตรูดิ้นทุรนทุราย กลิ้งเกลือกนอนตะแคง เปื้อนเลือด คำรามอย่างน่าสงสาร
6.96.35
तथा तु तौ संयति सम्प्रयुक्तौ
तरस्विनौ वानरराक्षसानाम्।
बलार्णवौ सस्वनतुश्च भीमौ
महार्णवौ द्वाविव भिन्नसेतू ॥ ६.९६.३५ ॥
ทั้งสองผู้แข็งแกล่งในการรบนั้นต่อสู้กัน เป็นมหาสมุทรแห่งกำลังของวานรและยักษ์ คำรามกึกก้องน่าสะพรึงกลัว ดั่งมหาสมุทรสองแห่งที่สะพานกั้นขาดพังทลาย
6.96.36
विनाशितं प्रेक्ष्य विरूपनेत्रं
महाबलं तं हरिपार्थिवेन।
बलं समेतं कपिराक्षसाना-
मुद्वृत्तगङ्गाप्रतिमं बभूव ॥ ६.९६.३६ ॥
เมื่อเห็นวิรูปเนตรผู้มีกำลังมหาศาลถูกจอมวานรทำลายลง กองทัพรวมของวานรและยักษ์ก็กลายเป็นเหมือนแม่น้ำคงคาที่ล้นตลิ่ง