वाल्मीकि रामायण · सर्ग 7.100
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.100.1
कस्यचित्त्वथ कालस्य युधाजित्केकयो नृपः ।
स्वगुरुं प्रेषयामास राघवाय महात्मने ।
गार्ग्यमङ्गिरसः पुत्रं ब्रह्मर्षिममितप्रभम् ॥ ७.१००.१ ॥
काही काळानंतर केकयराज युधाजित यांनी महात्मा राघवाकडे आपले गुरू, अंगिरसाचे पुत्र, अमित तेजस्वी ब्रह्मर्षी गार्ग्य यांना पाठवले.
7.100.2
दश चाश्वसहस्राणि प्रीतिदानमनुत्तमम् ॥ ७.१००.२ ॥
दहा हजार घोडे; हे प्रेमाचे सर्वोत्तम दान होते.
7.100.3
कम्बलानि च रत्नानि चित्रवस्त्रमथोत्तमम् ।
रामाय प्रददौ राजा शुभान्याभरणानि च ॥ ७.१००.३ ॥
राजाने रामाला कांबळे, रत्ने, सुंदर चित्रित उत्तम वस्त्रे आणि शुभ अलंकार दिले.
7.100.4
श्रुत्वा तु राघवो धीमान्महर्षिं गार्ग्यमागतम् ।
मातुलस्याश्वपतिनः प्रहितं तन्महाधनम् ॥ ७.१००.४ ॥
हे ऐकून बुद्धिमान राघवाने जाणले की मामा अश्वपतींनी पाठवलेले ते महाधन घेऊन महर्षी गार्ग्य आले आहेत.
7.100.5
प्रत्युद्गम्य च काकुत्स्थः क्रोशमात्रं सहानुजः ।
गार्ग्यं सम्पूजयामास यथा शक्रो बृहस्पतिम् ॥ ७.१००.५ ॥
काकुत्स्थ राम आपल्या धाकट्या भावासह एक क्रोशभर पुढे जाऊन, इंद्र बृहस्पतीची पूजा करतो तसे गार्ग्यांचे पूजन केले.
7.100.6
तथा सम्पूज्य तमृषिं तद्धनं प्रतिगृह्य च ।
पृष्ट्वा प्रतिपदं सर्वं कुशलं मातुलस्य च ।
उपविष्टं महाभागं रामः प्रष्टुं प्रचक्रमे ॥ ७.१००.६ ॥
अशा प्रकारे त्या ऋषींचे पूजन करून, ते धन स्वीकारून, क्रमाक्रमाने सर्व कुशल आणि मामांचेही कुशल विचारून, बसलेल्या त्या महाभाग्यवानांना राम प्रश्न विचारू लागले.
7.100.7
किमाह मातुलो वाक्यं यदर्थं भगवानिह ।
प्राप्तो वाक्यविदां श्रेष्ठः साक्षादिव बृहस्पतिः ॥ ७.१००.७ ॥
मामांनी कोणता संदेश सांगितला? कोणत्या कार्यासाठी हे भगवान येथे आले? वाक्यज्ञांमध्ये श्रेष्ठ, जणू साक्षात बृहस्पती.
7.100.8
रामस्य भाषितं श्रुत्वा महर्षिः कार्यविस्तरम् ।
वक्तुमद्भुतसङ्काशं राघवायोपचक्रमे ॥ ७.१००.८ ॥
रामाचे बोलणे ऐकून महर्षी कार्याचा विस्तार सांगण्यासाठी, अद्भुत रूपाच्या राघवाशी बोलू लागले.
7.100.9
मातुलस्ते महाबाहो वाक्यमाह नरर्षभः ।
युधाजित्प्रीतिसंयुक्तं श्रूयतां यदि रोचते ॥ ७.१००.९ ॥
हे महाबाहो, तुझे मामा, नरश्रेष्ठ युधाजित, प्रेमयुक्त हा संदेश सांगतात; आवडत असेल तर ऐका.
7.100.10
अयं गन्धर्वविषयः फलमूलोपशोभितः ।
सिन्धोरुभयतः पार्श्वे देशः परमशोभनः ॥ ७.१००.१० ॥
हा गंधर्वांचा प्रदेश आहे, फळमुळांनी शोभिवंत; सिंधू नदीच्या दोन्ही बाजूंचा हा प्रदेश अत्यंत सुंदर आहे.
7.100.11
तं च रक्षन्ति गन्धर्वाः सायुधा युद्धकोविदाः ।
शैलूषस्य सुता वीर त्रिकोट्यो वै महाबलाः ॥ ७.१००.११ ॥
त्याचे रक्षण सशस्त्र, युद्धकुशल गंधर्व करतात; हे वीरा, शैलूषाचे पुत्र तीन कोटी महापराक्रमी आहेत.
7.100.12
तान्विनिर्जित्य काकुत्स्थ गन्धर्वनगरं शुभम् ।
निवेशय महाबोहो स्वे पुरे सुसमाहिते ॥ ७.१००.१२ ॥
हे काकुत्स्था, त्यांना पूर्णपणे जिंकून गंधर्वनगर नावाचे सुंदर नगर आपल्या स्वतःच्या पुरात उत्तम प्रकारे वसव; हे महाबाहो.
7.100.13
अन्यस्य न गतिस्तत्र देशः परमशोभनः ।
रोचतां ते महाबाहो नाहं त्वामहितं वदे ॥ ७.१००.१३ ॥
तेथे इतरांना प्रवेश नाही; ती जागा अत्यंत सुंदर आहे. हे महाबाहो, ती तुला आवडो; मी तुला अहितकारक असे सांगत नाही.
7.100.14
तच्छ्रुत्वा राघवः प्रीतो महर्षेर्मातुलस्य च ।
उवाच बाढमित्येव भरतं चान्ववैक्षत ॥ ७.१००.१४ ॥
हे ऐकून राघव (राम) प्रसन्न झाले; महर्षी आणि मामांच्या बोलण्याला होकार देत “बाढम्” असे म्हणून भरताकडे पाहिले.
7.100.15
सो ऽब्रवीद्राघवः प्रीतः साञ्जलिप्रग्रहो द्विजम् ।
इमौ कुमारौ तं देशं ब्रह्मर्षे विचरिष्यतः ॥ ७.१००.१५ ॥
राघव (राम) प्रसन्न होऊन, हात जोडून त्या द्विजाला म्हणाले, “हे ब्रह्मर्षी, हे दोन कुमार त्या देशात संचार करतील.”
7.100.16
भरतस्यात्मजौ वीरौ तक्षः पुष्कल एव च ।
मातुलेन सुगुप्तौ तु धर्मेण सुसमाहितौ ॥ ७.१००.१६ ॥
भरताचे दोन वीर पुत्र, तक्ष आणि पुष्कल, मामांनी उत्तम रक्षिलेले आणि धर्माने स्थिर चित्ताचे होते.
7.100.17
भरतं चाग्रतः कृत्वा कुमारौ सबलानुगौ ।
निहत्य गन्धर्वसुतान्द्वे पुरे विभजिष्यतः ॥ ७.१००.१७ ॥
भरताला पुढे करून, सेना व अनुचरांसह हे दोन कुमार गंधर्वपुत्रांचा वध करून दोन नगरे वाटून घेतील.
7.100.18
निवेश्य ते पुरवरे आत्मजौ सन्निवेश्य च ।
आगमिष्यति मे भूयः सकाशमतिधार्मिकः ॥ ७.१००.१८ ॥
त्या दोन पुत्रांना उत्तम नगरांत स्थापून, अतिधार्मिक भरत पुन्हा माझ्याजवळ येईल.
7.100.19
ब्रह्मर्षिमेवमुक्त्वा तु भरतं सबलानुगम् ।
आज्ञापयामास तदा कुमारौ चाभ्यषेचयत् ॥ ७.१००.१९ ॥
ब्रह्मर्षींना असे सांगून त्यांनी सैन्य व अनुचरांसह असलेल्या भरताला आज्ञा दिली; तेव्हा दोन्ही कुमारांचा अभिषेक करवला.
7.100.20
नक्षत्रेण च सौम्येन पुरस्कृत्याङ्गिरस्सुतम् ।
भरतः सह सैन्येन कुमाराभ्यां विनिर्ययौ ॥ ७.१००.२० ॥
शुभ नक्षत्रावर अंगिरसाच्या पुत्राला पुढे ठेवून भरत सैन्यासह दोन्ही कुमारांबरोबर निघाला.
7.100.21
सा सेना शक्रयुक्तेव नगरान्निर्ययावथ ।
राघवानुगता दूरं दुराधर्षा सुरैरपि ॥ ७.१००.२१ ॥
इंद्रासह असल्यासारखी ती सेना नगरातून निघाली; राघवाच्या मागोमाग दूरवर गेली; देवांनाही ती अजिंक्य होती.
7.100.22
मांसादानि च सत्त्वानि रक्षांसि सुमहान्ति च ।
अनुजग्मुर्हि भरतं रुधिरस्य पिपासया ॥ ७.१००.२२ ॥
मांसभक्षक प्राणी आणि अतिशय मोठे राक्षस रक्ताच्या तहानेने भरताच्या मागोमाग गेले.
7.100.23
भूतग्रामाश्च बहवो मांसभक्षाः सुदारुणाः ।
गन्धर्वपुत्रमांसानि भोक्तुकामाः सहस्रशः ॥ ७.१००.२३ ॥
मांस खाणारे अनेक भूतगण, अत्यंत भयंकर, गंधर्वपुत्रांचे मांस खाण्याच्या इच्छेने हजारोंनी आले.
7.100.24
सिंहव्याघ्रवराहाणां खेचराणां च पक्षिणाम् ।
बहूनि वै सहस्राणि सेनाया ययुरग्रतः ॥ ७.१००.२४ ॥
सिंह, वाघ, डुकरे आणि आकाशात उडणारे पक्षी यांचे हजारो कळप सैन्यासमोर गेले.
7.100.25
अध्यर्धमासमुषिता पथि सेना निरामया ।
हृष्टपुष्टजनाकीर्णा केकयं समुपागमत् ॥ ७.१००.२५ ॥
दीड महिना वाटेत मुक्काम करून, निरोगी आणि आनंदी, सुदृढ लोकांनी भरलेली ती सेना केकय देशात पोहोचली.