వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 7.102
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.102.1
तच्छ्रुत्वा हर्षमापेदे राघवो भ्रातृभिः सह ।
वाक्यं चाद्भुतसङ्काशं तदा प्रोवाच लक्ष्मणम् ॥ ७.१०२.१ ॥
ఇది విని రాఘవుడు (రాముడు) సోదరులతో కలిసి ఆనందించి, అప్పుడు అద్భుతమైన మాటలతో లక్ష్మణునితో ఇలా అన్నాడు.
7.102.2
इमौ कुमारौ सौमित्रे तव धर्मविशारदौ ।
अङ्गदश्चन्द्रकेतुश्च राज्यार्थे दृढविक्रमौ ॥ ७.१०२.२ ॥
సౌమిత్రీ, నీ ఈ ఇద్దరు కుమారులు — ధర్మంలో నిపుణులైన అంగదుడు మరియు చంద్రకేతుడు, రాజ్యం కోసం దృఢ పరాక్రమం కలవారు.
7.102.3
इमौ राज्ये ऽभिषेक्ष्यामि देशः साधु विधीयताम् ।
रमणीयो ह्यसम्बाधो रमेतां यत्र धन्विनौ ॥ ७.१०२.३ ॥
ఈ ఇద్దరిని రాజ్యంపై అభిషేకిస్తాను; కాబట్టి ప్రదేశాన్ని బాగా నిర్ణయించండి — అందమైనదీ విశాలమైనదీ, ఇద్దరు విలుకాండ్రు సుఖంగా ఉండగలిగేది.
7.102.4
न राज्ञो यत्र पीडा स्यान्नाश्रमाणां विनाशनम् ।
स देशो दृश्यतां सौम्य नापराध्यामहे यथा ॥ ७.१०२.४ ॥
రాజుకు బాధ లేకుండా, ఆశ్రమాలకు నాశనం లేకుండా ఉండే ప్రదేశం — ఓ సౌమ్యుడా, ఆ ప్రదేశాన్ని చూడాలి, మనం అపరాధం చేయకుండా.
7.102.5
तथोक्तवति रामे तु भरतः प्रत्युवाच ह ।
अयं कारुपथो देशो रमणीयो निरामयः ॥ ७.१०२.५ ॥
రాముడు ఇలా అనగా భరతుడు సమాధానమిచ్చాడు — ఈ కారుపథ దేశం అందమైనది, రోగరహితమైనది.
7.102.6
निवेश्यतां तत्र पुरमङ्गदस्य महात्मनः ।
चन्द्रकेतोः सुरुचिरं चन्द्रकान्तं निरामयम् ॥ ७.१०२.६ ॥
అక్కడ మహాత్ముడైన అంగదుని నగరం స్థాపించబడాలి; చంద్రకేతుడికి అత్యంత సుందరమైన, రోగరహితమైన చంద్రకాంత నగరం.
7.102.7
तद्वाक्यं भरतेनोक्तं प्रतिजग्राह राघवः ।
तं च कृत्वा वशे देशमङ्गदस्य न्यवेशयत् ॥ ७.१०२.७ ॥
భరతుడు చెప్పిన ఆ మాటను రాఘవుడు అంగీకరించాడు; ఆ దేశాన్ని తన అధీనంలోకి తీసుకుని అంగదుని కోసం దానిని స్థిరపరిచాడు.
7.102.8
अङ्गदीया पुरी रम्याप्यङ्गदस्य निवेशिता ।
रमणीया सुगुप्ता च रामेणाक्लिष्टकर्मणा ॥ ७.१०२.८ ॥
అంగదుని ఆ సుందర నగరం కూడా అంగదుని కోసం స్థాపించబడింది; అనాయాసంగా కర్మలు చేసే రాముడు దానిని రమణీయంగా, సురక్షితంగా చేశాడు.
7.102.9
चन्द्रकेतोश्च मल्लस्य मल्लभूम्यां निवेशिता ।
चन्द्रकान्तेति विख्याता दिव्या स्वर्गपुरी यथा ॥ ७.१०२.९ ॥
చంద్రకేతువు కోసం, మల్లుల భూమిలో స్థాపించబడిన ఆ నగరం చంద్రకాంత అనే పేరుతో ప్రసిద్ధమైంది; అది స్వర్గపురిలా దివ్యంగా ఉంది.
7.102.10
ततो रामः परां प्रीतिं लक्ष्मणो भरतस्तथा ।
ययुर्युद्धे दुराधर्षा अभिषेकं च चक्रिरे ॥ ७.१०२.१० ॥
అప్పుడు రాముడు, లక్ష్మణుడు, భరతుడు అత్యంత సంతోషాన్ని పొందారు; యుద్ధంలో అజేయులైన వారు అభిషేకాన్ని నిర్వహించారు.
7.102.11
अभिषिच्य कुमारौ स प्रस्थापयति राघवः ।
अङ्गदं पश्चिमां भूमिं चन्द्रकेतुमुदङ्मुखम् ॥ ७.१०२.११ ॥
ఇద్దరు కుమారులకు అభిషేకం చేసి, రాఘవుడు అంగదుని పశ్చిమ దేశానికి, చంద్రకేతువును ఉత్తర దిక్కుకు ముఖం చేసి పంపాడు.
7.102.12
अङ्गदं चापि सौमित्रिर्लक्ष्मणो ऽनुजगाम ह ।
चन्द्रकेतोस्तु भरतः पार्ष्णिग्राहो बभूव ह ॥ ७.१०२.१२ ॥
సౌమిత్రి లక్ష్మణుడు అంగదుని వెంట వెళ్లాడు; చంద్రకేతువుకు భరతుడు వెనుక రక్షకుడయ్యాడు.
7.102.13
लक्ष्मणस्त्वङ्गदीयायां संवत्सरमथोषितः ।
पुत्रे स्थिते दुराधर्षे अयोध्यां पुनरागमत् ॥ ७.१०२.१३ ॥
లక్ష్మణుడు అంగదీయలో ఒక సంవత్సరం ఉండి, అజేయుడైన కుమారుడు స్థిరపడిన తర్వాత మళ్ళీ అయోధ్యకు వచ్చాడు.
7.102.14
भरतो ऽपि तथैवोष्य संवत्सरमतो ऽधिकम् ।
अयोध्यां पुनरागम्य रामपादावुपास्त सः ॥ ७.१०२.१४ ॥
భరతుడు కూడా అలాగే ఒక సంవత్సరానికి పైగా ఉండి, మళ్ళీ అయోధ్యకు వచ్చి రాముని పాదాలను సేవించాడు.
7.102.15
उभौ सौमित्रिभरतौ रामपादावनुव्रतौ ।
कालं गतमपि स्नेहान्न जज्ञाते ऽतिधार्मिकौ ॥ ७.१०२.१५ ॥
సౌమిత్రి, భరతుడు ఇద్దరూ రాముని పాదాలకు అనుకూలురై ఉన్నారు; స్నేహం వల్ల గడిచిన కాలాన్ని వారు గమనించలేదు, ఇద్దరూ అతి ధార్మికులే.
7.102.16
एवं वर्षसहस्राणि दश तेषां ययुस्तदा ।
धर्मे प्रयतमानानां पौरकार्येषु नित्यदा ॥ ७.१०२.१६ ॥
ఈ విధంగా వారికి పదివేల సంవత్సరాలు గడిచాయి; వారు ధర్మంలో ప్రయత్నిస్తూ, పౌరకార్యాలలో నిత్యం నిమగ్నమై ఉన్నారు.
7.102.17
विहृत्य कालं परिपूर्णमानसाः श्रिया वृता धर्मपुरे सुसंस्थिताः ।
त्रयः समिद्धा इव दीप्ततेजसो महाध्वरे साधु हुतास्त्रयो ऽग्नयः ॥ ७.१०२.१७ ॥
కాలాన్ని గడిపి, పరిపూర్ణ మనస్కులై, శ్రీతో ఆవృతులై, ధర్మపురంలో బాగా స్థిరపడిన ఆ ముగ్గురూ, మహాయాగంలో బాగా హోమం చేయబడిన, దీప్తతేజస్సుతో ప్రజ్వలిస్తున్న మూడు అగ్నులవలె ఉన్నారు.