ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 7.19
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.19.1
अथ जित्वा मरुत्तं स प्रययौ राक्षसाधिपः ।
नगराणि नरेन्द्राणां युद्धकाङ्क्षी दशाननः ॥ ७.१९.१ ॥
ମରୁତ୍ତଙ୍କୁ ଜିଣି ସେହି ରାକ୍ଷସାଧିପତି ଯୁଦ୍ଧ-ଇଚ୍ଛାରେ ରାଜାମାନଙ୍କ ନଗର ଆଡ଼କୁ ଗଲା, ସେ ଦଶାନନ।
7.19.2
समासाद्य तु राजेन्द्रान्महेन्द्रवरुणोपमान् ।
अब्रवीद्राक्षसेन्द्रस्तु युद्धं मे दीयतामिति ॥ ७.१९.२ ॥
ମହେନ୍ଦ୍ର ଓ ବରୁଣଙ୍କ ସମାନ ସେହି ରାଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ର କହିଲା, "ମୋତେ ଯୁଦ୍ଧ ଦିଅ।"
7.19.3
निर्जिताः स्मेति वा ब्रूत एष मे हि सुनिश्चयः ।
अन्यथा कुर्वतामेवं मोक्षो नैवोपपद्यते ॥ ७.१९.३ ॥
"ଆମେ ପରାଜିତ ବୋଲି କୁହ; ଏହା ମୋର ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପ। ନଚେତ୍ ଯେଉଁମାନେ ଏପରି କରନ୍ତି ସେମାନଙ୍କର ମୋକ୍ଷ ମିଳେ ନାହିଁ।"
7.19.4
ततस्त्वभीरवः प्राज्ञाः पार्थिवा धर्मनिश्चयाः ।
मन्त्रयित्वा ततो ऽन्योन्यं राजानः सुमहाबलाः ।
निर्जिताः स्मेत्यभाषन्त ज्ञात्वा वरबलं रिपोः ॥ ७.१९.४ ॥
ନିର୍ଭୟ, ପ୍ରାଜ୍ଞ, ଧର୍ମନିଶ୍ଚୟୀ ସେହି ମହାବଳୀ ରାଜାମାନେ ପରସ୍ପର ସହିତ ମନ୍ତ୍ରଣା କରି, ଶତ୍ରୁର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବଳ ଜାଣି କହିଲେ, "ଆମେ ପରାଜିତ।"
7.19.5
दुष्यन्तः सुरथो गाधिर्गयो राजा पुरूरवाः ।
एते सर्वे ऽब्रुवंस्तात निर्जिताः स्मेति पार्थिवाः ॥ ७.१९.५ ॥
ଦୁଷ୍ୟନ୍ତ, ସୁରଥ, ଗାଧି, ଗୟ ରାଜା ଓ ପୁରୂରବା—ଏମାନେ ସମସ୍ତେ କହିଲେ, "ହେ ତାତ, ଆମେ ପରାଜିତ।"
7.19.6
अथायोध्यां समासाद्य रावणो राक्षसाधिपः ॥ ७.१९.६ ॥
ତା'ପରେ ଅଯୋଧ୍ୟାରେ ପହଞ୍ଚି ରାକ୍ଷସାଧିପତି ରାବଣ...
7.19.7
सुगुप्तामनरण्येन शक्रेणेवामरावतीम् ।
स तं पुरुषशार्दूलं पुरन्दरसमं बले ॥ ७.१९.७ ॥
ଅନରଣ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୁରକ୍ଷିତ ଅଯୋଧ୍ୟା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ଅମରାବତୀ ପରି ଥିଲା। ସେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟାଘ୍ର ପରି ଏବଂ ବଳରେ ପୁରନ୍ଦର ସମାନ ଥିଲେ।
7.19.8
प्राह राजानमासाद्य युद्धं देहीति रावणः ।
निर्जितो ऽस्मीति वा ब्रूहि त्वमेवं मम शासनम् ॥ ७.१९.८ ॥
ରାବଣ ରାଜାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ କହିଲା: "ଯୁଦ୍ଧ ଦିଅ, ନଚେତ୍ 'ମୁଁ ପରାଜିତ' ବୋଲି କୁହ। ମୋ ଆଜ୍ଞା ଏହିପରି ପାଳନ କର।"
7.19.9
अयोध्याधिपतिस्तस्य श्रुत्वा पापात्मनो वचः ।
अनरण्यस्तु सङ्क्रुद्धो राक्षसेन्द्रमथाब्रवीत् ॥ ७.१९.९ ॥
ଅଯୋଧ୍ୟାଧିପତି ଅନରଣ୍ୟ ସେହି ପାପାତ୍ମାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ।
7.19.10
दीयते द्वन्द्वयुद्धं ते राक्षसाधिपते मया ।
सन्तिष्ठ क्षिप्रमायत्तो भव चैवं भवाम्यहम् ॥ ७.१९.१० ॥
"ହେ ରାକ୍ଷସାଧିପତି, ମୁଁ ତୁମକୁ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଦେଉଛି। ଶୀଘ୍ର ସ୍ଥିର ହୁଅ, ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୁଅ — ମୁଁ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି ପ୍ରସ୍ତୁତ।"
7.19.11
अथ पूर्वं श्रुतार्थेन निर्जितं सुमहद्बलम् ।
निष्क्रामत्तन्नरेन्द्रस्य बलं रक्षोवधोद्यतम् ॥ ७.१९.११ ॥
ଏବେ ପୂର୍ବରୁ ବିଷୟ ଶୁଣିଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରାଜିତ ସେହି ମହାସେନା — ନରେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସେହି ସେନା ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ବଧ କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟତ ହୋଇ ବାହାରିଲା।
7.19.12
नागानां दशसाहस्रं वाजिनां नियुतं तथा ।
रथानां बहुसाहस्रं पत्तीनां च नरोत्तम ॥ ७.१९.१२ ॥
ହାତୀ ଦଶ ହଜାର, ଘୋଡ଼ା ଏକ ଲକ୍ଷ, ସେହିପରି ରଥ ଅନେକ ହଜାର, ପଦାତିକ ସୈନିକ ମଧ୍ୟ — ହେ ନରୋତ୍ତମ!
7.19.13
महीं सञ्छाद्य निष्क्रान्तं सपदातिरथं रणे ।
ततः प्रवृत्तं सुमहद्युद्धं युद्धविशारद ॥ ७.१९.१३ ॥
ପୃଥିବୀକୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରି ପଦାତିକ ଓ ରଥ ସହିତ ସେମାନେ ରଣକ୍ଷେତ୍ରକୁ ବାହାରିଲେ; ତା'ପରେ ହେ ଯୁଦ୍ଧବିଶାରଦ, ଏକ ଅତି ମହାନ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା।
7.19.14
अनरण्यस्य नृपते राक्षसेन्द्रस्य चाद्भुतम् ।
तद्रावणबलं प्राप्य बलं तस्य महीपतेः ॥ ७.१९.१४ ॥
ଅନରଣ୍ୟ ରାଜା ଓ ରାକ୍ଷସରାଜଙ୍କ ସେହି ଅଦ୍ଭୁତ ଯୁଦ୍ଧ; ରାବଣର ସେନାକୁ ସାମ୍ନା କରିଥିବା ସେହି ରାଜାଙ୍କ ସେନା…
7.19.15
प्राणश्यत तदा सर्वं हव्यं हुतमिवानले ।
युद्ध्वा च सुचिरं कालं कृत्वा विक्रममुत्तमम् ॥ ७.१९.१५ ॥
ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କ ସମସ୍ତ ସେନା ଅଗ୍ନିରେ ଢାଳି ଦିଆଯାଇଥିବା ହବିଷ ପରି ନଷ୍ଟ ହେଲା; ବହୁ ସମୟ ଯୁଦ୍ଧ କରି ଉତ୍ତମ ପରାକ୍ରମ ଦେଖାଇ…
7.19.16
प्रज्वलन्तं तमासाद्य क्षिप्रमेवावशेषितम् ।
प्राविशत्सङ्कुलं तत्र शलभा इव पावकम् ।
नश्यति स्म बलं तत्र हव्यं हुतमिवानले ॥ ७.१९.१६ ॥
ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ପହଞ୍ଚି ଅବଶିଷ୍ଟ ସେନା ସେହି ଭିଡ଼ରେ ଅଗ୍ନିରେ ପଡ଼ୁଥିବା ପତଙ୍ଗ ପରି ପ୍ରବେଶ କଲା; ସେଠାରେ ସେନା ନଷ୍ଟ ହେଲା, ଅଗ୍ନିରେ ଢାଳିତ ହବିଷ ପରି।
7.19.17
सो ऽपश्यत्तन्नरेन्द्रस्तु नश्यमानं महाबलम् ।
महार्णवं समासाद्य वनापगशतं यथा ॥ ७.१९.१७ ॥
ସେହି ରାଜା ନିଜର ମହାବଳ ସେନାକୁ ନଷ୍ଟ ହେଉଥିବାର ଦେଖିଲେ; ଯେପରି ଶହ ଶହ ବନନଦୀ ମହାସାଗରରେ ମିଶିଯାଏ।
7.19.18
ततः शक्रधनुःप्रख्यं धनुर्विस्फारयन्स्वयम् ।
आससाद नरेन्द्रस्तं रावणं क्रोधमूर्च्छितः ॥ ७.१९.१८ ॥
ତା'ପରେ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ସଦୃଶ ନିଜ ଧନୁକୁ ନିଜେ ଟାଣି, କ୍ରୋଧରେ ମୂର୍ଚ୍ଛିତ ସେହି ରାଜା ସେହି ରାବଣ ସମ୍ମୁଖକୁ ଆସିଲେ।
7.19.19
अनरण्येन ते ऽमात्या मारीचशुकसारणाः ।
प्रहस्तसहिता भग्ना व्यद्रवन्त मृगा इव ॥ ७.१९.१९ ॥
ଅନରଣ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରାସ୍ତ ହୋଇ ସେହି ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ — ମାରୀଚ, ଶୁକ, ସାରଣ ଓ ପ୍ରହସ୍ତଙ୍କ ସହିତ — ହରିଣ ପରି ଛତ୍ରଭଙ୍ଗ ହୋଇ ପଳାଇଲେ।
7.19.20
ततो बाणशतान्यष्टौ पातयामास मूर्धनि ।
तस्य राक्षसराजस्य इक्ष्वाकुकुलनन्दनः ॥ ७.१९.२० ॥
ତା'ପରେ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ କୁଳର ଆନନ୍ଦ ସେହି ରାକ୍ଷସରାଜଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଆଠଶହ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କଲେ।
7.19.21
तस्य बाणाः पतन्तस्ते चक्रिरे न क्षतं क्वचित् ।
वारिधारा इवाभ्रेभ्यः पतन्त्यो गिरिमूर्धनि ॥ ७.१९.२१ ॥
ତାଙ୍କ ଉପରେ ପଡ଼ୁଥିବା ସେହି ବାଣ କେଉଁଠି ହେଁ କ୍ଷତ କରି ପାରିଲେ ନାହିଁ — ମେଘରୁ ପର୍ବତଶିଖରରେ ପଡ଼ୁଥିବା ଜଳଧାରା ପରି।
7.19.22
ततो राक्षसराजेन क्रुद्धेन नृपतिस्तदा ।
तलेनाभिहतो मूर्ध्नि स रथान्निपपात ह ॥ ७.१९.२२ ॥
ସେତେବେଳେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ରାକ୍ଷସରାଜ ସେହି ରାଜାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ପାଦ-ତଳୀ (ହାତର ତଳୁ) ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କଲେ; ସେ ରଥରୁ ପଡ଼ିଗଲେ।
7.19.23
स राजा पतितो भूमौ विह्वलाङ्गः प्रवेपितः ।
वज्रदग्ध इवारण्ये सालो निपतितो यथा ॥ ७.१९.२३ ॥
ସେହି ରାଜା ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ; ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗ ଶିଥିଳ ହୋଇ ଥରିଲା — ବନରେ ବଜ୍ରରେ ଦଗ୍ଧ ଶାଳ ଗଛ ପରି।
7.19.24
तं प्रहस्याब्रवीद्द्रक्ष इक्ष्वाकुं पृथिवीपतिम् ।
किमिदानीं फलं प्राप्तं त्वया मां प्रति युद्ध्यता ॥ ७.१९.२४ ॥
ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ହସି ହସି ରାକ୍ଷସ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶଜ ସେହି ପୃଥିବୀପତିଙ୍କୁ କହିଲା — "ମୋ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାର ଫଳ ଏବେ ତୁମେ କ'ଣ ପାଇଲ?"
7.19.25
त्रैलोक्ये नास्ति यो द्वन्द्वं मम दद्यान्नराधिप ।
शङ्के प्रसक्तो भोगेषु न शृणोषि बलं मम ॥ ७.१९.२५ ॥
ହେ ନରାଧିପ, ତ୍ରିଲୋକରେ ମୋ ସହିତ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ କେହି ନାହାନ୍ତି। ମୁଁ ଭାବୁଛି ତୁମେ ଭୋଗରେ ଆସକ୍ତ, ତେଣୁ ମୋ ବଳ ଶୁଣୁନାହଁ।
7.19.26
तस्यैवं ब्रुवतो राजा मन्दासुर्वाक्यमब्रवीत् ।
किं शक्यमिह कर्तुं वै कालो हि दुरतिक्रमः ॥ ७.१९.२६ ॥
ସେ ଏପରି କହିବାରୁ, ଦୁର୍ବଳ ମନର ରାଜା କହିଲେ: ଏଠାରେ ଆଉ କ'ଣ କରାଯାଇପାରିବ? କାଳକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବା କଷ୍ଟକର।
7.19.27
नह्यहं निर्जितो रक्षस्त्वया चात्मप्रशंसिना ।
कालेनैव विपन्नो ऽहं हेतुभूतस्तु मे भवान् ॥ ७.१९.२७ ॥
ହେ ରାକ୍ଷସ, ଆତ୍ମପ୍ରଶଂସା କରୁଥିବା ତୁମ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ପରାଜିତ ହୋଇନାହିଁ। କାଳ ଦ୍ୱାରାହିଁ ମୁଁ ବିନଷ୍ଟ ହୋଇଛି; କିନ୍ତୁ ତୁମେ ମୋର ନିମିତ୍ତ ହୋଇଛ।
7.19.28
किं त्विदानीं मया शक्यं कर्तुं प्राणपरिक्षये ।
नह्यहं विमुखी रक्षो युध्यमानस्त्वया हतः ॥ ७.१९.२८ ॥
କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ପ୍ରାଣ ଯିବା ସମୟରେ ମୁଁ କ'ଣ କରିପାରିବି? ହେ ରାକ୍ଷସ, ମୁଁ ଯୁଦ୍ଧରୁ ମୁଖ ଫେରାଇ ନାହିଁ; ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା ସମୟରେ ତୁମେ ମୋତେ ବଧ କରିଛ।
7.19.29
इक्ष्वाकुपरिभावित्वाद्वचो वक्ष्यामि राक्षस ।
यदि दत्तं यदि हुतं यदि मे सुकृतं तपः ॥
यदि गुप्ताः प्रजाः सम्यक्तदा सत्यं वचो ऽस्तु मे ॥ ७.१९.२९ ॥
ହେ ରାକ୍ଷସ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ସଂସ୍କାରରେ ପାଳିତ ହୋଇଥିବାରୁ ମୁଁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହୁଛି: ଯଦି ମୁଁ ଦାନ ଦେଇଛି, ଯଦି ହୋମ କରିଛି, ଯଦି ମୋର ସୁକୃତ ଓ ତପ ଅଛି, ଏବଂ ଯଦି ମୋ ପ୍ରଜା ସମ୍ୟକ ରକ୍ଷିତ ହୋଇଛନ୍ତି, ତେବେ ମୋର ଏହି ବାକ୍ୟ ସତ୍ୟ ହେଉ।
7.19.30
उत्पत्स्यते कुले ह्यस्मिन्निक्ष्वाकूणां महात्मनाम् ।
रामो दाशरथिर्नाम यस्ते प्राणान्हरिष्यति ॥ ७.१९.३० ॥
ମହାତ୍ମା ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁମାନଙ୍କ ଏହି ବଂଶରେ ଦଶରଥଙ୍କ ପୁତ୍ର ରାମ ନାମରେ ଜନ୍ମ ନେବେ; ସେ ତୁମର ପ୍ରାଣ ହରଣ କରିବେ।
7.19.31
ततो जलधरोदग्रस्ताडितो देवदुन्दुभिः ।
तस्मिन्नुदाहृते शापे पुष्पवृष्टिश्च खाच्च्युता ॥ ७.१९.३१ ॥
ସେତେବେଳେ ମେଘ ପରି ଉଚ୍ଚ ଦେବଦୁନ୍ଦୁଭି ବାଜିଲା। ସେହି ଶାପ ଉଚ୍ଚାରିତ ହେବାରୁ ଆକାଶରୁ ପୁଷ୍ପବର୍ଷା ହେଲା।
7.19.32
ततः स राजा राजेन्द्र गतः स्थानं त्रिविष्टपम् ।
स्वर्गते च नृपे तस्मिन्राक्षसः सो ऽपसर्पत ॥ ७.१९.३२ ॥
ସେତେବେଳେ ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ସେହି ରାଜା ତ୍ରିବିଷ୍ଟପ (ସ୍ୱର୍ଗ) ସ୍ଥାନକୁ ଗଲେ। ସେହି ରାଜା ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ ସେହି ରାକ୍ଷସ ସେଠାରୁ ସରି ଗଲା।