ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 7.50
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.50.1
दृष्ट्वा तु मैथिलीं सीतामाश्रमे सम्प्रवेशिताम् ।
सन्तापमगमद्घोरं लक्ष्मणो दीनचेतनः ॥ ७.५०.१ ॥
ಮಿಥಿಲೆಯ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸೀತೆಯನ್ನು ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಬಿಡಲಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ದೀನಮನಸ್ಕನಾದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೆ ಘೋರ ಸಂತಾಪ ಉಂಟಾಯಿತು.
7.50.2
अब्रवीच्च महातेजाः सुमन्त्रं मन्त्रसारथिम् ।
सीतासन्तापजं दुःखं पश्य रामस्य सारथे ॥ ७.५०.२ ॥
ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ಮಂತ್ರಸಾರಥಿ ಸುಮಂತ್ರನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ಓ ಸಾರಥಿಯೇ, ಸೀತೆಯ ಸಂತಾಪದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ರಾಮನ ದುಃಖವನ್ನು ನೋಡು."
7.50.3
ततो दुःखतरं किं नु राघवस्य भविष्यति ।
पत्नीं शुद्धसमाचारां विसृज्य जनकात्मजाम् ॥ ७.५०.३ ॥
ಶುದ್ಧ ನಡತೆಯ ಪತ್ನಿ, ಜನಕನ ಮಗಳು ಸೀತೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ ಮೇಲೆ ರಾಘವನಿಗೆ ಇದಕ್ಕಿಂತ ದುಃಖಕರವಾದ ಬೇರೇನು ಆಗುವುದು?
7.50.4
व्यक्तं दैवादहं मन्ये राघवस्य विना भवम् ।
वैदेह्या सारथे नित्यं दैवं हि दुरतिक्रमम् ॥ ७.५०.४ ॥
ಸಾರಥಿಯೇ, ಸೀತೆಯಿಲ್ಲದೆ ರಾಘವನ ಬದುಕು ದೈವದಿಂದಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ; ದೈವವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಮೀರಲಾಗದು.
7.50.5
यो हि देवान्सगन्धर्वानसुरान्सह राक्षसैः ।
निहन्याद्राघवः क्रुद्धः स दैवमनुवर्तते ॥ ७.५०.५ ॥
ಕೋಪಗೊಂಡರೆ ಗಂಧರ್ವರೊಂದಿಗೆ ದೇವತೆಗಳನ್ನೂ, ರಾಕ್ಷಸರೊಂದಿಗೆ ಅಸುರರನ್ನೂ ಸಂಹರಿಸಬಲ್ಲ ರಾಘವನೂ ದೈವವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾನೆ.
7.50.6
पुरा रामः पितुर्वाक्याद्दण्डके विजने वने ।
उषित्वा नव वर्षाणि पञ्च चैव महावने ॥ ७.५०.६ ॥
ಹಿಂದೆ ರಾಮನು ತಂದೆಯ ಮಾತಿನಂತೆ ದಂಡಕ ಅರಣ್ಯದ ನಿರ್ಜನ ವನದಲ್ಲಿ, ಆ ಮಹಾವನದಲ್ಲಿ ಒಂಬತ್ತು ವರ್ಷ ಮತ್ತು ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ವಾಸಿಸಿದ್ದನು.
7.50.7
ततो दुःखतरं भूयः सीताया विप्रवासनम् ।
पौराणां वचनं श्रुत्वा नृशंसं प्रतिभाति मे ॥ ७.५०.७ ॥
ನಂತರ ಸೀತೆಯ ಗಡಿಪಾರು ಇನ್ನಷ್ಟು ದುಃಖಕರವಾಯಿತು. ಪೌರರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗ ಅದು ನನಗೆ ಕ್ರೂರವೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ.
7.50.8
को नु धर्माश्रयः सूत कर्मण्यस्मिन्यशोहरे ।
मैथिलीं प्रतिसम्प्राप्तः पौरैर्हीनार्थवादिभिः ॥ ७.५०.८ ॥
ಓ ಸೂತನೇ, ಕೀರ್ತಿ ನಾಶಕವಾದ ಈ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮದ ಆಶ್ರಯ ಯಾರು? ನಿರರ್ಥಕ ಮಾತಾಡುವ ಪೌರರಿಂದ ಮೈಥಿಲಿಯನ್ನು ಸೇರಿದವನು ಯಾರು?
7.50.9
एता वाचो बहुविधाः श्रुत्वा लक्ष्मणभाषिताः ।
सुमन्त्रः श्रद्धया प्राज्ञो वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ७.५०.९ ॥
ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ಹೇಳಿದ ಈ ಬಗೆಬಗೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಜ್ಞಾನಿಯಾದ ಸುಮಂತ್ರನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
7.50.10
न सन्तापस्त्वया कार्यः सौमित्रे मैथिलीं प्रति ।
दृष्टमेतत्पुरा विप्रैः पितुस्ते लक्ष्मणाग्रतः ॥ ७.५०.१० ॥
ಓ ಸೌಮಿತ್ರಿ, ಮೈಥಿಲಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನೀನು ದುಃಖಿಸಬಾರದು. ಇದನ್ನು ಹಿಂದೆಯೇ ನಿನ್ನ ತಂದೆಯ ಮುಂದೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಕಂಡಿದ್ದರು.
7.50.11
भविष्यति दृढं रामो दुःखप्रायो ऽपि सौख्यभाक् ।
प्राप्स्यते च महाबाहुर्विप्रयोगं प्रियैर्ध्रुवम् ॥ ७.५०.११ ॥
ರಾಮನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ದುಃಖಬಹುಳನಾಗಿದ್ದರೂ ಸುಖವನ್ನೂ ಪಡೆಯುವನು. ಮಹಾಬಾಹು ರಾಮನು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯರಿಂದ ಅಗಲಿಕೆಯನ್ನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಹೊಂದುವನು.
7.50.12
त्वां चैव मैथिलीं चैव शत्रुघ्नभरतावुभौ ।
सन्त्यजिष्यति धर्मात्मा कालेन महता महान् ॥ ७.५०.१२ ॥
ನಿನ್ನನ್ನೂ, ಮೈಥಿಲಿಯನ್ನೂ, ಶತ್ರುಘ್ನ ಮತ್ತು ಭರತ ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ಆ ಧರ್ಮಾತ್ಮ ಮಹಾನುಭಾವ ರಾಮನು ಬಹಳ ಕಾಲದ ನಂತರ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ತ್ಯಜಿಸುವನು.
7.50.13
इदं त्वयि न वक्तव्यं सौमित्रे भरते ऽपि वा ।
राज्ञा वो व्याहृतं वाक्यं दुर्वासा यदुवाच ह ॥ ७.५०.१३ ॥
ಸೌಮಿತ್ರಿ, ಈ ಮಾತನ್ನು ನಿನಗಾಗಲಿ ಭರತನಿಗಾಗಲಿ ಹೇಳಬಾರದು. ರಾಜನು ನಿಮಗೆ ಹೇಳಿದ ಮಾತು ಮತ್ತು ದುರ್ವಾಸನು ಹೇಳಿದ ಮಾತು ಇದೇ.
7.50.14
महाजनसमीपे च मम चैव नरर्षभ ।
ऋषिणा व्याहृतं वाक्यं वसिष्ठस्य च सन्निधौ ॥ ७.५०.१४ ॥
ನರಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಮಹಾಜನರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿಯೂ ನನ್ನ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿಯೂ, ವಸಿಷ್ಠರ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಋಷಿ ಹೇಳಿದ ಮಾತು ಇದು.
7.50.15
ऋषेस्तु वचनं श्रुत्वा मामाह पुरुषर्षभः ।
सूत न क्वचिदेवं ते वक्तव्यं जनसन्निधौ ॥ ७.५०.१५ ॥
ಋಷಿಯ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ಪುರುಷಶ್ರೇಷ್ಠನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ಸೂತನೇ, ಜನರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ನೀನು ಇದನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಹೇಳಬಾರದು.'
7.50.16
तस्याहं लोकपालस्य वाक्यं तत्सुसमाहितः ।
नैव जात्वनृतं कार्यमिति मे सौम्य दर्शनम् ॥ ७.५०.१६ ॥
ಆ ಲೋಕಪಾಲಕನ ಮಾತನ್ನು ನಾನು ಬಹಳ ಏಕಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ಕೇಳಿದೆನು. ಸೌಮ್ಯನೇ, ಸುಳ್ಳನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಮಾಡಬಾರದು ಎಂಬುದೇ ನನ್ನ ನಿಲುವು.
7.50.17
सर्वथैव न वक्तव्यं मया सौम्य तवाग्रतः ।
यदि ते श्रवणे श्रद्धा श्रूयतां रघुनन्दन ॥ ७.५०.१७ ॥
ಸೌಮ್ಯನೇ, ನಿನ್ನ ಮುಂದೆ ಇದನ್ನು ನಾನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಹೇಳಬಾರದು. ರಘುನಂದನನೇ, ನಿನಗೆ ಕೇಳುವ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿದ್ದರೆ ಕೇಳು.
7.50.18
यद्यप्यहं नरेन्द्रेण रहस्यं श्रावितः पुरा ।
तथाप्युदाहरिष्यामि दैवं हि दुरतिक्रमम् ॥ ७.५०.१८ ॥
ಹಿಂದೆ ರಾಜನು ನನಗೆ ಈ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಕೇಳಿಸಿದ್ದರೂ, ದೈವವು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಮೀರಲಾಗದ್ದು ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಇದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
7.50.19
येनेदमीदृशं प्राप्तं दुःखं शोकसमन्वितम् ।
न त्वया भरते वाच्यं शत्रुघ्नस्यापि सन्निधौ ॥ ७.५०.१९ ॥
ಇದರಿಂದಾಗಿ ಇಂತಹ ಶೋಕಸಹಿತ ದುಃಖ ಉಂಟಾಯಿತೋ, ಅದನ್ನು ನೀನು ಭರತನಿಗೆ ಹೇಳಬಾರದು; ಶತ್ರುಘ್ನನ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿಯೂ ಹೇಳಬಾರದು.
7.50.20
तच्छ्रुत्वा भाषितं तस्य गम्भीरार्थपदं महत् ।
तथ्यं ब्रूहीति सौमित्रिः सूतं वाक्यमथाब्रवीत् ॥ ७.५०.२० ॥
ಅವನ ಗಂಭೀರ ಅರ್ಥವುಳ್ಳ ಆ ಮಹತ್ತಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಸೌಮಿತ್ರಿ ಸಾರಥಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳು."