ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 7.59
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.59.1
श्रुत्वा तूशनसं क्रुद्धं तदा ऽ ऽर्तो नहुषात्मजः ।
जरां परमिकां प्राप्य यदुं वचनमब्रवीत् ॥ ७.५९.१ ॥
ਉਸ਼ਨਸ (ਸ਼ੁਕ੍ਰ) ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋਏ ਸੁਣ ਕੇ ਤਦ ਦੁਖੀ ਨਹੁਸ਼ ਦੇ ਪੁੱਤਰ (ਯਯਾਤੀ) ਨੇ ਅਤਿਅੰਤ ਬੁਢਾਪਾ ਪਾ ਕੇ ਯਦੂ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
7.59.2
यदो त्वमसि धर्मज्ञो मदर्थं प्रतिगृह्यताम् ।
जरां परमिकां पुत्र भोगै रंस्ये महायशः ॥ ७.५९.२ ॥
ਹੇ ਯਦੂ, ਤੂੰ ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਹੈਂ; ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਅਤਿਅੰਤ ਬੁਢਾਪਾ ਕਬੂਲ ਕਰ। ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਹੇ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ, ਮੈਂ ਭੋਗਾਂ ਨਾਲ ਰਮਾਂਗਾ।
7.59.3
न तावत्कृतकृत्यो ऽस्मि विषयेषु नरर्षभ ।
अनुभूय तदा कामं ततः प्राप्स्याम्यहं जराम् ॥ ७.५९.३ ॥
ਹੇ ਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਜੇ ਕ੍ਰਿਤਕ੍ਰਿਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਤਦ ਕਾਮ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਕੇ ਫਿਰ ਮੈਂ ਬੁਢਾਪਾ ਪਾਵਾਂਗਾ।
7.59.4
यदुस्तद्वचनं श्रुत्वा प्रत्युवाच नरर्षभम् ।
पुत्रस्ते दयितः पूरुः प्रतिगृह्णातु वै जराम् ॥ ७.५९.४ ॥
ਯਦੂ ਨੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਉਸ ਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: ਤੇਰਾ ਪਿਆਰਾ ਪੁੱਤਰ ਪੂਰੂ ਇਹ ਬੁਢਾਪਾ ਕਬੂਲ ਕਰੇ।
7.59.5
बहिष्कृतो ऽहमर्थेषु सन्निकर्षाच्च पार्थिव ।
प्रतिगृह्णातु वै राजन्
क सहाश्नाति भोजनम् ॥ ७.५९.५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਨੇੜਤਾ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹੀ ਇਹ ਕਬੂਲ ਕਰੇ — ਉਸ ਨਾਲ ਕੌਣ ਭੋਜਨ ਕਰੇਗਾ?
7.59.6
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा राजा पूरुमथाब्रवीत् ।
इयं जरा महाबाहो मदर्थं प्रतिगृह्यताम् ॥ ७.५९.६ ॥
ਉਸ ਦੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਪੂਰੂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਇਹ ਬੁਢਾਪਾ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕਬੂਲ ਕਰ।
7.59.7
नाहुषेणैवमुक्तस्तु पूरुः प्राञ्जलिरब्रवीत् ।
धन्यो ऽस्म्यनुगृहीतो ऽस्मि शासने ऽस्मि तव स्थितः ॥ ७.५९.७ ॥
ਨਹੁਸ਼ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਤੇ ਪੂਰੂ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਬੋਲਿਆ, "ਮੈਂ ਧੰਨ ਹਾਂ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਹੋਈ ਹੈ; ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਹੁਕਮ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਾਂ।"
7.59.8
पूरोर्वचनमाज्ञाय नाहुषः परया मुदा ।
प्रहर्षमतुलं लेभे जरां सङ्क्रामयच्च ताम् ॥ ७.५९.८ ॥
ਪੂਰੂ ਦੇ ਬੋਲ ਸਮਝ ਕੇ ਨਹੁਸ਼ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਪਰਮ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹਰਖ ਪਾਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਬੁਢਾਪਾ ਉਸ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
7.59.9
ततः स राजा तरुणः प्राप्य यज्ञान्सहस्रशः ।
बहुवर्षसहस्राणि पालयामास मेदिनीम् ॥ ७.५९.९ ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਜਵਾਨ ਰਾਜਾ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਯੱਗ ਕਰ ਕੇ ਕਈ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਧਰਤੀ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।
7.59.10
अथ दीर्घस्य कालस्य राजा पूरुमथाब्रवीत् ।
आनयस्व जरां पुत्र न्यासं निर्यातयस्व मे ॥ ७.५९.१० ॥
ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਬੀਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਜੇ ਨੇ ਪੂਰੂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਪੁੱਤਰ, ਬੁਢਾਪਾ ਵਾਪਸ ਲਿਆ; ਮੇਰੀ ਅਮਾਨਤ ਮੈਨੂੰ ਮੋੜ ਦੇ।"
7.59.11
न्यासभूता मया पुत्र त्वयि सङ्क्रामिता जरा ।
तस्मात्प्रतिग्रहीष्यामि तां जरां मा व्यथां कृथाः ॥ ७.५९.११ ॥
ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਅਮਾਨਤ ਵਜੋਂ ਮੇਰਾ ਬੁਢਾਪਾ ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਉਹ ਬੁਢਾਪਾ ਵਾਪਸ ਲਵਾਂਗਾ; ਤੂੰ ਦੁੱਖੀ ਨਾ ਹੋ।
7.59.12
प्रीतश्चास्मि महाबाहो शासनस्य प्रतिग्रहात् ।
त्वां चाहमभिषेक्ष्यामि प्रीतियुक्तो नराधिपम् ॥ ७.५९.१२ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਤੇਰਾ ਹੁਕਮ ਮੰਨਣ ਨਾਲ ਮੈਂ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ। ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਰਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਬਣਾਂਗਾ।
7.59.13
एवमुक्त्वा सुतं पूरुं ययातिर्नहुषात्मजः ।
देवयानीसुतं क्रुद्धो राजा वाक्यमुवाच ह ॥ ७.५९.१३ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ ਨਹੁਸ਼ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਜਾ ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਦੇਵਯਾਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
7.59.14
राक्षसस्त्वं मया जातः पुत्ररूपो दुरासदः ।
प्रतिहंसि ममाज्ञां यत् प्रजार्थे विफलो भव ॥ ७.५९.१४ ॥
ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਪੁੱਤਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ ਰਾਖਸ਼ ਹੈਂ; ਨੇੜੇ ਜਾਣਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਠੁਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈਂ, ਇਸ ਲਈ ਸੰਤਾਨ ਲਈ ਨਿਸ਼ਫਲ ਹੋ ਜਾ।
7.59.15
पितरं गुरुभूतं मां यस्मात्त्वमवमन्यसे ।
राक्षसान्यातुधानांस्त्वं जनयिष्यसि दारुणान् ॥ ७.५९.१५ ॥
ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਰੂਪ ਮੇਰਾ ਤੂੰ ਅਪਮਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਭਿਆਨਕ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਯਾਤੂਧਾਨਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਵੇਂਗਾ।
7.59.16
न तु सोमकुलोत्पन्ने वंशे स्थास्यति दुर्मतेः ।
वंशो ऽपि भवतस्तुल्यो दुर्विनीतो भविष्यति ॥ ७.५९.१६ ॥
ਪਰ ਉਸ ਦੁਰਬੁੱਧੀ ਦਾ ਵੰਸ਼ ਸੋਮ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਇਸ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਟਿਕੇਗਾ; ਉਸ ਦਾ ਵੰਸ਼ ਵੀ ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਉਦੰਡ ਹੋਵੇਗਾ।
7.59.17
तमेवमुक्त्वा राजर्षिः पूरुं राज्यविवर्धनम् ।
अभिषेकेण सम्पूज्य आश्रमं प्रविवेश ह ॥ ७.५९.१७ ॥
ਉਸ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਜ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪੂਰੂ ਦਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਕੇ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
7.59.18
ततः कालेन महता दिष्टान्तमुपजग्मिवान् ।
त्रिदिवं सङ्गतो राजा ययातिर्नहुषात्मजः ॥ ७.५९.१८ ॥
ਫਿਰ ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਅੰਤ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਨਹੁਸ਼ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਜਾ ਯਯਾਤੀ ਸਵਰਗ ਨਾਲ ਜਾ ਮਿਲੇ।
7.59.19
पूरुश्चकार तद्राज्यं धर्मेण महता वृतः ।
प्रतिष्ठाने पुरवरे काशिराज्ये महायशाः ॥ ७.५९.१९ ॥
ਮਹਾਧਰਮ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਪੂਰੂ ਨੇ ਉਹ ਰਾਜ ਚਲਾਇਆ; ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਨਗਰ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾਨ ਵਿੱਚ, ਕਾਸ਼ੀ ਰਾਜ ਵਿੱਚ।
7.59.20
यदुस्तु जनयामास यातुधानान्सहस्रशः ।
पुरे क्रौञ्चवने दुर्गे राजवंशबहिष्कृतः ॥ ७.५९.२० ॥
ਯਦੂ ਨੇ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੀਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਯਾਤੁਧਾਨ ਕ੍ਰੌਂਚਵਨ ਦੇ ਦੁਰਗ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
7.59.21
एष तूशनसा मुक्तः शापोत्सर्गो ययातिना ।
धारितः क्षत्रधर्मेण यन्निमिश्च न चक्षमे ॥ ७.५९.२१ ॥
ਉਸ਼ਨਸ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡਿਆ ਇਹ ਸਰਾਪ ਕਸ਼ਤ੍ਰਿਯ ਧਰਮ ਕਾਰਨ ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਧਾਰਿਆ; ਨਿਮੀ ਇਹ ਸਹਿ ਨਾ ਸਕੇ।
7.59.22
एतत्ते सर्वमाख्यातं दर्शनं सर्वकारिणाम् ।
अनुवर्तामहे सौम्य दोषो न स्याद्यथा नृगे ॥ ७.५९.२२ ॥
ਹੇ ਸੌਮਯ, ਸਰਬ ਕਰਮੀਆਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਇਹ ਸਭ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ; ਨ੍ਰਿਗ ਵਾਂਗ ਦੋਸ਼ ਨਾ ਲੱਗੇ, ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਅਨੁਸਰਣ ਕਰੀਏ।
7.59.23
अरुणकिरणरक्ता दिग्बभौ चैव पूर्वा कुसुमरसविमुक्तं वस्त्रमाकुण्ठितेव ॥ ७.५९.२३ ॥
ਅਰੁਣ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋਈ ਪੂਰਬ ਦਿਸ਼ਾ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ ਛੁੱਟੇ ਵਸਤਰ ਵਰਗੀ ਚਮਕੀ।