Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

વાલ્મીકિ રામાયણ · સર્ગ 7.66

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

7.66.1

यामेव रात्रिं शत्रुघ्नः पर्णशालामुपाविशत् ।
तामेव रात्रिं सीतापि प्रसूता दारकद्वयम् ॥ ७.६६.१ ॥

જે રાત્રે શત્રુઘ્ન પર્ણશાળામાં બેઠા, તે જ રાત્રે સીતાએ પણ બે પુત્રોને જન્મ આપ્યો.

7.66.2

ततो ऽर्धरात्रसमये बालका मुनिदारकाः ।
वाल्मीकेः प्रियमाचख्युः सीतायाः प्रसवं शुभम् ॥ ७.६६.२ ॥

પછી અડધી રાત્રે મુનિકુમારોએ વાલ્મીકિને સીતાના શુભ પ્રસવના પ્રિય સમાચાર કહ્યા.

7.66.3

भगवन्रामपत्नी सा प्रसूता दारकद्वयम् ।
ततो रक्षां महातेजः कुरु भूतविनाशिनीम् ॥ ७.६६.३ ॥

હે ભગવન્, રામપત્ની સીતાએ બે પુત્રોને જન્મ આપ્યો છે; તેથી હે મહાતેજસ્વી, ભૂતોનો નાશ કરનારી રક્ષા કરો.

7.66.4

तेषां तद्वचनं श्रुत्वा महर्षिः समुपागमत् ।
बालचन्द्रप्रतीकाशौ देवपुत्रौ महौजसौ ॥ ७.६६.४ ॥

તેમનાં વચન સાંભળીને મહર્ષિ ત્યાં આવ્યા; બાળચંદ્ર જેવા તેજસ્વી, મહાપરાક્રમી બે દેવપુત્રો જોયા.

7.66.5

जगाम तत्र हृष्टात्मा ददर्श च कुमारकौ ।
भूतघ्नीं चाकरोत्ताभ्यां रक्षां रक्षोविनाशिनीम् ॥ ७.६६.५ ॥

હર્ષિત મનથી ત્યાં જઈને તેમણે બંને કુમારોને જોયા, અને તેમના માટે ભૂત અને રાક્ષસોનો નાશ કરનારી રક્ષા કરી.

7.66.6

कुशमुष्टिमुपादाय लवं चैव तु स द्विजः ।
वाल्मीकिः प्रददौ ताभ्यां रक्षां भूतविनाशिनीम् ॥ ७.६६.६ ॥

કુશની એક મુઠ્ઠી લઈને તે દ્વિજ વાલ્મીકિએ કુશ અને લવ બંનેને ભૂતોનો નાશ કરનારી રક્ષા આપી.

7.66.7

यस्तयोः पूर्वजो जातः स कुशैर्मन्त्रसत्कृतैः ।
निर्मार्जनीयस्तु तदा कुश इत्यस्य नाम तत् ॥ ७.६६.७ ॥

તે બંનેમાંથી જે મોટો જન્મ્યો, તેને મંત્રોથી સન્માનિત કુશોથી શુદ્ધ કરવો; ત્યારે તેનું નામ 'કુશ' પડ્યું.

7.66.8

यश्चावरो भवेत्ताभ्यां लवेन स समाहितः ।
निर्मार्जनीयो वृद्धाभिर्लव इत्येव नामतः ॥ ७.६६.८ ॥

તે બંનેમાંથી જે નાનો હશે, તેને વૃદ્ધો દ્વારા એકાગ્ર ચિત્તે લવ ઘાસથી શુદ્ધ કરવો; તેથી તેનું નામ 'લવ' પડ્યું.

7.66.9

एवं कुशलवौ नाम्ना तावुभौ यमजातकौ ।
मत्कृताभ्यां च नामभ्यां ख्यातियुक्तौ भविष्यतः ॥ ७.६६.९ ॥

આ રીતે કુશ અને લવ નામથી તે બંને જોડિયા; મારા આપેલા આ નામોથી તેઓ ખ્યાતિ પામશે.

7.66.10

तां रक्षां जगृहुस्ताश्च मुनिहस्तात्समाहिताः ।
अकुर्वंश्च ततो रक्षां तयोर्विगतकल्मषाः ॥ ७.६६.१० ॥

તે સ્ત્રીઓએ મુનિના હાથથી તે રક્ષા સ્વીકારી, એકાગ્ર થઈને, પાપરહિત થઈને તે બંનેની રક્ષા કરી.

7.66.11

तथा तां क्रियमाणां च वृद्धाभिर्जन्म नाम च ।
सङ्कीर्तनं च रामस्य सीतायाः प्रसवौ शुभौ ॥ ७.६६.११ ॥

વૃદ્ધો દ્વારા તે વિધિ આ રીતે થઈ રહી હતી; જન્મ અને નામ, અને રામ તથા સીતાના તે બે શુભ જન્મોનું કીર્તન થયું.

7.66.12

अर्धरात्रे तु शत्रुघ्नः शुश्राव सुमहत्प्रियम् ।
पर्णशालां ततो गत्वा मातर्दिष्ट्येति चाब्रवीत् ॥ ७.६६.१२ ॥

મધ્યરાત્રિએ શત્રુઘ્ને અત્યંત પ્રિય સમાચાર સાંભળ્યા; પછી પર્ણકુટીમાં જઈને તેણે કહ્યું, 'માતા, સદ્ભાગ્યે!'

7.66.13

तथा तस्य प्रहृष्टस्य शत्रुघ्नस्य महात्मनः ।
व्यतीता वार्षिकी रात्रिः श्रावणी लघुविक्रमः ॥ ७.६६.१३ ॥

આ રીતે પ્રસન્ન થયેલા મહાત્મા શત્રુઘ્નની, ઝડપી પરાક્રમીની વર્ષાઋતુની શ્રાવણ રાત્રિ વીતી ગઈ.

7.66.14

प्रभाते सुमहावीर्यः कृत्वा पौर्वाह्णिकीं क्रियाम् ।
मुनिं प्राञ्जलिरामन्त्र्य ययौ पश्चान्मुखः पुनः ॥ ७.६६.१४ ॥

સવારે અત્યંત પરાક્રમી તેમણે પૂર્વાહ્નની ક્રિયા કરી, મુનિને હાથ જોડીને વિદાય લીધી અને ફરી પાછળ મુખ રાખીને ચાલ્યા.

7.66.15

स गत्वा यमुनातीरं सप्तरात्रोषितः पथि ।
ऋषीणां पुण्यकीर्तीनामाश्रमे वासमभ्ययात् ॥ ७.६६.१५ ॥

તે યમુનાના કિનારે ગયા, માર્ગમાં સાત રાત્રિ રોકાઈને પુણ્યકીર્તિ ઋષિઓના આશ્રમમાં વાસ માટે આવ્યા.

7.66.16

स तत्र मुनिभिः सार्धं भार्गवप्रमुखैर्नृपः ।
कथाभिरभिरूपाभिर्वासं चक्रे महायशाः ॥ ७.६६.१६ ॥

ત્યાં તે મહાયશસ્વી રાજાએ ભાર્ગવ વગેરે મુખ્ય મુનિઓ સાથે યોગ્ય કથાઓમાં વાસ કર્યો.

7.66.17

स काञ्चनाद्यैर्मुनिभिः समेतो रघुप्रवीरो रजनीं तदानीम् ।
कथाप्रकारैर्बहुभिर्महात्मा विरामयामास नरेन्द्रसूनुः ॥ ७.६६.१७ ॥

કાંચન વગેરે મુનિઓ સાથે જોડાયેલા રઘુકુળના શ્રેષ્ઠ વીર, મહાત્મા રાજકુમારે તે રાત્રિ અનેક પ્રકારની કથાઓ વડે વિતાવી.