ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 7.67
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.67.1
अथ रात्र्यां प्रवृत्तायां शत्रुघ्नो भृगुनन्दनम् ।
पप्रच्छ च्यवनं विप्रं लवणस्य यथा बलम् ॥ ७.६७.१ ॥
ਰਾਤ ਪੈਣ ਤੇ ਸ਼ਤਰੁਘਨ ਨੇ ਭ੍ਰਿਗੂ ਵੰਸ਼ੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਚ੍ਯਵਨ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਲਵਣ ਦਾ ਬਲ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ।
7.67.2
शूलस्य च बलं ब्रह्मन्के च पूर्वं विनाशिताः ।
अनेन शूलमुख्येन द्वन्द्वयुद्धमुपागताः ॥ ७.६७.२ ॥
ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਨ! ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਦਾ ਬਲ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ? ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨਾਲ ਕੌਣ ਨਸ਼ਟ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਉਸ ਮੁੱਖ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਨਾਲ ਦਵੰਦ ਯੁੱਧ ਲਈ ਕੌਣ ਆਏ?
7.67.3
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा शत्रुघ्नस्य महात्मनः ।
प्रत्युवाच महातेजाश्च्यवनो रघुनन्दनम् ॥ ७.६७.३ ॥
ਮਹਾਤਮਾ ਸ਼ਤਰੁਘਨ ਦੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਚ੍ਯਵਨ ਨੇ ਰਘੁਨੰਦਨ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
7.67.4
असङ्ख्येयानि कर्माणि यान्यस्य रघुनन्दन ।
इक्ष्वाकुवंशप्रभवे यद्वृत्तं तच्छृणष्व मे ॥ ७.६७.४ ॥
ਹੇ ਰਘੁਨੰਦਨ! ਉਸ ਦੇ ਕਰਮ ਅਣਗਿਣਤ ਹਨ। ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜੋ ਬੀਤਿਆ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਸੁਣੋ।
7.67.5
अयोध्यायां पुरा राजा युवनाश्वसुतो बली ।
मान्धातेति स विख्यातस्त्रिषु लोकेषु वीर्यवान् ॥ ७.६७.५ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਅਯੋਧਿਆ ਵਿੱਚ ਯੁਵਨਾਸ਼ਵ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬਲਵਾਨ ਰਾਜਾ ਮਾਂਧਾਤਾ ਸੀ; ਉਹ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ।
7.67.6
स कृत्वा पृथिवीं कृत्स्नां शासने पृथिवीपतिः ।
सुरलोकमितो जेतुमुद्योगमकरोन्नृपः ॥ ७.६७.६ ॥
ਉਸ ਪ੍ਰਿਥਵੀਪਤੀ ਨੇ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਹੇਠ ਲਿਆ ਕੇ, ਇੱਥੋਂ ਦੇਵਲੋਕ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਦਾ ਉੱਦਮ ਕੀਤਾ।
7.67.7
इन्द्रस्य च भयं तीव्रं सुराणां च महात्मनाम् ।
मान्धातरि कृतोद्योगे देवलोकजिगीषया ॥ ७.६७.७ ॥
ਦੇਵਲੋਕ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਮਾਂਧਾਤਾ ਨੇ ਉੱਦਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਮਹਾਤਮਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਤੀਬਰ ਡਰ ਹੋਇਆ।
7.67.8
अर्धासनेन शक्रस्य राज्यार्धेन च पार्थिवः ।
वन्द्यमानः सुरगणैः प्रतिज्ञामध्यरोहत ॥ ७.६७.८ ॥
ਇੰਦਰ ਦਾ ਅੱਧਾ ਆਸਣ ਅਤੇ ਅੱਧਾ ਰਾਜ ਪਾ ਕੇ, ਦੇਵਗਣਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵੰਦਨਾ ਪਾਉਂਦਾ ਉਹ ਰਾਜਾ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਉੱਤੇ ਅਡੋਲ ਰਿਹਾ।
7.67.9
तस्य पापमभिप्रायं विदित्वा पाकशासनः ।
सान्त्वपूर्वमिदं वाक्यमुवाच युवनाश्वजम् ॥ ७.६७.९ ॥
ਉਸ ਦੇ ਪਾਪੀ ਇਰਾਦੇ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਪਾਕਸ਼ਾਸਨ ਇੰਦਰ ਨੇ ਸਾਂਤਵਨਾ ਨਾਲ ਯੁਵਨਾਸ਼ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
7.67.10
राजा त्वं मानुषे लोके न तावत्पुरुषर्षभ ।
अकृत्वा पृथिवीं वश्यां देवराज्यमिहेच्छसि ॥ ७.६७.१० ॥
ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੂੰ ਅਜੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੈਂ; ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਇੱਥੇ ਦੇਵਰਾਜ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ।
7.67.11
यदि वीर समग्रा ते मेदिनी निखिला वशे ।
देवराज्यं कुरुष्वेह सभृत्यबलवाहनः ॥ ७.६७.११ ॥
ਹੇ ਵੀਰ, ਜੇ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਤੇਰੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੇਵਕਾਂ, ਫੌਜ ਅਤੇ ਵਾਹਨਾਂ ਸਮੇਤ ਇੱਥੇ ਦੇਵਰਾਜ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ।
7.67.12
इन्द्रमेवं ब्रुवाणं तं मान्धाता वाक्यमब्रवीत् ।
क्व मे शक्र प्रतिहतं शासनं पृथिवीतले ॥ ७.६७.१२ ॥
ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲਦਿਆਂ ਸੁਣ ਕੇ ਮਾਂਧਾਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ — ਹੇ ਸ਼ਕਰ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮੇਰਾ ਹੁਕਮ ਕਿੱਥੇ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ?
7.67.13
तमुवाच सहस्राक्षो लवणो नाम राक्षसः ।
मधुपुत्रो मधुवने न ते ऽ ऽज्ञां कुरुते ऽनघ ॥ ७.६७.१३ ॥
ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਮਧੂਬਨ ਵਿੱਚ ਮਧੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਲਵਣ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ ਤੇਰਾ ਹੁਕਮ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ।
7.67.14
तच्छ्रुत्वा विप्रियं घोरं सहस्राक्षेण भाषितम् ।
व्रीडितो ऽवाङ्मुखो राजा व्याहर्तुं न शशाक ह ॥ ७.६७.१४ ॥
ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ ਦੇ ਉਹ ਅਪ੍ਰਿਯ ਅਤੇ ਕਠੋਰ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ਰਮਿੰਦਾ ਅਤੇ ਸਿਰ ਝੁਕਾਏ ਰਾਜਾ ਕੁਝ ਬੋਲ ਨਾ ਸਕਿਆ।
7.67.15
आमन्त्र्य तु सहस्राक्षं ह्रिया किञ्चिदवाङ्मुखः ।
पुनरेवागमच्छ्रीमानिमं लोकं नरेश्वरः ॥ ७.६७.१५ ॥
ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ, ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ ਕੁਝ ਸਿਰ ਝੁਕਾਏ ਉਹ ਸ਼ੋਭਾਵਾਨ ਨਰੇਸ਼ਵਰ ਫਿਰ ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਇਆ।
7.67.16
स कृत्वा हृदये ऽमर्षं सभृत्यबलवाहनः ।
आजगाम मधोः पुत्रं वशे कर्तुमरिन्दमः ॥ ७.६७.१६ ॥
ਮਨ ਵਿੱਚ ਗੁੱਸਾ ਧਾਰ ਕੇ, ਸੇਵਕਾਂ, ਫੌਜ ਅਤੇ ਵਾਹਨਾਂ ਸਮੇਤ, ਉਹ ਅਰਿੰਦਮ ਮਧੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵਸ ਵਿੱਚ ਕਰਨ ਲਈ ਆਇਆ।
7.67.17
स काङ्क्षमाणो लवणं युद्धाय पुरुषर्षभः ।
दूतं सम्प्रेषयामास सकाशं लवणस्य हि ॥ ७.६७.१७ ॥
ਲਵਣ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਉਸ ਪੁਰਸ਼ਰਿਸ਼ਭ ਨੇ ਲਵਣ ਕੋਲ ਇੱਕ ਦੂਤ ਭੇਜਿਆ।
7.67.18
स गत्वा विप्रियाण्याह बहूनि मधुनः सुतम् ।
वदन्तमेवं तं दूतं भक्षयामास राक्षसः ॥ ७.६७.१८ ॥
ਉਹ ਜਾ ਕੇ ਮਧੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਅਪ੍ਰਿਯ ਗੱਲਾਂ ਆਖਣ ਲੱਗਾ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲਦੇ ਉਸ ਦੂਤ ਨੂੰ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ ਨੇ ਖਾ ਲਿਆ।
7.67.19
चिरायमाणे दूते तु राजा क्रोधसमन्वितः ।
अर्दयामास तद्रक्षः शरवृष्ट्या समन्ततः ॥ ७.६७.१९ ॥
ਦੂਤ ਦੇਰ ਕਰਨ ਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਸ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੂੰ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਪੀੜਿਤ ਕੀਤਾ।
7.67.20
ततः प्रहस्य तद्रक्षः शूलं जग्राह पाणिना ।
वधाय सानुबन्धस्य मुमोचायुधमुत्तमम् ॥ ७.६७.२० ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੇ ਹੱਸ ਕੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਲ ਫੜਿਆ ਅਤੇ ਅਨੁਚਰਾਂ ਸਮੇਤ ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਉੱਤਮ ਹਥਿਆਰ ਛੱਡਿਆ।
7.67.21
तच्छूलं दीप्यमानं तु सभृत्यबलवाहनम् ।
भस्मीकृत्वा नृपं भूयो लवणस्यागमत्करम् ॥ ७.६७.२१ ॥
ਉਹ ਬਲਦਾ ਹੋਇਆ ਸ਼ੂਲ ਸੇਵਕਾਂ, ਸੈਨਾ ਅਤੇ ਵਾਹਨਾਂ ਸਮੇਤ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸੁਆਹ ਕਰਕੇ ਫਿਰ ਲਵਣ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ।
7.67.22
एवं स राजा सुमहान्हतः सबलवाहनः ।
शूलस्य तु बलं सौम्य अप्रमेयमनुत्तमम् ॥ ७.६७.२२ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਸੈਨਾ ਅਤੇ ਵਾਹਨਾਂ ਸਮੇਤ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਹੇ ਸੌਮਯ, ਉਸ ਸ਼ੂਲ ਦਾ ਬਲ ਅਪਾਰ ਅਤੇ ਅਨੁਪਮ ਸੀ।
7.67.23
श्वः प्रभाते तु लवणं वधिष्यसि न संशयः ।
अगृहीतायुधं क्षिप्रं ध्रुवो हि विजयस्तव ॥ ७.६७.२३ ॥
ਕੱਲ੍ਹ ਸਵੇਰੇ ਤੂੰ ਲਵਣ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵੇਂਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ। ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕੇ ਬਿਨਾਂ ਵੀ ਤੇਰੀ ਜਿੱਤ ਯਕੀਨੀ ਹੈ।
7.67.24
लोकानां स्वस्ति चैव स्यात्कृते कर्मणि च त्वया ।
एतत्ते सर्वमाख्यातं लवणस्य दुरात्मनः ॥ ७.६७.२४ ॥
ਤੂੰ ਉਹ ਕਰਮ ਕਰੇਂਗਾ ਤਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਭਲਾ ਵੀ ਹੋਵੇਗਾ। ਦੁਰਾਤਮਾ ਲਵਣ ਬਾਰੇ ਇਹ ਸਭ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
7.67.25
शूलस्य च बलं घोरमप्रमेयं नरर्षभ ।
विनाशश्चैव मान्धातुर्यत्तेनाभूच्च पार्थिव ॥ ७.६७.२५ ॥
ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸ਼ੂਲ ਦਾ ਬਲ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਅਪ੍ਰਮੇਯ ਹੈ; ਉਸੇ ਕਾਰਨ ਪਾਰਥਿਵ ਮਾਂਧਾਤਾ ਦਾ ਵਿਨਾਸ਼ ਹੋਇਆ।
7.67.26
त्वं श्वः प्रभाते लवणं महात्मन्वधिष्यसे नात्र तु संशयो मे ।
शूलं विना निर्गतमामिषार्थे ध्रुवो जयस्ते भविता नरेन्द्र ॥ ७.६७.२६ ॥
ਹੇ ਮਹਾਤਮਾ, ਕੱਲ੍ਹ ਸਵੇਰੇ ਤੂੰ ਲਵਣ ਨੂੰ ਮਾਰੇਂਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ। ਮਾਸ ਲਈ ਨਿਕਲਿਆ ਉਹ ਸ਼ੂਲ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਗਿਆ ਹੈ; ਹੇ ਨਰੇਂਦਰ, ਤੇਰੀ ਜਿੱਤ ਯਕੀਨੀ ਹੈ।