Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 7.77

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

7.77.1

पुरा त्रेतायुगे राम बभूव बहुविस्तरम् ।
समन्ताद्योजनशतं विमृगं पक्षिवर्जितम् ॥ ७.७७.१ ॥

ହେ ରାମ! ପୂର୍ବକାଳରେ ତ୍ରେତାଯୁଗରେ ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରେ ଶହେ ଯୋଜନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପିଥିବା ଏକ ବିଶାଳ ଅରଣ୍ୟ ଥିଲା; ସେଠାରେ ହରିଣ ନ ଥିଲେ ଏବଂ ପକ୍ଷୀ ମଧ୍ୟ ନ ଥିଲେ।

7.77.2

तस्मिन्निर्मानुषे ऽरण्ये कुर्वाणस्तप उत्तमम् ।
अहमाक्रमितुं सौम्य तदरण्यमुपागमम् ॥ ७.७७.२ ॥

ସେହି ମନୁଷ୍ୟହୀନ ଅରଣ୍ୟରେ ଉତ୍ତମ ତପସ୍ୟା କରୁଥିବା ମୁଁ, ହେ ସୌମ୍ୟ, ସେହି ଅରଣ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ଆସିଲି।

7.77.3

तस्य रूपमरण्यस्य निर्देष्टुं न शशाक ह ।
फलमूलैः सुखास्वादैर्बहुरूपैश्च पादपैः ॥ ७.७७.३ ॥

ସେହି ଅରଣ୍ୟର ରୂପ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବାକୁ ମୁଁ ସମର୍ଥ ହୋଇ ନ ଥିଲି; ତାହା ସୁସ୍ୱାଦୁ ଫଳ ଓ ମୂଳରେ, ବହୁ ରୂପର ବୃକ୍ଷରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା।

7.77.4

तस्यारण्यस्य मध्ये तु सरो योजनमायतम् ।
हंसकारण्डवाकीर्णं चक्रवाकोपशोभितम् ॥ ७.७७.४ ॥

ସେହି ଅରଣ୍ୟର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ଏକ ଯୋଜନ ଲମ୍ବା ଏକ ସରୋବର ଥିଲା; ତାହା ହଂସ ଓ କାରଣ୍ଡବ ପକ୍ଷୀରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଚକ୍ରବାକରେ ଶୋଭିତ ଥିଲା।

7.77.5

पद्मोत्पलसमाकीर्णं समतिक्रान्तशैवलम् ।
तदाश्चर्यमिवात्यर्थं सुखास्वादमनुत्तमम् ॥ ७.७७.५ ॥

ପଦ୍ମ ଓ ଉତ୍ପଲରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଶାଓଳହୀନ ସେହି ସରୋବର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ, ସୁଖଦ ଓ ଅନୁପମ ଥିଲା।

7.77.6

अरजस्कं तथा ऽक्षोभ्यं श्रीमत्पक्षिगणायुतम् ।
समीपे तस्य सरसो महदद्भुतमाश्रमम् ॥ ७.७७.६ ॥

ସେହି ସରୋବର ଧୂଳିହୀନ ଓ ଅଚଞ୍ଚଳ ଥିଲା, ସୁନ୍ଦର ପକ୍ଷୀ-ଗଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା; ଏବଂ ସେହି ସରୋବର ପାଖରେ ଏକ ମହାନ ଓ ଅଦ୍ଭୁତ ଆଶ୍ରମ ଥିଲା।

7.77.7

पुराणं पुण्यमत्यर्थं तपस्विजनवर्जितम् ।
तत्राहमवसं रात्रिं नैदाघीं पुरुषर्षभ ॥ ७.७७.७ ॥

ଏହି ପ୍ରାଚୀନ ଓ ଅତି ପବିତ୍ର ଆଶ୍ରମରେ ତପସ୍ବୀମାନେ ନଥିଲେ। ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଠାରେ ମୁଁ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁର ଏକ ରାତ୍ରି ବାସ କଲି।

7.77.8

प्रभाते काल्यमुत्थाय सरस्तदुपचक्रमे ।
अथापश्यं शवं तत्र सुपुष्टमजरं क्वचित् ॥ ७.७७.८ ॥

ପ୍ରଭାତରେ ଉଠି ମୁଁ ସେହି ସରୋବର ଆଡ଼କୁ ଗଲି। ସେଠାରେ ମୁଁ ଏକ ଶବ ଦେଖିଲି, ଯାହା ସୁପୁଷ୍ଟ ଓ ଜରାହୀନ ପରି ଲାଗୁଥିଲା।

7.77.9

पङ्किभेदेन पुष्टाङ्गं समाश्रितसरोवरम् ।
तिष्ठन्तं परया लक्ष्म्या तस्मिंस्तोयाशये नृप ॥ ७.७७.९ ॥

ପଙ୍କ୍ତିରେ ବିସ୍ତୃତ ସୁପୁଷ୍ଟ ଅଙ୍ଗବିଶିଷ୍ଟ ସେହି ଶବ ସରୋବରକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ଥିଲା। ହେ ନୃପ, ସେହି ଜଳାଶୟରେ ତାହା ପରମ ଶୋଭା ସହିତ ଠିଆ ହୋଇ ଥିଲା।

7.77.10

तमर्थं चिन्तयानो ऽहं मुहूर्तं तत्र राघव ।
उषितो ऽस्मि सरस्तीरे किन्न्विदं स्यादिति प्रभो ॥ ७.७७.१० ॥

ସେହି ବିଷୟ ଚିନ୍ତା କରି ମୁଁ ସେଠାରେ ସରୋବର କୂଳରେ ଟିକିଏ ସମୟ ରହିଲି। ହେ ରାଘବ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ଏହା କ'ଣ ହୋଇପାରେ?

7.77.11

अथापश्यं मुहूर्तेन दिव्यमद्भुतदर्शनम् ।
विमानं परमोदारं हंसयुक्तं मनोजवम् ॥ ७.७७.११ ॥

ତା'ପରେ ଗୋଟିଏ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ମୁଁ ଏକ ଦିବ୍ୟ ଓ ଅଦ୍ଭୁତ ଦର୍ଶନ ଥିବା ବିମାନ ଦେଖିଲି; ଅତି ଉଦାର, ହଂସଯୁକ୍ତ, ମନ ପରି ଦ୍ରୁତଗାମୀ।

7.77.12

अत्यर्थं स्वर्गिणं त विमाने रघुनन्दन ।
उपास्ते ऽप्सरसां वीर सहस्रं दिव्यभूषणम् ॥ ७.७७.१२ ॥

ହେ ରଘୁନନ୍ଦନ, ସେହି ବିମାନରେ ଜଣେ ସ୍ୱର୍ଗବାସୀ ଥିଲେ; ଦିବ୍ୟ ଅଳଙ୍କାରରେ ସଜ୍ଜିତ ହଜାରେ ଅପ୍ସରା ତାଙ୍କୁ ସେବା କରୁଥିଲେ। ହେ ବୀର।

7.77.13

गायन्ति दिव्यगेयानि वादयन्ति तथा ऽपराः ।
क्ष्वेलयन्ति तथा चान्या नृत्यन्ति च तथा ऽपराः ॥ ७.७७.१३ ॥

କେହି ଦିବ୍ୟ ଗୀତ ଗାଉଥିଲେ, ଅନ୍ୟମାନେ ବାଦ୍ୟ ବଜାଉଥିଲେ। ଆଉ କେହି ଆନନ୍ଦରେ ଶବ୍ଦ କରୁଥିଲେ, ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲେ।

7.77.14

अपराश्चन्द्ररश्म्याभैर्हेमदण्डैश्च चामरैः ।
दोधूयुर्वदनं तस्य पुण्डरीकनिभेक्षणम् ॥ ७.७७.१४ ॥

ଅନ୍ୟମାନେ ଚନ୍ଦ୍ରକିରଣ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ସୁନାଦଣ୍ଡ ଥିବା ଚାମରରେ ତାଙ୍କ ପଦ୍ମନୟନ ମୁଖରେ ବାୟୁ ଦେଲେ।

7.77.15

ततः सिंहासनं त्यक्त्वा मेरुकूटमिवांशुमान् ।
पश्यतो मे तदा राम विमानादवरुह्य च ।
तं शवं भक्षयामास स स्वर्गी रघुनन्दन ॥ ७.७७.१५ ॥

ତା'ପରେ ସିଂହାସନ ତ୍ୟାଗ କରି, ମେରୁ ଶିଖରରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି, ହେ ରାମ, ମୁଁ ଦେଖୁଥିବା ବେଳେ ସେ ବିମାନରୁ ଓହ୍ଲାଇ ସେହି ଶବକୁ ଖାଇବାକୁ ଲାଗିଲା। ହେ ରଘୁନନ୍ଦନ, ସେହି ସ୍ୱର୍ଗବାସୀ ଏପରି କଲା।

7.77.16

तथा भुक्त्वा यथाकामं मांसं बहु सुपीवरम् ।
अवतीर्य सरः स्वर्गी संस्प्रष्टुमुपचक्रमे ॥ ७.७७.१६ ॥

ଏହିପରି ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ବହୁ ପୁଷ୍ଟ ମାଂସ ଖାଇ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗବାସୀ ସରୋବରରେ ଓହ୍ଲାଇ ଧୋଇବାକୁ ଲାଗିଲା।

7.77.17

उपस्पृश्य यथान्यायं स स्वर्गी रघुपुङ्गव ।
आरोढुमुपचक्राम विमानवरमुत्तमम् ॥ ७.७७.१७ ॥

ବିଧିପୂର୍ବକ ଆଚମନ କରି, ହେ ରଘୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗବାସୀ ଉତ୍ତମ ବିମାନରେ ଚଢ଼ିବାକୁ ଲାଗିଲା।

7.77.18

तमहं देवसङ्काशमारोहन्तमुदीक्ष्य वै ।
अथाहमब्रुवं वाक्यं स्वर्गिणं पुरुषर्षभ ॥ ७.७७.१८ ॥

ଦେବତା ପରି ସେହି ସ୍ୱର୍ଗବାସୀକୁ ବିମାନରେ ଚଢ଼ୁଥିବା ଦେଖି, ହେ ପୁରୁଷର୍ଷଭ, ମୁଁ ସେହି ସ୍ୱର୍ଗବାସୀଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲି।

7.77.19

को भवान्देवसङ्काश आहारश्च विगर्हितः ।
त्वयेदं भुज्यते सौम्य किमर्थं वक्तुमर्हसि ॥ ७.७७.१९ ॥

ଦେବତୁଲ୍ୟ ଆପଣ କିଏ? ଏହି ନିନ୍ଦିତ ଆହାର ଆପଣ କାହିଁକି ଖାଉଛନ୍ତି? ହେ ସୌମ୍ୟ, କୁହନ୍ତୁ।

7.77.20

कस्य स्यादीदृशो भाव आहारो देवसम्मतः ।
आश्चर्यं वर्तते सौम्य श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः ॥ ७.७७.२० ॥

ଏପରି ଦଶା କାହାର ହୁଏ? ଦେବତାମାନେ ଅନୁମୋଦିତ ଆହାର କାହାର? ହେ ସୌମ୍ୟ, ଏହା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ; ସତ୍ୟରେ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।

7.77.21

नाहमौपयिकं मन्ये तव भक्ष्यमिदं शवम् ॥ ७.७७.२१ ॥

ଏହି ଶବ ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ଭୋଜନ ବୋଲି ମୁଁ ମନେ କରେ ନାହିଁ।

7.77.22

इत्येवमुक्तः स नरेन्द्र नाकी कौतूहलात्सूनृतया गिरा च ।
श्रुत्वा च वाक्यं मम सर्वमेतत्सर्वं तथा चाकथयन्ममेति ॥ ७.७७.२२ ॥

ହେ ନରେନ୍ଦ୍ର, ଏହିପରି ପଚରାଯାଇ ସେ ସ୍ୱର୍ଗବାସୀ କୌତୂହଳରେ ଓ ମଧୁର ସତ୍ୟବାଣୀରେ ମୋର ସମସ୍ତ କଥା ଶୁଣି ସବୁ କଥା ମୋତେ କହିବାକୁ ଲାଗିଲା।