ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 7.8
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.8.1
हन्यमाने बले तस्मिन्पद्मनाभेन पृष्ठतः ।
माल्वान्सन्निवृत्तो ऽथ वेलामेत्य इवार्णवः ॥ ७.८.१ ॥
ਪਦਮਨਾਭ ਨੇ ਪਿੱਛੋਂ ਫੌਜ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਤਾਂ ਮਾਲਿਆਵਾਨ ਕਿਨਾਰੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਮੁੜ ਗਿਆ।
7.8.2
संरक्तनयनः कोपाच्चलन्मौलिर्निशाचरः ।
पद्मनाभमिदं प्राह वचनं पुरुषोत्तमम् ॥ ७.८.२ ॥
ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਹਿਲਦੇ ਮੁਕਟ ਵਾਲਾ ਨਿਸ਼ਾਚਰ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ ਪਦਮਨਾਭ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਬੋਲਿਆ।
7.8.3
नारायण न जानीषे क्षात्रधर्मं पुरातनम् ।
अयुद्धमनसो भीतानस्मान्हंसि यथेतरः ॥ ७.८.३ ॥
ਹੇ ਨਾਰਾਇਣ! ਤੂੰ ਪੁਰਾਤਨ ਕਸ਼ਾਤਰ ਧਰਮ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ; ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਨ ਨਾ ਲਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਡਰੇ ਹੋਏ ਸਾਨੂੰ ਆਮ ਬੰਦੇ ਵਾਂਗ ਤੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈਂ।
7.8.4
पराङ्मुखवधं पापं यः करोत्यसुरेतरः ।
स हन्ता न गतः स्वर्गं लभते पुण्यकर्मणाम् ॥ ७.८.४ ॥
ਪਿੱਠ ਫੇਰੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦਾ ਪਾਪ ਜੋ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਅਸੁਰ ਨਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ — ਉਹ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ ਸਵਰਗ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਪੁੰਨ ਕਰਮੀਆਂ ਦਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦਾ।
7.8.5
युद्धश्रद्धा ऽथवा ते ऽस्ति शङ्खचक्रगदाधर । ४
अहं स्थितो ऽस्मि पश्यामि बलं दर्शय यत्तव ॥ ७.८.५ ॥
ਹੇ ਸ਼ੰਖ, ਚੱਕਰ, ਗਦਾਧਾਰੀ! ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਜੰਗ ਦੀ ਚਾਹ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹਾਂ; ਆਪਣਾ ਬਲ ਦਿਖਾ।
7.8.6
माल्यवन्तं स्थितं दृष्ट्वा माल्यवन्तमिवाचलम् ।
उवाच राक्षसेन्द्रं तं देवराजानुजो बली ॥ ७.८.६ ॥
ਮਾਲਿਆਵਾਨ ਨੂੰ ਪਰਬਤ ਵਾਂਗ ਖੜ੍ਹਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਦੇਵਰਾਜ (ਇੰਦਰ) ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਬਲਵਾਨ ਨੇ ਉਸ ਰਾਕਸ਼ਸਰਾਜ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
7.8.7
युष्मत्तो भयभीतानां देवानां वै मया ऽभयम् ।
राक्षसोत्सादनं दत्तं तदेतदनुपाल्यते ॥ ७.८.७ ॥
ਤੁਹਾਡੇ ਕਾਰਨ ਡਰੇ ਹੋਏ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਅਭੈ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਦਾ ਵਚਨ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਸੀ; ਉਹੀ ਵਚਨ ਹੁਣ ਨਿਭਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
7.8.8
प्राणैरपि प्रियं कार्यं देवानां हि सदा मया ।
सो ऽहं वो निहनिष्यामि रसातलगतानपि ॥ ७.८.८ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਕਾਰਜ ਮੈਨੂੰ ਸਦਾ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੀ ਮੈਂ ਜ਼ਰੂਰ ਮਾਰਾਂਗਾ।
7.8.9
देवदेवं ब्रुवाणं तं रक्ताम्बुरुहलोचनम् ।
शक्त्या बिभेद सङ्क्रुद्धो राक्षसेन्द्रो भुजान्तरे ॥ ७.८.९ ॥
ਦੇਵਦੇਵ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਦ ਲਾਲ ਕਮਲ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਰਾਕਸ਼ਸਰਾਜ ਨੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ।
7.8.10
माल्यवद्भुजनिर्मुक्ता शक्तिर्घण्टाकृतस्वना ।
हरेरुरसि बभ्राज मेघस्थेव शतह्रदा ॥ ७.८.१० ॥
ਮਾਲਿਆਵਾਨ ਦੀ ਬਾਂਹ ਤੋਂ ਛੁੱਟੀ, ਘੰਟੀ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦੀ ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਹਰੀ ਦੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਬੱਦਲ ਵਿੱਚ ਠਹਿਰੀ ਸੌ-ਧਾਰੀ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕੀ।
7.8.11
ततस्तामेव चोत्कृष्य शक्तिं शक्तिधरप्रियः ।
माल्यवन्तं समुद्दिश्य चिक्षेपाम्बुरुहेक्षणः ॥ ७.८.११ ॥
ਫਿਰ ਸ਼ਕਤੀਧਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰੇ ਕਮਲਨੈਣ ਨੇ ਉਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਖਿੱਚ ਕੇ ਕੱਢੀ ਅਤੇ ਮਾਲਿਆਵਾਨ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤੀ।
7.8.12
स्कन्दोत्सृष्टेव सा शक्तिर्गोविन्दकरनिस्सृता ।
काङ्क्षन्ती राक्षसं प्रायान्माहेन्द्रीवाञ्जनाचलम् ॥ ७.८.१२ ॥
ਗੋਵਿੰਦ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਛੁੱਟੀ ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ, ਸਕੰਦ ਦੁਆਰਾ ਸੁੱਟੀ ਗਈ ਵਾਂਗ, ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੋਈ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਅੰਜਨ ਪਰਬਤ ਵੱਲ ਚਲੀ ਗਈ।
7.8.13
सा तस्योरसि विस्तीर्णे हारभारा ऽवभासिते ।
अपतद्राक्षसेन्द्रस्य गिरिकूट इवाशनिः ॥ ७.८.१३ ॥
ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਉਸ ਰਾਖਸ਼ਰਾਜ ਦੀ ਚੌੜੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ, ਹਾਰਾਂ ਦੇ ਭਾਰ ਨਾਲ ਚਮਕਦੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ, ਪਰਬਤ-ਸਿਖਰ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗੀ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਡਿੱਗੀ।
7.8.14
तया भिन्नतनुत्राणः प्राविशद्विपुलं तमः ।
माल्यवान्पुनराश्वस्तस्तस्थौ गिरिरिवाचलः ॥ ७.८.१४ ॥
ਉਸ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਕਵਚ ਟੁੱਟਣ ਤੇ ਉਹ ਘੋਰ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ; ਫਿਰ ਹੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਮਾਲਯਵਾਨ ਪਰਬਤ ਵਾਂਗ ਅਚੱਲ ਖੜ੍ਹਾ ਰਿਹਾ।
7.8.15
ततः कार्ष्णायसं शूलं कण्टकैर्बहुभिर्वतम् ।
प्रगृह्याभ्यहनद्देवं स्तनयोरन्तरे दृढम् ॥ ७.८.१५ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਕਾਲੇ ਲੋਹੇ ਦਾ, ਅਨੇਕਾਂ ਕੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਜੜਿਆ ਹੋਇਆ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਚੁੱਕ ਕੇ ਦੇਵ (ਲਕਸ਼ਮਣ) ਦੀ ਛਾਤੀ ਵਿਚਕਾਰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕੀਤਾ।
7.8.16
तथैव रणरक्तस्तु मुष्टिना वासवानुजम् ।
ताडयित्वा धनुर्मात्रमपक्रान्तो निशाचरः ॥ ७.८.१६ ॥
ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯੁੱਧ-ਲਹੂ ਨਾਲ ਲਿਬੜਿਆ ਉਹ ਨਿਸ਼ਾਚਰ ਮੁੱਠੀ ਨਾਲ ਵਾਸਵ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ (ਲਕਸ਼ਮਣ) ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਇਕ ਧਨੁਸ਼ ਭਰ ਦੂਰ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਿਆ।
7.8.17
ततो ऽम्बरे महाञ्छब्दः साधुसाध्विति चोदितः ।
आहत्य राक्षसो विष्णुं गरुडं चाप्यताडयत् ॥ ७.८.१७ ॥
ਫਿਰ ਅੰਬਰ ਵਿੱਚ "ਸਾਧੂ! ਸਾਧੂ!" ਦੀ ਵੱਡੀ ਆਵਾਜ਼ ਗੂੰਜੀ। ਰਾਖਸ਼ ਨੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਗਰੁੜ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰਿਆ।
7.8.18
वैनतेयस्ततः क्रुद्धः पक्षवातेन राक्षसम् ।
व्यपोहद्बलवान्वायुः शुष्कपर्णचयं यथा ॥ ७.८.१८ ॥
ਫਿਰ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਵੈਨਤੇਯ (ਗਰੁੜ) ਨੇ ਆਪਣੇ ਖੰਭਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਰਾਖਸ਼ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਡਾ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਬਲਵਾਨ ਹਵਾ ਸੁੱਕੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੇ ਢੇਰ ਨੂੰ ਉਡਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
7.8.19
द्विजेन्द्रपक्षवातेन द्रावितं दृश्य पूर्वजम् ।
सुमाली स्वबलैः सार्धं लङ्कामभिमुखो ययौ ॥ ७.८.१९ ॥
ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਗਰੁੜ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਭਜਾਏ ਗਏ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਸੁਮਾਲੀ ਆਪਣੀ ਫ਼ੌਜ ਸਮੇਤ ਲੰਕਾ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
7.8.20
पक्षवातबलोद्धूतो माल्यवानपि राक्षसः ।
स्वबलेन समागम्य ययौ लङ्कां ह्रिया वृतः ॥ ७.८.२० ॥
ਖੰਭਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਉਛਾਲਿਆ ਗਿਆ ਰਾਕਸ਼ਸ ਮਾਲਿਆਵਾਨ ਵੀ ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਆਪਣੀ ਫ਼ੌਜ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਲੰਕਾ ਚਲਾ ਗਿਆ।
7.8.21
एवं ते राक्षसा तेन हरिणा कमलेक्षण ।
बहुशः संयुगे भग्ना हतप्रवरनायकाः ॥ ७.८.२१ ॥
ਹੇ ਕਮਲਨੈਣ! ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਹਰੀ (ਗਰੁੜ) ਹੱਥੋਂ ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਾਰ ਹਾਰੇ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਨਾਇਕ ਮਾਰੇ ਗਏ।
7.8.22
अशक्नुवन्तस्ते विष्णुं प्रतियोद्धुं भयार्दिताः ।
त्यक्त्वा लङ्कां गता वस्तुं पातालं सहपत्नयः ॥ ७.८.२२ ॥
ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨਾਲ ਜਵਾਬੀ ਲੜਾਈ ਕਰਨ ਤੋਂ ਅਸਮਰੱਥ, ਡਰ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਉਹ ਲੰਕਾ ਛੱਡ ਕੇ ਪਤਨੀਆਂ ਸਮੇਤ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਚਲੇ ਗਏ।
7.8.23
सुमालिनं समासाद्य राक्षसं रघुसत्तम ।
स्थिताः प्रख्यातवीर्यास्ते वंशे सालकटङ्कटे ॥ ७.८.२३ ॥
ਹੇ ਰਘੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ! ਰਾਕਸ਼ਸ ਸੁਮਾਲੀ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਮਸ਼ਹੂਰ ਬਹਾਦਰੀ ਵਾਲੇ ਉਹ ਸਾਲਕਟੰਕਟ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਗਏ।
7.8.24
ये त्वया निहतास्ते तु पौलस्त्या नाम राक्षसाः ।
सुमाली माल्यवान्माली ये च तेषां पुरःसराः ॥
सर्वे तेभ्यो महाभागा रावणाद्बलवत्तराः ॥ ७.८.२४ ॥
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪੌਲਸਤਯ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਮਾਰਿਆ, ਉਹ ਸੁਮਾਲੀ, ਮਾਲਿਆਵਾਨ, ਮਾਲੀ ਨਾਮ ਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਗਵਾਨ ਸਨ; ਇਹ ਸਾਰੇ ਮਹਾਭਾਗ ਰਾਵਣ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਬਲਵਾਨ ਸਨ।
7.8.25
न चान्यो राक्षसान्हन्ता सुरारीन्देवकण्टकान् ।
ऋते नारायणं देवं शङ्खचक्रगदाधरम् ॥ ७.८.२५ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਕੰਡੇ ਬਣੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਅਤੇ ਸੁਰਸ਼ਤਰੂਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ੰਖ, ਚੱਕਰ ਤੇ ਗਦਾ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇਵ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਮਾਰ ਸਕਦਾ।
7.8.26
भवान्नारायणो देवश्चतुर्बाहुः सनातनः ।
राक्षसान्हन्तुमुत्पन्नो ह्यजेयः प्रभुरव्ययः ॥ ७.८.२६ ॥
ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਚਤੁਰਭੁਜ, ਸਨਾਤਨ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇਵ ਹੋ; ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ ਹੋ; ਤੁਸੀਂ ਅਜੇਯ, ਪ੍ਰਭੂ ਅਤੇ ਅਵਿਯਯ ਹੋ।
7.8.27
नष्टधर्मव्यवस्थाता काले काले प्रजाकरः ।
उत्पद्यते दस्युवधे शरणागतवत्सलः ॥ ७.८.२७ ॥
ਜਦੋਂ ਧਰਮ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਨਸ਼ਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਦੋਂ ਹਰ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਜਾ ਦਾ ਭਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸ਼ਰਨਾਗਤ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੁਸੀਂ ਦਸਯੂਆਂ ਦੇ ਵਧ ਲਈ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ ਹੋ।
7.8.28
एषा मया तव नराधिप राक्षसानामुत्पत्तिरद्य कथिता सकला यथावत् ।
भूयो निबोध रघुसत्तम रावणस्य जन्मप्रभावमतुलं ससुतस्य सर्वम् ॥ ७.८.२८ ॥
ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ! ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੀ ਇਹ ਸਾਰੀ ਉਤਪਤੀ ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਠੀਕ-ਠੀਕ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ। ਹੇ ਰਘੁਸੱਤਮ! ਹੁਣ ਰਾਵਣ ਦਾ ਬੇਮਿਸਾਲ ਜਨਮ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ, ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਸਭ ਸੁਣੋ।
7.8.29
चिरात्सुमाली व्यचरद्रसातलं स राक्षसो विष्णुभयार्दितस्तदा ।
पुत्रैश्च पौत्रैश्च समन्वितो बली ततस्तु लङ्कामवसद्धनेश्वरः ॥ ७.८.२९ ॥
ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਭੈ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਉਹ ਬਲਵਾਨ ਰਾਕਸ਼ਸ ਸੁਮਾਲੀ ਰਸਾਤਲ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਿਆ। ਫਿਰ ਪੁੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਪੋਤਰਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਧਨੇਸ਼ਵਰ ਬਣਕੇ ਉਹ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਿਆ।