वाल्मीकि रामायण · सर्ग 7.96
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.96.1
तस्यां रजन्यां व्युष्टायां यज्ञवाटगतो नृपः ।
ऋषीन्सर्वान्महातेजाः शब्दापयति राघवः ॥ ७.९६.१ ॥
ती रात्र सरल्यावर यज्ञमंडपात आलेल्या महातेजस्वी राजा राघवाने सर्व ऋषींना बोलावले.
7.96.2
वसिष्ठो वामदेवश्च जाबालिरथ काश्यपः ।
विश्वामित्रो दीर्घतपा दुर्वासाश्च महातपाः ॥ ७.९६.२ ॥
वसिष्ठ, वामदेव, जाबाली, काश्यप, विश्वामित्र, दीर्घतपा आणि महातपस्वी दुर्वासा.
7.96.3
पुलस्त्यो ऽपि तथा शक्तिर्भार्गवश्चैव वामनः ।
मार्कण्डेयश्च दीर्घायुर्मौद्गल्यश्च महायशाः ॥ ७.९६.३ ॥
पुलस्त्य, शक्ती, भार्गव, वामन, दीर्घायुषी मार्कंडेय आणि महायशस्वी मौद्गल्य.
7.96.4
गर्गश्च च्यवनश्चैव शतानन्दश्च धर्मवित् ।
भरद्वाजश्च तेजस्वी ह्यग्निपुत्रश्च सुप्रभः ॥ ७.९६.४ ॥
गर्ग, च्यवन, धर्मज्ञ शतानंद, तेजस्वी भरद्वाज, अग्निपुत्र आणि सुप्रभ.
7.96.5
नारदः पर्वतश्चैव गौतमश्च महायशाः ।
कात्यायनः सुयज्ञश्च ह्यगस्त्यस्तपसां निधिः ॥ ७.९६.५ ॥
नारद, पर्वत, महायशस्वी गौतम, कात्यायन, सुयज्ञ आणि तपाचा निधी अगस्त्य.
7.96.6
एते चान्ये च बहवो मुनयः संशितव्रताः ।
कौतूहलसमाविष्टाः सर्व एव समागताः ॥ ७.९६.६ ॥
हे आणि इतर अनेक कठोर व्रतांचे मुनी, कुतूहलाने भरलेले, सर्वजण एकत्र जमले.
7.96.7
राक्षसाश्च महावीर्या वानराश्च महाबलाः ।
सर्व एव समाजग्मुर्महात्मानः कुतूहलात् ॥ ७.९६.७ ॥
महापराक्रमी राक्षस आणि महाबली वानर, सर्व महात्मे कुतूहलाने एकत्र जमले.
7.96.8
क्षत्रिया ये च शूद्राश्च वैश्याश्चैव सहस्रशः ।
नानादेशगताश्चैव ब्राह्मणाः संशितव्रताः ॥ ७.९६.८ ॥
क्षत्रिय, शूद्र आणि वैश्य हजारोंच्या संख्येने, विविध देशांतून आलेले, आणि दृढव्रती ब्राह्मणही.
7.96.9
ज्ञाननिष्ठाः कर्मनिष्ठाः योगनिष्ठास्तथापरे ।
सीताशपथवीक्षार्थं सर्व एव समागताः ॥ ७.९६.९ ॥
ज्ञाननिष्ठ, कर्मनिष्ठ, योगनिष्ठ आणि इतर सर्व सीतेची शपथ पाहण्यासाठी एकत्र आले.
7.96.10
तदा समागतं सर्वमश्मभूतमिवाचलम् ।
श्रुत्वा मुनिवरस्तूर्णं ससीतः समुपागमत् ॥ ७.९६.१० ॥
तेव्हा जमलेले सर्व जण दगडासारख्या पर्वतासारखे स्तब्ध झाले. हे ऐकून मुनिश्रेष्ठ तत्काळ सीतेसह तेथे आले.
7.96.11
तमृषिं पृष्ठतः सीता त्वन्वगच्छदवाङ्मुखी ।
कृताञ्जलिर्बाष्पगला कृत्वा रामं मनोगतम् ॥ ७.९६.११ ॥
त्या ऋषींच्या मागोमाग सीता चालली; मुख खाली करून, हात जोडून, अश्रूंनी कंठ दाटलेला, मनात रामाला धरून.
7.96.12
दृष्ट्वा श्रुतिमिवायान्तीं ब्रह्माणमनुगामिनीम् ।
वाल्मीकेः पृष्ठतः सीतां साधुवादो महानभूत् ॥ ७.९६.१२ ॥
वाल्मीकींच्या मागून येणाऱ्या सीतेला पाहून, ब्रह्मदेवाच्या मागे चालणाऱ्या श्रुतीप्रमाणे ती दिसताच, मोठा साधुवाद उठला.
7.96.13
ततो हलहलाशब्दः सर्वेषामेवमाबभौ ।
दुःखजन्मविशालेन शोकेनाकुलितात्मनाम् ॥ ७.९६.१३ ॥
तेव्हा दुःखातून जन्मलेल्या प्रचंड शोकाने व्याकूळ मनांच्या सर्वांमधून हलहल असा आवाज उठला.
7.96.14
साधु रामेति केचित्तु साधु सीतेति चापरे ।
उभावेव च तत्रान्ये प्रेक्षकाः सम्प्रचुक्रुशुः ॥ ७.९६.१४ ॥
काही जण "साधु राम" म्हणाले, तर दुसरे "साधु सीता" म्हणाले; तेथील इतर प्रेक्षकांनी दोघांसाठीही मोठ्याने आरोळ्या दिल्या.
7.96.15
ततो मध्ये जनौघस्य प्रविश्य मुनिपुङ्गवः ।
सीतासहायो वाल्मीकिरिति होवाच राघवम् ॥ ७.९६.१५ ॥
तेव्हा जनसमूहाच्या मध्यभागी प्रवेश करून सीतेसह मुनिश्रेष्ठ वाल्मीकी राघवाला असे म्हणाले.
7.96.16
इयं दाशरथे सीता सुव्रता धर्मचारिणी ।
अपवादैः परित्यक्ता ममाश्रमसमीपतः ॥ ७.९६.१६ ॥
हे दशरथपुत्रा! ही सुव्रता, धर्माचरण करणारी सीता, अपवादांमुळे माझ्या आश्रमाजवळ त्यागली गेली होती.
7.96.17
लोकापवादभीतस्य तव राम महाव्रत ।
प्रत्ययं दास्यते सीता तदनुज्ञातुमर्हसि ॥ ७.९६.१७ ॥
हे राम! हे महाव्रता! लोकापवादाला भिणाऱ्या तुला सीता प्रमाण देईल; म्हणून तिला स्वीकारण्याची अनुमती देणे तुला योग्य आहे.
7.96.18
इमौ तु जानकीपुत्रावुभौ च यमजातकौ ।
सुतौ तवैव दुर्धर्षौ सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ ७.९६.१८ ॥
जानकीचे हे दोन जुळे पुत्र तुझेच पुत्र आहेत, ते अजेय आहेत. हे मी तुला सत्य सांगतो.
7.96.19
प्रचेतसो ऽहं दशमः पुत्रो राघवनन्दन ।
न स्मराम्यनृतं वाक्यमिमौ तु तव पुत्रकौ ॥ ७.९६.१९ ॥
हे राघवनंदना, मी प्रचेत्याचा दहावा पुत्र आहे. मला कोणतेही असत्य वचन आठवत नाही; हे दोघे निश्चितच तुझे पुत्र आहेत.
7.96.20
बहुवर्षसहस्राणि तपश्चर्या मया कृता ।
नोपाश्नीयां फलं तस्या दुष्टेयं यदि मैथिली ॥ ७.९६.२० ॥
मी हजारो वर्षे तपश्चर्या केली आहे. ही मैथिली जर दुष्ट असेल, तर त्या तपाचे फळ मला मिळू नये.
7.96.21
मनसा कर्मणा वाचा भूतपूर्वं न किल्बिषम् ।
तस्याः फलमुपाश्नीयामपापा मैथिली यदि ॥ ७.९६.२१ ॥
मन, कर्म आणि वाणी यांनी तिने पूर्वी कधीही कोणतेही पाप केलेले नाही. मैथिली निष्पाप असेल तर मला तिचे फळ मिळो.
7.96.22
अहं पञ्चसु भूतेषु मनष्षष्ठेषु राघव ।
विचिन्त्य सीतां शुद्धेति जग्राह वननिर्झरे ॥ ७.९६.२२ ॥
हे राघवा, पाच भूते आणि सहावे मन यांचा विचार करून, सीता शुद्ध आहे हे जाणून मी तिला वनातील झऱ्यावर स्वीकारले.
7.96.23
इयं शुद्धसमाचारा अपापा पतिदेवता ।
लोकापवादभीतस्य प्रत्ययं तव दास्यति ॥ ७.९६.२३ ॥
ही शुद्ध आचरणाची, निष्पाप आणि पतिव्रता आहे. लोकापवादाला भिणाऱ्या तुला तीच विश्वास देईल.
7.96.24
तस्मादियं नरवरात्मज शुद्धभावा दिव्येन दृष्टिविषयेण तदा प्रविष्टा ।
लोकापवादकलुषीकृतचेतसा या त्यक्ता त्वया प्रियतमा विदिता ऽपि शुद्धा ॥ ७.९६.२४ ॥
म्हणून, हे नरश्रेष्ठाच्या पुत्रा, शुद्ध भावनेची ही स्त्री त्या वेळी दिव्य दृष्टीसमोर प्रविष्ट झाली. लोकापवादाने मलिन झालेल्या मनाने तू ज्या प्रियतमेचा त्याग केलास, ती ओळखलेली असूनही शुद्ध आहे.