Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 7.98
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.98.1
रसातलं प्रविष्टायां वैदेह्यां सर्ववानराः ।
चुक्रुशुः साधु साध्वीति मुनयो रामसन्निधौ ॥ ७.९८.१ ॥
Cuando Vaidehī entró en Rasātala, todos los monos y los sabios, en presencia de Rāma, clamaron: «¡Bien hecho, bien hecho!».
7.98.2
दण्डकाष्ठमवष्टभ्य बाष्पव्याकुलितेक्षणः ।
अवाक्छिरा दीनमना रामो ह्यासीत्सुदुःखितः ॥ ७.९८.२ ॥
Apoyado en su bastón, con los ojos empañados por las lágrimas, la cabeza inclinada y el corazón afligido, Rāma estaba profundamente apenado.
7.98.3
स रुदित्वा चिरं कालं बहुशो बाष्पमुत्सृजन् ।
क्रोधशोकसमाविष्टो रामो वचनमब्रवीत् ॥ ७.९८.३ ॥
Lloró durante mucho tiempo, derramando lágrimas una y otra vez; luego Rāma, poseído por la ira y el dolor, pronunció estas palabras.
7.98.4
अभूतपूर्वं शोकं मे मनः स्प्रष्टुमिवेच्छति ।
पश्यतो मे यथा नष्टा सीता श्रीरिव रूपिणी ॥ ७.९८.४ ॥
Un dolor nunca antes conocido parece apoderarse de mi mente; mientras miraba, Sītā, como Śrī encarnada, se perdió.
7.98.5
सा ऽदर्शनं पुरा सीता लङ्कापारे महोदधेः ।
ततश्चापि मयानीता किं पुनर्वसुधातलात् ॥ ७.९८.५ ॥
Antes, Sītā desapareció en la orilla lejana de Laṅkā, más allá del gran océano, y aun entonces yo la traje de vuelta. ¡Cuánto más, pues, desde las profundidades de la tierra!
7.98.6
वसुधे देवि भवति सीता निर्यात्यतां मम ।
दर्शयिष्यामि वा रोषं यथा मामवगच्छसि ॥ ७.९८.६ ॥
¡Oh diosa Tierra, devuélveme a Sītā; o te mostraré mi ira, para que me conozcas!
7.98.7
कामं श्वश्रूर्ममैव त्वं त्वत्सकाशाद्धि मैथिली ।
कर्षता हलहस्तेन जनकेनोद्धृता पुरा ॥ ७.९८.७ ॥
En verdad ella es mi nuera; la Maithilī Sītā, que te pertenece, fue levantada de la tierra hace mucho por Janaka, que araba con el arado en la mano.
7.98.8
तस्मान्निर्यात्यतां सीता विवरं वा प्रयच्छ मे ।
पाताले नाकपृष्ठे वा वसेयं सहितस्तया ॥ ७.९८.८ ॥
Por tanto, devuelve a Sītā, o concédeme una grieta; viviré junto con ella en el inframundo o en la superficie del cielo.
7.98.9
आनय त्वं हि तां सीतां मत्तो ऽहं मैथिलीकृते ।
न मे दास्यसि चेत्सीतां यथारूपां महीतले ॥ ७.९८.९ ॥
Tráemela tú; yo estoy aquí por la Maithilī. Si no me devuelves a Sītā en la misma forma sobre la tierra...
7.98.10
सपर्वतवनां कृत्स्नां विधमिष्यामि ते स्थितम् ।
नाशयिष्याम्यहं भूमिं सर्वमापो भवत्विह ॥ ७.९८.१० ॥
Destrozaré toda la tierra, con sus montañas y bosques, y el mismo lugar donde estás. Destruiré esta tierra; que aquí todo se convierta en agua.
7.98.11
एवं ब्रुवाणे काकुत्स्थे क्रोधशोकसमन्विते ।
ब्रह्मा सुरगणैः सार्धमुवाच रघुनन्दनम् ॥ ७.९८.११ ॥
Mientras Kākutstha (Rāma), lleno de ira y dolor, hablaba así, Brahmā, junto con las huestes de los dioses, habló al deleite de los Raghus.
7.98.12
राम राम न सन्तापं कर्तुमर्हसि सुव्रत ।
स्मर त्वं पूर्वकं भावं मन्त्रं चामित्रकर्शन ॥ ७.९८.१२ ॥
Rāma, Rāma, oh tú de votos firmes, no debes causarte aflicción. Oh tú que atormentas a los enemigos, recuerda tu naturaleza anterior y tu consejo.
7.98.13
न खलु त्वां महाबाहो स्मारयेयमनुत्तमम् ।
इमं मुहूर्तं दुर्धर्ष स्मर त्वं जन्म वैष्णवम् ॥ ७.९८.१३ ॥
Oh, de brazos poderosos, en verdad no necesito recordarte lo supremo. Oh, invencible, recuerda este momento: recuerda tu nacimiento como Viṣṇu.
7.98.14
सीता हि विमला साध्वी तव पूर्वपरायणा ।
नागलोकं सुखं प्रायात्त्वदाश्रयतपोबलात् ॥ ७.९८.१४ ॥
Sītā es en verdad pura y virtuosa, devota a ti desde antes. Por el poder de la austeridad que se refugió en ti, ella partió felizmente al reino de los nāgas.
7.98.15
स्वर्गे ते सङ्गमो भूयो भविष्यति न संशयः ।
अस्यास्तु परिषन्मध्ये यद्ब्रवीमि निबोध तत् ॥ ७.९८.१५ ॥
En el cielo volverás a unirte a ella, no hay duda. Pero escucha lo que digo en medio de esta asamblea.
7.98.16
एतदेव हि काव्यं ते काव्यानामुत्तमं श्रुतम् ।
सर्वं विस्तरतो राम व्याख्यास्यति न संशयः ॥ ७.९८.१६ ॥
Este mismo poema es tuyo, oído como el mejor de los poemas. Oh Rāma, todo será expuesto en detalle, no hay duda.
7.98.17
जन्मप्रभृति ते वीर सुखदुःखोपसेवनम् ।
भविष्यदुत्तरं चेह सर्वं वाल्मीकिना कृतम् ॥ ७.९८.१७ ॥
Oh héroe, desde tu nacimiento, la experiencia de gozo y dolor, y lo que vendrá después: todo esto ha sido compuesto aquí por Vālmīki.
7.98.18
आदिकाव्यमिदं राम त्वयि सर्वं प्रतिष्ठितम् ।
नह्यन्यो ऽर्हति काव्यानां यशोभाग्राघवादृते ॥ ७.९८.१८ ॥
Oh Rāma, este primer poema está todo establecido en ti. Oh Rāghava, nadie más que tú merece compartir la fama de los poemas.
7.98.19
श्रुतं ते पूर्वमेतद्धि मया सर्वं सुरैः सह ।
दिव्यमद्भुतरूपं च सत्यवाक्यमनावृतम् ॥ ७.९८.१९ ॥
Rāma, ya has escuchado todo esto antes, de mí y junto con los dioses. Es divino, de forma maravillosa, de palabras verdaderas y sin velo.
7.98.20
स त्वं पुरुषशार्दूल धर्मेण सुसमाहितः ।
शेषं भविष्यं काकुत्स्थ काव्यं रामायणं शृणु ॥ ७.९८.२० ॥
Tigre entre los hombres, tú que estás firme en el dharma, descendiente de Kakutstha, escucha este poema del Rāmāyaṇa, con lo que resta de lo que ha de venir.
7.98.21
उत्तरं नाम काव्यस्य शेषमत्र महायशः ।
तच्छृणुष्व महातेज ऋषिभिः सार्धमुत्तमम् ॥ ७.९८.२१ ॥
Oh, de gran renombre, la parte final restante de este poema se llama Uttara. Oh, de gran esplendor, escucha esa parte excelente junto con los sabios.
7.98.22
न खल्वन्येन काकुत्स्थ श्रोतव्यमिदमुत्तमम् ।
परमम् ऋषिणा वीर त्वयैव रघुनन्दन ॥ ७.९८.२२ ॥
Descendiente de Kakutstha, esta parte excelente y suprema no debe ser escuchada por nadie más; debe ser oída solo por un sabio y por ti, oh héroe, delicia de los Raghu.
7.98.23
एतावदुक्त्वा वचनं ब्रह्मा त्रिभुवनेश्वरः ।
जगाम त्रिदिवं देवो देवैः सह सबान्धवैः ॥ ७.९८.२३ ॥
Habiendo dicho estas palabras, Brahmā, señor de los tres mundos, partió hacia el cielo con los dioses y sus parientes.
7.98.24
ये च तत्र महात्मान ऋषयो ब्राह्मलौकिकाः ।
ब्रह्मणा समनुज्ञाता न्यवर्तन्त महौजसः ।
उत्तरं श्रोतुमनसो भविष्यं यच्च राघवे ॥ ७.९८.२४ ॥
Y los sabios de gran alma del mundo de Brahmā que estaban allí, tras recibir permiso de Brahmā, regresaron: aquellos de gran poder que deseaban oír la parte final y lo que ha de venir sobre Rāghava.
7.98.25
ततो रामः शुभां वाणीं देवदेवस्य भाषिताम् ।
श्रुत्वा परमतेजस्वी वाल्मीकिमिदमब्रवीत् ॥ ७.९८.२५ ॥
Entonces Rāma, de resplandor supremo, habiendo oído la auspiciosa palabra pronunciada por el dios de los dioses, dijo esto a Vālmīki.
7.98.26
भगवन् श्रोतुमनस ऋषयो ब्राह्मलौकिकाः ।
भविष्यदुत्तरं यन्मे श्वोभूते सम्प्रवर्तताम् ॥ ७.९८.२६ ॥
Oh venerable, los sabios del mundo de Brahmā y del mundo humano desean escuchar; que mañana se comience la continuación futura.
7.98.27
एवं विनिश्चयं कृत्वा सम्प्रगृह्य कुशीलवौ ।
तं जनौघं विसृज्याथ पर्णशालामुपागमत् ।
तामेव शोचतः सीतां सा व्यतीयाय शर्वरी ॥ ७.९८.२७ ॥
Habiendo tomado esta decisión, llevando consigo a los dos Kuśa y Lava, despidió a la multitud y fue a la cabaña de hojas. Mientras lloraba por Sītā, aquella noche transcurrió.