ಋಗ್ವೇದ · ಸೂಕ್ತ 1.154

1.154.1

विष्णो॒र्नु कं॑ वी॒र्या॑णि॒ प्र वो॑चं॒ यः पार्थि॑वानि विम॒मे रजां॑सि ।
यो अस्क॑भाय॒दुत्त॑रं स॒धस्थं॑ विचक्रमा॒णस्त्रे॒धोरु॑गा॒यः ॥

ವಿಷ್ಣುವಿನ ವೀರಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಈಗ ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಅವನು ಭೂಲೋಕಗಳನ್ನು ಅಳೆದನು. ಉನ್ನತ ಆಸನವನ್ನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿದವನು, ಮೂರು ಹೆಜ್ಜೆ ಇಟ್ಟ ವಿಶಾಲಪದನು.

प्र तद्विष्णु॑ स्तवते वी॒र्ये॑ण मृ॒गो न भी॒मः कु॑च॒रो गि॑रि॒ष्ठाः ।
यस्यो॒रुषु॑ त्रि॒षु वि॒क्रम॑णेषु अधिक्षि॒यन्ति॒ भुव॑नानि॒ विश्वा॑ ॥

ವಿಷ್ಣು ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಭಯಂಕರ ಮೃಗದಂತೆ. ಅವನ ವಿಶಾಲ ಮೂರು ಹೆಜ್ಜೆಗಳ ಮೇಲೆ ಎಲ್ಲ ಭುವನಗಳು ನೆಲೆಗೊಂಡಿವೆ.

प्र विष्ण॑वे शू॒षमे॑तु॒ मन्म॑ गिरि॒क्षित॑ उरुगा॒याय॒ वृष्णे॑ ।
य इ॒दं दी॒र्घं प्रय॑तं स॒धस्थ॒मेको॑ विम॒मे त्रि॒भिरित्प॒देभिः॑ ॥

ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ, ವಿಶಾಲಪದನಾದ, ಬಲಶಾಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಸ್ತುತಿ ಹೊರಡಲಿ. ಈ ದೀರ್ಘ ವಿಸ್ತಾರ ಆಸನವನ್ನು ಅವನೊಬ್ಬನೇ ಮೂರು ಹೆಜ್ಜೆಗಳಿಂದ ಅಳೆದನು.

यस्य॒ त्री पू॒र्णा मधु॑ना प॒दानि॒ अक्षी॑यमाणा स्व॒धया॒ मद॑न्ति ।
य उ॑ त्रि॒धातु॑ पृथि॒वीमु॒त द्यामेको॑ दा॒धार॒ भुव॑नानि॒ विश्वा॑ ॥

ಅವನ ಮೂರು ಪಾದಗಳು ಜೇನಿನಿಂದ ತುಂಬಿವೆ; ಅವು ಕ್ಷಯಿಸದವು, ಸ್ವಧೆಯಿಂದ ಸಂತೋಷಿಸುತ್ತವೆ. ಮೂರು ಆಧಾರದ ಭೂಮಿಯನ್ನು, ಆಕಾಶವನ್ನು, ಸಮಸ್ತ ಭುವನಗಳನ್ನು ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಹೊತ್ತವನು.

तद॑स्य प्रि॒यम॒भि पाथो॑ अश्यां॒ नरो॒ यत्र॑ देव॒यवो॒ मद॑न्ति ।
उ॒रु॒क्र॒मस्य॒ स हि बन्धु॑रि॒त्था विष्णोः॑ प॒दे प॑र॒मे मध्व॒ उत्सः॑ ॥

ಅವನ ಆ ಪ್ರಿಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ನಾನು ಪಡೆಯಲಿ, ದೇವಭಕ್ತ ನರರು ಸಂತೋಷಿಸುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ. ವಿಶಾಲಪದನ ಬಂಧು ಅವನೇ; ಹೀಗೆ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪರಮಪದದಲ್ಲಿ ಜೇನಿನ ಚಿಲುಮೆ ಇದೆ.

ता वां॒ वास्तू॑न्युश्मसि॒ गम॑ध्यै॒ यत्र॒ गावो॒ भूरि॑शृङ्गा अ॒यासः॑ ।
अत्राह॒ तदु॑रुगा॒यस्य॒ वृष्णः॑ पर॒मं प॒दमव॑ भाति॒ भूरि॑ ॥

ನೀವಿಬ್ಬರ ಆ ವಾಸಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ನಾವು ಬಯಸುತ್ತೇವೆ; ಅಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಕೊಂಬಿನ, ಬಳಲದ ಹಸುಗಳಿವೆ. ಇಲ್ಲಿಯೇ ವಿಶಾಲಪದ ವೃಷಭನ ಪರಮ ಹೆಜ್ಜೆಯ ಪ್ರಕಾಶ ಕೆಳಗೆ ಅತಿಯಾಗಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ.