Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 10.130

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

10.130.1

यो य॒ज्ञो वि॒श्वत॒स्तन्तु॑भिस्त॒त एक॑शतं देवक॒र्मेभि॒राय॑तः ।
इ॒मे व॑यन्ति पि॒तरो॒ य आ॑य॒युः प्र व॒याप॑ व॒येत्या॑सते त॒ते ॥

ਚੁਫੇਰਿਓਂ ਧਾਗਿਆਂ ਨਾਲ ਫੈਲਾਇਆ ਗਿਆ ਯੱਗ, ਦੇਵਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਸੌ ਗੁਣਾ ਖਿੱਚਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਆਏ ਪਿਤਰ ਇਸਨੂੰ ਬੁਣਦੇ ਹਨ। 'ਅੱਗੇ ਬੁਣੋ, ਪਿੱਛੇ ਬੁਣੋ' ਆਖਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਤਣੇ ਹੋਏ ਤਾਣੇ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ।

10.130.2

पुमाँ॑ एनं तनुत॒ उत्कृ॑णत्ति॒ पुमा॒न्वि त॑त्ने॒ अधि॒ नाके॑ अ॒स्मिन् ।
इ॒मे म॒यूखा॒ उप॑ सेदुरू॒ सदः॒ सामा॑नि चक्रु॒स्तस॑रा॒ण्योत॑वे ॥

ਪੁਰਖ ਇਸਨੂੰ ਤਾਣਦਾ ਹੈ, ਪੁਰਖ ਇਸਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ; ਪੁਰਖ ਇਸ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਫੈਲਾ ਕੇ ਕੱਸਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਰਨਾਂ ਆਸਣਾਂ ਕੋਲ ਬੈਠੀਆਂ; ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਾਮਗਾਨ ਬਣਾਏ, ਬੁਣਨ ਲਈ ਤਣੇ ਹੋਏ ਧਾਗੇ ਬਣਾਏ।

10.130.3

कासी॑त्प्र॒मा प्र॑ति॒मा किं नि॒दान॒माज्यं॒ किमा॑सीत्परि॒धिः क आ॑सीत् ।
छन्दः॒ किमा॑सी॒त्प्र:उ॑गं॒ किमु॒क्थं यद्दे॒वा दे॒वमय॑जन्त॒ विश्वे॑ ॥

ਮਾਪ ਕੀ ਸੀ, ਨਮੂਨਾ ਕੀ ਸੀ? ਆਧਾਰ ਕੀ ਸੀ, ਆਜਯ ਕੀ ਸੀ, ਪਰਿਧੀ ਕੀ ਸੀ, ਉਹ ਕੌਣ ਸੀ? ਛੰਦ ਕੀ ਸੀ, ਪ੍ਰੌਗ-ਗਾਨ ਕੀ ਸੀ, ਉਕਥ ਕੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਦੇਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ?

10.130.4

अ॒ग्नेर्गा॑य॒त्र्य॑भवत्स॒युग्वो॒ष्णिह॑या सवि॒ता सं ब॑भूव ।
अ॒नु॒ष्टुभा॒ सोम॑ उ॒क्थैर्मह॑स्वा॒न्बृह॒स्पते॑र्बृह॒ती वाच॑मावत् ॥

ਅਗਨੀ ਦੀ ਗਾਇਤਰੀ ਹੋਈ; ਉਸ਼ਣਿਹ ਨਾਲ ਸਵਿਤਾ ਜੁੜੇ। ਅਨੁਸ਼ਟੁਭ ਨਾਲ ਸੋਮ; ਉਕਥਾਂ ਨਾਲ ਮਹਾਨ ਹੋਇਆ। ਬ੍ਰਹਿਸਪਤੀ ਦੀ ਬ੍ਰਹਤੀ ਨੇ ਵਾਕ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ।

10.130.5

वि॒राण्मि॒त्रावरु॑णयोरभि॒श्रीरिन्द्र॑स्य त्रि॒ष्टुबि॒ह भा॒गो अह्नः॑ ।
विश्वा॑न्दे॒वाञ्जग॒त्या वि॑वेश॒ तेन॑ चाकॢप्र॒ ऋष॑यो मनु॒ष्याः॑ ॥

ਵਿਰਾਜ ਮਿੱਤਰ-ਵਰੁਣ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਹੈ; ਤ੍ਰਿਸ਼ਟੁਭ ਇੱਥੇ ਇੰਦਰ ਦਾ ਭਾਗ ਹੈ, ਦਿਨ ਦਾ ਭਾਗ। ਜਗਤੀ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਈ; ਉਸ ਰਾਹੀਂ ਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਸਮਰੱਥ ਹੋਏ।

10.130.6

चा॒कॢ॒प्रे तेन॒ ऋष॑यो मनु॒ष्या॑ य॒ज्ञे जा॒ते पि॒तरो॑ नः पुरा॒णे ।
पश्य॑न्मन्ये॒ मन॑सा॒ चक्ष॑सा॒ तान्य इ॒मं य॒ज्ञमय॑जन्त॒ पूर्वे॑ ॥

ਉਸ ਰਾਹੀਂ ਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਸਮਰੱਥ ਹੋਏ। ਯੱਗ ਦੇ ਜਨਮ ਹੋਣ ਤੇ ਸਾਡੇ ਪੁਰਾਣੇ ਪਿਤਰ ਸਮਰੱਥ ਹੋਏ। ਵੇਖਦਿਆਂ, ਮੈਂ ਮਨ ਅਤੇ ਅੱਖ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨਾਂ ਨੇ ਇਸ ਯੱਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।

10.130.7

स॒हस्तो॑माः स॒हच्छ॑न्दस आ॒वृतः॑ स॒हप्र॑मा॒ ऋष॑यः स॒प्त दैव्याः॑ ।
पूर्वे॑षां॒ पन्था॑मनु॒दृश्य॒ धीरा॑ अ॒न्वाले॑भिरे र॒थ्यो॑ न र॒श्मीन् ॥

ਇੱਕੋ ਸਤੋਤ੍ਰ ਅਤੇ ਇੱਕੋ ਛੰਦਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ, ਇੱਕੋ ਮਾਪ ਦੇ ਸੱਤ ਦਿਵ੍ਯ ਰਿਸ਼ੀ, ਪੂਰਵਜਾਂ ਦਾ ਰਸਤਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਧੀਰ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫੜਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਰਥੀ ਲਗਾਮਾਂ ਫੜਦਾ ਹੈ।