ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 10.5
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.5.1
एकः॑ समु॒द्रो ध॒रुणो॑ रयी॒णाम॒स्मद्धृ॒दो भूरि॑जन्मा॒ वि च॑ष्टे ।
सिष॒क्त्यूध॑र्नि॒ण्योरु॒पस्थ॒ उत्स॑स्य॒ मध्ये॒ निहि॑तं प॒दं वेः ॥
ਇੱਕੋ ਸਮੁੰਦਰ, ਧਨਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ, ਅਨੇਕ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਸਾਡੇ ਹਿਰਦੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ। ਲੁਕੀਆਂ ਦੋ ਗਾਵਾਂ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣਾ ਥਣ ਸਿੰਜਦਾ ਹੈ; ਸੋਤ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪੰਛੀ ਦਾ ਪੈਰ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
10.5.2
स॒मा॒नं नी॒ळं वृष॑णो॒ वसा॑नाः॒ सं ज॑ग्मिरे महि॒षा अर्व॑तीभिः ।
ऋ॒तस्य॑ प॒दं क॒वयो॒ नि पा॑न्ति॒ गुहा॒ नामा॑नि दधिरे॒ परा॑णि ॥
ਇੱਕੋ ਆਲ੍ਹਣੇ ਨੂੰ ਲਪੇਟੇ ਬਲਵਾਨ ਤੇਜ਼ ਘੋੜੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਗਏ। ਰਿਤ ਦੇ ਪੈਰ ਨੂੰ ਕਵੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਆਪਣੇ ਉੱਚੇ ਨਾਮ ਧਾਰਦੇ ਹਨ।
10.5.3
ऋ॒ता॒यिनी॑ मा॒यिनी॒ सं द॑धाते मि॒त्वा शिशुं॑ जज्ञतुर्व॒र्धय॑न्ती ।
विश्व॑स्य॒ नाभिं॒ चर॑तो ध्रु॒वस्य॑ क॒वेश्चि॒त्तन्तुं॒ मन॑सा वि॒यन्तः॑ ॥
ਰਿਤਮਈ ਅਤੇ ਮਾਇਆਵਤੀ ਦੋਵੇਂ ਮਿਲ ਕੇ ਧਾਰਦੀਆਂ ਹਨ; ਮਿਲ ਕੇ ਬਾਲ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਭ ਦੀ ਨਾਭੀ ਨੂੰ, ਚਲਦੇ ਅਤੇ ਅਚਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਕਵੀ ਦੇ ਤੰਦ ਨੂੰ ਮਨ ਨਾਲ ਫੈਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
10.5.4
ऋ॒तस्य॒ हि व॑र्त॒नयः॒ सुजा॑त॒मिषो॒ वाजा॑य प्र॒दिवः॒ सच॑न्ते ।
अ॒धी॒वा॒सं रोद॑सी वावसा॒ने घृ॒तैरन्नै॑र्वावृधाते॒ मधू॑नाम् ॥
ਰਿਤ ਦੇ ਰਾਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸੁੰਦਰ ਜਨਮੇ ਅੰਨ ਅਤੇ ਬਲ ਲਈ ਚਮਕਦੇ ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਚਾਦਰ ਪਹਿਨੀ ਰੋਦਸੀ ਘਿਓ, ਅੰਨ ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ ਰਸਾਂ ਨਾਲ ਵਧਦੀ ਹੈ।
10.5.5
स॒प्त स्वसॄ॑ॠ॒ररु॑षीर्वावशा॒नो वि॒द्वान्मध्व॒ उज्ज॑भारा दृ॒शे कम् ।
अ॒न्तर्ये॑मे अ॒न्तरि॑क्षे पुरा॒जा इ॒च्छन्व॒व्रिम॑विदत्पूष॒णस्य॑ ॥
ਸੱਤ ਭੈਣਾਂ, ਚਮਕਦੀਆਂ ਉਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰ ਕੇ, ਗਿਆਨੀ ਨੇ ਸ਼ਹਿਦ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਵੇਖਣ ਲਈ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਿਆ। ਪੁਰਾਤਨ ਨੇ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਥਾਮਿਆ; ਚਾਹ ਕੇ ਪੂਸ਼ਨ ਦੀ ਵਵ੍ਰਿ ਲੱਭੀ।
10.5.6
स॒प्त म॒र्यादाः॑ क॒वय॑स्ततक्षु॒स्तासा॒मेका॒मिद॒भ्य॑ंहु॒रो गा॑त् ।
आ॒योर्ह॑ स्क॒म्भ उ॑प॒मस्य॑ नी॒ळे प॒थां वि॑स॒र्गे ध॒रुणे॑षु तस्थौ ॥
ਸੱਤ ਹੱਦਾਂ ਕਵੀਆਂ ਨੇ ਘੜੀਆਂ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਹੀ ਉਸ ਵੀਰ ਨੇ ਪਾਇਆ। ਉਮਰ ਦਾ ਥੰਮ੍ਹ ਨੇੜਲੇ ਆਲ੍ਹਣੇ ਵਿੱਚ, ਰਾਹਾਂ ਦੇ ਪਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਆਧਾਰਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ।
10.5.7
अस॑च्च॒ सच्च॑ पर॒मे व्यो॑म॒न्दक्ष॑स्य॒ जन्म॒न्नदि॑तेरु॒पस्थे॑ ।
अ॒ग्निर्ह॑ नः प्रथम॒जा ऋ॒तस्य॒ पूर्व॒ आयु॑नि वृष॒भश्च॑ धे॒नुः ॥
ਪਰਮ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਸਤ ਤੇ ਸਤ ਸਨ; ਦਕ੍ਸ਼ ਦੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ, ਅਦਿਤਿ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ। ਰਿਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਜਨਮਿਆ ਅਗਨੀ ਸਾਡੇ ਲਈ, ਪੁਰਾਣੇ ਜੀਵਨ-ਕਾਲ ਵਿੱਚ, ਬਲਦ ਤੇ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਬਣਿਆ।