उपनिषदे · Bṛhadāraṇyaka 5.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Bṛhadāraṇyaka 5.2.1
(दमदानदयेति त्रिकोपदेशब्राह्मणम्)
त्रयाः प्राजापत्याः प्रजापतौ पितरि ब्रह्मचर्यमूषुः ।
देवा मनुष्या असुराः ।
उषित्वा ब्रह्मचर्यं देवा ऊचुर्ब्रवीतु नो भवानिति ।
तेभ्यो हैतदक्षरमुवाच द इति ।
व्यज्ञासिष्टा३ इति ।
व्यज्ञासिष्मेति होचुः ।
दाम्यतेति न आत्थेति ।
ओमिति होवाच व्यज्ञासिष्टेति ॥ ५.२.१ ॥
हे दम, दान, दया या त्रिक उपदेशाचे ब्राह्मण आहे. प्रजापतीची तीन मुले — देव, मानव आणि असुर — पिता प्रजापतीजवळ ब्रह्मचर्यात राहिली. ब्रह्मचर्य संपल्यावर देव म्हणाले, "आम्हाला उपदेश करा." त्याने त्यांना "द" हा एक अक्षर सांगितला. "समजले का?" "हो, समजले," ते म्हणाले. "तू दमन कर असे म्हणतोस," असे ते म्हणाले. "ओम, तुम्ही समजलात," तो म्हणाला.
Bṛhadāraṇyaka 5.2.2
अथ हैनं मनुष्या ऊचुर्ब्रवीतु नो भवानिति ।
तेभ्यो हैतदेवाक्षरमुवाच द इति ।
व्यज्ञासिष्टा३ इति ।
व्यज्ञासिष्मेति होचुः ।
दत्तेति न आत्थेति ।
ओमिति होवाच व्यज्ञासिष्टेति ॥ ५.२.२ ॥
मग मानवांनी त्याला म्हटले, "आम्हाला उपदेश करा." त्याने त्यांनाही तोच "द" अक्षर सांगितला. "समजले का?" "हो, समजले," ते म्हणाले. "तू दे असे म्हणतोस," असे ते म्हणाले. "ओम, तुम्ही समजलात," तो म्हणाला.
Bṛhadāraṇyaka 5.2.3
अथ हैनमसुरा ऊचुर्ब्रवीतु नो भवानिति ।
तेभ्यो हैतदेवाक्षरमुवाच द इति ।
व्यज्ञासिष्टा३ इति ।
व्यज्ञासिष्मेति होचुः ।
दयध्वमिति न आत्थेति ।
ओमिति होवाच व्यज्ञासिष्टेति ।
तदेतदेवैषा दैवी वागनुवदति स्तनयित्नुर्द द द इति ।
दम्यत दत्त दयध्वमिति ।
तदेतत्त्रयं शिक्षेद्दमं दानं दयामिति ॥ ५.२.३ ॥
मग असुरांनी त्याला म्हटले, "आम्हाला उपदेश करा." त्याने त्यांनाही तोच "द" अक्षर सांगितला. "समजले का?" "हो, समजले," ते म्हणाले. "तू दया कर असे म्हणतोस," असे ते म्हणाले. "ओम, तुम्ही समजलात," तो म्हणाला. ही दैवी वाणी, गर्जना करणारा मेघ, "द द द" असे अनुवादते: दमन करा, द्या, दया करा. म्हणून या तिन्ही — दम, दान, दया — यांचे शिक्षण घ्यावे.