ఉపనిషత్తులు · Bṛhadāraṇyaka 5.5
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Bṛhadāraṇyaka 5.5.1
(सत्यस्य ब्रह्मणः स्तुतिब्राह्मणम् )
आप एवेदमग्र आसुः ।
ता आपः सत्यमसृजन्त ।
सत्यं ब्रह्म ।
ब्रह्म प्रजापतिम् ।
प्रजापतिर्देवान् ।
ते देवाः सत्यमेवोपासते ।
तदेतत्त्र्यक्षरं सतियमिति स इत्येकमक्षरम् ।
तीत्येकमक्षरम् ।
यमित्येकमक्षरम् ।
प्रथमोत्तमे अक्षरे सत्यं मध्यतोऽनृतम् ।
तदेतदनृतमुभयतः सत्येन परिगृहीतम् ।
सत्यभूयमेव भवति ।
नैवंविद्वांसमनृतं हिनस्ति ॥ ५.५.१ ॥
ఆరంభంలో ఇదంతా కేవలం జలమే. ఆ జలాలు సత్యాన్ని సృష్టించాయి. సత్యమే బ్రహ్మము. బ్రహ్మము ప్రజాపతిని సృష్టించింది. ప్రజాపతి దేవతలను సృష్టించాడు. ఆ దేవతలు సత్యాన్నే ఉపాసిస్తారు. ఇది మూడు అక్షరాలు గలది: 'సతి-యం'. 'స' ఒక అక్షరం, 'తి' ఒక అక్షరం, 'యం' ఒక అక్షరం. మొదటిది, చివరిది సత్యం; మధ్యది అనృతం. ఆ అనృతం రెండు వైపులా సత్యంతో చుట్టబడి ఉంది. అతడు మరింత సత్యమయుడవుతాడు. ఇలా తెలిసినవానిని అసత్యం హింసించదు.
Bṛhadāraṇyaka 5.5.2
तद्यत्तत्सत्यमसौ स आदित्यः ।
य एष एतस्मिन्मण्डले पुरुषो यश्चायं दक्षिणेऽक्षन् पुरुषस्तावेतावन्योऽन्यस्मिन् प्रतिष्ठितौ ।
रश्मिभिरेषोऽस्मिन् प्रतिष्ठितः प्राणैरयममुष्मिन् ।
स यदोत्क्रमिष्यन् भवति शुद्धमेवैतन्मण्डलं पश्यति ।
नैनमेते रश्मयः प्रत्यायन्ति ॥ ५.५.२ ॥
ఏది ఆ సత్యమో, అతడే ఆదిత్యుడు. ఈ మండలంలోని పురుషుడు, కుడి కంటిలోని పురుషుడు - ఈ రెండూ ఒకదానిలో ఒకటి ప్రతిష్ఠితమై ఉన్నాయి. ఇతడు కిరణాలతో అతనిలో, ఇతడు ప్రాణాలతో ఆ మండలంలో ప్రతిష్ఠితుడు. అతడు ప్రయాణించబోయేటప్పుడు ఈ శుద్ధ మండలాన్నే చూస్తాడు. ఈ కిరణాలు అతనిని తిరిగి చేరవు.
Bṛhadāraṇyaka 5.5.3
य एष एतस्मिन्मण्डले पुरुषस्तस्य भूरिति शिरः ।
एकं शिर एकमेतदक्षरम् ।
भुव इति बाहू ।
द्वौ बाहू द्वे एते अक्षरे ।
स्वरिति प्रतिष्ठा ।
द्वे प्रतिष्ठे द्वे एते अक्षरे ।
तस्योपनिषदहरिति ।
हन्ति पाप्मानं जहाति च य एवं वेद ॥ ५.५.३ ॥
ఈ మండలంలోని పురుషునికి 'భూః' శిరస్సు. శిరస్సు ఒకటి, ఇది ఒక అక్షరం. 'భువః' అతని బాహువులు. బాహువులు రెండు, ఇవి రెండు అక్షరాలు. 'స్వః' అతని ప్రతిష్ఠ. ప్రతిష్ఠలు రెండు, ఇవి రెండు అక్షరాలు. అతని ఉపనిషత్తు 'అహః'. ఇలా తెలిసినవాడు పాపాన్ని నశింపజేసి విడిచిపెడతాడు.
Bṛhadāraṇyaka 5.5.4
योऽयं दक्षिणेऽक्षन् पुरुषस्तस्य भूरिति शिरः ।
एकं शिर एकमेतदक्षरम् ।
भुव इति बाहू ।
द्वौ बाहू द्वे एते अक्षरे ।
स्वरिति प्रतिष्ठा ।
द्वे प्रतिष्ठे द्वे एते अक्षरे ।
तस्योपनिषदहमिति ।
हन्ति पाप्मानं जहाति च य एवं वेद ॥ ५.५.४ ॥
కుడి కంటిలో ఉన్న ఈ పురుషుని తల 'భూః'. ఒక తల, ఇది ఒక అక్షరం. 'భువః' అతని రెండు చేతులు. రెండు చేతులు, ఇవి రెండు అక్షరాలు. 'స్వః' అతని ఆధారం. రెండు ఆధారాలు, ఇవి రెండు అక్షరాలు. దాని రహస్యం 'అహం'. ఈ విధంగా తెలిసినవాడు పాపాన్ని నాశనం చేసి దానిని విడిచిపెడతాడు.