નારદની કથા

દૃશ્ય 1

વનના એક આશ્રમમાં, તપ અને સ્વાધ્યાયમાં લીન ઋષિ વાલ્મીકિ વાણીમાં સૌથી કુશળ મુનિ નારદને એક પ્રશ્ન પૂછે છે.

Vālmīki: આ જગતમાં અત્યારે કોણ ગુણવાન અને પરાક્રમી છે, ધર્મનો જાણકાર, કૃતજ્ઞ, સત્યવાદી અને દૃઢવ્રતી? યુદ્ધમાં જેનો ક્રોધ જાગે ત્યારે દેવો પણ ડરે છે?

વાલ્મીકિ. રામાયણના કવિ. આ પહેલા સર્ગમાં તેઓ હજી એ કથા જાણતા નથી જે તેઓ રચશે.

શાસ્ત્રમાંથી · Rāmāyaṇa, Bāla Kāṇḍa 1.1–1.5 · ramayana/1.1.2

દૃશ્ય 2

ત્રણે લોકના જાણકાર નારદ પ્રસન્ન થાય છે. "સાંભળો," તેઓ કહે છે, અને એ પુરુષનું નામ આપે છે.

Nārada: ઇક્ષ્વાકુ વંશમાં જન્મેલા, લોકો તેમને રામ તરીકે ઓળખે છે: સંયમી, મહાપરાક્રમી, તેજસ્વી અને ધૈર્યવાન. સમુદ્ર જેવા ગંભીર, હિમાલય જેવા અડગ, ક્ષમામાં પૃથ્વી સમાન.

નારદ. લોકો વચ્ચે સમાચાર લઈ જતા ભ્રમણશીલ દેવર્ષિ.

શાસ્ત્રમાંથી · Rāmāyaṇa, Bāla Kāṇḍa 1.6–1.18 · ramayana/1.1.8

દૃશ્ય 3

રાજા દશરથ પોતાના મોટા પુત્ર રામને યુવરાજ બનાવવા ઇચ્છતા હતા. પણ રાણી કૈકેયીએ ઘણા સમય પહેલાં મળેલું વરદાન માગ્યું: રામનો વનવાસ અને ભરતનો અભિષેક. પોતાના વચનથી બંધાયેલા રાજાએ પોતાના પ્રિય પુત્રને મોકલી દીધો. પિતાનું વચન પાળવા રામ વનમાં ગયા; લક્ષ્મણ પ્રેમથી તેમની પાછળ ગયા, અને રોહિણી ચંદ્રની પાછળ જાય તેમ સીતા તેમની પાછળ ગઈ.

શાસ્ત્રમાંથી · Rāmāyaṇa, Bāla Kāṇḍa 1.20–1.28

દૃશ્ય 4

પુત્રના શોકમાં દશરથનું અવસાન થયું. ભરતે સિંહાસન ન લીધું. તેઓ વનમાં ગયા અને રામને પાછા ફરવા વિનંતી કરી, પણ રામે પિતાની આજ્ઞા પાળી અને રાજ્ય થાપણ તરીકે સાચવવા ભરતને પોતાની પાદુકાઓ આપી.

Bharata: ધર્મના જાણકાર, રાજા તો ફક્ત તમે જ છો.

પાદુકાઓ. રામના પાછા ફરવાની રાહ જોતાં ભરતે નંદિગ્રામથી રામના નામે રાજ્ય ચલાવ્યું.

શાસ્ત્રમાંથી · Rāmāyaṇa, Bāla Kāṇḍa 1.32–1.39

દૃશ્ય 5

દંડક વનમાં રાવણે મારીચની મદદથી બંને રાજકુમારોને દૂર લઈ જઈ, ગીધ જટાયુને મારીને સીતાનું હરણ કર્યું. તેમને શોધતાં રામ પંપાના કાંઠે હનુમાનને મળ્યા, અને તેમના દ્વારા વાનરરાજ સુગ્રીવને. અગ્નિને સાક્ષી રાખીને બંનેએ મિત્રતાના શપથ લીધા.

શાસ્ત્રમાંથી · Rāmāyaṇa, Bāla Kāṇḍa 1.49–1.61

દૃશ્ય 6

હનુમાન સો યોજન પહોળો સમુદ્ર કૂદી ગયા, લંકાની અશોકવાટિકામાં સીતાને શોધી અને તેમને ઓળખની નિશાની આપી. પછી તેઓ સમાચાર લઈને પાછા ફર્યા: "સીતા મળી ગયાં." સમુદ્રના કહેવાથી નલે સેતુ બાંધ્યો. રામ લંકા પહોંચ્યા, યુદ્ધમાં રાવણનો વધ કર્યો અને સીતાને પાછાં મેળવ્યાં.

સો યોજન. હનુમાને કૂદેલા સમુદ્રની પહોળાઈ, ગ્રંથ મુજબ.

શાસ્ત્રમાંથી · Rāmāyaṇa, Bāla Kāṇḍa 1.72–1.81

દૃશ્ય 7

રામ પુષ્પક વિમાનમાં પાછા ફર્યા, નંદિગ્રામ ગયા અને પોતાના ભાઈઓ સાથે ફરી રાજ્ય સંભાળ્યું. નારદ કહે છે કે તેમના રાજ્યમાં લોકો આનંદિત, ધર્મપરાયણ અને રોગ તથા દુકાળથી મુક્ત રહ્યા.

Nārada: જે રામના ચરિત્રનો પાઠ કરે છે, જે પવિત્ર અને વેદો સમાન છે, તે સર્વ પાપોથી મુક્ત થાય છે.

આખી કથા ટૂંકમાં. રામાયણના સાત કાંડ જે વિસ્તારથી કહેશે તે બધું નારદે લગભગ સો શ્લોકમાં કહી દીધું.

શાસ્ત્રમાંથી · Rāmāyaṇa, Bāla Kāṇḍa 1.86–1.98 · ramayana/1.1.98