Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ଅଥର୍ବବେଦ · ସୂକ୍ତ 10.10

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

10.10.1

नमस्ते जायमानायै जाताया उत ते नमः ।
बालेभ्यः शफेभ्यो रूपायाघ्न्ये ते नमः ॥ १०.१०.१ ॥

ଜନ୍ମ ହେଉଥିବା ତୁମକୁ ନମସ୍କାର, ଜନ୍ମ ହୋଇସାରିଥିବା ତୁମକୁ ମଧ୍ୟ ନମସ୍କାର। ବାଛୁରୀମାନଙ୍କୁ, ଖୁରମାନଙ୍କୁ, ରୂପକୁ, ହେ ଅଘ୍ନ୍ୟେ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

10.10.2

यो विद्यात्सप्त प्रवतः सप्त विद्यात्परावतः ।
शिरो यज्ञस्य यो विद्यात्स वशां प्रति गृह्णीयात् ॥ १०.१०.२ ॥

ଯିଏ ସାତଟି ନିକଟ ଓ ସାତଟି ଦୂର (ଲୋକ) ଜାଣେ, ଯଜ୍ଞର ଶିର ଜାଣେ — ସେ ହିଁ ବଶାକୁ ପ୍ରତିଗ୍ରହଣ କରୁ।

10.10.3

वेदाहं सप्त प्रवतः सप्त वेद परावतः ।
शिरो यज्ञस्याहं वेद सोमं चास्यां विचक्षणम् ॥ १०.१०.३ ॥

ମୁଁ ସାତଟି ନିକଟ ଓ ସାତଟି ଦୂର (ଲୋକ) ଜାଣେ; ମୁଁ ଯଜ୍ଞର ଶିର ଜାଣେ; ଏବଂ ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସୋମକୁ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଜାଣେ।

10.10.4

यया द्यौर्यया पृथिवी ययापो गुपिता इमाः ।
वशां सहस्रधारां ब्रह्मणाच्छावदामसि ॥ १०.१०.४ ॥

ଯାହାଦ୍ୱାରା ଦ୍ୟୁଲୋକ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଏହି ଜଳ ସୁରକ୍ଷିତ — ସେହି ସହସ୍ରଧାରା ବଶାକୁ ଆମେ ବ୍ରହ୍ମ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ବୋଧନ କରୁ।

10.10.5

शतं कंसाः शतं दोग्धारः शतं गोप्तारो अधि पृष्ठे अस्याः ।
ये देवास्तस्यां प्राणन्ति ते वशां विदुरेकधा ॥ १०.१०.५ ॥

ତାଙ୍କ ପିଠିରେ ଶହେ ପାତ୍ର, ଶହେ ଦୁଗ୍ଧ ଦୁହୁଁଥିବା, ଶହେ ରକ୍ଷକ ଅଛନ୍ତି। ଯେଉଁ ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କଠାରେ ପ୍ରାଣ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ବଶାକୁ ଏକରୂପେ ଜାଣନ୍ତି।

10.10.6

यज्ञपदीराक्षीरा स्वधाप्राणा महीलुका ।
वशा पर्जन्यपत्नी देवाँ अप्येति ब्रह्मणा ॥ १०.१०.६ ॥

ଯଜ୍ଞ ଯାହାର ପାଦ, ସ୍ୱଧା ଯାହାର ପ୍ରାଣ, ମହୀଲୁକା — ବଶା, ପର୍ଜନ୍ୟଙ୍କ ପତ୍ନୀ, ବ୍ରହ୍ମ ଦ୍ୱାରା ଦେବତାଙ୍କ ପାଖେ ପହଞ୍ଚେ।

10.10.7

अनु त्वाग्निः प्राविशदनु सोमो वशे त्वा ।
ऊधस्ते भद्रे पर्जन्यो विद्युतस्ते स्तना वशे ॥ १०.१०.७ ॥

ବଶା, ଅଗ୍ନି ତୁମ ପଛେ ପ୍ରବେଶ କଲା; ସୋମ ମଧ୍ୟ ତୁମ ପଛେ। ହେ ଭଦ୍ରେ, ପର୍ଜନ୍ୟ ତୁମର ଊଧସ୍; ବିଜୁଳି ତୁମର ସ୍ତନ, ହେ ବଶା।

10.10.8

अपस्त्वं धुक्षे प्रथमा उर्वरा अपरा वशे ।
तृतीयं राष्ट्रं धुक्षेऽन्नं क्षीरं वशे त्वम् ॥ १०.१०.८ ॥

ବଶା, ତୁମେ ପ୍ରଥମେ ଜଳ ଦୁହୁଛ; ଉର୍ବର ଭୂମି, ଏବଂ ଦ୍ବିତୀୟଟି ମଧ୍ୟ। ତୃତୀୟରେ ରାଷ୍ଟ୍ର ଦୁହୁଛ; ଅନ୍ନ ଓ କ୍ଷୀର ଦୁହୁଛ, ହେ ବଶା, ତୁମେ।

10.10.9

यदादित्यैर्हूयमानोपातिष्ठ ऋतवरि ।
इन्द्रः सहस्रं पात्रान्त्सोमं त्वापाययद्वशे ॥ १०.१०.९ ॥

ଆଦିତ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ବାରା ଆହୂତ ହୋଇ ତୁମେ ନିକଟକୁ ଆସିଲ, ହେ ଋତବତୀ, ସେତେବେଳେ ଇନ୍ଦ୍ର ହଜାର ପାତ୍ରରେ ସୋମ ତୁମକୁ ପିଆଇଲେ, ହେ ବଶା।

10.10.10

यदनूचीन्द्रमैरात्त्वा ऋषभोऽह्वयत् ।
तस्मात्ते वृत्रहा पयः क्षीरं क्रुद्धोऽहरद्वशे ॥ १०.१०.१० ॥

ଅନୁଗାମୀ ଗାଈ ଇନ୍ଦ୍ର ଆଡ଼କୁ ଗଲାବେଳେ, ଷଣ୍ଢ ତୁମକୁ ଡାକିଲା; ତେଣୁ ବୃତ୍ରହା କ୍ରୋଧରେ ତୁମର ପୟ ଓ କ୍ଷୀର ହରଣ କଲେ, ହେ ବଶା।

10.10.11

यत्ते क्रुद्धो धनपतिरा क्षीरमहरद्वशे ।
इदं तदद्य नाकस्त्रिषु पात्रेषु रक्षति ॥ १०.१०.११ ॥

ତୁମର କ୍ରୁଦ୍ଧ ଧନପତି ତୁମର କ୍ଷୀର ହରଣ କଲାବେଳେ, ହେ ବଶା, ତାହା ଆଜି ସ୍ବର୍ଗ ତିନି ପାତ୍ରରେ ରକ୍ଷା କରେ।

10.10.12

त्रिषु पात्रेषु तं सोममा देव्यहरद्वशा ।
अथर्वा यत्र दीक्षितो बर्हिष्यास्त हिरण्यये ॥ १०.१०.१२ ॥

ତିନି ପାତ୍ରରେ ଥିବା ସେହି ସୋମକୁ ଦେବୀ ବଶା ହରଣ କଲା; ଯେଉଁଠି ଅଥର୍ବା ଦୀକ୍ଷିତ ହୋଇ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ବର୍ହିଷରେ ବସିଲେ।

10.10.13

सं हि सोमेनागत समु सर्वेण पद्वता ।
वशा समुद्रमध्यष्ठद्गन्धर्वैः कलिभिः सह ॥ १०.१०.१३ ॥

ସେ ସୋମ ସହିତ ଆସିଲେ, ନିଜ ସମସ୍ତ ପାଦ ସହିତ। ବଶା ସମୁଦ୍ର ଉପରେ ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ କଳିମାନଙ୍କ ସହ ଠିଆ ହେଲେ।

10.10.14

सं हि वातेनागत समु सर्वैः पतत्रिभिः ।
वशा समुद्रे प्रानृत्यदृचः सामानि बिभ्रती ॥ १०.१०.१४ ॥

ସେ ପବନ ସହିତ ଆସିଲେ, ସମସ୍ତ ପକ୍ଷୀ ସହିତ। ବଶା ସମୁଦ୍ରରେ ଋକ୍ ଓ ସାମ ଧାରଣ କରି ନାଚିଲେ।

10.10.15

सं हि सूर्येणागत समु सर्वेण चक्षुषा ।
वशा समुद्रमत्यख्यद्भद्रा ज्योतींषि बिभ्रती ॥ १०.१०.१५ ॥

ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସହିତ ଆସିଲେ, ନିଜ ସମସ୍ତ ଦୃଷ୍ଟି ସହିତ। ବଶା ସମୁଦ୍ରର ପାରକୁ ଦେଖିଲେ, ଶୁଭ ଜ୍ୟୋତି ଧାରଣ କରି।

10.10.16

अभीवृता हिरण्येन यदतिष्ठ ऋतावरि ।
अश्वः समुद्रो भूत्वाध्यस्कन्दद्वशे त्वा ॥ १०.१०.१६ ॥

ହେ ଋତବତୀ, ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ସୁନା ଦ୍ୱାରା ଘେରି ଠିଆ ହେଲ, ସେତେବେଳେ ସମୁଦ୍ର ଅଶ୍ୱ ହୋଇ ବଶା ଉପରେ ଡେଇଁପଡ଼ିଲା।

10.10.17

तद्भद्राः समगच्छन्त वशा देष्ट्र्यथो स्वधा ।
अथर्वा यत्र दीक्षितो बर्हिष्यास्त हिरण्यये ॥ १०.१०.१७ ॥

ସେତେବେଳେ ଶୁଭଗଣ ଏକତ୍ର ହେଲେ — ଦାତ୍ରୀ ବଶା ଓ ସ୍ୱଧା। ଯେଉଁଠାରେ ଅଥର୍ବା ଦୀକ୍ଷିତ ହୋଇ ସୁନାର ବର୍ହିରେ ବସିଲେ।

10.10.18

वशा माता राजन्यस्य वशा माता स्वधे तव ।
वशाया यज्ञ आयुधं ततश्चित्तमजायत ॥ १०.१०.१८ ॥

ବଶା ରାଜନ୍ୟଙ୍କ ମାତା; ବଶା ତୁମର ମାତା, ହେ ସ୍ୱଧା। ବଶାର ଯଜ୍ଞ ହିଁ ଆୟୁଧ; ତାଠାରୁ ଚିତ୍ତ ଜନ୍ମିଲା।

10.10.19

ऊर्ध्वो बिन्दुरुदचरद्ब्रह्मणः ककुदादधि ।
ततस्त्वं जज्ञिषे वशे ततो होताजायत ॥ १०.१०.१९ ॥

ବ୍ରହ୍ମଙ୍କ କକୁଦରୁ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱରେ ଏକ ବିନ୍ଦୁ ଉଠିଲା। ତାହାଠାରୁ, ହେ ବଶେ, ତୁମେ ଜନ୍ମିଲ; ତାହାଠାରୁ ହୋତା ଜନ୍ମିଲେ।

10.10.20

आस्नस्ते गाथा अभवन्न् उष्णिहाभ्यो बलं वशे ।
पाजस्याज्जज्ञे यज्ञ स्तनेभ्यो रश्मयस्तव ॥ १०.१०.२० ॥

ତୁମ ମୁଖରୁ ଗାଥାସମୂହ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ; ଉଷ୍ଣିହ ଛନ୍ଦରୁ, ହେ ବଶେ, ବଳ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା। ପାଜସ୍ୟରୁ ଯଜ୍ଞ ଜନ୍ମିଲା; ତୁମ ସ୍ତନରୁ ରଶ୍ମି (ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ)।

10.10.21

ईर्माभ्यामयनं जातं सक्थिभ्यां च वशे तव ।
आन्त्रेभ्यो जज्ञिरे अत्रा उदरादधि वीरुधः ॥ १०.१०.२१ ॥

ତୁମ ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରୁ ପଥ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ହେ ବଶେ, ଏବଂ ତୁମ ଜଙ୍ଘରୁ ମଧ୍ୟ। ଅନ୍ତରୁ ଅତ୍ରଗଣ ଜନ୍ମିଲେ; ଉଦରରୁ ଔଷଧି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ।

10.10.22

यदुदरं वरुणस्यानुप्राविशथा वशे ।
ततस्त्वा ब्रह्मोदह्वयत्स हि नेत्रमवेत्तव ॥ १०.१०.२२ ॥

ହେ ବଶେ, ତୁମେ ଯେତେବେଳେ ବରୁଣଙ୍କ ଉଦରରେ ପ୍ରବେଶ କଲ, ବ୍ରହ୍ମା ତୁମକୁ ଡାକିଲେ; ସେ ହିଁ ତୁମ ମାର୍ଗଦର୍ଶକଙ୍କୁ ଜାଣିଥିଲେ।

10.10.23

सर्वे गर्भादवेपन्त जायमानादसूस्वः ।
ससूव हि तामाहु वशेति ब्रह्मभिः कॢप्तः स ह्यस्या बन्धुः ॥ १०.१०.२३ ॥

ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମିବା ସମୟରେ ସମସ୍ତେ କମ୍ପିଲେ; ସେ ତାହାକୁ ପ୍ରସବ କଲା। ତାହାକୁ 'ବଶା' କୁହାଯାଏ, ବ୍ରହ୍ମବାଦୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ; ସେ ହିଁ ତାର ବନ୍ଧୁ।

10.10.24

युध एकः सं सृजति यो अस्या एक इद्वशी ।
तरांसि यज्ञा अभवन् तरसां चक्षुरभवद्वशा ॥ १०.१०.२४ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକାକୀ ସେ ତାକୁ ପଠାଏ; ତାର ଉପରେ ଏକାକୀ ବଶୀ। ବେଗବାନ ଯଜ୍ଞ ହେଲେ; ବେଗବାନମାନଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ବଶା ହେଲା।

10.10.25

वशा यज्ञं प्रत्यगृह्णाद्वशा सूर्यमधारयत् ।
वशायामन्तरविशदोदनो ब्रह्मणा सह ॥ १०.१०.२५ ॥

ବଶା ଯଜ୍ଞକୁ ଗ୍ରହଣ କଲା; ବଶା ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଧାରଣ କଲା। ବଶା ଭିତରେ ଓଦନ ବ୍ରହ୍ମ ସହିତ ପ୍ରବେଶ କଲା।

10.10.26

वशामेवामृतमाहुर्वशां मृत्युमुपासते ।
वशेदं सर्वमभवद्देवा मनुष्या असुराः पितर ऋषयः ॥ १०.१०.२६ ॥

ବଶାକୁ ହିଁ ଅମୃତ କୁହାଯାଏ; ବଶାକୁ ହିଁ ମୃତ୍ୟୁ ଉପାସନା କରେ। ବଶାରୁ ଏହି ସବୁ ହେଲା — ଦେବତା, ମନୁଷ୍ୟ, ଅସୁର, ପିତୃ ଓ ଋଷି।

10.10.27

य एवं विद्यात्स वशां प्रति गृह्णीयात् ।
तथा हि यज्ञः सर्वपाद्दुहे दात्रेऽनपस्फुरन् ॥ १०.१०.२७ ॥

ଏପରି ଜାଣିଥିବା ଯିଏ, ସେ ବଶାକୁ ଗ୍ରହଣ କରୁ। ସେହିପରି ଯଜ୍ଞ, ଯାହା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରେ, ଦାତାଙ୍କ ପାଇଁ ଦୁଧ ଦୁହେ; ସେ ଖସେ ନାହିଁ।

10.10.28

तिस्रो जिह्वा वरुणस्यान्तर्दीद्यत्यासनि ।
तासां या मध्ये राजति सा वशा दुष्प्रतिग्रहा ॥ १०.१०.२८ ॥

ବରୁଣଙ୍କ ତିନି ଜିଭ ଭିତରେ ମୁଖରେ ଝଲସେ। ସେମାନଙ୍କ ମଝିରେ ଯେ ବିରାଜେ, ସେ ବଶା; ତାକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବା କଠିନ।

10.10.29

चतुर्धा रेतो अभवद्वशायाः ।
आपस्तुरीयममृतं तुरीयं यज्ञस्तुरीयं पशवस्तुरीयम् ॥ १०.१०.२९ ॥

ବଶାର ରେତଃ ଚାରି ଭାଗ ହେଲା। ଗୋଟିଏ ଭାଗ ଜଳ, ଗୋଟିଏ ଭାଗ ଅମୃତ, ଗୋଟିଏ ଭାଗ ଯଜ୍ଞ ଓ ଗୋଟିଏ ଭାଗ ପଶୁ।

10.10.30

वशा द्यौर्वशा पृथिवी वशा विष्णुः प्रजापतिः ।
वशाया दुग्धमपिबन्त्साध्या वसवश्च ये ॥ १०.१०.३० ॥

ବଶା ଦ୍ୟୌ; ବଶା ପୃଥିବୀ; ବଶା ବିଷ୍ଣୁ ଓ ପ୍ରଜାପତି। ବଶାର ଦୁଧ ସାଧ୍ୟ ଓ ବସୁମାନେ ପିଇଲେ, ଆଉ ଯେଉଁମାନେ ଅଛନ୍ତି ସେମାନେ ମଧ୍ୟ।

10.10.31

वशाया दुग्धं पीत्वा साध्या वसवश्च ये ।
ते वै ब्रध्नस्य विष्टपि पयो अस्या उपासते ॥ १०.१०.३१ ॥

ଯେଉଁ ସାଧ୍ୟ ଓ ବସୁମାନେ ବଶା ଗାଈର ଦୁଗ୍ଧ ପାନ କଲେ, ସେମାନେ ବ୍ରଧ୍ନର ଉଚ୍ଚ ଲୋକରେ ଏହାରି ଦୁଗ୍ଧର ଉପାସନା କରନ୍ତି।

10.10.32

सोममेनामेके दुह्रे घृतमेक उपासते ।
य एवं विदुषे वशां ददुस्ते गतास्त्रिदिवं दिवः ॥ १०.१०.३२ ॥

କେହି ଏଥିରୁ ସୋମ ଦୁହନ୍ତି, କେହି ଘୃତର ଉପାସନା କରନ୍ତି। ଏପରି ଜ୍ଞାନୀଙ୍କୁ ବଶା ଗାଈ ଦେଇଥିବା ଲୋକେ ଦ୍ୟୁଲୋକର ତ୍ରିଦିବକୁ ଗଲେ।

10.10.33

ब्राह्मणेभ्यो वशां दत्त्वा सर्वांल्लोकान्त्समश्नुते ।
ऋतं ह्यस्यामार्पितमपि ब्रह्माथो तपः ॥ १०.१०.३३ ॥

ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ବଶା ଗାଈ ଦେଲେ ମଣିଷ ସମସ୍ତ ଲୋକ ପାଏ; କାରଣ ଏଥିରେ ଋତ, ବ୍ରହ୍ମ ଓ ତପସ୍ୟା ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ।

10.10.34

वशां देवा उप जीवन्ति वशां मनुष्या उत ।
वशेदं सर्वमभवद्यावत्सूर्यो विपश्यति ॥ १०.१०.३४ ॥

ବଶା ଗାଈକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ଦେବତା ଜୀବନ ଧାରଣ କରନ୍ତି; ମଣିଷମାନେ ମଧ୍ୟ। ବଶାରୁ ହିଁ ଏ ସବୁ ହେଲା, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେଖେ।