ಅಥರ್ವವೇದ · ಸೂಕ್ತ 11.6
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
11.6.1
प्राणाय नमो यस्य सर्वमिदं वशे ।
यो भूतः सर्वस्येश्वरो यस्मिन्त्सर्वं प्रतिष्ठितम् ॥ ११.६.१ ॥
ಯಾರ ವಶದಲ್ಲಿ ಇದೆಲ್ಲವೂ ಇದೆಯೋ ಆ ಪ್ರಾಣನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಸರ್ವಕ್ಕೂ ಈಶ್ವರನಾಗಿ ಇರುವವನು, ಯಾರಲ್ಲಿ ಸರ್ವವೂ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆಯೋ ಅವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
11.6.2
नमस्ते प्राण क्रन्दाय नमस्ते स्तनयित्नवे ।
नमस्ते प्राण विद्युते नमस्ते प्राण वर्षते ॥ ११.६.२ ॥
ಓ ಪ್ರಾಣನೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಗರ್ಜಿಸುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಓ ಪ್ರಾಣನೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಗುಡುಗುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಓ ಪ್ರಾಣನೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಮಿಂಚಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಓ ಪ್ರಾಣನೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಮಳೆ ಸುರಿಸುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
11.6.3
यत्प्राण स्तनयित्नुनाभिक्रन्दत्योषधीः ।
प्र वीयन्ते गर्भान् दधतेऽथो बह्वीर्वि जायन्ते ॥ ११.६.३ ॥
ಪ್ರಾಣನು ಗುಡುಗಿನೊಂದಿಗೆ ಓಷಧಿಗಳ ಮೇಲೆ ಗರ್ಜಿಸಿದಾಗ, ಅವು ಮುಂದೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ, ಗರ್ಭಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅನೇಕವಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ.
11.6.4
यत्प्राण ऋतावागतेऽभिक्रन्दत्योषधीः ।
सर्वं तदा प्र मोदते यत्किं च भूम्यामधि ॥ ११.६.४ ॥
ಪ್ರಾಣನು ಋತು ಬಂದಾಗ ಓಷಧಿಗಳ ಮೇಲೆ ಗರ್ಜಿಸಿದಾಗ, ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿರುವ ಎಲ್ಲವೂ ಸಂತೋಷಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
11.6.5
यदा प्राणो अभ्यवर्षीद्वर्षेण पृथिवीं महीम् ।
पशवस्तत्प्र मोदन्ते महो वै नो भविष्यति ॥ ११.६.५ ॥
ಪ್ರಾಣನು ಮಳೆಯಿಂದ ವಿಶಾಲ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸುರಿಸಿದಾಗ, ಪಶುಗಳು ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತವೆ; ನಮಗೆ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮಹಾ ಸಮೃದ್ಧಿ ಉಂಟಾಗುವುದು.
11.6.6
अभिवृष्टा ओषधयः प्राणेन समवादिरन् ।
आयुर्वै नः प्रातीतरः सर्वा नः सुरभीरकः ॥ ११.६.६ ॥
ಮಳೆಯಿಂದ ತೊಯ್ದ ಓಷಧಿಗಳು ಪ್ರಾಣನೊಂದಿಗೆ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿದವು: ನಮಗೆ ಆಯುಷ್ಯ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ದೀರ್ಘವಾಗಲಿ; ನಮ್ಮದೆಲ್ಲವೂ ಸುವಾಸನೆಯುಳ್ಳದ್ದು ಮತ್ತು ಮಧುರವಾಗಲಿ.
11.6.7
नमस्ते अस्त्वायते नमो अस्तु परायते ।
नमस्ते प्राण तिष्ठत आसीनायोत ते नमः ॥ ११.६.७ ॥
ಪ್ರಾಣನೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಒಳಬರುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಹೊರಹೋಗುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ನಿಲ್ಲುವ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಕುಳಿತಿರುವ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
11.6.8
नमस्ते प्राण प्राणते नमो अस्त्वपानते ।
पराचीनाय ते नमः प्रतीचीनाय ते नमः सर्वस्मै त इदं नमः ॥ ११.६.८ ॥
ಪ್ರಾಣನೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಹೊರಬಿಡುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಅಪಾನನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಹಿಂದಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿರುವ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಮುಂದಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿರುವ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಎಲ್ಲರಿಗೂ ನಿನಗೆ ಈ ನಮಸ್ಕಾರ.
11.6.9
या ते प्राण प्रिया तनूर्यो ते प्राण प्रेयसी ।
अथो यद्भेषजं तव तस्य नो धेहि जीवसे ॥ ११.६.९ ॥
ಪ್ರಾಣನೇ, ನಿನ್ನ ಯಾವ ದೇಹ ಪ್ರಿಯವೋ, ಪ್ರಾಣನೇ, ನಿನಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯವಾದುದು ಯಾವುದೋ; ಇನ್ನು ನಿನ್ನ ಯಾವ ಔಷಧವೋ, ಅದನ್ನು ಬದುಕಲು ನಮಗೆ ನೀಡು.
11.6.10
प्राणः प्रजा अनु वस्ते पिता पुत्रमिव प्रियम् ।
प्राणो ह सर्वस्येश्वरो यच्च प्राणति यच्च न ॥ ११.६.१० ॥
ಪ್ರಾಣನು ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಆವರಿಸುತ್ತಾನೆ, ತಂದೆ ಪ್ರಿಯ ಮಗನನ್ನು ಆವರಿಸುವಂತೆ. ಪ್ರಾಣನೇ ಎಲ್ಲದರ ಈಶ್ವರ; ಉಸಿರಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಉಸಿರಾಡದಿರುವುದೂ ಅವನೇ.
11.6.11
प्राणो मृत्युः प्राणस्तक्मा प्राणं देवा उपासते ।
प्राणो ह सत्यवादिनमुत्तमे लोक आ दधत् ॥ ११.६.११ ॥
ಪ್ರಾಣವೇ ಮೃತ್ಯು, ಪ್ರಾಣವೇ ಜ್ವರ; ದೇವತೆಗಳು ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಉಪಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಾಣವೇ ಸತ್ಯವಾದಿಯನ್ನು ಉತ್ತಮ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ.
11.6.12
प्राणो विराट्प्राणो देष्ट्री प्राणं सर्व उपासते ।
प्राणो ह सूर्यश्चन्द्रमाः प्राणमाहुः प्रजापतिम् ॥ ११.६.१२ ॥
ಪ್ರಾಣವೇ ವಿರಾಟ್; ಪ್ರಾಣವೇ ನಿಯಾಮಕ ಶಕ್ತಿ; ಎಲ್ಲರೂ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಉಪಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಾಣವೇ ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರ; ಪ್ರಾಣವನ್ನೇ ಪ್ರಜಾಪತಿ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
11.6.13
प्राणापानौ व्रीहियवावनड्वान् प्राण उच्यते ।
यवे ह प्राण आहितोऽपानो व्रीहिरुच्यते ॥ ११.६.१३ ॥
ಪ್ರಾಣ ಮತ್ತು ಅಪಾನ ಭತ್ತ ಮತ್ತು ಬಾರ್ಲಿ; ಎತ್ತನ್ನು ಪ್ರಾಣ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಾರ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ; ಭತ್ತವನ್ನು ಅಪಾನ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
11.6.14
अपानति प्राणति पुरुषो गर्भे अन्तरा ।
यदा त्वं प्राण जिन्वस्यथ स जायते पुनः ॥ ११.६.१४ ॥
ಗರ್ಭದೊಳಗೆ ಪುರುಷನು ಅಪಾನಿಸುತ್ತಾ ಪ್ರಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ. ಓ ಪ್ರಾಣವೇ, ನೀನು ಚೈತನ್ಯ ತುಂಬಿದಾಗ ಅವನು ಮತ್ತೆ ಜನಿಸುತ್ತಾನೆ.
11.6.15
प्राणमाहुर्मातरिश्वानं वातो ह प्राण उच्यते ।
प्राणे ह भूतं भव्यं च प्राणे सर्वं प्रतिष्ठितम् ॥ ११.६.१५ ॥
ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಮಾತರಿಶ್ವ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ವಾಯುವೇ ಪ್ರಾಣ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾಣದಲ್ಲಿಯೇ ಭೂತವೂ ಭವಿಷ್ಯವೂ ಇದೆ; ಪ್ರಾಣದಲ್ಲಿಯೇ ಸರ್ವವೂ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ.
11.6.16
आथर्वणीराङ्गिरसीर्दैवीर्मनुष्यजा उत ।
ओषधयः प्र जायन्ते यदा त्वं प्राण जिन्वसि ॥ ११.६.१६ ॥
ಆಥರ್ವಣೀ, ಆಂಗಿರಸೀ, ದೈವೀ ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯಜಾತ ಔಷಧಿಗಳು ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ; ಓ ಪ್ರಾಣವೇ, ನೀನು ಚೈತನ್ಯ ತುಂಬಿದಾಗ.
11.6.17
यदा प्राणो अभ्यवर्षीद्वर्षेण पृथिवीं महीम् ।
ओषधयः प्र जायन्तेऽथो याः काश्च वीरुधः ॥ ११.६.१७ ॥
ಪ್ರಾಣವು ಮಳೆಯಿಂದ ಮಹಾ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಸುರಿದಾಗ ಔಷಧಿಗಳು ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಯಾವ ಬಳ್ಳಿಗಳಿವೆಯೋ ಅವೂ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ.
11.6.18
यस्ते प्राणेदं वेद यस्मिंश्चासि प्रतिष्ठितः ।
सर्वे तस्मै बलिं हरान् अमुष्मिंल्लोक उत्तमे ॥ ११.६.१८ ॥
ಓ ಪ್ರಾಣವೇ, ನಿನ್ನ ಇದನ್ನು ಯಾರು ತಿಳಿಯುವನೋ, ನೀನು ಯಾರಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವೆಯೋ, ಅವನಿಗೆ ಎಲ್ಲರೂ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಬಲಿಯನ್ನು ತರಲಿ.
11.6.19
यथा प्राण बलिहृतस्तुभ्यं सर्वाः प्रजा इमाः ।
एवा तस्मै बलिं हरान् यस्त्वा शृणवत्सुश्रवः ॥ ११.६.१९ ॥
ಓ ಪ್ರಾಣವೇ, ಈ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಜೆಗಳು ನಿನಗೆ ಬಲಿಯಾಗಿ ಅರ್ಪಿತವಾದಂತೆ, ನಿನ್ನನ್ನು ಕೇಳುವವನಿಗೆ ನಾನು ಬಲಿಯನ್ನು ತರಲಿ, ಓ ಸುಯಶಸ್ವಿ.
11.6.20
अन्तर्गर्भश्चरति देवतास्वाभूतो भूतः स उ जायते पुनः ।
स भूतो भव्यं भविष्यत्पिता पुत्रं प्र विवेशा शचीभिः ॥ ११.६.२० ॥
ಅವನು ಗರ್ಭದೊಳಗೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾನೆ; ದೇವತೆಗಳ ನಡುವೆ ಉದಯಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಜನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನೇ ಭೂತ, ಭವ್ಯ, ಭವಿಷ್ಯ; ತಂದೆ ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಮಗನನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ.
11.6.21
एकं पादं नोत्खिदति सलिलाद्धंस उच्चरन् ।
यदङ्ग स तमुत्खिदेन् नैवाद्य न श्वः स्यात् ।
न रात्री नाहः स्यान् न व्युच्छेत्कदा चन ॥ ११.६.२१ ॥
ಹಂಸವು ನೀರಿನಿಂದ ಮೇಲೇರುವಾಗ ತನ್ನ ಒಂದು ಕಾಲನ್ನು ಎತ್ತುವುದಿಲ್ಲ; ಅದು ಎತ್ತಿದರೆ, ಇಂದೂ ಇರದು, ನಾಳೆಯೂ ಇರದು, ರಾತ್ರಿಯೂ ಹಗಲೂ ಇರದು, ಎಂದಿಗೂ ಬೆಳಗಾಗದು.
11.6.22
अष्टाचक्रं वर्तत एकनेमि सहस्राक्षरं प्र पुरो नि पश्चा ।
अर्धेन विश्वं भुवनं जजान यदस्यार्धं कतमः स केतुः ॥ ११.६.२२ ॥
ಎಂಟು ಚಕ್ರಗಳ, ಒಂದೇ ಅಂಚಿನ, ಸಾವಿರ ಅಕ್ಷರಗಳ ಚಕ್ರವು ಮುಂದೆ ಹಿಂದೆ ತಿರುಗುತ್ತದೆ. ಅದರ ಅರ್ಧದಿಂದ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ಹುಟ್ಟಿತು; ಅದರ ಉಳಿದ ಅರ್ಧ ಯಾವ ಗುರುತು?
11.6.23
यो अस्य विश्वजन्मन ईशे विश्वस्य चेष्टतः ।
अन्येषु क्षिप्रधन्वने तस्मै प्राण नमोऽस्तु ते ॥ ११.६.२३ ॥
ಈ ಸರ್ವಜನ್ಮಗಳ ಒಡೆಯನು, ಚಲಿಸುವ ಸಮಸ್ತದ ಒಡೆಯನು, ಇತರರ ಮೇಲೆ ತ್ವರಿತ ಧನುಸ್ಸು ಹಿಡಿದವನು — ಅವನಿಗೆ, ಓ ಪ್ರಾಣವೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
11.6.24
यो अस्य सर्वजन्मन ईशे सर्वस्य चेष्टतः ।
अतन्द्रो ब्रह्मणा धीरः प्राणो मानु तिष्ठतु ॥ ११.६.२४ ॥
ಈ ಸರ್ವಜನ್ಮಗಳ ಒಡೆಯನು, ಚಲಿಸುವ ಸಮಸ್ತದ ಒಡೆಯನು — ಆಯಾಸವಿಲ್ಲದ, ಬ್ರಹ್ಮದಿಂದ ಧೀರನಾದ ಪ್ರಾಣವು ನನ್ನ ಹಿಂದೆ ನಿಲ್ಲಲಿ.
11.6.25
ऊर्ध्वः सुप्तेषु जागार ननु तिर्यङ्नि पद्यते ।
न सुप्तमस्य सुप्तेष्वनु शुश्राव कश्चन ॥ ११.६.२५ ॥
ನಿದ್ರಿಸುವವರ ನಡುವೆ ಅವನು ಮೇಲೆದ್ದು ಎಚ್ಚರದಿಂದಿರುತ್ತಾನೆ; ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅಡ್ಡವಾಗಿ ಮಲಗುತ್ತಾನೆ. ನಿದ್ರಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಇವನ ನಿದ್ರಿಸುವ ಯಾರೂ ಏನನ್ನೂ ಕೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
11.6.26
प्राण मा मत्पर्यावृतो न मदन्यो भविष्यसि ।
अपां गर्भमिव जीवसे प्राण बध्नामि त्वा मयि ॥ ११.६.२६ ॥
ಓ ಪ್ರಾಣವೇ, ನನ್ನಿಂದ ದೂರ ತಿರುಗಿ ಹೋಗಬೇಡ; ನನಗಿಂತ ಬೇರೆಯಾಗುವವನಾಗಬೇಡ. ನೀರಿನ ಗರ್ಭದಂತೆ ಬದುಕಲು, ಓ ಪ್ರಾಣವೇ, ನಿನ್ನನ್ನು ನನ್ನಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸುತ್ತೇನೆ.