అథర్వవేదం · సూక్తం 11.6
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
11.6.1
प्राणाय नमो यस्य सर्वमिदं वशे ।
यो भूतः सर्वस्येश्वरो यस्मिन्त्सर्वं प्रतिष्ठितम् ॥ ११.६.१ ॥
ఎవని వశంలో ఈ సమస్తం ఉన్నదో ఆ ప్రాణునికి నమస్కారం. సమస్తానికి ఈశ్వరుడై ఉండేవాడు, ఎవనిలో సమస్తం ప్రతిష్ఠితమై ఉన్నదో అతనికి నమస్కారం.
11.6.2
नमस्ते प्राण क्रन्दाय नमस्ते स्तनयित्नवे ।
नमस्ते प्राण विद्युते नमस्ते प्राण वर्षते ॥ ११.६.२ ॥
ఓ ప్రాణమా, నీకు నమస్కారం; గర్జించేవానికి నమస్కారం. ఓ ప్రాణమా, నీకు నమస్కారం; ఉరిమేవానికి నమస్కారం. ఓ ప్రాణమా, నీకు నమస్కారం; మెరుపుకు నమస్కారం. ఓ ప్రాణమా, నీకు నమస్కారం; వర్షించేవానికి నమస్కారం.
11.6.3
यत्प्राण स्तनयित्नुनाभिक्रन्दत्योषधीः ।
प्र वीयन्ते गर्भान् दधतेऽथो बह्वीर्वि जायन्ते ॥ ११.६.३ ॥
ప్రాణుడు ఉరుముతో ఓషధులపై గర్జించినప్పుడు, అవి ముందుకు పెరుగుతాయి, గర్భాలను ధరిస్తాయి, తరువాత అనేకంగా పుడతాయి.
11.6.4
यत्प्राण ऋतावागतेऽभिक्रन्दत्योषधीः ।
सर्वं तदा प्र मोदते यत्किं च भूम्यामधि ॥ ११.६.४ ॥
ప్రాణుడు ఋతువు వచ్చినప్పుడు ఓషధులపై గర్జించినప్పుడు, భూమిపై ఉన్నదంతా సంతోషిస్తుంది.
11.6.5
यदा प्राणो अभ्यवर्षीद्वर्षेण पृथिवीं महीम् ।
पशवस्तत्प्र मोदन्ते महो वै नो भविष्यति ॥ ११.६.५ ॥
ప్రాణుడు వర్షంతో విశాలమైన భూమిని వర్షించినప్పుడు, పశువులు సంతోషిస్తాయి; నిశ్చయంగా మనకు గొప్ప సమృద్ధి కలుగుతుంది.
11.6.6
अभिवृष्टा ओषधयः प्राणेन समवादिरन् ।
आयुर्वै नः प्रातीतरः सर्वा नः सुरभीरकः ॥ ११.६.६ ॥
వర్షంతో తడిసిన ఓషధులు ప్రాణంతో కలిసి మాట్లాడాయి: మనకు ఆయువు నిశ్చయంగా దీర్ఘమగుగాక; మన అన్నీ సువాసనతో, మధురంగా చేయుగాక.
11.6.7
नमस्ते अस्त्वायते नमो अस्तु परायते ।
नमस्ते प्राण तिष्ठत आसीनायोत ते नमः ॥ ११.६.७ ॥
ప్రాణమా, నీకు నమస్కారం. వచ్చేవానికి నమస్కారం, వెళ్ళేవానికి నమస్కారం. నిలబడి ఉన్న నీకు నమస్కారం, కూర్చున్న నీకు నమస్కారం.
11.6.8
नमस्ते प्राण प्राणते नमो अस्त्वपानते ।
पराचीनाय ते नमः प्रतीचीनाय ते नमः सर्वस्मै त इदं नमः ॥ ११.६.८ ॥
ప్రాణమా, నీకు నమస్కారం. ప్రాణాన్ని వదిలేవానికి నమస్కారం, అపానానికి నమస్కారం. వెనుకకు తిరిగిన నీకు నమస్కారం, ముందుకు తిరిగిన నీకు నమస్కారం; అందరికీ నీకు ఈ నమస్కారం.
11.6.9
या ते प्राण प्रिया तनूर्यो ते प्राण प्रेयसी ।
अथो यद्भेषजं तव तस्य नो धेहि जीवसे ॥ ११.६.९ ॥
ప్రాణమా, నీ ప్రియమైన శరీరమేదో, ప్రాణమా, నీకు అత్యంత ప్రియమైనదేదో; ఇంకా నీ ఔషధమేదో, దానిని మేము జీవించేందుకు మాకు ఇవ్వు.
11.6.10
प्राणः प्रजा अनु वस्ते पिता पुत्रमिव प्रियम् ।
प्राणो ह सर्वस्येश्वरो यच्च प्राणति यच्च न ॥ ११.६.१० ॥
ప్రాణం ప్రజలను అనుసరించి కప్పుతుంది, తండ్రి ప్రియమైన కుమారుని కప్పినట్లు. ప్రాణమే సర్వానికి ప్రభువు; ఊపిరి తీసేదీ, తీయనిదీ అంతా అతడే.
11.6.11
प्राणो मृत्युः प्राणस्तक्मा प्राणं देवा उपासते ।
प्राणो ह सत्यवादिनमुत्तमे लोक आ दधत् ॥ ११.६.११ ॥
ప్రాణమే మృత్యువు, ప్రాణమే జ్వరం; దేవతలు ప్రాణాన్ని ఉపాసిస్తారు. ప్రాణమే సత్యవాదిని ఉత్తమ లోకంలో నిలబెడుతుంది.
11.6.12
प्राणो विराट्प्राणो देष्ट्री प्राणं सर्व उपासते ।
प्राणो ह सूर्यश्चन्द्रमाः प्राणमाहुः प्रजापतिम् ॥ ११.६.१२ ॥
ప్రాణమే విరాట్; ప్రాణమే శాసించే శక్తి; అందరూ ప్రాణాన్ని ఉపాసిస్తారు. ప్రాణమే సూర్యుడు, చంద్రుడు; ప్రాణాన్నే ప్రజాపతి అని అంటారు.
11.6.13
प्राणापानौ व्रीहियवावनड्वान् प्राण उच्यते ।
यवे ह प्राण आहितोऽपानो व्रीहिरुच्यते ॥ ११.६.१३ ॥
ప్రాణుడు, అపానుడు వరి, యవలు; ఎద్దును ప్రాణుడని అంటారు. యవలలో ప్రాణుడు నిలిపబడ్డాడు; వరిని అపానుడని అంటారు.
11.6.14
अपानति प्राणति पुरुषो गर्भे अन्तरा ।
यदा त्वं प्राण जिन्वस्यथ स जायते पुनः ॥ ११.६.१४ ॥
గర్భంలో పురుషుడు అపానిస్తూ, ప్రాణిస్తూ ఉంటాడు. ఓ ప్రాణా, నువ్వు ప్రేరేపించినప్పుడు అతడు మళ్ళీ జన్మిస్తాడు.
11.6.15
प्राणमाहुर्मातरिश्वानं वातो ह प्राण उच्यते ।
प्राणे ह भूतं भव्यं च प्राणे सर्वं प्रतिष्ठितम् ॥ ११.६.१५ ॥
ప్రాణాన్ని మాతరిశ్వుడు అంటారు; వాయువునే ప్రాణుడు అంటారు. ప్రాణంలోనే భూతమూ భవిష్యత్తూ ఉన్నాయి; ప్రాణంలోనే సర్వమూ ప్రతిష్ఠితమై ఉంది.
11.6.16
आथर्वणीराङ्गिरसीर्दैवीर्मनुष्यजा उत ।
ओषधयः प्र जायन्ते यदा त्वं प्राण जिन्वसि ॥ ११.६.१६ ॥
ఆథర్వణీ, ఆంగిరసీ, దైవీ, మనుష్యజాతమైన ఓషధులు మొలుస్తాయి; ఓ ప్రాణా, నువ్వు ప్రేరేపించినప్పుడు.
11.6.17
यदा प्राणो अभ्यवर्षीद्वर्षेण पृथिवीं महीम् ।
ओषधयः प्र जायन्तेऽथो याः काश्च वीरुधः ॥ ११.६.१७ ॥
ప్రాణుడు వర్షంతో మహా పృథ్విపై కురిసినప్పుడు ఓషధులు మొలుస్తాయి, ఇంకా ఏ తీగెలు ఉన్నాయో అవీ మొలుస్తాయి.
11.6.18
यस्ते प्राणेदं वेद यस्मिंश्चासि प्रतिष्ठितः ।
सर्वे तस्मै बलिं हरान् अमुष्मिंल्लोक उत्तमे ॥ ११.६.१८ ॥
ఓ ప్రాణా, నీ ఈ రహస్యాన్ని ఎవడు తెలుసుకుంటాడో, నువ్వు ఎవనిలో ప్రతిష్ఠితమై ఉన్నావో, అతనికి అందరూ ఆ ఉత్తమ లోకంలో బలిని తెస్తారు.
11.6.19
यथा प्राण बलिहृतस्तुभ्यं सर्वाः प्रजा इमाः ।
एवा तस्मै बलिं हरान् यस्त्वा शृणवत्सुश्रवः ॥ ११.६.१९ ॥
ఓ ప్రాణమా, ఈ సమస్త ప్రజలు నీకు బలిగా సమర్పించబడినట్లే, నిన్ను విన్నవానికి నేను బలిని తీసుకువస్తాను, ఓ సుయశస్వీ.
11.6.20
अन्तर्गर्भश्चरति देवतास्वाभूतो भूतः स उ जायते पुनः ।
स भूतो भव्यं भविष्यत्पिता पुत्रं प्र विवेशा शचीभिः ॥ ११.६.२० ॥
అతడు గర్భంలో సంచరిస్తాడు; దేవతల మధ్య ఆవిర్భవించి మళ్లీ జన్మిస్తాడు. అతడే భూతం, భవ్యం, భవిష్యత్తు; తండ్రి తన శక్తులతో కుమారునిలో ప్రవేశిస్తాడు.
11.6.21
एकं पादं नोत्खिदति सलिलाद्धंस उच्चरन् ।
यदङ्ग स तमुत्खिदेन् नैवाद्य न श्वः स्यात् ।
न रात्री नाहः स्यान् न व्युच्छेत्कदा चन ॥ ११.६.२१ ॥
హంసం నీటి నుండి ఎగురుతూ తన ఒక పాదాన్ని ఎత్తదు; అది ఎత్తితే, ఈ రోజు కూడా ఉండదు, రేపూ ఉండదు, రాత్రీ పగలూ ఉండవు, ఎప్పుడూ తెల్లవారదు.
11.6.22
अष्टाचक्रं वर्तत एकनेमि सहस्राक्षरं प्र पुरो नि पश्चा ।
अर्धेन विश्वं भुवनं जजान यदस्यार्धं कतमः स केतुः ॥ ११.६.२२ ॥
ఎనిమిది చక్రాలు, ఒకే అంచు, వేయి అక్షరాలు కలిగిన చక్రం ముందుకు వెనుకకు తిరుగుతుంది. దాని సగంతో సమస్త లోకం పుట్టింది; దాని మిగిలిన సగం ఏ గుర్తు?
11.6.23
यो अस्य विश्वजन्मन ईशे विश्वस्य चेष्टतः ।
अन्येषु क्षिप्रधन्वने तस्मै प्राण नमोऽस्तु ते ॥ ११.६.२३ ॥
ఈ సర్వజన్ముల యొక్క ప్రభువు, చలించే సమస్తానికి ప్రభువు, ఇతరులపై వేగంగా ధనుస్సు ధరించేవాడు — అతనికి, ఓ ప్రాణమా, నీకు నమస్కారం.
11.6.24
यो अस्य सर्वजन्मन ईशे सर्वस्य चेष्टतः ।
अतन्द्रो ब्रह्मणा धीरः प्राणो मानु तिष्ठतु ॥ ११.६.२४ ॥
ఈ సర్వజన్ముల ప్రభువు, చలించే సమస్తానికి ప్రభువు — అలసిపోని, బ్రహ్మంతో ధీరుడైన ప్రాణం నా వెనుక నిలబడుగాక.
11.6.25
ऊर्ध्वः सुप्तेषु जागार ननु तिर्यङ्नि पद्यते ।
न सुप्तमस्य सुप्तेष्वनु शुश्राव कश्चन ॥ ११.६.२५ ॥
నిద్రపోయేవారి మధ్య అతడు పైకి లేచి జాగరూకుడై ఉంటాడు; నిజంగా అడ్డంగా పడుకుంటాడు. నిద్రపోయేవారిలో ఈతనికి నిద్రపోయిన ఎవరూ ఏదీ వినరు.
11.6.26
प्राण मा मत्पर्यावृतो न मदन्यो भविष्यसि ।
अपां गर्भमिव जीवसे प्राण बध्नामि त्वा मयि ॥ ११.६.२६ ॥
ఓ ప్రాణమా, నా నుండి చుట్టూ తిరిగి దూరంగా వెళ్ళకు; నా కంటే వేరైనవాడవు కావు. నీటి గర్భంలా జీవించడానికి, ఓ ప్రాణమా, నిన్ను నాలో బంధిస్తాను.