अथर्ववेद · सूक्त 12.3
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.3.1
पुमान् पुंसोऽधि तिष्ठ चर्मेहि तत्र ह्वयस्व यतमा प्रिया ते ।
यावन्तावग्रे प्रथमं समेयथुस्तद्वां वयो यमराज्ये समानम् ॥ १२.३.१ ॥
पुरुषा, स्त्रीवर उभा राहा; चर्मावर ये, तेथे तुझ्या प्रियेला बोलाव. सुरुवातीला तुम्ही दोघे जेव्हा एकत्र आलात तेवढेच आयुष्य यमराज्यात तुम्हा दोघांना समान आहे.
12.3.2
तावद्वां चक्षुस्तति वीर्याणि तावत्तेजस्ततिधा वाजिनानि ।
अग्निः शरीरं सचते यदैधोऽधा पक्वान् मिथुना सं भवाथः ॥ १२.३.२ ॥
तुम्हा दोघांची दृष्टी जितकी दूर पसरते, तितकेच वीर्य व तेज पसरते. अग्नी इंधन मिळवून शरीराला धरतो, तेव्हा पक्व अवस्थेत तुम्ही दोघे जोडप्याप्रमाणे एकत्र होता.
12.3.3
समस्मिंल्लोके समु देवयाने सं स्मा समेतं यमराज्येषु ।
पूतौ पवित्रैरुप तद्ध्वयेथां यद्यद्रेतो अधि वां संबभूव ॥ १२.३.३ ॥
या लोकात एकत्र राहा, देवयानाच्या मार्गावरही एकत्र राहा; यमराज्यांतही एकत्र या. पवित्र साधनांनी शुद्ध होऊन तुम्ही दोघे तिथे पोहोचा, तुम्हा दोघांत जे बीज निर्माण झाले ते.
12.3.4
आपस्पुत्रासो अभि सं विशध्वमिमं जीवं जीवधन्याः समेत्य ।
तासां भजध्वममृतं यमाहुरोदनं पचति वां जनित्री ॥ १२.३.४ ॥
हे पाण्याच्या पुत्रांनो, या जिवंत प्राण्यात एकत्र प्रवेश करा; जीवनाने धन्य होऊन एकत्र येऊन. त्यांच्यातून ते अमृत उपभोगा, ज्याला लोक ओदन म्हणतात, ते तुम्हा दोघांची माता शिजवते.
12.3.5
यं वां पिता पचति यं च माता रिप्रान् निर्मुक्त्यै शमलाच्च वाचः ।
स ओदनः शतधारः स्वर्ग उभे व्याप नभसी महित्वा ॥ १२.३.५ ॥
तुमचा पिता जे शिजवतो आणि माता जे शिजवते, दोषांपासून आणि वाणीच्या मलिनतेपासून मुक्तीसाठी, तो ओदन शंभर धारांचा स्वर्ग आहे; आपल्या महिम्याने तो दोन्ही आकाशांना व्यापतो.
12.3.6
उभे नभसी उभयांश्च लोकान् ये यज्वनामभिजिताः स्वर्गाः ।
तेषां ज्योतिष्मान् मधुमान् यो अग्रे तस्मिन् पुत्रैर्जरसि सं श्रयेथाम् ॥ १२.३.६ ॥
दोन्ही आकाश व यज्ञ करणाऱ्यांनी जिंकलेले दोन्ही लोक, त्यांपैकी जो प्रकाशमान व मधुर आणि जो पुढे आहे, त्यात पुत्रांसह वार्धक्यापर्यंत तुम्ही दोघे एकत्र आश्रय घ्या.
12.3.7
प्राचींप्राचीं प्रदिशमा रभेथामेतं लोकं श्रद्दधानाः सचन्ते ।
यद्वां पक्वं परिविष्टमग्नौ तस्य गुप्तये दंपती सं श्रयेथाम् ॥ १२.३.७ ॥
प्रत्येक पूर्व दिशेपासून आरंभ करा; श्रद्धावंत हाच लोक प्राप्त करतात. अग्नीत शिजवून वाढलेल्या गोष्टीच्या रक्षणासाठी, हे दांपत्यांनो, तुम्ही दोघे एकत्र आश्रय घ्या.
12.3.8
दक्षिणां दिशमभि नक्षमाणौ पर्यावर्तेथामभि पात्रमेतत् ।
तस्मिन् वां यमः पितृभिः संविदानः पक्वाय शर्म बहुलं नि यच्छात् ॥ १२.३.८ ॥
दक्षिण दिशेकडे जात असताना, या पात्राकडे वळा. त्यात यमाने पितरांसह सहमत होऊन शिजवलेल्यासाठी विपुल आश्रय द्यावा.
12.3.9
प्रतीची दिशामियमिद्वरं यस्यां सोमो अधिपा मृडिता च ।
तस्यां श्रयेथां सुकृतः सचेथामधा पक्वान् मिथुना सं भवाथः ॥ १२.३.९ ॥
ही पश्चिम दिशा श्रेष्ठ आहे; तिचा अधिपती सोम असून तो दयाळूही आहे. तिथेच आश्रय घ्या; सत्कर्म करणारे होऊन एकत्र राहा; मग शिजवलेल्या पदार्थांसह जोडप्यासारखे एक व्हा.
12.3.10
उत्तरं राष्ट्रं प्रजयोत्तरावद्दिशामुदीची कृणवन् नो अग्रम् ।
पाङ्क्तं छन्दः पुरुषो बभूव विश्वैर्विश्वाङ्गैः सह सं भवेम ॥ १२.३.१० ॥
उत्तरेचे राष्ट्र प्रजेसह उत्तम आहे; उत्तर दिशेने आमच्यासाठी पुढचे स्थान केले. पाङ्क्त छंद पुरुष झाला; सर्व अवयवांसह सर्वांसह आम्ही एकत्र होऊ.
12.3.11
ध्रुवेयं विराण्नमो अस्त्वस्यै शिवा पुत्रेभ्य उत मह्यमस्तु ।
सा नो देव्यदिते विश्ववार इर्य इव गोपा अभि रक्ष पक्वम् ॥ १२.३.११ ॥
ही स्थिर आणि राज्य करणारी आहे; तिला नमस्कार असो. ती पुत्रांसाठी आणि माझ्यासाठी कल्याणकारी असो. ती देवी अदिती, सर्वश्रेष्ठ आणि सर्वांना निवडणारी, आमच्यासाठी गतिमान रक्षकाप्रमाणे शिजवलेल्या अन्नाचे रक्षण करो.
12.3.12
पितेव पुत्रान् अभि सं स्वजस्व नः शिवा नो वाता इह वान्तु भूमौ ।
यमोदनं पचतो देवते इह तं नस्तप उत सत्यं च वेत्तु ॥ १२.३.१२ ॥
वडील जसे पुत्रांना कवटाळतात तसे आम्हाला पूर्णपणे कवटाळा. येथे पृथ्वीवर आमच्यासाठी कल्याणकारी वारे वाहोत. हे देवांनो, येथे शिजणाऱ्या ओदनाला — आमच्या स्वयंपाक करणाऱ्यांचे ते तप व सत्य यम जाणो.
12.3.13
यद्यद्कृष्णः शकुन एह गत्वा त्सरन् विषक्तं बिल आससाद ।
यद्वा दास्यार्द्रहस्ता समङ्क्त उलूखलं मुसलं शुम्भतापः ॥ १२.३.१३ ॥
काळा पक्षी येथे येऊन रांगत बिळात चिकटून बसला तो, किंवा दासी ओल्या हातांनी उखळ व मुसळाला लेप लावते ते — त्यांना पाण्याने शुद्ध करा.
12.3.14
अयं ग्रावा पृथुबुध्नो वयोधाः पूतः पवित्रैरप हन्तु रक्षः ।
आ रोह चर्म महि शर्म यच्छ मा दंपती पौत्रमघं नि गाताम् ॥ १२.३.१४ ॥
विस्तीर्ण बुडाचा, बल देणारा हा दगड, पवित्र साधनांनी शुद्ध होऊन राक्षसाला दूर करो. चर्मावर चढ, महान आश्रय दे; पती-पत्नी नातवाच्या पापात पडू नयेत.
12.3.15
वनस्पतिः सह देवैर्न आगन् रक्षः पिशाचामपबाधमानः ।
स उच्छ्रयातै प्र वदाति वाचं तेन लोकामभि सर्वान् जयेम ॥ १२.३.१५ ॥
वनस्पती देवांसह आमच्याकडे येवो, राक्षस व पिशाचांना दूर सारत. तो उठून वाणी उच्चारो; त्याद्वारे आम्ही सर्व लोक जिंकू.
12.3.16
सप्त मेधान् पशवः पर्यगृह्णन् य एषां ज्योतिष्माँ उत यश्चकर्श ।
त्रयस्त्रिंशद्देवतास्तान्त्सचन्ते स नः स्वर्गमभि नेष लोकम् ॥ १२.३.१६ ॥
या सात मेधांना आणि पशूंना वेढून धरले, यांमध्ये जो ज्योतिष्मान् आणि ज्याने मार्ग नांगरला, त्यांच्याबरोबर तेहतीस देव असतात; तो आम्हाला स्वर्गलोकाकडे नेवो.
12.3.17
स्वर्गं लोकमभि नो नयासि सं जायया सह पुत्रैः स्याम ।
गृह्णामि हस्तमनु मैत्वत्र मा नस्तारीन् निर्ऋतिर्मो अरातिः ॥ १२.३.१७ ॥
स्वर्गलोकाकडे आम्हांला घेऊन चल; पत्नी आणि पुत्रांसह आम्ही एकत्र असू. मी (पत्नीचा) हात धरतो; ती येथे माझ्या मागे येवो. निर्ऋती आणि अराती आम्हाला पराभूत करू नयेत.
12.3.18
ग्राहिं पाप्मानमति तामयाम तमो व्यस्य प्र वदासि वल्गु ।
वानस्पत्य उद्यतो मा जिहिंसीर्मा तण्डुलं वि शरीर्देवयन्तम् ॥ १२.३.१८ ॥
ग्राही नावाच्या पापाला आम्ही ओलांडून जाऊ; अंधार दूर करून तू मधुर वाणी बोलतोस. हे वानस्पत्या, उचलला असताना हानी करू नकोस; देवांची इच्छा करणारा तांदूळ विखरू नकोस.
12.3.19
विश्वव्यचा घृतपृष्ठो भविष्यन्त्सयोनिर्लोकमुप याह्येतम् ।
वर्षवृद्धमुप यच्छ शूर्पं तुषं पलावान् अप तद्विनक्तु ॥ १२.३.१९ ॥
सर्वव्यापी, पाठीवर तूप धारण करणाऱ्या, एकाच उगमाचा होणाऱ्या, या लोकाजवळ ये. पावसाने वाढलेले धान्य सुपात ठेव; ते भुसा आणि कोंडा वेगळा करो.
12.3.20
त्रयो लोकाः संमिता ब्राह्मणेन द्यौरेवासौ पृथिव्यन्तरिक्षम् ।
अंशून् गृभीत्वान्वारभेथामा प्यायन्तां पुनरा यन्तु शूर्पम् ॥ १२.३.२० ॥
तीन लोक ब्राह्मणाने मोजले आहेत: ते द्युलोक, ही पृथ्वी, अंतरिक्ष. अंशू धरून आरंभ कर; ते पुन्हा पुष्ट होऊन सुपात परत येवोत.
12.3.21
पृथग्रूपाणि बहुधा पशूनामेकरूपो भवसि सं समृद्ध्या ।
एतां त्वचं लोहिनीं तां नुदस्व ग्रावा शुम्भाति मलग इव वस्त्रा ॥ १२.३.२१ ॥
पशूंची रूपे अनेक प्रकारची आहेत; तरीही समृद्धीने तू एकरूप होतोस. ही तांबडी त्वचा दूर सारा; दगड ती धोब्याने वस्त्र चमकवावे तसे चमकवतो.
12.3.22
पृथिवीं त्वा पृथिव्यामा वेशयामि तनूः समानी विकृता त एषा ।
यद्यद्द्युत्तं लिखितमर्पणेन तेन मा सुस्रोर्ब्रह्मणापि तद्वपामि ॥ १२.३.२२ ॥
मी तुला पृथ्वीत, पृथ्वीच्या आत स्थापित करतो. तुझी ही शरीरे समान असूनही विकृत झाली आहेत. अर्पण-साधनाने चिह्नांकित होऊन जे चमकले, ते ब्रह्ममंत्राने मी कापून टाकतो.
12.3.23
जनित्रीव प्रति हर्यासि सूनुं सं त्वा दधामि पृथिवीं पृथिव्या ।
उखा कुम्भी वेद्यां मा व्यथिष्ठा यज्ञायुधैराज्येनातिषक्ता ॥ १२.३.२३ ॥
आईप्रमाणे तू पुत्राकडे आनंदाने झुकतेस; तुला मी पृथ्वीसह पृथ्वीत जोडतो. हे उखे, कुंभी, वेदीवर यज्ञ-साधनांनी आणि तुपाने नीट लिंपलेली तू व्यथित होऊ नकोस.
12.3.24
अग्निः पचन् रक्षतु त्वा पुरस्तादिन्द्रो रक्षतु दक्षिणतो मरुत्वान् ।
वरुणस्त्वा दृंहाद्धरुणे प्रतीच्या उत्तरात्त्वा सोमः सं ददातै ॥ १२.३.२४ ॥
स्वयंपाक करणारा अग्नी तुला पूर्वेकडून राखो; मरुतांसह इंद्र दक्षिणेकडून राखो. वरुण तुला पश्चिमेकडून आधारात दृढ करो; सोम उत्तरेकडून तुला नीट देवो.
12.3.25
पूताः पवित्रैः पवन्ते अभ्राद्दिवं च यन्ति पृथिवीं च लोकान् ।
ता जीवला जीवधन्याः प्रतिष्ठाः पात्र आसिक्ताः पर्यग्निरिन्धाम् ॥ १२.३.२५ ॥
पवित्र गाळण्यांनी शुद्ध झालेले पाणी ढगातून वाहते; ते द्युलोकाकडे व पृथ्वीच्या लोकांकडे जाते. ते जीवनदायी, जीवनाने धन्य व स्थिर आहे; पात्रात ओतलेल्यांभोवती अग्नी प्रज्वलित करो.
12.3.26
आ यन्ति दिवः पृथिवीं सचन्ते भूम्याः सचन्ते अध्यन्तरिक्षम् ।
शुद्धाः सतीस्ता उ शुम्भन्त एव ता नः स्वर्गमभि लोकं नयन्तु ॥ १२.३.२६ ॥
ते आकाशातून येतात, पृथ्वीला बिलगतात, पृथ्वीवरून अंतरिक्षापर्यंत चिकटतात. शुद्ध असलेले तेच तेजस्वी होतात; ते आम्हाला स्वर्गलोकाकडे नेवोत.
12.3.27
उतेव प्रभ्वीरुत संमितास उत शुक्राः शुचयश्चामृतासः ।
ता ओदनं दंपतिभ्यां प्रशिष्टा आपः शिक्षन्तीः पचता सुनाथाः ॥ १२.३.२७ ॥
ती जणू सामर्थ्यशाली आणि संतुलित आहेत; तेजस्वी, शुद्ध आणि अमृतमय आहेत. पती-पत्नीसाठी त्या ओदन शिजवोत; उत्तम शिक्षण मिळालेली, चांगले रक्षण लाभलेली जल.
12.3.28
संख्याता स्तोकाः पृथिवीं सचन्ते प्राणापानैः संमिता ओषधीभिः ।
असंख्याता ओप्यमानाः सुवर्णाः सर्वं व्यापुः शुचयः शुचित्वम् ॥ १२.३.२८ ॥
मोजलेले थेंब पृथ्वीला बिलगतात; प्राण-अपानांनी व औषधींनी मोजलेले. असंख्य, पेरले जाणारे, सोनेरी — शुद्ध ते सर्वत्र व्याप्त होऊन शुचिता पावले.
12.3.29
उद्योधन्त्यभि वल्गन्ति तप्ताः फेनमस्यन्ति बहुलांश्च बिन्दून् ।
योषेव दृष्ट्वा पतिमृत्वियायैतैस्तण्डुलैर्भवता समापः ॥ १२.३.२९ ॥
तापलेले पाणी उफाळते, उसळते, फेस फेकते, अनेक थेंब उडवते. ऋतुमती स्त्री पतीला पाहून जवळ जाते तसे, या तांदळाच्या दाण्यांसह पाणी एकरूप होवो.
12.3.30
उत्थापय सीदतो बुध्न एनान् अद्भिरात्मानमभि सं स्पृशन्ताम् ।
अमासि पात्रैरुदकं यदेतन् मितास्तण्डुलाः प्रदिशो यदीमाः ॥ १२.३.३० ॥
खाली बसलेल्यांना वर उचल; पाण्याने ते स्वतःला एकत्र स्पर्श करोत. घरात पात्रांसह हे पाणी आहे; मोजलेले हे तांदळाचे दाणे दिशांमध्ये आहेत.
12.3.31
प्र यच्छ पर्शुं त्वरया हरौषमहिंसन्त ओषधीर्दान्तु पर्वन् ।
यासां सोमः परि राज्यं बभूवामन्युता नो वीरुधो भवन्तु ॥ १२.३.३१ ॥
लवकर कुर्हाड दे; हिंसा न करता औषधी त्यांच्या पेरांवर कापू देत. ज्यांच्यावर सोमाने राज्य मिळवले, त्या वेली आमच्यासाठी क्रोधरहित होवोत.
12.3.32
नवं बर्हिरोदनाय स्तृणीत प्रियं हृदश्चक्षुषो वल्ग्वस्तु ।
तस्मिन् देवाः सह दैवीर्विशन्त्विमं प्राश्नन्त्वृतुभिर्निषद्य ॥ १२.३.३२ ॥
ओदनासाठी नवे बर्हिस गवत पसर; ते हृदयाला व डोळ्यांना प्रिय व सुंदर असो. त्यावर देव दैवी शक्तींसह प्रवेश करोत आणि ऋतूनुसार बसून हे भक्षण करोत.
12.3.33
वनस्पते स्तीर्णमा सीद बर्हिरग्निष्टोमैः संमितो देवताभिः ।
त्वष्ट्रेव रूपं सुकृतं स्वधित्यैना एहाः परि पात्रे ददृश्राम् ॥ १२.३.३३ ॥
हे वनस्पती, पसरलेल्या बर्हिसावर बस; अग्निष्टोम यज्ञ आणि देवतांनी योग्य मापलेला होऊन. त्वष्टा जसा सुंदर रूप घडवितो, तसे कुर्हाडीने चांगले घडवलेले हे पात्राभोवती पाहू.
12.3.34
षष्ट्यां शरत्सु निधिपा अभीच्छात्स्वः पक्वेनाभ्यश्नवातै ।
उपैनं जीवान् पितरश्च पुत्रा एतं स्वर्गं गमयान्तमग्नेः ॥ १२.३.३४ ॥
साठ शरदांत निधिरक्षक स्वर्गाची इच्छा करो; शिजवलेल्या अन्नाने तो मिळवो. जिवंत पितर व पुत्र यांना जवळ आणोत; अग्नीद्वारे स्वर्गाकडे नेणाऱ्या या जनाला.
12.3.35
धर्ता ध्रियस्व धरुणे पृथिव्या अच्युतं त्वा देवताश्च्यावयन्तु ।
तं त्वा दंपती जीवन्तौ जीवपुत्रावुद्वासयातः पर्यग्निधानात् ॥ १२.३.३५ ॥
हे धारका, पृथ्वीच्या धरणीत स्थिर राहा; देव अचल तुला हलवू नयेत. जिवंत दांपत्य, जिवंत पुत्रांसह, तुला अग्निधानातून बाहेर नेवोत.
12.3.36
सर्वान्त्समागा अभिजित्य लोकान् यावन्तः कामाः समतीतृपस्तान् ।
वि गाहेथामायवनं च दर्विरेकस्मिन् पात्रे अध्युद्धरैनम् ॥ १२.३.३६ ॥
सर्व लोक जिंकून, जितक्या कामना आहेत त्या सर्वांनी पूर्ण तृप्त होऊन, तुम्ही दोघे त्या आयवनात प्रवेश करा; एकाच पात्रात दर्वीने हे वर उचला.
12.3.37
उप स्तृणीहि प्रथय पुरस्ताद्घृतेन पात्रमभि घारयैतत् ।
वाश्रेवोस्रा तरुणं स्तनस्युमिमं देवासो अभिहिङ्कृणोत ॥ १२.३.३७ ॥
पुढे पसरा आणि विस्तार करा; तुपाने हे पात्र भरा. हंबरणारी गाय आपल्या तरुण वासरासाठी ज्याप्रमाणे कासेतून दूध देते, तसे हे देवांनो, याला हाक द्या.
12.3.38
उपास्तरीरकरो लोकमेतमुरुः प्रथतामसमः स्वर्गः ।
तस्मिं छ्रयातै महिषः सुपर्णो देवा एनं देवताभ्यः प्र यछान् ॥ १२.३.३८ ॥
तू हे जग खाली पसरलेस; हे विशाल होवो, विस्तारो, अतुलनीय स्वर्ग होवो. त्यात महिष व सुपर्ण विसावोत; देवांनी याला देवतांना अर्पण करावे.
12.3.39
यद्यज्जाया पचति त्वत्परःपरः पतिर्वा जाये त्वत्तिरः ।
सं तत्सृजेथां सह वां तदस्तु संपादयन्तौ सह लोकमेकम् ॥ १२.३.३९ ॥
पत्नी जे जे शिजवते, आणि पती वा पत्नी तुझ्यापासून जितके दूर असतील, ते तुम्ही दोघांनी एकत्र करा; ते तुम्हा दोघांचे एकत्र होवो; एकत्र एकाच लोकाची सिद्धी करीत राहा.
12.3.40
यावन्तो अस्याः पृथिवीं सचन्ते अस्मत्पुत्राः परि ये संबभूवुः ।
सर्वांस्तामुप पात्रे ह्वयेथां नाभिं जानानाः शिशवः समायान् ॥ १२.३.४० ॥
या पृथ्वीला धरून असलेले जितके आमचे पुत्र आहेत, आणि सभोवती जन्मलेले, त्या सर्वांना तुम्ही दोघे त्या पात्राजवळ बोलवा; नाभी जाणणारी बालके एकत्र येवोत.
12.3.41
वसोर्या धारा मधुना प्रपीना घृतेन मिश्रा अमृतस्य नाभयः ।
सर्वास्ता अव रुन्धे स्वर्गः षष्ट्यां शरत्सु निधिपा अभीछात् ॥ १२.३.४१ ॥
वसूच्या त्या धारा, मधाने परिपूर्ण, तुपात मिसळलेल्या, अमृताच्या नाभी — त्या सर्व मी येथे रोखतो. स्वर्ग साठ शरद् ऋतूंमध्ये निधींचे रक्षक (मला) इच्छोत.
12.3.42
निधिं निधिपा अभ्येनमिछादनीश्वरा अभितः सन्तु येऽन्ये ।
अस्माभिर्दत्तो निहितः स्वर्गस्त्रिभिः काण्डैस्त्रीन्त्स्वर्गान् अरुक्षत् ॥ १२.३.४२ ॥
निधींचे रक्षक त्याची इच्छा करोत; इतर सभोवती निर्बल होवोत. आमच्याद्वारे दिलेला, ठेवलेला स्वर्ग तीन काण्डांनी तीन स्वर्गांपर्यंत पोहोचला.
12.3.43
अग्नी रक्षस्तपतु यद्विदेवं क्रव्याद्पिशाच इह मा प्र पास्त ।
नुदाम एनमप रुध्मो अस्मदादित्या एनमङ्गिरसः सचन्ताम् ॥ १२.३.४३ ॥
अग्नी त्या राक्षसाला जाळो, जो देवहीन आहे; मांसभक्षक पिशाच येथे माझ्याजवळ न येवो. याला आम्ही हाकलतो, याला आमच्यापासून अडवतो; आदित्य व अंगिरस याच्या मागे येवोत.
12.3.44
आदित्येभ्यो अङ्गिरोभ्यो मध्विदं घृतेन मिश्रं प्रति वेदयामि ।
शुद्धहस्तौ ब्राह्मणस्यानिहत्यैतं स्वर्गं सुकृतावपीतम् ॥ १२.३.४४ ॥
आदित्य व अंगिरसांसाठी हे मध तुपात मिसळून मी परत अर्पण करतो. ब्राह्मणाच्या शुद्ध हातांनी, त्याला इजा न करता, हा स्वर्ग सत्कर्माने प्राशन केला गेला.
12.3.45
इदं प्रापमुत्तमं काण्डमस्य यस्माल्लोकात्परमेष्ठी समाप ।
आ सिञ्च सर्पिर्घृतवत्समङ्ग्ध्येष भागो अङ्गिरसो नो अत्र ॥ १२.३.४५ ॥
हे उत्तम काण्ड मी मिळवले, ज्या लोकातून परमेष्ठीने ते मिळवले त्या लोकातून. तूप ओत, तुपाने लिंप; हा भाग येथे अंगिरसांचा, आमचा आहे.
12.3.46
सत्याय च तपसे देवताभ्यो निधिं शेवधिं परि दद्म एतम् ।
मा नो द्यूतेऽव गान् मा समित्यां मा स्मान्यस्मा उत्सृजता पुरा मत् ॥ १२.३.४६ ॥
सत्य आणि तपासाठी, देवतांसाठी आम्ही हा निधी आणि शेवधी अर्पण करतो. द्यूतात किंवा सभेत आम्हाला खाली पाडू नकोस; आधीच मला दुसऱ्याकडे सोडू नकोस.
12.3.47
अहं पचाम्यहं ददामि ममेदु कर्मन् करुणेऽधि जाया ।
कौमारो लोको अजनिष्ट पुत्रोऽन्वारभेथां वय उत्तरावत् ॥ १२.३.४७ ॥
मी शिजवतो, मी देतो; माझ्याच कर्मात, हे करुणामयी, पत्नी माझ्यावर अवलंबून आहे. कौमार लोकात पुत्र जन्मला; तुम्ही दोघे उत्तर आयुष्य मिळवा.
12.3.48
न किल्बिषमत्र नाधारो अस्ति न यन् मित्रैः समममान एति ।
अनूनं पात्रं निहितं न एतत्पक्तारं पक्वः पुनरा विशाति ॥ १२.३.४८ ॥
येथे दोष नाही, आधारही नाही; मित्रांसोबत समान वाटल्याशिवाय काहीही जात नाही. हे पूर्ण पात्र आमच्यासाठी ठेवले आहे; शिजलेले अन्न पुन्हा शिजवणाऱ्यात प्रवेश करते.
12.3.49
प्रियं प्रियाणां कृणवाम तमस्ते यन्तु यतमे द्विषन्ति ।
धेनुरनड्वान् वयोवय आयदेव पौरुषेयमप मृत्युं नुदन्तु ॥ १२.३.४९ ॥
प्रियांमध्ये प्रिय आम्ही प्रिय करतो; जे आमचा द्वेष करतात ते तिकडे जावोत. धेनू आणि बैल, प्रत्येक आयुष्यासह येऊन, मनुष्यापासून मृत्यू दूर करोत.
12.3.50
समग्नयः विदुरन्यो अन्यं य ओषधीः सचते यश्च सिन्धून् ।
यावन्तो देवा दिव्यातपन्ति हिरण्यं ज्योतिः पचतो बभूव ॥ १२.३.५० ॥
अग्नी एकमेकांना ओळखतात; औषधी आणि नद्यांशी जो संलग्न होतो; आकाशात जितके देव तपतात - शिजवणाऱ्याचा प्रकाश सुवर्णमय झाला.
12.3.51
एषा त्वचां पुरुषे सं बभूवानग्नाः सर्वे पशवो ये अन्ये ।
क्षत्रेणात्मानं परि धापयाथोऽमोतं वासो मुखमोदनस्य ॥ १२.३.५१ ॥
हे पुरुषात त्वचा म्हणून एकत्र झाले आहे; इतर सर्व पशूही नग्न नाहीत. बलाने आपल्या आत्म्याला सभोवती गुंडाळा; ओदनाचे तोंड अविनाशी वस्त्राने झाका.
12.3.52
यदक्षेषु वदा यत्समित्यां यद्वा वदा अनृतं वित्तकाम्या ।
समानं तन्तुमभि सम्वसानौ तस्मिन्त्सर्वं शमलं सादयाथः ॥ १२.३.५२ ॥
फासेच्या खेळात तू जे बोलतोस, सभेत जे बोलतोस, किंवा धनलोभाने जे असत्य बोलतोस — एकाच धाग्याला वेढलेले तुम्ही दोघे ती सर्व मलिनता त्यात ठेवता.
12.3.53
वर्षं वनुष्वापि गच्छ देवांस्त्वचो धूमं पर्युत्पातयासि ।
विश्वव्यचा घृतपृष्ठो भविष्यन्त्सयोनिर्लोकमुप याह्येतम् ॥ १२.३.५३ ॥
पर्जन्य दे; देवांकडेही जा. त्वचेतून धूर सभोवती वर उडव. सर्वव्यापी, पाठीवर तूप असलेला होऊन, एकाच उगमाचा होऊन या लोकाला पोहोच.
12.3.54
तन्वं स्वर्गो बहुधा वि चक्रे यथा विद आत्मन्न् अन्यवर्णाम् ।
अपाजैत्कृष्णां रुशतीं पुनानो या लोहिनी तां ते अग्नौ जुहोमि ॥ १२.३.५४ ॥
स्वर्गाने शरीर अनेक प्रकारे विभागले; आत्म्यात वेगळ्या वर्णाचे जाणावे म्हणून. शुद्ध करताना त्याने काळी आणि चमकणारी दूर घालवली; जी लोहिनी आहे, ती तुझ्यासाठी अग्नीत मी आहुती देतो.
12.3.55
प्राच्यै त्वा दिशेऽग्नयेऽधिपतयेऽसिताय रक्षित्र आदित्यायेषुमते ।
एतं परि दद्मस्तं नो गोपायतास्माकमैतोः ।
दिष्टं नो अत्र जरसे नि नेषज्जरा मृत्यवे परि णो ददात्वथ पक्वेन सह सं भवेम ॥ १२.३.५५ ॥
पूर्व दिशेसाठी, अग्नीसाठी, अधिपती असितासाठी, रक्षक आदित्यासाठी, बाणधारी असलेल्यासाठी मी तुला अर्पण करतो. याला आम्ही सभोवती देतो; आमच्या येण्या-जाण्यात त्याने आमचे रक्षण करावे. येथे आमचे नेमलेले आयुष्य वार्धक्यापर्यंत असो; वार्धक्याने आम्हाला मृत्यूकडे नेऊ नये, मग पक्वतेसह आम्ही एकत्र राहू.
12.3.56
दक्षिणायै त्वा दिश इन्द्रायाधिपतये तिरश्चिराजये रक्षित्रे यमायेषुमते ।
एतं परि दद्मस्तं नो गोपायतास्माकमैतोः ।
दिष्टं नो अत्र जरसे नि नेषज्जरा मृत्यवे परि णो ददात्वथ पक्वेन सह सं भवेम ॥ १२.३.५६ ॥
दक्षिण दिशेसाठी, इंद्रासाठी, अधिपती तिरश्चिराजीसाठी, रक्षक यमासाठी, बाणधारी असलेल्यासाठी मी तुला अर्पण करतो. याला आम्ही सभोवती देतो; आमच्या येण्या-जाण्यात त्याने आमचे रक्षण करावे. येथे आमचे नेमलेले आयुष्य वार्धक्यापर्यंत असो; वार्धक्याने आम्हाला मृत्यूकडे नेऊ नये, मग पक्वतेसह आम्ही एकत्र राहू.
12.3.57
प्रतीच्यै त्वा दिशे वरुणायाधिपतये पृदाकवे रक्षित्रेऽन्नायेषुमते ।
एतं परि दद्मस्तं नो गोपायतास्माकमैतोः ।
दिष्टं नो अत्र जरसे नि नेषज्जरा मृत्यवे परि णो ददात्वथ पक्वेन सह सं भवेम ॥ १२.३.५७ ॥
पश्चिम दिशेसाठी, वरुणासाठी, अधिपती पृदाकूसाठी, रक्षक अन्नासाठी, बाणधारी असलेल्यासाठी मी तुला अर्पण करतो. याला आम्ही सभोवती देतो; आमच्या येण्या-जाण्यात त्याने आमचे रक्षण करावे. येथे आमचे नेमलेले आयुष्य वार्धक्यापर्यंत असो; वार्धक्याने आम्हाला मृत्यूकडे नेऊ नये, मग पक्वतेसह आम्ही एकत्र राहू.
12.3.58
उदीच्यै त्वा दिशे सोमायाधिपतये स्वजाय रक्षित्रेऽशन्या इषुमत्यै ।
एतं परि दद्मस्तं नो गोपायतास्माकमैतोः ।
दिष्टं नो अत्र जरसे नि नेषज्जरा मृत्यवे परि णो ददात्वथ पक्वेन सह सं भवेम ॥ १२.३.५८ ॥
उत्तर दिशेसाठी, सोमाच्या अधिपत्याखाली, स्वयंजात व रक्षक असलेल्यासाठी, अशनी आणि इषुमतीसाठी आम्ही तुला अर्पण करतो. याला आम्ही सभोवती ठेवतो; आमच्या प्रवासापासून आमचे रक्षण कर. येथे आमच्यासाठी ठरलेली जरा आम्हाला जीर्णतेकडे नेवो; जरा आम्हाला मृत्यूच्या स्वाधीन न करता, परिपक्वतेसह आम्हाला ठेवो.
12.3.59
ध्रुवायै त्वा दिशे विष्णवेऽधिपतये कल्माषग्रीवाय रक्षित्र ओषधीभ्य इषुमतीभ्यः ।
एतं परि दद्मस्तं नो गोपायतास्माकमैतोः ।
दिष्टं नो अत्र जरसे नि नेषज्जरा मृत्यवे परि णो ददात्वथ पक्वेन सह सं भवेम ॥ १२.३.५९ ॥
स्थिर दिशेसाठी, विष्णूच्या अधिपत्याखाली, कल्माषग्रीवाच्या रक्षणासाठी, इषुमती औषधींसाठी आम्ही तुला अर्पण करतो. याला आम्ही सभोवती ठेवतो; आमच्या प्रवासापासून आमचे रक्षण कर. येथे आमच्यासाठी ठरलेली जरा आम्हाला जीर्णतेकडे नेवो; जरा आम्हाला मृत्यूच्या स्वाधीन न करता, परिपक्वतेसह आम्हाला ठेवो.
12.3.60
ऊर्ध्वायै त्वा दिशे बृहस्पतयेऽधिपतये श्वित्राय रक्षित्रे वर्षायेषुमते ।
एतं परि दद्मस्तं नो गोपायतास्माकमैतोः ।
दिष्टं नो अत्र जरसे नि नेषज्जरा मृत्यवे परि णो ददात्वथ पक्वेन सह सं भवेम ॥ १२.३.६० ॥
ऊर्ध्व दिशेसाठी, बृहस्पतीच्या अधिपत्याखाली, श्वित्राच्या रक्षणासाठी, इषुमती पर्जन्यासाठी आम्ही तुला अर्पण करतो. याला आम्ही सभोवती ठेवतो; आमच्या प्रवासापासून आमचे रक्षण कर. येथे आमच्यासाठी ठरलेली जरा आम्हाला जीर्णतेकडे नेवो; जरा आम्हाला मृत्यूच्या स्वाधीन न करता, परिपक्वतेसह आम्हाला ठेवो.