ଅଥର୍ବବେଦ · ସୂକ୍ତ 12.4
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.4.1
ददामीत्येव ब्रूयादनु चैनामभुत्सत ।
वशां ब्रह्मभ्यो याचद्भ्यस्तत्प्रजावदपत्यवत् ॥ १२.४.१ ॥
ମୁଁ ଦିଏ — ଏହା କହିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ପରେ ତାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଯାଚନା କରୁଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ବଶା (ଗାଈ) ଦେବା ଉଚିତ; ତାହା ସନ୍ତାନସହିତ ହୁଏ।
12.4.2
प्रजया स वि क्रीणीते पशुभिश्चोप दस्यति ।
य आर्षेयेभ्यो याचद्भ्यो देवानां गां न दित्सति ॥ १२.४.२ ॥
ସେ ସନ୍ତାନ ଦ୍ୱାରା ନିଜକୁ ମୁକ୍ତ କରେ ଏବଂ ପଶୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହୁଏ — ଯାଚନା କରୁଥିବା ଆର୍ଷେୟ (ଋଷିବଂଶୀୟ) ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଦେବତାଙ୍କ ଗାଈ ଦେବାକୁ ଯିଏ ଇଚ୍ଛା କରେ ନାହିଁ।
12.4.3
कूटयास्य सं शीर्यन्ते श्लोणया काटमर्दति ।
बण्डया दह्यन्ते गृहाः काणया दीयते स्वम् ॥ १२.४.३ ॥
ତାର କୂଟା (ବଙ୍କା) ଦ୍ୱାରା ତାର ସମ୍ପତ୍ତି ନଷ୍ଟ ହୁଏ; ଶ୍ଲୋଣା (ଖଞ୍ଜ) ଦ୍ୱାରା ସେ ଗର୍ତ୍ତ ଖୋଳେ; ବଣ୍ଡା (ବନ୍ଧ୍ୟା) ଦ୍ୱାରା ଘର ଜଳେ; କାଣା (ଏକ ଆଖି) ଦ୍ୱାରା ନିଜ ସମ୍ପତ୍ତି ଦିଆଯାଏ।
12.4.4
विलोहितो अधिष्ठानाच्छक्नो विन्दति गोपतिम् ।
तथा वशायाः संविद्यं दुरदभ्ना ह्युच्यसे ॥ १२.४.४ ॥
ଲାଲ ଶକ୍ନ (କୀଟ) ନିଜ ସ୍ଥାନରୁ ଗୋପତିଙ୍କୁ (ଗାଈ ମାଲିକଙ୍କୁ) ପାଏ; ସେହିପରି ବଶାର ପରିଚୟ ଅଛି — କାରଣ ତୁମେ ଦୁରଦଭ୍ନା (ସହଜରେ ପ୍ରତାରିତ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ) ବୋଲି କୁହାଯାଉଛ।
12.4.5
पदोरस्या अधिष्ठानाद्विक्लिन्दुर्नाम विन्दति ।
अनामनात्सं शीर्यन्ते या मुखेनोपजिघ्रति ॥ १२.४.५ ॥
ତାର ପାଦର ସ୍ଥାନରୁ ବିକ୍ଲିନ୍ଦୁ ନାମକ (ଜୀବ) ପାଏ; ଅନାମନ (ନ ନଇଁବା) ଦ୍ୱାରା ନଷ୍ଟ ହୁଏ — ଯେ ମୁଖରେ ସୁଙ୍ଘେ।
12.4.6
यो अस्याः कर्णावास्कुनोत्या स देवेषु वृश्चते ।
लक्ष्म कुर्व इति मन्यते कनीयः कृणुते स्वम् ॥ १२.४.६ ॥
ଯିଏ ତାର କାନ କାଟେ, ସେ ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କଟାଯାଏ; "ମୁଁ ଚିହ୍ନ କରୁଛି" ବୋଲି ଭାବେ — ନୀଚ ହୋଇ ନିଜର (କ୍ଷତି) କରେ।
12.4.7
यदस्याः कस्मै चिद्भोगाय बालान् कश्चित्प्रकृन्तति ।
ततः किशोरा म्रियन्ते वत्सांश्च घातुको वृकः ॥ १२.४.७ ॥
ଯଦି କେହି କୌଣସି ଭୋଗ ପାଇଁ ଏହାର ବାଛୁରୀମାନଙ୍କୁ କାଟେ, ତେବେ ଯୁବକମାନେ ମରନ୍ତି; ଏବଂ ଘାତକ ନେକଡ଼ିଆ ବାଛୁରୀମାନଙ୍କୁ (ମାରେ)।
12.4.8
यदस्या गोपतौ सत्या लोम ध्वाङ्क्षो अजीहिडत् ।
ततः कुमारा म्रियन्ते यक्ष्मो विन्दत्यनामनात् ॥ १२.४.८ ॥
ଗୋପତିଙ୍କ ପାଖରେ ଥିବାବେଳେ ଏହାର ରୋମକୁ କାଉ କ୍ରୋଧରେ ହଲାଇଲେ, ତେବେ କୁମାରମାନେ ମରନ୍ତି; ଯେ ନତ ହୁଏ ନାହିଁ ତାକୁ ଯକ୍ଷ୍ମା ଧରେ।
12.4.9
यदस्याः पल्पूलनं शकृद्दासी समस्यति ।
ततोऽपरूपं जायते तस्मादव्येष्यदेनसः ॥ १२.४.९ ॥
ଦାସୀ ଏହାର ପଲ୍ପୂଲନ (ଗୋବର-ମନ୍ଥନ) ଗୋବର ସହିତ ମିଶାଏ, ତେବେ ବିକୃତି ଜନ୍ମେ; ତେଣୁ ସେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହେବ ନାହିଁ।
12.4.10
जायमानाभि जायते देवान्त्सब्राह्मणान् वशा ।
तस्माद्ब्रह्मभ्यो देयैषा तदाहुः स्वस्य गोपनम् ॥ १२.४.१० ॥
ଜନ୍ମନ୍ତି ବଶା ଦେବତା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ସହିତ ଜନ୍ମେ; ତେଣୁ ଏହାକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ; ଏହାକୁ ନିଜ ରକ୍ଷା କୁହାଯାଏ।
12.4.11
य एनां वनिमायन्ति तेषां देवकृता वशा ।
ब्रह्मज्येयं तदब्रुवन् य एनां निप्रियायते ॥ १२.४.११ ॥
ଭିକ୍ଷା ପାଇଁ ଯେଉଁମାନେ ଏହାପାଖକୁ ଆସନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବଶା ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟ; ଯେ ଏହାର ଅପବ୍ୟବହାର କରେ ତାକୁ ସେମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣ-ହିଂସା କହିଲେ।
12.4.12
य आर्षेयेभ्यो याचद्भ्यो देवानां गां न दित्सति ।
आ स देवेषु वृश्चते ब्राह्मणानां च मन्यवे ॥ १२.४.१२ ॥
ଯାଚନା କରୁଥିବା ଆର୍ଷେୟମାନଙ୍କୁ ଦେବତାଙ୍କ ଗାଈ ଦେବାକୁ ଯେ ଇଚ୍ଛା କରେ ନାହିଁ, ସେ ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କଟାଯାଏ; ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ କ୍ରୋଧର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହୁଏ।
12.4.13
यो अस्य स्याद्वशाभोगो अन्यामिछेत तर्हि सः ।
हिंस्ते अदत्ता पुरुषं याचितां च न दित्सति ॥ १२.४.१३ ॥
ଯେ ଏହି ବଶାର ଭୋଗୀ ହୁଏ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଏକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ତେବେ ସେ ତାକୁ ଆଘାତ କରେ; ଯାଚିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ଦିଏ ନାହିଁ, ତାକୁ ମଧ୍ୟ ସେ ଆଘାତ କରେ।
12.4.14
यथा शेवधिर्निहितो ब्राह्मणानां तथा वशा ।
तामेतदछायन्ति यस्मिन् कस्मिंश्च जायते ॥ १२.४.१४ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କର ଲୁଚାଯାଇଥିବା ଧନ ପରି ବଶା ଅଛି; ଯେଉଁଠି ସେ ଜନ୍ମେ, ସେହିକୁ ସେମାନେ ଯତ୍ନ କରନ୍ତି।
12.4.15
स्वमेतदछायन्ति यद्वशां ब्राह्मणा अभि ।
यथैनान् अन्यस्मिन् जिनीयादेवास्या निरोधनम् ॥ १२.४.१५ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ବଶାକୁ ନିଜର ବୋଲି ଭାବି ତା ନିକଟକୁ ଯାଆନ୍ତି; ଦେବତାମାନେ ତା ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ଉପରେ ଜୟ ଦେନ୍ତୁ।
12.4.16
चरेदेवा त्रैहायणादविज्ञातगदा सती ।
वशां च विद्यान् नारद ब्राह्मणास्तर्ह्येष्याः ॥ १२.४.१६ ॥
ହେ ଦେବତାଗଣ, ତିନି ବର୍ଷ ବୟସର ବାଛୁରିରୁ ରୋଗ-ଅଜ୍ଞାତ ବଶା ବିଚରଣ କରୁ; ହେ ନାରଦ, ବଶାକୁ ଜାଣ; ତେବେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ତା ନିକଟକୁ ଯାଆନ୍ତୁ।
12.4.17
य एनामवशामाह देवानां निहितं निधिम् ।
उभौ तस्मै भवाशर्वौ परिक्रम्येषुमस्यतः ॥ १२.४.१७ ॥
ଯେ ଏହାକୁ ଅବଶା କହେ, ସେ ଦେବତାଙ୍କ ଲୁଚାଯାଇଥିବା ନିଧିକୁ (ଅପମାନ କରେ); ତା ଚାରିପଟେ ଘୂରି ଭବ ଏବଂ ଶର୍ବ ଦୁହେଁ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କରନ୍ତି।
12.4.18
यो अस्या ऊधो न वेदाथो अस्या स्तनान् उत ।
उभयेनैवास्मै दुहे दातुं चेदशकद्वशाम् ॥ १२.४.१८ ॥
ଯେ ତାର ଆଉଁଳ ଓ ସ୍ତନ ଜାଣେ ନାହିଁ, ତାକୁ ଯଦି ବଶା ଦେବାକୁ ସମର୍ଥ ହୁଏ, ଦୁଇଟିରୁ ହିଁ ଦୁଗ୍ଧ ଦିଏ।
12.4.19
दुरदभ्नैनमा शये याचितां च न दित्सति ।
नास्मै कामाः समृध्यन्ते यामदत्त्वा चिकीर्षति ॥ १२.४.१९ ॥
ଅଜେୟା ସେ ତାକୁ ପଡ଼ାଇ ଦିଏ, ଯେ ମାଗିବାରେ ମଧ୍ୟ ଦେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ ନାହିଁ। ଦାନ ନ ଦେଇ ଯାହା କରିବାକୁ ଚାହେଁ, ତା'ର କାମନା ସଫଳ ହୁଏ ନାହିଁ।
12.4.20
देवा वशामयाचन् मुखं कृत्वा ब्राह्मणम् ।
तेषां सर्वेषामददद्धेडं न्येति मानुषः ॥ १२.४.२० ॥
ଦେବତାମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ମୁଖ କରି ବଶା (ବନ୍ଧ୍ୟା ଗାଈ) ମାଗିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଯେ ଦିଏ, ମନୁଷ୍ୟ ହେଡ (କ୍ରୋଧ)ର ତଳେ ପଡ଼େ।
12.4.21
हेडं पशूनां न्येति ब्राह्मणेभ्योऽददद्वशाम् ।
देवानां निहितं भागं मर्त्यश्चेन् निप्रियायते ॥ १२.४.२१ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ବଶା ଗାଈ ଦିଏ, ସେ ପଶୁମାନଙ୍କର ହେଡ ତଳେ ପଡ଼େ। ଦେବତାଙ୍କ ନିହିତ ଭାଗ ମର୍ତ୍ୟ ଯଦି ଅପ୍ରିୟ ହୁଏ...
12.4.22
यदन्ये शतं याचेयुर्ब्राह्मणा गोपतिं वशाम् ।
अथैनां देवा अब्रुवन्न् एवं ह विदुषो वशा ॥ १२.४.२२ ॥
ଅନ୍ୟ ଶହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଗୋପତିଙ୍କଠାରୁ ବଶା ମାଗିଲେ, ଦେବତାମାନେ ତାକୁ କହିଲେ — "ଏହିପରି ବଶା ବିଦ୍ୱାନଙ୍କର ହୁଏ।"
12.4.23
य एवं विदुषेऽदत्त्वाथान्येभ्यो ददद्वशाम् ।
दुर्गा तस्मा अधिष्ठाने पृथिवी सहदेवता ॥ १२.४.२३ ॥
ଯେ ଏହିପରି ବିଦ୍ୱାନଙ୍କୁ ନ ଦେଇ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ବଶା ଦିଏ, ତା'ର ବାସସ୍ଥାନରେ ପୃଥିବୀ ଦେବତାଙ୍କ ସହିତ ଦୁର୍ଗମ ହୁଏ।
12.4.24
देवा वशामयाचन् यस्मिन्न् अग्रे अजायत ।
तामेतां विद्यान् नारदः सह देवैरुदाजत ॥ १२.४.२४ ॥
ଦେବତାମାନେ ବଶାଙ୍କୁ ମାଗିଲେ — ଯେ ଆଦିରେ ଜନ୍ମିଥିଲେ। ବିଦ୍ୱାନ ନାରଦ ତାଙ୍କୁ ଦେବତାଙ୍କ ସହିତ ଉପରକୁ ନେଇଗଲେ।
12.4.25
अनपत्यमल्पपशुं वशा कृणोति पूरुषम् ।
ब्राह्मणैश्च याचितामथैनां निप्रियायते ॥ १२.४.२५ ॥
ବଶା ଅପୁତ୍ର ଓ ଅଳ୍ପ ପଶୁଧନ ଥିବା ପୁରୁଷକୁ କରେ; ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯାଚିତ ହେଲେ ସେ ତାହାର ପ୍ରିୟ ହୁଏ।
12.4.26
अग्नीषोमाभ्यां कामाय मित्राय वरुणाय च ।
तेभ्यो याचन्ति ब्राह्मणास्तेष्वा वृश्चतेऽददत् ॥ १२.४.२६ ॥
ଅଗ୍ନି ଓ ସୋମ, କାମ, ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣଙ୍କ ପାଇଁ; ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସେମାନଙ୍କଠାରୁ ଯାଚନା କରନ୍ତି; ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦାତା (ନିଜର ଅଂଶ) କାଟି ଦିଏ।
12.4.27
यावदस्या गोपतिर्नोपशृणुयादृचः स्वयम् ।
चरेदस्य तावद्गोषु नास्य श्रुत्वा गृहे वसेत् ॥ १२.४.२७ ॥
ଏହି ବଶାର ଋକ୍ମାନଙ୍କୁ ଗୋପତି ନିଜେ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନ ଶୁଣେ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ଗୋରୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଚରଣ କରୁ; ସେଗୁଡ଼ିକ ଶୁଣି ଘରେ ରହିବ ନାହିଁ।
12.4.28
यो अस्या ऋच उपश्रुत्याथ गोष्वचीचरत् ।
आयुश्च तस्य भूतिं च देवा वृश्चन्ति हीडिताः ॥ १२.४.२८ ॥
ଏହି ବଶାର ଋକ୍ ଶୁଣି ମଧ୍ୟ ଯେ ଗୋରୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୁଲେ, ଦେବତାମାନେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ତାହାର ଆୟୁ ଓ ସମୃଦ୍ଧି କାଟି ଦିଅନ୍ତି।
12.4.29
वशा चरन्ती बहुधा देवानां निहितो निधिः ।
आविष्कृणुष्व रूपाणि यदा स्थाम जिघांसति ॥ १२.४.२९ ॥
ବଶା ଅନେକ ରୂପରେ ବିଚରଣ କରେ; ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ନିହିତ ନିଧି। ସେ ହତ୍ୟା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କଲେ, ତୁମ ରୂପସମୂହ ପ୍ରକାଶ କର।
12.4.30
आविरात्मानं कृणुते यदा स्थाम जिघांसति ।
अथो ह ब्रह्मभ्यो वशा याञ्च्याय कृणुते मनः ॥ १२.४.३० ॥
ସେ ହତ୍ୟା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କଲେ ନିଜକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ; ତାପରେ ବଶା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯାଚିତ ହେବା ପାଇଁ ନିଜ ମନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ।
12.4.31
मनसा सं कल्पयति तद्देवामपि गच्छति ।
ततो ह ब्रह्माणो वशामुपप्रयन्ति याचितुम् ॥ १२.४.३१ ॥
ମନରେ ସଂକଳ୍ପ କଲେ ତାହା ଦେବତାଙ୍କ ପାଖରେ ମଧ୍ୟ ପହଞ୍ଚେ। ତା'ପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ବଶାକୁ ଯାଚିବା ପାଇଁ ତା ନିକଟକୁ ଆସନ୍ତି।
12.4.32
स्वधाकारेण पितृभ्यो यज्ञेन देवताभ्यः ।
दानेन राजन्यो वशाया मातुर्हेडं न गच्छति ॥ १२.४.३२ ॥
ସ୍ୱଧାକାରରେ ପିତୃମାନଙ୍କୁ, ଯଜ୍ଞରେ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ, ଓ ଦାନରେ ରାଜନ୍ୟ ବଶାର ମାତାଙ୍କ କ୍ରୋଧକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ।
12.4.33
वशा माता राजन्यस्य तथा संभूतमग्रशः ।
तस्या आहुरनर्पणं यद्ब्रह्मभ्यः प्रदीयते ॥ १२.४.३३ ॥
ବଶା ରାଜନ୍ୟଙ୍କ ମାତା; ସେହିପରି ସେ ପ୍ରଥମେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଯାହା ଦିଆଯାଏ ତାହା ତାଙ୍କ ପାଇଁ 'ଅନର୍ପଣ' (ନ ଦେବା) ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
12.4.34
यथाज्यं प्रगृहीतमालुम्पेत्स्रुचो अग्नये ।
एवा ह ब्रह्मभ्यो वशामग्नय आ वृश्चतेऽददत् ॥ १२.४.३४ ॥
ସ୍ରୁବରୁ ଅଗ୍ନି ପାଇଁ ନିଆଯାଇଥିବା ଘିଅ ଯେପରି ଝରିପଡ଼େ, ସେପରି ଯେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ବଶା ଦିଏ, ସେ ଅଗ୍ନି ପାଇଁ (ଯଜ୍ଞରୁ) କଟି ଯାଏ।
12.4.35
पुरोडाशवत्सा सुदुघा लोकेऽस्मा उप तिष्ठति ।
सास्मै सर्वान् कामान् वशा प्रददुषे दुहे ॥ १२.४.३५ ॥
ପୁରୋଡାଶକୁ ବାଛୁରି କରିଥିବା, ସହଜରେ ଦୁଧ ଦେଉଥିବା ବଶା ଏ ଲୋକରେ ତାର ନିକଟରେ ଠିଆ ହୁଏ। ସେ ଦାତା ପାଇଁ ସମସ୍ତ କାମନା ଦୁହେ।
12.4.36
सर्वान् कामान् यमराज्ये वशा प्रददुषे दुहे ।
अथाहुर्नारकं लोकं निरुन्धानस्य याचिताम् ॥ १२.४.३६ ॥
ଯମରାଜ୍ୟରେ ବଶା ଦାତା ପାଇଁ ସମସ୍ତ କାମନା ଦୁହେ। ତାପରେ କୁହାଯାଏ ଯେ ଯାଚକଙ୍କୁ ରୋକୁଥିବା ଲୋକ ପାଇଁ ନାରକ ଲୋକ ଅଛି।
12.4.37
प्रवीयमाना चरति क्रुद्धा गोपतये वशा ।
वेहतं मा मन्यमानो मृत्योः पाशेषु बध्यताम् ॥ १२.४.३७ ॥
ଗୋପତି ପାଇଁ କ୍ରୋଧରେ ତଡ଼ାଯାଇ ବଶା ବୁଲେ। ମୋତେ ବେହତ ଭାବୁଥିବା ଲୋକ ମୃତ୍ୟୁ ପାଶରେ ବନ୍ଧା ହେଉ।
12.4.38
यो वेहतं मन्यमानोऽमा च पचते वशाम् ।
अप्यस्य पुत्रान् पौत्रांश्च याचयते बृहस्पतिः ॥ १२.४.३८ ॥
ମୋତେ ବେହତ ଭାବି ଯେ କଞ୍ଚା ସହ ବଶାକୁ ରାନ୍ଧେ, ତା ପୁଅ ଓ ନାତି ଭିକ୍ଷା କରନ୍ତୁ ବୋଲି ବୃହସ୍ପତି କରନ୍ତୁ।
12.4.39
महदेषाव तपति चरन्ती गोषु गौरपि ।
अथो ह गोपतये वशाददुषे विषं दुहे ॥ १२.४.३९ ॥
ଏହି ବଶା ଗାଈମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୁଲି ଅତ୍ୟଧିକ ତପ୍ତ ହୁଏ; ଗୋପତି ପାଇଁ ବଶା ଦାନକାରୀକୁ ସେ ବିଷ ଦୋହନ କରେ।
12.4.40
प्रियं पशूनां भवति यद्ब्रह्मभ्यः प्रदीयते ।
अथो वशायास्तत्प्रियं यद्देवत्रा हविः स्यात् ॥ १२.४.४० ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଯାହା ଦିଆଯାଏ ତାହା ପଶୁମାନଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ; ଏବଂ ବଶାକୁ ପ୍ରିୟ ତାହା ଯାହା ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ହବି ହୁଏ।
12.4.41
या वशा उदकल्पयन् देवा यज्ञादुदेत्य ।
तासां विलिप्त्यं भीमामुदाकुरुत नारदः ॥ १२.४.४१ ॥
ଦେବତାମାନେ ଯଜ୍ଞରୁ ଉଠି ପାଣି ପରି କରିଥିବା ବଶାମାନଙ୍କର ଭୟଙ୍କର ଲେପ ନାରଦ ଉପରକୁ ଉଠାଇଲେ।
12.4.42
तां देवा अमीमांसन्त वशेया३ अवशेति ।
तामब्रवीन् नारद एषा वशानां वशतमेति ॥ १२.४.४२ ॥
ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କ ବିଷୟରେ ବିଚାର କଲେ — 'ଏ ବଶା ନା ଅବଶା?' ନାରଦ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ — 'ଏ ବଶାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବଶା।'
12.4.43
कति नु वशा नारद यास्त्वं वेत्थ मनुष्यजाः ।
तास्त्वा पृच्छामि विद्वांसं कस्या नाश्नीयादब्राह्मणः ॥ १२.४.४३ ॥
ନାରଦ, ମନୁଷ୍ୟଜାତ ବଶା କେତେ ଜାଣୁଛ କି? ଜ୍ଞାନୀ, ତୁମକୁ ପଚାରୁଛି: କେଉଁ ବଶା ଅବ୍ରାହ୍ମଣ ଖାଇବ ନାହିଁ?
12.4.44
विलिप्त्या बृहस्पते या च सूतवशा वशा ।
तस्या नाश्नीयादब्राह्मणो य आशंसेत भूत्याम् ॥ १२.४.४४ ॥
ହେ ବୃହସ୍ପତି, ବିଲିପ୍ତୀ ଓ ସୂତବଶା ବଶା — ସମୃଦ୍ଧି ଆଶା କରୁଥିବା ଅବ୍ରାହ୍ମଣ ତାହା ଖାଇବ ନାହିଁ।
12.4.45
नमस्ते अस्तु नारदानुष्ठु विदुषे वशा ।
कतमासां भीमतमा यामदत्त्वा पराभवेत् ॥ १२.४.४५ ॥
ନାରଦ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର; ଜ୍ଞାନୀ ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ — ବଶାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କେଉଁଟି ସବୁଠାରୁ ଭୟଙ୍କର, ଯାହା ଦାନ ନ କଲେ ମଣିଷ ନଷ୍ଟ ହୁଏ?
12.4.46
विलिप्ती या बृहस्पतेऽथो सूतवशा वशा ।
तस्या नाश्नीयादब्राह्मणो य आशंसेत भूत्याम् ॥ १२.४.४६ ॥
ହେ ବୃହସ୍ପତି, ବିଲିପ୍ତୀ ଓ ସୂତବଶା ବଶା — ସମୃଦ୍ଧି ଆଶା କରୁଥିବା ଅବ୍ରାହ୍ମଣ ତାହା ଖାଇବ ନାହିଁ।
12.4.47
त्रीणि वै वशाजातानि विलिप्ती सूतवशा वशा ।
ताः प्र यच्छेद्ब्रह्मभ्यः सोऽनाव्रस्कः प्रजापतौ ॥ १२.४.४७ ॥
ବଶାଠାରୁ ଜାତ ତିନୋଟି — ବିଲିପ୍ତୀ, ସୂତବଶା, ବଶା; ଏଗୁଡ଼ିକ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଦେଲେ ସେ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ଠାରେ ଅକ୍ଷତ ରହେ।
12.4.48
एतद्वो ब्राह्मणा हविरिति मन्वीत याचितः ।
वशां चेदेनं याचेयुर्या भीमाददुषो गृहे ॥ १२.४.४८ ॥
'ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଏହା ତୁମମାନଙ୍କ ହବିଃ' ଏହିପରି ଯାଚିତ ହେଲେ ଚିନ୍ତା କରିବ; ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ବଶା ଯାଚିଲେ, ଭୟଙ୍କର ବଶା ଦେଇଥିବା ଘରୁ ତାହା ଦେବ।
12.4.49
देवा वशां पर्यवदन् न नोऽदादिति हीडिताः ।
एताभिर्ऋग्भिर्भेदं तस्माद्वै स पराभवत् ॥ १२.४.४९ ॥
ଦେବତାମାନେ ବଶାକୁ ନିନ୍ଦା କଲେ—"ସେ ଆମକୁ ଦେଲା ନାହିଁ" ବୋଲି; କ୍ରୋଧରେ ଏହି ଋକ୍ମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭେଦକୁ (ଦଣ୍ଡ ଦେଲେ); ତେଣୁ ସେ ପରାଜିତ ହେଲା।
12.4.50
उतैनां भेदो नाददाद्वशामिन्द्रेण याचितः ।
तस्मात्तं देवा आगसोऽवृश्चन्न् अहमुत्तरे ॥ १२.४.५० ॥
ଏବଂ ଭେଦ ଏହି ବଶାକୁ ଦେଲା ନାହିଁ, ଇନ୍ଦ୍ର ମାଗିଥିବା ସମୟରେ ମଧ୍ୟ; ତେଣୁ ଦେବତାମାନେ ତାକୁ ଅପରାଧରୁ ପୃଥକ କଲେ — (ପରବର୍ତ୍ତୀ ଋକ୍ମାନଙ୍କରେ) 'ମୁଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ'।
12.4.51
ये वशाया अदानाय वदन्ति परिरापिणः ।
इन्द्रस्य मन्यवे जाल्मा आ वृश्चन्ते अचित्त्या ॥ १२.४.५१ ॥
ବଶାକୁ ନ ଦେବା ପାଇଁ ଯେଉଁମାନେ ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ କ୍ରୋଧରେ, ଅଜ୍ଞାନରୁ, ଦୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଛିନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।
12.4.52
ये गोपतिं पराणीयाथाहुर्मा ददा इति ।
रुद्रस्यास्तां ते हेतीं परि यन्त्यचित्त्या ॥ १२.४.५२ ॥
ଗୋପତିଙ୍କୁ (ବଶାକୁ) ଦୂରକୁ ନେଇ "ଦିଅ ନାହିଁ" ବୋଲି ଯେଉଁମାନେ କହନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଚାରିପାଖେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ଘୂରେ — ଅଜ୍ଞାନରୁ।
12.4.53
यदि हुतां यद्यहुताममा च पचते वशाम् ।
देवान्त्सब्राह्मणान् ऋत्वा जिह्मो लोकान् निर्ऋच्छति ॥ १२.४.५३ ॥
ବଶାକୁ ହୋମରେ ଅର୍ପଣ କଲେ ବା ନ କଲେ, କଞ୍ଚା ହିଁ ରାନ୍ଧେ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ସହିତ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଆଘାତ କରି, କୁଟିଳ ହୋଇ ଲୋକରୁ ପଡ଼େ।