अथर्ववेद · सूक्त 18.4
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
18.4.1
आ रोहत जनित्रीं जातवेदसः पितृयानैः सं व आ रोहयामि ।
अवाड्ढव्येषितो हव्यवाह ईजानं युक्ताः सुकृतां धत्त लोके ॥ १८.४.१ ॥
हे जातवेदा, तुझ्या जननीवर चढ; पितृयानांनी मी तुला वर चढवितो. हव्यवाहा, हव्याने पाठविलेल्या, यजमानाला जुंपलेल्यांसह सुकृतांच्या लोकात स्थापन कर.
18.4.2
देवा यज्ञमृतवः कल्पयन्ति हविः पुरोडाशं स्रुचो यज्ञायुधानि ।
तेभिर्याहि पथिभिर्देवयानैर्यैरीजानाः स्वर्गं यन्ति लोकम् ॥ १८.४.२ ॥
देव, ऋतू यज्ञ, हविष्य, पुरोडाश, स्रुवा आणि यज्ञायुधे सिद्ध करतात. ज्या देवयान मार्गांनी यजमान स्वर्गलोकास जातात त्या मार्गांनी तू जा.
18.4.3
ऋतस्य पन्थामनु पश्य साध्वङ्गिरसः सुकृतो येन यन्ति ।
तेभिर्याहि पथिभिः स्वर्गं यत्रादित्या मधु भक्षयन्ति तृतीये नाके अधि वि श्रयस्व ॥ १८.४.३ ॥
ऋताचा मार्ग नीट पाहा; ज्या मार्गाने सुकृत अंगिरस जातात. आदित्य मध खातात त्या स्वर्गाकडे त्या मार्गांनी जा; तिसऱ्या नाकात आश्रय घे.
18.4.4
त्रयः सुपर्णा उपरस्य मायू नाकस्य पृष्ठे अधि विष्टपि श्रिताः ।
स्वर्गा लोका अमृतेन विष्ठा इषमूर्जं यजमानाय दुह्राम् ॥ १८.४.४ ॥
तीन सुंदर पंखांचे पक्षी स्वर्गाच्या पाठीवर, वरच्या विष्टपात स्थित आहेत. अमृताने स्थिर झालेली स्वर्गलोके यजमानासाठी अन्न आणि बल दुहोत.
18.4.5
जुहूर्दाधार द्यामुपभृदन्तरिक्षं ध्रुवा दाधार पृथिवीं प्रतिष्ठाम् ।
ध्रुव आ रोह पृथिवीं विश्वभोजसमन्तरिक्षमुपभृदा क्रमस्व ।
प्रतीमां लोका घृतपृष्ठाः स्वर्गाः कामंकामं यजमानाय दुह्राम् ॥ १८.४.५ ॥
जुहू द्युलोकाला धारण करते, उपभृत अंतरिक्षाला धारण करते; ध्रुवा पृथ्वीला तिचा आधार म्हणून धारण करते. हे ध्रुव, पृथ्वीवर आरोहण कर; सर्वांना पोषण देणाऱ्या अंतरिक्षात, हे उपभृत, पुढे जा. घृतपृष्ठ हे लोक, स्वर्गलोक यजमानासाठी कामनेवर कामना दोहोत.
18.4.6
ध्रुव आ रोह पृथिवीं विश्वभोजसमन्तरिक्षमुपभृदा क्रमस्व ।
जुहु द्यां गच्छ यजमानेन साकं स्रुवेण वत्सेन दिशः प्रपीनाः सर्वा धुक्ष्वाहृण्यमानः ॥ १८.४.६ ॥
हे ध्रुव, पृथ्वीवर आरोहण कर; सर्वांना पोषण देणाऱ्या अंतरिक्षात, हे उपभृत, पुढे जा. हे जुहू, यजमानासह, स्रुव आणि वासरासह द्युलोकाकडे जा; आवाहन झाल्यावर दुधाने भरलेल्या सर्व दिशांना दोह.
18.4.7
तीर्थैस्तरन्ति प्रवतो महीरिति यज्ञकृतः सुकृतो येन यन्ति ।
अत्रादधुर्यजमानाय लोकं दिशो भूतानि यदकल्पयन्त ॥ १८.४.७ ॥
'तीर्थांद्वारे ते महान खोली ओलांडतात' — यज्ञ करणारे, सुकृत करणारे, ज्यांच्याद्वारे जातात. येथे त्यांनी यजमानासाठी एक लोक ठेवला, जेव्हा दिशा आणि प्राणी व्यवस्थित केले गेले.
18.4.8
अङ्गिरसामयनं पूर्वो अग्निरादित्यानामयनं गार्हपत्यो दक्षिणानामयनं दक्षिणाग्निः ।
महिमानमग्नेर्विहितस्य ब्रह्मणा समङ्गः सर्व उप याहि शग्मः ॥ १८.४.८ ॥
अंगिरसांचा मार्ग पूर्वाग्नी; आदित्यांचा मार्ग गार्हपत्य; दक्षिणांचा मार्ग दक्षिणाग्नी. ब्रह्माने विहित केलेल्या अग्नीच्या महिम्यासह, हे सर्वजण, एकत्र, कल्याणकारी होऊन जवळ या.
18.4.9
पूर्वो अग्निष्ट्वा तपतु शं पुरस्ताच्छं पश्चात्तपतु गार्हपत्यः ।
दक्षिणाग्निष्टे तपतु शर्म वर्मोत्तरतो मध्यतो अन्तरिक्षाद्दिशोदिशो अग्ने परि पाहि घोरात् ॥ १८.४.९ ॥
पूर्वेकडील अग्नी तुला तापवो, समोरून सुखाने; मागून गार्हपत्य तापवो. दक्षिणाग्नी तुला तापवो; उत्तर, मध्य, अंतरिक्ष, प्रत्येक दिशेतून आश्रय व कवच होवो. हे अग्नी, भयंकरापासून सभोवती रक्षण कर.
18.4.10
यूयमग्ने शंतमाभिस्तनूभिरीजानमभि लोकं स्वर्गम् ।
अश्वा भूत्वा पृष्टिवाहो वहाथ यत्र देवैः सधमादं मदन्ति ॥ १८.४.१० ॥
हे अग्नी, तुम्ही अत्यंत शुभ शरीरांनी यजमानाला स्वर्गलोकाकडे न्या. घोडे होऊन, पाठीवर वाहून, जिथे देव एकत्र आनंद करतात तिथे न्या.
18.4.11
शमग्ने पश्चात्तप शं पुरस्ताच्छमुत्तराच्छमधरात्तपैनम् ।
एकस्त्रेधा विहितो जातवेदः सम्यगेनं धेहि सुकृतामु लोके ॥ १८.४.११ ॥
हे अग्नी, मागून सुखाने तापव; समोरून सुखाने, उत्तरेकडून सुखाने, खालून सुखाने तापव. हे जातवेदस्, एकच असूनही तिहेरी रूपात स्थापित झालेल्या, याला पुण्यवंतांच्या लोकात नीट ठेव.
18.4.12
शमग्नयः समिद्धा आ रभन्तां प्राजापत्यं मेध्यं जातवेदसः ।
शृतं कृण्वन्त इह माव चिक्षिपन् ॥ १८.४.१२ ॥
नीट प्रज्वलित झालेले अग्नी जातवेदसाचा प्रजापतिसंबंधी पवित्र हविर्भाग स्वीकारोत. येथे शिजवलेला भाग करून मला खाली टाकू नकोस.
18.4.13
यज्ञ एति विततः कल्पमान ईजानमभि लोकं स्वर्गम् ।
तमग्नयः सर्वहुतं जुषन्तां प्राजापत्यं मेध्यं जातवेदसः ॥ १८.४.१३ ॥
विस्तारलेला यज्ञ सामर्थ्यवान होऊन यजमानाला स्वर्गलोकाकडे जातो. अग्नी ती सर्वाहुती आनंदाने स्वीकारोत — जातवेदसाचा प्रजापतिसंबंधी पवित्र भाग.
18.4.14
ईजानश्चितमारुक्षदग्निं नाकस्य पृष्ठाद्दिवमुत्पतिष्यन् ।
तस्मै प्र भाति नभसो ज्योतिषीमान्त्स्वर्गः पन्थाः सुकृते देवयानः ॥ १८.४.१४ ॥
यज्ञ करणारा वर ऊडण्यास सिद्ध होऊन नाकाच्या पाठीवरून अग्नीवर चढतो. त्याच्यासाठी आकाशातून प्रकाशमय स्वर्गमार्ग चमकतो; तो सत्कर्मी माणसासाठी देवयान आहे.
18.4.15
अग्निर्होताध्वर्युष्टे बृहस्पतिरिन्द्रो ब्रह्मा दक्षिणतस्ते अस्तु ।
हुतोऽयं संस्थितो यज्ञ एति यत्र पूर्वमयनं हुतानाम् ॥ १८.४.१५ ॥
अग्नी होता होवो; अध्वर्यू तुझ्यासाठी असो; बृहस्पती, इंद्र आणि ब्रह्मा तुझ्या उजव्या बाजूला असोत. हुत आणि संपन्न झालेला हा यज्ञ जिथे हुतांचा पूर्वमार्ग आहे तिथे जातो.
18.4.16
अपूपवान् क्षीरवांश्चरुरेह सीदतु ।
लोककृतः पथिकृतो यजामहे ये देवानां हुतभागा इह स्थ ॥ १८.४.१६ ॥
अपूप आणि दूध असलेला चरू येथे बसो. लोक निर्माण करणाऱ्यांना आणि मार्ग निर्माण करणाऱ्यांना आम्ही पूजतो; जे देवांचे हुतभागी येथे आहात.
18.4.17
अपूपवान् दधिवांश्चरुरेह सीदतु ।
लोककृतः पथिकृतो यजामहे ये देवानां हुतभागा इह स्थ ॥ १८.४.१७ ॥
अपूप आणि दही असलेला चरू येथे बसो. लोक निर्माण करणाऱ्यांना आणि मार्ग निर्माण करणाऱ्यांना आम्ही पूजतो; जे देवांचे हुतभागी येथे आहात.
18.4.18
अपूपवान् द्रप्सवांश्चरुरेह सीदतु ।
लोककृतः पथिकृतो यजामहे ये देवानां हुतभागा इह स्थ ॥ १८.४.१८ ॥
अपूप आणि थेंब (द्रप्स) असलेला चरू येथे बसो. लोक निर्माण करणाऱ्यांना आणि मार्ग निर्माण करणाऱ्यांना आम्ही पूजतो; जे देवांचे हुतभागी येथे आहात.
18.4.19
अपूपवान् घृतवांश्चरुरेह सीदतु ।
लोककृतः पथिकृतो यजामहे ये देवानां हुतभागा इह स्थ ॥ १८.४.१९ ॥
अपूप आणि तूप असलेला चरू येथे बसो. लोक निर्माण करणाऱ्यांना आणि मार्ग निर्माण करणाऱ्यांना आम्ही पूजतो; जे देवांचे हुतभागी येथे आहात.
18.4.20
अपूपवान् मांसवांश्चरुरेह सीदतु ।
लोककृतः पथिकृतो यजामहे ये देवानां हुतभागा इह स्थ ॥ १८.४.२० ॥
अपूप (पोळ्या) आणि मांस असलेला चरु येथे स्थिर होवो. लोकांची निर्मिती करणाऱ्यांचे, मार्गांची निर्मिती करणाऱ्यांचे, देवांच्या हुतभागाचे अधिकारी जे येथे आहेत, त्यांचे आम्ही यजन करतो.
18.4.21
अपूपवान् अन्नवांश्चरुरेह सीदतु ।
लोककृतः पथिकृतो यजामहे ये देवानां हुतभागा इह स्थ ॥ १८.४.२१ ॥
अपूप (पोळ्या) आणि अन्न असलेला चरु येथे स्थिर होवो. लोकांची निर्मिती करणाऱ्यांचे, मार्गांची निर्मिती करणाऱ्यांचे, देवांच्या हुतभागाचे अधिकारी जे येथे आहेत, त्यांचे आम्ही यजन करतो.
18.4.22
अपूपवान् मधुमांश्चरुरेह सीदतु ।
लोककृतः पथिकृतो यजामहे ये देवानां हुतभागा इह स्थ ॥ १८.४.२२ ॥
अपूप (पोळ्या) आणि मध असलेला चरु येथे स्थिर होवो. लोकांची निर्मिती करणाऱ्यांचे, मार्गांची निर्मिती करणाऱ्यांचे, देवांच्या हुतभागाचे अधिकारी जे येथे आहेत, त्यांचे आम्ही यजन करतो.
18.4.23
अपूपवान् रसवांश्चरुरेह सीदतु ।
लोककृतः पथिकृतो यजामहे ये देवानां हुतभागा इह स्थ ॥ १८.४.२३ ॥
अपूप (पोळ्या) आणि रस असलेला चरु येथे स्थिर होवो. लोकांची निर्मिती करणाऱ्यांचे, मार्गांची निर्मिती करणाऱ्यांचे, देवांच्या हुतभागाचे अधिकारी जे येथे आहेत, त्यांचे आम्ही यजन करतो.
18.4.24
अपूपवान् अपवांश्चरुरेह सीदतु ।
लोककृतः पथिकृतो यजामहे ये देवानां हुतभागा इह स्थ ॥ १८.४.२४ ॥
अपूप (पोळ्या) आणि पेय असलेला चरु येथे स्थिर होवो. लोकांची निर्मिती करणाऱ्यांचे, मार्गांची निर्मिती करणाऱ्यांचे, देवांच्या हुतभागाचे अधिकारी जे येथे आहेत, त्यांचे आम्ही यजन करतो.
18.4.25
अपूपापिहितान् कुम्भान् यांस्ते देवा अधारयन् ।
ते ते सन्तु स्वधावन्तो मधुमन्तो घृतश्चुतः ॥ १८.४.२५ ॥
अपूपांनी झाकलेले जे घडे देवांनी तुमच्यासाठी ठेवले, ते स्वधायुक्त, मधुयुक्त, घृत ठिबकणारे असोत.
18.4.26
यास्ते धाना अनुकिरामि तिलमिश्राः स्वधावतीः ।
तास्ते सन्तूद्भ्वीः प्रभ्वीस्तास्ते यमो राजानु मन्यताम् ॥ १८.४.२६ ॥
तुझ्यासाठी मी तीळमिश्रित, स्वधेने भरलेले जे धान्य विखुरतो, ते तुला उन्नत आणि सामर्थ्यशाली होवोत; राजा यमाने ते मान्य करावे.
18.4.27
अक्षितिं भूयसीम् ॥ १८.४.२७ ॥
अक्षय आणि अधिक.
18.4.28
द्रप्सश्चस्कन्द पृथिवीमनु द्यामिमं च योनिमनु यश्च पूर्वः ।
समानं योनिमनु संचरन्तं द्रप्सं जुहोम्यनु सप्त होत्राः ॥ १८.४.२८ ॥
एक थेंब पृथ्वीवर आणि द्युलोकावर पडला; या स्थानी आणि पूर्वीच्या स्थानी एकाच जागी संचार करणाऱ्या त्या थेंबाला सात होत्यांनंतर मी आहुती देतो.
18.4.29
शतधारं वायुमर्कं स्वर्विदं नृचक्षसस्ते अभि चक्षते रयिम् ।
ये पृनन्ति प्र च यच्छन्ति सर्वदा ते दुह्रते दक्षिणां सप्तमातरम् ॥ १८.४.२९ ॥
शंभर धारांचा, वायू आणि प्रकाश असलेला, स्वर्ग शोधणारा जो धन, तो माणसांना पाहणारे पाहतात; जे सदैव भरून देतात ते सात मातांची दक्षिणा दोहतात.
18.4.30
कोशं दुहन्ति कलशं चतुर्बिलमिडां धेनुं मधुमतीं स्वस्तये ।
ऊर्जं मदन्तीमदितिं जनेष्वग्ने मा हिंसीः परमे व्योमन् ॥ १८.४.३० ॥
ते कोश दोहतात, चार छिद्रांचा कलश दोहतात, कल्याणासाठी मधुर इडा धेनूला; माणसांमध्ये बल देणारी अदितीला. हे अग्ने, परम आकाशात त्यांना हानी करू नकोस.
18.4.31
एतत्ते देवः सविता वासो ददाति भर्तवे ।
तत्त्वं यमस्य राज्ये वसानस्तार्प्यं चर ॥ १८.४.३१ ॥
हे वस्त्र देव सविता तुला परिधान करण्यासाठी देतो; ते परिधान करून यमाच्या राज्यात तार्प्य (वस्त्र) घालून संचार कर.
18.4.32
धाना धेनुरभवद्वत्सो अस्यास्तिलोऽभवत् ।
तां वै यमस्य राज्ये अक्षितामुप जीवति ॥ १८.४.३२ ॥
धाना ही धेनू झाली, आणि तिचे वासरू तीळ झाले. त्या अक्षय धेनूसह तो यमाच्या राज्यात जगतो.
18.4.33
एतास्ते असौ धेनवः कामदुघा भवन्तु ।
एनीः श्येनीः सरूपा विरूपास्तिलवत्सा उप तिष्ठन्तु त्वात्र ॥ १८.४.३३ ॥
ह्या आणि ती दूरची धेनू तुझ्यासाठी इच्छा दुभणाऱ्या होवोत. एनी, श्येनी, समरूप, विरूप, तिलवत्सा धेनू येथे तुझ्याजवळ उभ्या राहोत.
18.4.34
एनीर्धाना हरिणीः श्येनीरस्य कृष्णा धाना रोहिणीर्धेनवस्ते ।
तिलवत्सा ऊर्जमस्मै दुहाना विश्वाहा सन्त्वनपस्फुरन्तीः ॥ १८.४.३४ ॥
एनी, धाना, हरिणी, श्येनी, याची कृष्णा, धाना, रोहिणी धेनू तुझ्या आहेत. तिलवत्सा धेनू याच्यासाठी बल दुभत्या, लाथ न मारणाऱ्या सदैव राहोत.
18.4.35
वैश्वानरे हविरिदं जुहोमि साहस्रं शतधारमुत्सम् ।
स बिभर्ति पितरं पितामहान् प्रपितामहान् बिभर्ति पिन्वमानः ॥ १८.४.३५ ॥
वैश्वानरात मी ही हवी अर्पितो — हजार धारांच्या, शंभर धारांच्या झऱ्याला. तो पोषण करीत पित्याला धारण करतो, पितामहांना धारण करतो, प्रपितामहांना धारण करतो.
18.4.36
सहस्रधारं शतधारमुत्समक्षितं व्यच्यमानं सलिलस्य पृष्ठे ।
ऊर्जं दुहानमनपस्फुरन्तमुपासते पितरः स्वधाभिः ॥ १८.४.३६ ॥
हजार धारांच्या, शंभर धारांच्या, अक्षय, पाण्याच्या पृष्ठावर पसरलेल्या, बल दुभणाऱ्या, न लाथ मारणाऱ्या झऱ्याची पितर स्वधांसह उपासना करतात.
18.4.37
इदं कसाम्बु चयनेन चितं तत्सजाता अव पश्यतेत ।
मर्त्योऽयममृतत्वमेति तस्मै गृहान् कृणुत यावत्सबन्धु ॥ १८.४.३७ ॥
हे कसाम्बु चयनाने रचलेले आहे. हे सजातांनो, हे खाली पाहा. हा मर्त्य अमरत्व मिळवतो; त्याच्यासाठी घरे करा, जितके बंधू असतील तितक्यांसह.
18.4.38
इहैवैधि धनसनिरिहचित्त इहक्रतुः ।
इहैधि वीर्यवत्तरो वयोधा अपराहतः ॥ १८.४.३८ ॥
इथेच तू वाढ, धन जिंकणाऱ्या; इथेच तुझे चित्त आणि संकल्प असोत. इथेच तू अधिक पराक्रमी आणि आयुष्य देणारा हो, अक्षत आणि अजेय.
18.4.39
पुत्रं पौत्रमभितर्पयन्तीरापो मधुमतीरिमाः ।
स्वधां पितृभ्यो अमृतं दुहाना आपो देवीरुभयांस्तर्पयन्तु ॥ १८.४.३९ ॥
मुलाला आणि नातवाला तृप्त करणारी, पितरांसाठी स्वधा आणि अमृत पाझरवणारी ही मधुर जले — दिव्य जले दोघांनाही तृप्त करोत.
18.4.40
आपो अग्निं प्र हिणुत पितॄंरुपेमं यज्ञं पितरो मे जुषन्ताम् ।
आसीनामूर्जमुप ये सचन्ते ते नो रयिं सर्ववीरं नि यछान् ॥ १८.४.४० ॥
हे जलांनो, पितरांना अग्नीकडे पाठवा; पितरांनी माझा हा यज्ञ स्वीकारावा. बसलेल्या स्थितीत ऊर्जेजवळ राहणारे ते, आम्हाला सर्व वीरांसह धन देवोत.
18.4.41
समिन्धते अमर्त्यं हव्यवाहं घृतप्रियम् ।
स वेद निहितान् निधीन् पितॄन् परावतो गतान् ॥ १८.४.४१ ॥
ते अमर्त्य, हव्य वाहणाऱ्या, घृतप्रिय अग्नीला प्रज्वलित करतात; तो लपवलेले निधी आणि दूर गेलेले पितर जाणतो.
18.4.42
यं ते मन्थं यमोदनं यन् मांसं निपृणामि ते ।
ते ते सन्तु स्वधावन्तो मधुमन्तो घृतश्चुतः ॥ १८.४.४२ ॥
तुझ्यासाठी मी अर्पण करतो ते मन्थ, ओदन, मांस — ते स्वधायुक्त, मधुर आणि घृत टपकणारे होवोत.
18.4.43
यास्ते धाना अनुकिरामि तिलमिश्राः स्वधावतीः ।
तास्ते सन्तूद्भ्वीः प्रभ्वीस्तास्ते यमो राजानु मन्यताम् ॥ १८.४.४३ ॥
तुझ्यासाठी मी विखरणारी धाने, तिळमिश्रित, स्वधायुक्त — ती तुझ्यासाठी उन्नत आणि प्रभावी होवोत; राजा यमाने त्यांना मान्यता द्यावी.
18.4.44
इदं पूर्वमपरं नियानं येना ते पूर्वे पितरः परेताः ।
पुरोगवा ये अभिसाचो अस्य ते त्वा वहन्ति सुकृतामु लोकम् ॥ १८.४.४४ ॥
हा पहिला आणि दुसरा मार्ग आहे, ज्याद्वारे तुझे पूर्वज निघून गेले. जे पुढे चालणारे आणि या मार्गाचे सोबती आहेत, ते तुला सुकृतांच्या लोकात घेऊन जावोत.
18.4.45
सरस्वतीं देवयन्तो हवन्ते सरस्वतीमध्वरे तायमाने ।
सरस्वतीं सुकृतो हवन्ते सरस्वती दाशुषे वार्यं दात् ॥ १८.४.४५ ॥
देवांची इच्छा करणारे सरस्वतीला आवाहन करतात; चालू असलेल्या यज्ञात सरस्वतीला. सुकृत करणारे सरस्वतीला आवाहन करतात; सरस्वती दात्याला इच्छित धन देवो.
18.4.46
सरस्वतीं पितरो हवन्ते दक्षिणा यज्ञमभिनक्षमाणाः ।
आसद्यास्मिन् बर्हिषि मादयध्वमनमीवा इष आ धेह्यस्मे ॥ १८.४.४६ ॥
पितर सरस्वतीला आवाहन करतात; दक्षिणेसह यज्ञाजवळ येत. या दर्भावर बसून आनंदित व्हा; रोगरहित अन्न आम्हाला द्या.
18.4.47
सरस्वति या सरथं ययाथोक्थैः स्वधाभिर्देवि पितृभिर्मदन्ती ।
सहस्रार्घमिडो अत्र भागं रायस्पोषं यजमानाय धेहि ॥ १८.४.४७ ॥
हे सरस्वती, जी तू रथासह स्तोत्रांनी आणि स्वधांनी पितरांसह आनंदित होत जातेस; हे देवी, येथे इडेचा सहस्रपट भाग आणि धनवृद्धी यजमानाला दे.
18.4.48
पृथिवीं त्वा पृथिव्यामा वेशयामि देवो नो धाता प्र तिरात्यायुः ।
परापरैता वसुविद्वो अस्त्वधा मृताः पितृषु सं भवन्तु ॥ १८.४.४८ ॥
तुला पृथ्वीवर, पृथ्वीतच स्थापित करतो; आमचा धाता देव आयुष्य वाढवो. दूर आणि जवळच्या मार्गांनी जा, धन मिळवणारा हो; मृत पितरांमध्ये मिसळोत.
18.4.49
आ प्र च्यवेथामप तन् मृजेथां यद्वामभिभा अत्रोचुः ।
अस्मादेतमघ्न्यौ तद्वशीयो दातुः पितृष्विहभोजनौ मम ॥ १८.४.४९ ॥
या, तुम्ही दोघे दूर व्हा; तुम्ही येथे सांगितलेली संकटे पुसून टाका. यांच्याकडून त्या अघ्न्या (गायी) दात्यासाठी इष्ट असलेले घेवोत; पितरांमध्ये माझ्यासाठी येथे जेवणारे दोघे असोत.
18.4.50
एयमगन् दक्षिणा भद्रतो ना अनेन दत्ता सुदुघा वयोधाः ।
यौवने जीवान् उपपृञ्चती जरा पितृभ्य उपसंपराणयादिमान् ॥ १८.४.५० ॥
ही दक्षिणा कल्याणाने आली आहे; यांनी दिलेली ही सहज दूध देणारी, बल देणारी आहे. तारुण्यात प्राण्यांना जोडणारी वृद्धावस्था यांना पितरांजवळ आणो.
18.4.51
इदं पितृभ्यः प्र भरामि बर्हिर्जीवं देवेभ्य उत्तरं स्तृणामि ।
तदा रोह पुरुष मेध्यो भवन् प्रति त्वा जानन्तु पितरः परेतम् ॥ १८.४.५१ ॥
हे बर्हिस (पवित्र दर्भ) पितरांसाठी आणतो; जिवंत (यज्ञ) देवांसाठी वर पसरतो. तेव्हा, हे पुरुषा, पवित्र होऊन यावर चढ; पितर तुला ओळखोत, हे गेलेल्या.
18.4.52
एदं बर्हिरसदो मेध्योऽभूः प्रति त्वा जानन्तु पितरः परेतम् ।
यथापरु तन्वं सं भरस्व गात्राणि ते ब्रह्मणा कल्पयामि ॥ १८.४.५२ ॥
इथे या बर्हिसवर बसून पवित्र झालास; पितर तुला ओळखोत, हे गेलेल्या. सांध्यासांध्याने तुझे शरीर एकत्र कर; तुझी अवयवे ब्रह्माने (मंत्राने) मी व्यवस्थित करतो.
18.4.53
पर्णो राजापिधानं चरूणामूर्जो बलं सह ओजो न आगन् ।
आयुर्जीवेभ्यो विदधद्दीर्घायुत्वाय शतशारदाय ॥ १८.४.५३ ॥
पर्ण राजा, चरूंचे (पात्रांचे) झाकण; ऊर्जाचे बल, सह आणि ओज आमच्याकडे येवोत. जिवंतांना आयुष्य देत, शंभर शरदांच्या दीर्घायुष्यासाठी.
18.4.54
ऊर्जो भागो य इमं जजानाश्मान्नानामाधिपत्यं जगाम ।
तमर्चत विश्वमित्रा हविर्भिः स नो यमः प्रतरं जीवसे धात् ॥ १८.४.५४ ॥
ऊर्जाचा जो भाग, ज्याने याला निर्माण केले आणि दगड व धान्यांचे आधिपत्य मिळवले, त्याची सर्व मित्रांनी हविर्द्रव्यांनी पूजा करावी; तो यम आम्हांस दीर्घ जीवन देवो.
18.4.55
यथा यमाय हर्म्यमवपन् पञ्च मानवाः ।
एवा वपामि हर्म्यं यथा मे भूरयोऽसत ॥ १८.४.५५ ॥
पाच माणसांनी यमासाठी घर बांधले, तसेच मी घर बांधतो, यासाठी की माझे पुष्कळ लोक असावेत.
18.4.56
इदं हिरण्यं बिभृहि यत्ते पिताबिभः पुरा ।
स्वर्गं यतः पितुर्हस्तं निर्मृड्ढि दक्षिणम् ॥ १८.४.५६ ॥
तुझ्या वडिलांनी पूर्वी धारण केलेले हे सोने धारण कर; स्वर्गातून पित्याचा उजवा हात शुद्ध कर.
18.4.57
ये च जीवा ये च मृता ये जाता ये च यज्ञियाः ।
तेभ्यो घृतस्य कुल्यैतु मधुधारा व्युन्दती ॥ १८.४.५७ ॥
जे जिवंत आहेत, जे मृत आहेत, जे जन्मले आहेत आणि जे यज्ञाला योग्य आहेत, त्यांच्यासाठी तुपाचा ओघळ वाहो; मधाची धार वाहो.
18.4.58
वृषा मतीनां पवते विचक्षणः सूरो अह्नां प्रतरीतोषसां दिवः ।
प्राणः सिन्धूनां कलशामचिक्रददिन्द्रस्य हार्दिमाविशन् मनीषया ॥ १८.४.५८ ॥
विचारांचा वृषभ, सर्वदर्शी पवित्र होऊन वाहतो; दिवसांचा सूर्य, उषा व द्युलोक पार नेणारा; नद्यांचा प्राण कलशात गर्जतो, इंद्राच्या हृदयात मनीषेने प्रवेश करीत.
18.4.59
त्वेषस्ते धूम ऊर्णोतु दिवि षं छुक्र आततः ।
सूरो न हि द्युता त्वं कृपा पावक रोचसे ॥ १८.४.५९ ॥
तुझा तेजस्वी धूर आकाशात शुभरीत्या पसरो; हे पावका, तू सूर्याप्रमाणे आपल्या तेजाने प्रकाशतोस.
18.4.60
प्र वा एतीन्दुरिन्द्रस्य निष्कृतिं सखा सख्युर्न प्र मिनाति संगिरः ।
मर्य इव योषाः समर्षसे सोमः कलशे शतयामना पथा ॥ १८.४.६० ॥
इंद्राच्या शुद्ध अवस्थेकडे सोमबिंदू पुढे जातो; मित्र मित्राच्या स्तुतिवाणीला भंग करीत नाही तसे; स्त्री पुरुषाकडे धावते तसे सोम कलशात शंभर मार्गांनी वाहतो.
18.4.61
अक्षन्न् अमीमदन्त ह्यव प्रियामधूषत ।
अस्तोषत स्वभानवो विप्रा यविष्ठा ईमहे ॥ १८.४.६१ ॥
त्यांनी भोजन केले, आनंदले; खरोखर प्रियजनांना खाली आणून त्यांना आनंद दिला. स्वयंप्रकाशी, मेधावी, सर्वात तरुण ऋषींनी स्तुती केली; आम्ही त्यांची कामना करतो.
18.4.62
आ यात पितरः सोम्यासो गम्भीरैः पथिभिः पितृयाणैः ।
आयुरस्मभ्यं दधतः प्रजां च रायश्च पोषैरभि नः सचध्वम् ॥ १८.४.६२ ॥
हे सोमप्रिय पितरांनो, खोल पितृमार्गांनी या. आम्हाला आयुष्य, संतती व धन देऊन, पोषणासह आमच्याशी संलग्न व्हा.
18.4.63
परा यात पितरः सोम्यासो गम्भीरैः पथिभिः पूर्याणैः ।
अधा मासि पुनरा यात नो गृहान् हविरत्तुं सुप्रजसः सुवीराः ॥ १८.४.६३ ॥
हे सोमप्रिय पितरांनो, खोल मार्गांनी परत जा; नंतर महिन्यात आमच्या घरी पुन्हा येऊन हविष्य खा, उत्तम संतती व वीर पुत्रांनी युक्त होऊन.
18.4.64
यद्वो अग्निरजहादेकमङ्गं पितृलोकं गमयं जातवेदाः ।
तद्व एतत्पुनरा प्याययामि साङ्गाः स्वर्गे पितरो मादयध्वम् ॥ १८.४.६४ ॥
तुम्हाला पितृलोकाकडे नेताना अग्नी जातवेदसाने सोडलेला जो एक अवयव, तो मी तुम्हाला पुन्हा परत देतो; हे पितरांनो, सर्व अवयवांसह स्वर्गात आनंद करा.
18.4.65
अभूद्दूतः प्रहितो जातवेदाः सायं न्यह्न उपवन्द्यो नृभिः ।
प्रादाः पितृभ्यः स्वधया ते अक्षन्न् अद्धि त्वं देव प्रयता हवींषि ॥ १८.४.६५ ॥
जातवेदा अग्नी दूत म्हणून पाठवले गेले; सायंकाळी, दिवसाच्या शेवटी, मनुष्यांकडून वंदनीय झाले. तुम्ही पितरांना स्वधेसह दिले; त्यांनी खाल्ले. हे देवा, अर्पिलेली हविष्ये तुम्हीही खा.
18.4.66
असौ हा इह ते मनः ककुत्सलमिव जामयः ।
अभ्येनं भूम ऊर्णुहि ॥ १८.४.६६ ॥
ते तुझे मन इथे येवो, जसे बहिणी (कोणाला) वेढतात. हे भूमी, याला झाकून घे.
18.4.67
शुम्भन्तां लोकाः पितृषदनाः पितृषदने त्वा लोक आ सादयामि ॥ १८.४.६७ ॥
पितरांची आसने असलेली लोक सुशोभित होवोत. पितरांच्या आसनावर, या लोकात मी तुला बसवतो.
18.4.68
ये अस्माकं पितरस्तेषां बर्हिरसि ॥ १८.४.६८ ॥
जे आमचे पितर आहेत, त्यांचे बर्हि तू आहेस.
18.4.69
उदुत्तमं वरुण पाशमस्मदवाधमं श्रथाय ।
अधा वयमादित्य व्रते तवानागसो अदितये स्याम ॥ १८.४.६९ ॥
हे वरुणा, आमच्यापासून सर्वात वरचा आणि सर्वात खालचा पाश सोड. मग, हे आदित्या, तुझ्या व्रतात निष्पाप होऊन अदितीचे आम्ही होऊ.
18.4.70
प्रास्मत्पाशान् वरुण मुञ्च सर्वान् यैः समामे बध्यते यैर्व्यामे ।
अधा जीवेम शरदं शतानि त्वया राजन् गुपिता रक्षमाणाः ॥ १८.४.७० ॥
हे वरुणा, सभेत आणि घरात ज्यांनी माणूस बांधला जातो ते सर्व पाश आमच्यापासून सोड. मग, हे राजा, तुझ्याकडून रक्षित व संरक्षित होऊन आम्ही शेकडो शरद् वर्षे जगू.
18.4.71
अग्नये कव्यवाहनाय स्वधा नमः ॥ १८.४.७१ ॥
कव्यवाहन अग्नीला स्वधा, नमस्कार.
18.4.72
सोमाय पितृमते स्वधा नमः ॥ १८.४.७२ ॥
पितरांसह सोमाला स्वधा, नमस्कार.
18.4.73
पितृभ्यः सोमवद्भ्यः स्वधा नमः ॥ १८.४.७३ ॥
सोमयुक्त पितरांना स्वधा, नमस्कार.
18.4.74
यमाय पितृमते स्वधा नमः ॥ १८.४.७४ ॥
पितरांसह यमाला स्वधा, नमस्कार.
18.4.75
एतत्ते प्रततामह स्वधा ये च त्वामनु ॥ १८.४.७५ ॥
हे प्रपितामहा, हे तुमच्यासाठी स्वधा; आणि जे तुमच्या मागे आहेत त्यांच्यासाठीही.
18.4.76
एतत्ते ततामह स्वधा ये च त्वामनु ॥ १८.४.७६ ॥
हे तातामहा, हे तुमच्यासाठी स्वधा; आणि जे तुमच्या मागे आहेत त्यांच्यासाठीही.
18.4.77
एतत्ते तत स्वधा ॥ १८.४.७७ ॥
हे तात, हे तुझ्यासाठी स्वधा आहे.
18.4.78
स्वधा पितृभ्यः पृथिविषद्भ्यः ॥ १८.४.७८ ॥
पृथ्वीवर बसलेल्या पितरांसाठी स्वधा.
18.4.79
स्वधा पितृभ्यो अन्तरिक्षसद्भ्यः ॥ १८.४.७९ ॥
अंतरिक्षात बसलेल्या पितरांसाठी स्वधा.
18.4.80
स्वधा पितृभ्यो दिविषद्भ्यः ॥ १८.४.८० ॥
स्वर्गात बसलेल्या पितरांसाठी स्वधा.
18.4.81
नमो वः पितर ऊर्जे नमो वः पितरो रसाय ॥ १८.४.८१ ॥
हे पितरांनो, तुम्हांस नमस्कार; ऊर्जेसाठी तुम्हांस नमस्कार, रसासाठी तुम्हांस नमस्कार.
18.4.82
नमो वः पितरो भामाय नमो वः पितरो मन्यवे ॥ १८.४.८२ ॥
हे पितरांनो, तुम्हांस नमस्कार; भामासाठी तुम्हांस नमस्कार, मन्यूसाठी तुम्हांस नमस्कार.
18.4.83
नमो वः पितरो यद्घोरं तस्मै नमो वः पितरो यत्क्रूरं तस्मै ॥ १८.४.८३ ॥
हे पितरांनो, तुमचे जे भयंकर रूप आहे त्याला नमस्कार. हे पितरांनो, तुमचे जे क्रूर रूप आहे त्याला नमस्कार.
18.4.84
नमो वः पितरो यच्छिवं तस्मै नमो वः पितरो यत्स्योनं तस्मै ॥ १८.४.८४ ॥
हे पितरांनो, तुमचे जे शिव रूप आहे त्याला नमस्कार. हे पितरांनो, तुमचे जे सुखकर रूप आहे त्याला नमस्कार.
18.4.85
नमो वः पितरः स्वधा वः पितरः ॥ १८.४.८५ ॥
हे पितरांनो, तुम्हाला नमस्कार. हे पितरांनो, तुमच्यासाठी स्वधा.
18.4.86
येऽत्र पितरः पितरो येऽत्र यूयं स्थ युष्मांस्तेऽनु यूयं तेषां श्रेष्ठा भूयास्थ ॥ १८.४.८६ ॥
येथे असलेल्या पितरांनो, तुम्ही येथे आहात; ते तुमच्या मागे येवोत; तुम्ही त्यांच्यात श्रेष्ठ व्हा.
18.4.87
य इह पितरो जीवा इह वयं स्मः ।
अस्मांस्तेऽनु वयं तेषां श्रेष्ठा भूयास्म ॥ १८.४.८७ ॥
येथे जिवंत असलेल्या पितरांनो, आम्ही येथे आहोत; ते आमच्या मागे येवोत; आम्ही त्यांच्यात श्रेष्ठ होऊ.
18.4.88
आ त्वाग्न इधीमहि द्युमन्तं देवाजरम् ।
यद्घ सा ते पनीयसी समिद्दीदयति द्यवि ।
इषं स्तोतृभ्य आ भर ॥ १८.४.८८ ॥
हे अग्नी, तेजस्वी आणि अजर अशा तुला आम्ही प्रज्वलित करतो. तुझी ती अधिक प्रशंसनीय समिधा आकाशात तळपते. स्तोत्र्यांसाठी अन्न आण.
18.4.89
चन्द्रमा अप्स्वन्तरा सुपर्णो धावते दिवि ।
न वो हिरण्यनेमयः पदं विन्दन्ति विद्युतो वित्तं मे अस्य रोदसी ॥ १८.४.८९ ॥
चंद्र पाण्यांमधून, पंख असलेल्या पक्ष्यासारखा आकाशात धावतो. सोनेरी कडा असलेल्या विजा तुमचा मागमूस शोधू शकत नाहीत; याचे ज्ञान रोदसी (द्यावापृथिवी) मला देवोत.