Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ଅଥର୍ବବେଦ · ସୂକ୍ତ 4.11

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

4.11.1

अनड्वान् दाधार पृथिवीमुत द्यामनड्वान् दाधारोर्वन्तरिक्षम् ।
अनड्वान् दाधार प्रदिशः षडुर्वीरनड्वान् विश्वं भुवनमा विवेश ॥ ४.११.१ ॥

ବଳଦ ପୃଥିବୀ ଓ ଦ୍ୟୁଲୋକକୁ ଧାରଣ କଲା; ବଳଦ ବିସ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ଅନ୍ତରିକ୍ଷକୁ ଧାରଣ କଲା। ବଳଦ ଛଅ ବିସ୍ତୃତ ଦିଗକୁ ଧାରଣ କଲା; ବଳଦ ସମସ୍ତ ଭୁବନରେ ପ୍ରବେଶ କଲା।

4.11.2

अनड्वान् इन्द्रः स पशुभ्यो वि चष्टे त्रयां छक्रो वि मिमीते अध्वनः ।
भूतं भविष्यद्भुवना दुहानः सर्वा देवानां चरति व्रतानि ॥ ४.११.२ ॥

ସେ ବଳଦ ଇନ୍ଦ୍ର; ସେ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଦେଖେ; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତିନି ପଥ ମାପେ। ଅତୀତ, ଭବିଷ୍ୟତ ଓ ଭୁବନଗୁଡ଼ିକୁ ଦୋହନ କରି ସେ ଦେବତାଙ୍କ ସମସ୍ତ ବ୍ରତରେ ବିଚରଣ କରେ।

4.11.3

इन्द्रो जातो मनुष्येष्वन्तर्घर्मस्तप्तश्चरति शोशुचानः ।
सुप्रजाः सन्त्स उदारे न सर्षद्यो नाश्नीयादनडुहो विजानन् ॥ ४.११.३ ॥

ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜାତ ଇନ୍ଦ୍ର ଭିତରେ ତପ୍ତ ଘର୍ମ; ଦୀପ୍ତ ହୋଇ ସେ ତପିକରି ବିଚରଣ କରେ। ଉତ୍ତମ ସନ୍ତାନବାନ ସେ ଉଦାର ଯଜ୍ଞକୁ ଯାଏ ନାହିଁ; ଯେ ବଳଦର ଅଂଶ ଜାଣି ଭୋଜନ କରେ ନାହିଁ।

4.11.4

अनड्वान् दुहे सुकृतस्य लोक ऐनं प्याययति पवमानः पुरस्तात् ।
पर्जन्यो धारा मरुत ऊधो अस्य यज्ञः पयो दक्षिणा दोहो अस्य ॥ ४.११.४ ॥

ବଳଦ ସୁକର୍ମର ଲୋକରେ ଦୁଗ୍ଧ ଦିଏ; ପବମାନ ସାମ୍ନାରୁ ତାକୁ ତୃପ୍ତ କରେ। ପର୍ଜନ୍ୟ ତାର ଧାରା, ମରୁତ ତାର ସ୍ତନ; ଯଜ୍ଞ ତାର ଦୁଗ୍ଧ, ଦକ୍ଷିଣା ତାର ଦୋହନ।

4.11.5

यस्य नेशे यज्ञपतिर्न यज्ञो नास्य दातेशे न प्रतिग्रहीता ।
यो विश्वजिद्विश्वभृद्विश्वकर्मा घर्मं नो ब्रूत यतमश्चतुष्पात् ॥ ४.११.५ ॥

ଯାହାର ଶାସନରେ ଯଜ୍ଞପତି ନାହିଁ, ଯଜ୍ଞ ନାହିଁ, ତାହାର ଦାତା ନାହିଁ, ପ୍ରତିଗ୍ରହୀତା ମଧ୍ୟ ନାହିଁ — ସର୍ବଜିତ, ସର୍ବଭୃତ, ସର୍ବକର୍ମା ଯିଏ, ସେ ଆମକୁ ଘର୍ମ କହୁ; କେଉଁ ଚତୁଷ୍ପାଦ?

4.11.6

येन देवाः स्वरारुरुहुर्हित्वा शरीरममृतस्य नाभिम् ।
तेन गेष्म सुकृतस्य लोकं घर्मस्य व्रतेन तपसा यशस्यवः ॥ ४.११.६ ॥

ଯେଉଁ ପଥରେ ଦେବତାମାନେ ଶରୀର ତ୍ୟାଗ କରି ଅମୃତର କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଆରୋହଣ କଲେ, ସେହି ପଥରେ, ଘର୍ମ ବ୍ରତ ଓ ତପସ୍ୟାରେ ଯଶସ୍ୱୀ ହୋଇ, ଆମେ ସୁକୃତ ଲୋକକୁ ଯିବା।

4.11.7

इन्द्रो रूपेणाग्निर्वहेन प्रजापतिः परमेष्ठी विराट् ।
विश्वानरे अक्रमत वैश्वानरे अक्रमतानडुह्यक्रमत ।
सोऽदृंहयत सोऽधारयत ॥ ४.११.७ ॥

ଇନ୍ଦ୍ର ରୂପରେ, ଅଗ୍ନି ବହନରେ, ପ୍ରଜାପତି ପରମେଷ୍ଠୀ ବିରାଟ୍ ରୂପରେ ଅଗ୍ରସର ହେଲେ; ବିଶ୍ୱାନରରେ ଅଗ୍ରସର ହେଲେ, ବୈଶ୍ୱାନରରେ ଅଗ୍ରସର ହେଲେ, ବଳଦରେ ଅଗ୍ରସର ହେଲେ। ସେ ଦୃଢ଼ କଲେ, ସେ ଧାରଣ କଲେ।

4.11.8

मध्यमेतदनडुहो यत्रैष वह आहितः ।
एतावदस्य प्राचीनं यावान् प्रत्यङ्समाहितः ॥ ४.११.८ ॥

ଏହା ହିଁ ବଳଦର ମଧ୍ୟଭାଗ, ଯେଉଁଠାରେ ଏହି ଜୁଆ ରଖାଯାଇଛି। ଏହାର ଆଗ ଅଂଶ ଯେତିକି, ପଛ ଅଂଶ ମଧ୍ୟ ସେତିକି ସ୍ଥାପିତ।

4.11.9

यो वेदानडुहो दोहान्त्सप्तानुपदस्वतः ।
प्रजां च लोकं चाप्नोति तथा सप्तऋषयो विदुः ॥ ४.११.९ ॥

ବଳଦର ସାତ ଅନୁପଦସ୍ୱତ ଦୋହନ ଯିଏ ଜାଣେ, ସେ ସନ୍ତାନ ଓ ଲୋକ ଉଭୟ ପାଏ; ସେହିପରି ସପ୍ତର୍ଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ଜାଣନ୍ତି।

4.11.10

पद्भिः सेदिमवक्रामन्न् इरां जङ्घाभिरुत्खिदन् ।
श्रमेणानड्वान् कीलालं कीनाशश्चाभि गच्छतः ॥ ४.११.१० ॥

ପାଦରେ ଚାଲି, ଜଙ୍ଘରେ ମାଟି ଖୋଳି, ବଳଦ ଶ୍ରମରେ ପାଣି ଆଡ଼କୁ ଯାଏ; ଚାଷୀ ମଧ୍ୟ ସେଇ ଆଡ଼କୁ ଯାଏ।

4.11.11

द्वादश वा एता रात्रीर्व्रत्या आहुः प्रजापतेः ।
तत्रोप ब्रह्म यो वेद तद्वा अनडुहो व्रतम् ॥ ४.११.११ ॥

ଏହି ବାର ରାତ୍ରିକୁ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ବ୍ରତରାତ୍ରି କୁହାଯାଏ; ସେଠାରେ ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମକୁ ନିକଟରେ ଜାଣେ, ସେ ବଳଦର ବ୍ରତ ହିଁ ଜାଣେ।

4.11.12

दुहे सायं दुहे प्रातर्दुहे मध्यंदिनं परि ।
दोहा ये अस्य संयन्ति तान् विद्मानुपदस्वतः ॥ ४.११.१२ ॥

ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଦୁହାଯାଏ, ପ୍ରଭାତରେ ଦୁହାଯାଏ, ମଧ୍ୟାହ୍ନରେ ମଧ୍ୟ ଦୁହାଯାଏ; ଏହାର ଯେଉଁ ଦୋହନସମୂହ ଏକତ୍ର ହୁଅନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ଆମେ ଜାଣୁ।