Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਅਥਰਵਵੇਦ · ਸੂਕਤ 8.1

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

8.1.1

अन्तकाय मृत्यवे नमः प्राणा अपाना इह ते रमन्ताम् ।
इहायमस्तु पुरुषः सहासुना सूर्यस्य भागे अमृतस्य लोके ॥ ८.१.१ ॥

ਅੰਤਕ ਮੌਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਤੇਰੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤੇ ਅਪਾਨ ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਮਣ। ਇਹ ਪੁਰਖ ਪ੍ਰਾਣ ਸਮੇਤ ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਹੇ; ਸੂਰਜ ਦੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ।

8.1.2

उदेनं भगो अग्रभीदुदेनं सोमो अंशुमान् ।
उदेनं मरुतो देवा उदिन्द्राग्नी स्वस्तये ॥ ८.१.२ ॥

ਭਗ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਿਆ; ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਲੇ ਸੋਮ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਿਆ; ਮਰੁਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਿਆ; ਭਲਾਈ ਲਈ ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਿਆ।

8.1.3

इह तेऽसुरिह प्राण इहायुरिह ते मनः ।
उत्त्वा निर्ऋत्याः पाशेभ्यो दैव्या वचा भरामसि ॥ ८.१.३ ॥

ਇੱਥੇ ਤੇਰਾ ਅਸੁ ਹੈ; ਇੱਥੇ ਪ੍ਰਾਣ; ਇੱਥੇ ਆਯੂ; ਇੱਥੇ ਤੇਰਾ ਮਨ। ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਫੰਦਿਆਂ ਤੋਂ ਦੈਵੀ ਬਚਨ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਉੱਪਰ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਾਂ।

8.1.4

उत्क्रामातः पुरुष माव पत्था मृत्योः पड्वीषमवमुञ्चमानः ।
मा छित्था अस्माल्लोकादग्नेः सूर्यस्य संदृशः ॥ ८.१.४ ॥

ਹੇ ਪੁਰਖ, ਇੱਥੋਂ ਉੱਪਰ ਉੱਠ, ਹੇਠਾਂ ਨਾ ਡਿੱਗ; ਮੌਤ ਦੇ ਬੰਧਨ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਲੋਕ ਤੋਂ, ਅਗਨੀ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਤੋਂ ਟੁੱਟ ਨਾ ਜਾਈਂ।

8.1.5

तुभ्यं वातः पवतां मातरिश्वा तुभ्यं वर्षन्त्वमृतान्यापः ।
सूर्यस्ते तन्वे शं तपाति त्वां मृत्युर्दयतां मा प्र मेष्ठाः ॥ ८.१.५ ॥

ਤੇਰੇ ਲਈ ਹਵਾ ਵਗੇ, ਮਾਤਰਿਸ਼ਵਾ ਵਗੇ; ਤੇਰੇ ਲਈ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਜਲ ਵਰ੍ਹਨ। ਸੂਰਜ ਤੇਰੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸੁਖ ਨਾਲ ਤਪਾਵੇ; ਮੌਤ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰੇ, ਤੂੰ ਨਾਸ਼ ਨਾ ਹੋਵੇਂ।

8.1.6

उद्यानं ते पुरुष नावयानं जीवातुं ते दक्षतातिं कृणोमि ।
आ हि रोहेमममृतं सुखं रथमथ जिर्विर्विदथमा वदासि ॥ ८.१.६ ॥

ਹੇ ਪੁਰਖ, ਤੇਰੇ ਉੱਠਣ, ਨਾ ਡਿੱਗਣ, ਤੇਰੇ ਜੀਵਨ, ਤੇਰੇ ਬਲ ਲਈ ਮੈਂ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਸੱਚਮੁੱਚ ਅਸੀਂ ਇਸ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸੁਖ-ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੀਏ; ਫਿਰ ਤੂੰ ਜਾਗ ਕੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ।

8.1.7

मा ते मनस्तत्र गान् मा तिरो भून् मा जीवेभ्यः प्र मदो मानु गाः पितॄन् ।
विश्वे देवा अभि रक्षन्तु त्वेह ॥ ८.१.७ ॥

ਤੇਰਾ ਮਨ ਉੱਥੇ ਨਾ ਜਾਵੇ, ਪਿੱਛੇ ਨਾ ਮੁੜੇ। ਜੀਵਿਤਾਂ ਤੋਂ ਤੇਰੀ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾ ਵਿੱਛੜੇ; ਤੂੰ ਪਿਤਰਾਂ ਕੋਲ ਨਾ ਜਾ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਇੱਥੇ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ।

8.1.8

मा गतानामा दीधीथा ये नयन्ति परावतम् ।
आ रोह तमसो ज्योतिरेह्या ते हस्तौ रभामहे ॥ ८.१.८ ॥

ਜੋ ਚਲੇ ਗਏ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਖ਼ਿਆਲ ਨਾ ਕਰ; ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਦੂਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਚਾਨਣ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹ; ਆ, ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਹੱਥ ਫੜਦੇ ਹਾਂ।

8.1.9

श्यामश्च त्वा मा शबलश्च प्रेषितौ यमस्य यौ पथिरक्षी श्वानौ ।
अर्वाङेहि मा वि दीध्यो मात्र तिष्ठः पराङ्मनाः ॥ ८.१.९ ॥

ਯਮ ਦੇ ਭੇਜੇ ਹੋਏ, ਰਾਹ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ ਕਾਲੇ ਅਤੇ ਧੱਬੇਦਾਰ ਦੋ ਕੁੱਤੇ ਤੈਨੂੰ ਨਾ ਫੜਨ। ਇੱਥੇ ਆ; ਮਨ ਦੂਰ ਲਾ ਕੇ ਭਟਕੀਂ ਨਾ, ਇੱਥੇ ਖੜ੍ਹਾ ਨਾ ਹੋ।

8.1.10

मैतं पन्थामनु गा भीम एष येन पूर्वं नेयथ तं ब्रवीमि ।
तम एतत्पुरुष मा प्र पत्था भयं परस्तादभयं ते अर्वाक् ॥ ८.१.१० ॥

ਇਸ ਰਾਹ ਉੱਤੇ ਨਾ ਜਾ; ਇਹ ਭਿਆਨਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੈਨੂੰ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਮੈਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਪੁਰਖ, ਇਹ ਹਨੇਰਾ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਨਾ ਵਧ। ਡਰ ਪਰਲੇ ਪਾਸੇ ਹੈ; ਇੱਥੇ ਤੇਰੇ ਲਈ ਨਿਰਭੈਤਾ ਹੈ।

8.1.11

रक्षन्तु त्वाग्नयो ये अप्स्वन्ता रक्षतु त्वा मनुष्या यमिन्धते ।
वैश्वानरो रक्षतु जातवेदा दिव्यस्त्वा मा प्र धाग्विद्युता सह ॥ ८.१.११ ॥

ਪਾਣੀ ਅੰਦਰਲੇ ਅੱਗ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ; ਮਨੁੱਖ ਜਿਸ ਅੱਗ ਨੂੰ ਬਾਲਦੇ ਹਨ ਉਹ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ। ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਅਤੇ ਜਾਤਵੇਦ ਅੱਗ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ; ਦਿਵ ਅੱਗ ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਨਾ ਸਾੜੇ।

8.1.12

मा त्वा क्रव्यादभि मंस्तारात्संकसुकाच्चर रक्षतु त्वा द्यौ रक्षतु ।
पृथिवी सूर्यश्च त्वा रक्षतां चन्द्रमाश्च ।
अन्तरिक्षं रक्षतु देवहेत्याः ॥ ८.१.१२ ॥

ਮਾਸਭਕਸ਼ਕ ਰਾਖਸ਼ ਦੂਰੋਂ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਨਾ ਫੜੇ; ਸੰਕਸੁਕ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾ। ਦਿਆਉ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ। ਪ੍ਰਿਥਵੀ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ। ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਦੇਵਾਸਤ੍ਰਾਂ ਤੋਂ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।

8.1.13

बोधश्च त्वा प्रतिबोधश्च रक्षतामस्वप्नश्च त्वानवद्राणश्च रक्षताम् ।
गोपायंश्च त्वा जागृविश्च रक्षताम् ॥ ८.१.१३ ॥

ਬੋਧ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਬੋਧ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ; ਅਸਵਪਨ ਅਤੇ ਅਨਵਦ੍ਰਾਣ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ। ਗੋਪਾਯਨ ਅਤੇ ਜਾਗ੍ਰਵਿ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ।

8.1.14

ते त्वा रक्षन्तु ते त्वा गोपायन्तु तेभ्यो नमस्तेभ्यः स्वाहा ॥ ८.१.१४ ॥

ਉਹ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ, ਉਹ ਤੇਰੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ੍ਵਾਹਾ।

8.1.15

जीवेभ्यस्त्वा समुदे वायुरिन्द्रो धाता दधातु सविता त्रायमाणः ।
मा त्वा प्राणो बलं हासीदसुं तेऽनु ह्वयामसि ॥ ८.१.१५ ॥

ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਵਾਯੂ, ਇੰਦਰ, ਧਾਤਾ ਤੈਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ; ਰੱਖਿਅਕ ਸਵਿਤਾ ਰੱਖੇ। ਪ੍ਰਾਣ ਤੇਰਾ ਬਲ ਨਾ ਛੱਡੇ; ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਪ੍ਰਾਣ ਨੂੰ ਪੁਕਾਰਦੇ ਹਾਂ।

8.1.16

मा त्वा जम्भः संहनुर्मा तमो विदन् मा जिह्वा बर्हिस्प्रमयुः कथा स्याः ।
उत्त्वादित्या वसवो भरन्तूदिन्द्राग्नी स्वस्तये ॥ ८.१.१६ ॥

ਜਬਾੜਾ ਅਤੇ ਜਬਾੜੇ ਦੀ ਜਕੜ ਤੈਨੂੰ ਨਾ ਫੜੇ, ਹਨੇਰਾ ਤੈਨੂੰ ਨਾ ਲੱਭੇ; ਜੀਭ ਅਤੇ ਬਰਹਿਸ੍ਪ੍ਰਮਯੁ ਰੋਗ ਤੈਨੂੰ ਨਾ ਪਹੁੰਚੇ; ਤੂੰ ਕਿਵੇਂ ਰਹੇਂਗਾ? ਆਦਿਤ੍ਯ ਅਤੇ ਵਸੂ ਤੈਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਣ; ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਕਲਿਆਣ ਲਈ ਤੈਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਣ।

8.1.17

उत्त्वा द्यौरुत्पृथिव्युत्प्रजापतिरग्रभीत् ।
उत्त्वा मृत्योरोषधयः सोमराज्ञीरपीपरन् ॥ ८.१.१७ ॥

ਦਿਆਉ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਿਆ, ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਿਆ; ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਫੜਿਆ। ਸੋਮਰਾਜ੍ਞੀ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਮੌਤ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਪਾਰ ਕਰਾਇਆ।

8.1.18

अयं देवा इहैवास्त्वयं मामुत्र गादितः ।
इमं सहस्रवीर्येण मृत्योरुत्पारयामसि ॥ ८.१.१८ ॥

ਹੇ ਦੇਵਤਿਓ, ਇਹ ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਹੇ; ਇਹ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਉੱਥੇ ਚਲਾ ਜਾਵੇ। ਹਜ਼ਾਰ ਬਲ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।

8.1.19

उत्त्वा मृत्योरपीपरं सं धमन्तु वयोधसः ।
मा त्वा व्यस्तकेश्यो मा त्वाघरुदो रुदन् ॥ ८.१.१९ ॥

ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਮੌਤ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਪਾਰ ਕਰਾਇਆ ਹੈ; ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਤੈਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਫੂਕ ਮਾਰ ਕੇ ਜਗਾਉਣ। ਖਿਲਰੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਨਾ ਰੋਣ; ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਰੋਣ ਵਾਲੇ ਵੀ ਤੇਰੇ ਲਈ ਨਾ ਰੋਣ।

8.1.20

आहार्षमविदं त्वा पुनरागाः पुनर्णवः ।
सर्वाङ्ग सर्वं ते चक्षुः सर्वमायुश्च तेऽविदम् ॥ ८.१.२० ॥

ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆਂਦਾ, ਤੈਨੂੰ ਲੱਭ ਲਿਆ; ਤੂੰ ਫਿਰ ਆਇਆ, ਫਿਰ ਨਵਾਂ ਹੋ ਕੇ। ਤੇਰੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ, ਤੇਰੀ ਸਾਰੀ ਨਜ਼ਰ ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਪਾ ਲਈ ਹੈ।

8.1.21

व्यवात्ते ज्योतिरभूदप त्वत्तमो अक्रमीत् ।
अप त्वन् मृत्युं निर्ऋतिमप यक्ष्मं नि दध्मसि ॥ ८.१.२१ ॥

ਤੇਰੇ ਲਈ ਚਾਨਣ ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਹਨੇਰਾ ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹਟ ਗਿਆ ਹੈ। ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਮੌਤ ਅਤੇ ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ; ਯਕ੍ਸ਼ਮਾ ਨੂੰ ਹੇਠਾਂ ਰੱਖਦੇ ਹਾਂ।