अथर्ववेद · सूक्त 8.3
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.3.1
रक्षोहणं वाजिनमा जिघर्मि मित्रं प्रथिष्ठमुप यामि शर्म ।
शिशानो अग्निः क्रतुभिः समिद्धः स नो दिवा स रिषः पातु नक्तम् ॥ ८.३.१ ॥
राक्षसांचा नाश करणाऱ्या, बलवान, सर्वांचा मित्र अशा त्या अग्नीला मी प्रज्वलित करतो; त्याच्या विशाल आश्रयाकडे मी जातो. कर्मांनी प्रज्वलित, धारदार केलेला अग्नी दिवसा आणि रात्री आमचे हानीपासून रक्षण करो.
8.3.2
अयोदंष्ट्रो अर्चिषा यातुधानान् उप स्पृश जातवेदः समिद्धः ।
आ जिह्वया मूरदेवान् रभस्व क्रव्यादो वृष्ट्वापि धत्स्वासन् ॥ ८.३.२ ॥
लोखंडी दाढा असलेल्या हे जातवेदा अग्ने, प्रज्वलित होऊन ज्वालेने यातुधानांना स्पर्श कर. तुझ्या जिभेने मूरदेवांना पकड; मांसभक्षकांना पाडून त्यांना तुझ्या मुखात ठेव.
8.3.3
उभोभयाविन्न् उप धेहि दंष्ट्रौ हिंस्रः शिशानोऽवरं परं च ।
उतान्तरिक्षे परि याह्यग्ने जम्भैः सं धेह्यभि यातुधानान् ॥ ८.३.३ ॥
दोन्ही बाजूंना दिसणाऱ्या त्या (राक्षसाच्या) दोन्ही दाढा दाबून टाक; हिंसक व धारदार होऊन खाली व वर प्रहार कर. हे अग्ने, अंतरिक्षात फिर; तुझ्या जबड्यांनी यातुधानांना एकत्र पकड.
8.3.4
अग्ने त्वचं यातुधानस्य भिन्धि हिंस्राशनिर्हरसा हन्त्वेनम् ।
प्र पर्वाणि जातवेदः शृणीहि क्रव्यात्क्रविष्णुर्वि चिनोत्वेनम् ॥ ८.३.४ ॥
हे अग्ने, यातुधानाची त्वचा फोड; हिंसक वज्र आपल्या तेजाने याला मारो. हे जातवेदा, त्याचे अवयव मोड; मांसभक्षकाला मांस खाणारा अग्नी वेगळे करून निवडून काढो.
8.3.5
यत्रेदानीं पश्यसि जातवेदस्तिष्ठन्तमग्न उत वा चरन्तम् ।
उतान्तरिक्षे पतन्तं यातुधानं तमस्ता विध्य शर्वा शिशानः ॥ ८.३.५ ॥
हे जातवेदा अग्ने, आता जिथे तुला यातुधान उभा, चालणारा किंवा अंतरिक्षात उडणारा दिसेल, तिथेच त्याला बाणाने वेध; धारदार शस्त्राने त्याला भोस.
8.3.6
यज्ञैरिषूः संनममानो अग्ने वाचा शल्याँ अशनिभिर्दिहानः ।
ताभिर्विध्य हृदये यातुधानान् प्रतीचो बाहून् प्रति भङ्ग्ध्येषाम् ॥ ८.३.६ ॥
हे अग्नी, यज्ञांनी बाण सिद्ध करून, वाणीने शल्यांना वज्रांनी लेपून, त्यांनी यातुधानांच्या हृदयात भेद कर; त्यांचे उलटे वळलेले बाहू मोड.
8.3.7
उतारब्धान्त्स्पृनुहि जातवेद उतारेभाणामृष्टिभिर्यातुधानान् ।
अग्ने पूर्वो नि जहि शोशुचान आमादः क्ष्विङ्कास्तमदन्त्वेनीः ॥ ८.३.७ ॥
हे जातवेदा, आरंभ करणाऱ्यांना स्पर्श करून मार; आरेभाणांना भाल्यांनी मार; हे अग्नी, पुढे होऊन जळणाऱ्या यातुधानांना पाड; कच्चे खाणारे, कुत्र्यासारखे, त्यांना हरिणी खाऊ देत.
8.3.8
इह प्र ब्रूहि यतमः सो अग्ने यातुधानो य इदं कृणोति ।
तमा रभस्व समिधा यविष्ठ नृचक्षसश्चक्षुषे रन्धयैनम् ॥ ८.३.८ ॥
येथे सांग, हे अग्नी, हे करणारा यातुधान कोण आहे? हे यविष्ठा, त्याला समिधेने धर; नृचक्षसांच्या डोळ्यासाठी याला वश कर.
8.3.9
तीक्ष्णेनाग्ने चक्षुषा रक्ष यज्ञं प्राञ्चं वसुभ्यः प्र णय प्रचेतः ।
हिंस्रं रक्षांस्यभि शोशुचानं मा त्वा दभन् यातुधाना नृचक्षः ॥ ८.३.९ ॥
हे अग्नी, तीक्ष्ण डोळ्याने यज्ञाचे रक्षण कर; हे प्रचेतसा, वसूंसाठी पुढे जाणारा यज्ञ पुढे ने; हिंसक राक्षसांविरुद्ध जळणाऱ्या तुला यातुधान मारू नयेत, हे नृचक्षा.
8.3.10
नृचक्षा रक्षः परि पश्य विक्षु तस्य त्रीणि प्रति शृणीह्यग्रा ।
तस्याग्ने पृष्टीर्हरसा शृणीहि त्रेधा मूलं यातुधानस्य वृश्च ॥ ८.३.१० ॥
हे नृचक्षा, विशांमध्ये राक्षसाकडे चहूकडे पाहा; त्याची तीन टोके मोड; हे अग्नी, तुझ्या ज्वालेने त्याची पाठ मोड; यातुधानाचे मूळ तीन भागांत तोड.
8.3.11
त्रिर्यातुधानः प्रसितिं त एत्वृतं यो अग्ने अनृतेन हन्ति ।
तमर्चिषा स्फूर्जयन् जातवेदः समक्षमेनं गृणते नि युङ्ग्धि ॥ ८.३.११ ॥
यातुधान तीन वेळा तुझ्या पाशात पडो. अग्नी, असत्याने जो मारतो त्याला, हे जातवेदा, ज्वालेने तेजस्वी करून, याला समोरच स्तोत्र करणाऱ्यासाठी आवर.
8.3.12
यदग्ने अद्य मिथुना शपातो यद्वाचस्तृष्टं जनयन्त रेभाः ।
मन्योर्मनसः शरव्या जायते या तया विध्य हृदये यातुधानान् ॥ ८.३.१२ ॥
हे अग्नी, आज जोडीने जे शाप देतात आणि वाणीने तृष्ण कलह रेभ उत्पन्न करतात; मन्यू आणि मनातून जो बाण जन्मतो त्याने यातुधानांना हृदयात विद्ध कर.
8.3.13
परा शृणीहि तपसा यातुधानान् पराग्ने रक्षो हरसा शृणीहि ।
परार्चिषा मूरदेवान् छृणीहि परासुतृपः शोशुचतः शृणीहि ॥ ८.३.१३ ॥
तपाने यातुधानांना चिरडून टाक; हे अग्नी, राक्षसाला उग्रतेने चिरडून टाक. ज्वालेने मूरदेवांना चिरडून टाक; प्राण शोषणाऱ्यांना आणि जळणाऱ्यांना चिरडून टाक.
8.3.14
पराद्य देवा वृजिनं शृणन्तु प्रत्यगेनं शपथा यन्तु सृष्टाः ।
वाचास्तेनं शरव ऋच्छन्तु मर्मन् विश्वस्यैतु प्रसितिं यातुधानः ॥ ८.३.१४ ॥
आज देव वाईटपणा चिरडोत; पाठवलेली शपथे आणि शाप याच्यावर परत येवोत. वाणीने चोराला बाण मर्मस्थानी लागोत; यातुधान सर्वांच्या पाशात जावो.
8.3.15
यः पौरुषेयेण क्रविषा समङ्क्ते यो अश्व्येन पशुना यातुधानः ।
यो अघ्न्याया भरति क्षीरमग्ने तेषां शीर्षाणि हरसापि वृश्च ॥ ८.३.१५ ॥
जो यातुधान माणसाच्या कच्च्या मांसाने लिंपतो, जो घोड्याने व पशूने; जो अघ्न्या गायीचे दूध हरण करतो — हे अग्नी, त्यांची डोकी उग्रतेने छाटून टाक.
8.3.16
विषं गवां यातुधाना भरन्तामा वृश्चन्तामदितये दुरेवाः ।
परैणान् देवः सविता ददातु परा भागमोषधीनां जयन्ताम् ॥ ८.३.१६ ॥
यातुधानांनी गायींचे विष वाहून न्यावे; दुष्ट अदितीसाठी छाटले जावेत. सविता देव यांना दूर देवो; औषधींचा भाग दूर होवो आणि त्या जिंकोत.
8.3.17
संवत्सरीणं पय उस्रियायास्तस्य माशीद्यातुधानो नृचक्षः ।
पीयूषमग्ने यतमस्तितृप्सात्तं प्रत्यञ्चमर्चिषा विध्य मर्मणि ॥ ८.३.१७ ॥
एक वर्षाच्या गाईचे दूध यातुधानाने, मनुष्यांवर पाळत ठेवणाऱ्याने, पिऊ नये. हे अग्नी, जो कोणी ते पिण्याची इच्छा करेल, त्या मागे वळलेल्याला तू आपल्या ज्वालेने मर्मस्थानी भोस.
8.3.18
सनादग्ने मृणसि यातुधानान् न त्वा रक्षांसि पृतनासु जिग्युः ।
सहमूरान् अनु दह क्रव्यादो मा ते हेत्या मुक्षत दैव्यायाः ॥ ८.३.१८ ॥
हे अग्नी, तू नेहमी यातुधानांना चिरडतोस; युद्धांत राक्षसांनी तुला जिंकले नाही. मूर्ख आणि जळलेल्या मांसभक्षकांना जाळ; तुझ्या दैवी अस्त्रातून ते सुटू नयेत.
8.3.19
त्वं नो अग्ने अधरादुदक्तस्त्वं पश्चादुत रक्षा पुरस्तात् ।
प्रति त्ये ते अजरासस्तपिष्ठा अघशंसं शोशुचतो दहन्तु ॥ ८.३.१९ ॥
हे अग्नी, तू खालून आणि वरून आमचे रक्षण कर; तू मागून आणि समोरून रक्षण कर. तुझ्या त्या अजर, अत्यंत तप्त ज्वाला प्रज्वलित होऊन दुष्ट बोलणाऱ्याला जाळोत.
8.3.20
पश्चात्पुरस्तादधरादुतोत्तरात्कविः काव्येन परि पाह्यग्ने ।
सखा सखायमजरो जरिम्ने अग्ने मर्ताममर्त्यस्त्वं नः ॥ ८.३.२० ॥
हे अग्नी, मागून, समोरून, खालून आणि वरून, हे कवी, तुझ्या काव्यबुद्धीने आमचे सर्वत्र रक्षण कर. हे अग्नी, तू मित्राचा मित्र आहेस, अजर आहेस; हे अग्नी, अमर असलेला तू आम्हा मर्त्यांचे रक्षण कर.
8.3.21
तदग्ने चक्षुः प्रति धेहि रेभे शफारुजो येन पश्यसि यातुधानान् ।
अथर्ववज्ज्योतिषा दैव्येन सत्यं धूर्वन्तमचितं न्योष ॥ ८.३.२१ ॥
हे अग्नी, ज्या शफारुज यातुधानांवर तुझी दृष्टी ठेव, ज्या दृष्टीने तू त्यांना पाहतोस. अथर्वासारख्या दैवी तेजाने हानी करणाऱ्या अदृश्याला पूर्णपणे जाळून टाक.
8.3.22
परि त्वाग्ने पुरं वयं विप्रं सहस्य धीमहि ।
धृषद्वर्णं दिवेदिवे हन्तारं भङ्गुरावतः ॥ ८.३.२२ ॥
हे अग्नी, आम्ही तुला किल्ल्याप्रमाणे सभोवती धारण करतो, हे सहस्या, प्रेरित विप्रा. दररोज निर्भय वर्णाच्या, वक्र लोकांचा संहारक.
8.3.23
विषेण भङ्गुरावतः प्रति स्म रक्षसो जहि ।
अग्ने तिग्मेन शोचिषा तपुरग्राभिरर्चिभिः ॥ ८.३.२३ ॥
विषाने वक्रांच्या राक्षसांवर निश्चित प्रहार कर. हे अग्नी, तीक्ष्ण ज्वालेने, टोकांच्या तापदायक ज्वालांनी (त्यांना मार).
8.3.24
वि ज्योतिषा बृहता भात्यग्निराविर्विश्वानि कृणुते महित्वा ।
प्रादेवीर्मायाः सहते दुरेवाः शिशीते शृङ्गे रक्षोभ्यो विनिक्षे ॥ ८.३.२४ ॥
महान तेजाने अग्नी प्रकाशतो; आपल्या महिमेने सर्व काही प्रकट करतो. दैवी मायांना, दुष्ट मनाच्यांना तो जिंकतो. राक्षसांना भोसकण्यासाठी तो आपली दोन शिंगे तीक्ष्ण करतो.
8.3.25
ये ते शृङ्गे अजरे जातवेदस्तिग्महेती ब्रह्मसंशिते ।
ताभ्यां दुर्हार्दमभिदासन्तं किमीदिनम् ।
प्रत्यञ्चमर्चिषा जातवेदो वि निक्ष्व ॥ ८.३.२५ ॥
हे जातवेदा, तुझी जी ही अजर दोन शिंगे, तीक्ष्ण शस्त्रांची, ब्रह्ममंत्राने तीक्ष्ण केलेली — त्यांनी दुर्हार्दाला, आक्रमण करणाऱ्या किमीदिनाला (मार). हे जातवेदा, ज्वालेने समोर वळलेल्याला भोसक.
8.3.26
अग्नी रक्षांसि सेधति शुक्रशोचिरमर्त्यः ।
शुचिः पावक ईड्यः ॥ ८.३.२६ ॥
अग्नी राक्षसांना पळवून लावतो; तो तेजस्वी ज्वालेचा, अमर आहे. तो शुद्ध, पावन करणारा, स्तुत्य आहे.