Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ଅଥର୍ବବେଦ · ସୂକ୍ତ 9.1

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

9.1.1

दिवस्पृथिव्या अन्तरिक्षात्समुद्रादग्नेर्वातान् मधुकशा हि जज्ञे ।
तां चायित्वामृतं वसानां हृद्भिः प्रजाः प्रति नन्दन्ति सर्वाः ॥ ९.१.१ ॥

ଆକାଶ, ପୃଥିବୀ, ଅନ୍ତରିକ୍ଷ, ସମୁଦ୍ର, ଅଗ୍ନି ଓ ବାୟୁରୁ ମଧୁକଶା ଜନ୍ମିଲା। ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି ଏବଂ ଅମୃତ ଧାରଣ କରି ସମସ୍ତ ପ୍ରଜା ହୃଦୟରେ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଅନ୍ତି।

9.1.2

महत्पयो विश्वरूपमस्याः समुद्रस्य त्वोत रेत आहुः ।
यत ऐति मधुकशा रराणा तत्प्राणस्तदमृतं निविष्टम् ॥ ९.१.२ ॥

ତାଙ୍କର ମହାନ ରସ ବିଶ୍ୱରୂପ; ତୁମକୁ ସମୁଦ୍ରର ବୀଜ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ। ଆନନ୍ଦିତ ମଧୁକଶା ଯେଉଁଠାରୁ ଆସେ, ସେଇଟି ପ୍ରାଣ; ସେଇଠି ଅମୃତ ସ୍ଥିତ।

9.1.3

पश्यन्त्यस्याश्चरितं पृथिव्यां पृथङ्नरो बहुधा मीमांसमानाः ।
अग्नेर्वातान् मधुकशा हि जज्ञे मरुतामुग्रा नप्तिः ॥ ९.१.३ ॥

ପୃଥିବୀରେ ମଣିଷମାନେ ତାଙ୍କ ଗତିକୁ ବହୁ ପ୍ରକାରେ ଚିନ୍ତା କରି ପୃଥକ ଭାବେ ଦେଖନ୍ତି। ଅଗ୍ନି ଓ ବାୟୁରୁ ମଧୁକଶା ଜନ୍ମିଲା; ସେ ମରୁତମାନଙ୍କର ଉଗ୍ର ସନ୍ତାନ।

9.1.4

मातादित्यानां दुहिता वसूनां प्राणः प्रजानाममृतस्य नाभिः ।
हिरण्यवर्णा मधुकशा घृताची महान् भर्गश्चरति मर्त्येषु ॥ ९.१.४ ॥

ସେ ଆଦିତ୍ୟମାନଙ୍କର ମାତା, ବସୁମାନଙ୍କର କନ୍ୟା, ପ୍ରଜାମାନଙ୍କର ପ୍ରାଣ ଓ ଅମୃତର କେନ୍ଦ୍ର। ସୁବର୍ଣ୍ଣବର୍ଣ୍ଣା, ଘୃତଧାରୀ ମଧୁକଶା; ମର୍ତ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମହାନ ତେଜ ବିଚରଣ କରେ।

9.1.5

मधोः कशामजनयन्त देवास्तस्या गर्भो अभवद्विश्वरूपः ।
तं जातं तरुणं पिपर्ति माता स जातो विश्वा भुवना वि चष्टे ॥ ९.१.५ ॥

ଦେବତାମାନେ ମଧୁର ଚାବୁକ ମଧୁକଶାକୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ; ତାଙ୍କ ଗର୍ଭ ବିଶ୍ୱରୂପ ହେଲା। ଜନ୍ମିତ ସେହି ତରୁଣକୁ ମାତା ପୋଷଣ କରନ୍ତି; ଜନ୍ମିତ ସେ ସମସ୍ତ ଭୁବନକୁ ଦେଖେ।

9.1.6

कस्तं प्र वेद क उ तं चिकेत यो अस्या हृदः कलशः सोमधानो अक्षितः ।
ब्रह्मा सुमेधाः सो अस्मिन् मदेत ॥ ९.१.६ ॥

ତାଙ୍କୁ କିଏ ଭଲ ଭାବେ ଜାଣେ? କିଏ ତାଙ୍କୁ ବୁଝେ? ଏହାର ହୃଦୟରୁ ଆସିଥିବା, ସୋମ ଧାରଣ କରୁଥିବା ଅକ୍ଷୟ କଳସ — ସୁମେଧା ବ୍ରହ୍ମା ଏଥିରେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଉନ୍ତୁ।

9.1.7

स तौ प्र वेद स उ तौ चिकेत यावस्याः स्तनौ सहस्रधारावक्षितौ ।
ऊर्जं दुहाते अनपस्फुरन्तौ ॥ ९.१.७ ॥

ସେ ସେହି ଦୁଇଟିକୁ ଭଲ ଭାବେ ଜାଣେ, ସେ ହିଁ ସେମାନଙ୍କୁ ବୁଝେ — ଏହାର ଯେ ଦୁଇ ସ୍ତନ, ହଜାରେ ଧାରାବିଶିଷ୍ଟ, ଅକ୍ଷୟ, ଯେଉଁମାନେ ଅବିରତ ଊର୍ଜା ଦୁହନ୍ତି।

9.1.8

हिङ्करिक्रती बृहती वयोधा उच्चैर्घोषाभ्येति या व्रतम् ।
त्रीन् घर्मान् अभि वावशाना मिमाति मायुं पयते पयोभिः ॥ ९.१.८ ॥

ହିଙ୍କାର ଶକ୍ତିଯୁକ୍ତା, ବିଶାଳା, ଜୀବନଦାତ୍ରୀ, ଉଚ୍ଚସ୍ୱରା, ବ୍ରତ ଆଡ଼କୁ ଆସୁଥିବା — ତିନି ତାପ ଇଚ୍ଛା କରି ସେ ଧ୍ୱନି ମାପେ; କ୍ଷୀର-ରସରେ ପୋଷଣ କରେ।

9.1.9

यामापीनामुपसीदन्त्यापः शाक्वरा वृषभा ये स्वराजः ।
ते वर्षन्ति ते वर्षयन्ति तद्विदे काममूर्जमापः ॥ ९.१.९ ॥

ଜଳଧାରା ଯାହାଙ୍କ ପାଖରେ ବସନ୍ତି, ବଳବାନ ସ୍ୱରାଜ୍ୟର ବୃଷଭ ପରି ଜଳ — ସେମାନେ ବର୍ଷନ୍ତି, ସେମାନେ ବର୍ଷାନ୍ତି; ସେ ଇଚ୍ଛା ଓ ଊର୍ଜା ଜଣାପଡ଼େ, ହେ ଜଳସମୂହ।

9.1.10

स्तनयित्नुस्ते वाक्प्रजापते वृषा शुष्मं क्षिपसि भूम्यामधि ।
अग्नेर्वातान् मधुकशा हि जज्ञे मरुतामुग्रा नप्तिः ॥ ९.१.१० ॥

ତୁମ ବଜ୍ରଗର୍ଜନ ତୁମ ବାଣୀ, ହେ ପ୍ରଜାପତି — ବୃଷଭ ତୁମେ ପୃଥିବୀରେ ବଳ ଫିଙ୍ଗ; ଅଗ୍ନି ଓ ବାୟୁଙ୍କ ମଧୁର ଚାବୁକରୁ ହିଁ ସେ ଜନ୍ମିଲା, ମରୁତ୍‌ମାନଙ୍କ ଉଗ୍ରା ନାତୁଣୀ।

9.1.11

यथा सोमः प्रातःसवने अश्विनोर्भवति प्रियः ।
एवा मे अश्विना वर्च आत्मनि ध्रियताम् ॥ ९.१.११ ॥

ପ୍ରାତଃସବନରେ ସୋମ ଯେପରି ଅଶ୍ୱିନଙ୍କ ପ୍ରିୟ ହୁଏ, ସେହିପରି, ହେ ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟ, ମୋ ଆତ୍ମାରେ ତେଜ ଧାରଣ ହେଉ।

9.1.12

यथा सोमो द्वितीये सवन इन्द्राग्न्योर्भवति प्रियः ।
एवा म इन्द्राग्नी वर्च आत्मनि ध्रियताम् ॥ ९.१.१२ ॥

ଯେପରି ଦ୍ୱିତୀୟ ସବନରେ ସୋମ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅଗ୍ନିଙ୍କ ପ୍ରିୟ ହୁଏ, ସେହିପରି ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅଗ୍ନି ମୋ ଆତ୍ମାରେ ତେଜ ଧାରଣ କରନ୍ତୁ।

9.1.13

यथा सोमस्तृतीये सवन ऋभूणां भवति प्रियः ।
एवा म ऋभवो वर्च आत्मनि ध्रियताम् ॥ ९.१.१३ ॥

ଯେପରି ତୃତୀୟ ସବନରେ ସୋମ ଋଭୁମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟ ହୁଏ, ସେହିପରି ଋଭୁମାନେ ମୋ ଆତ୍ମାରେ ତେଜ ଧାରଣ କରନ୍ତୁ।

9.1.14

मधु जनिषीय मधु वंसिषीय ।
पयस्वान् अग्न आगमं तं मा सं सृज वर्चसा ॥ ९.१.१४ ॥

ମଧୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିବି, ମଧୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବି। ହେ ଅଗ୍ନି, ଦୁଗ୍ଧସମୃଦ୍ଧ ହୋଇ ମୁଁ ଆସିଛି; ସେହି ତେଜ ସହ ମୋତେ ଯୋଡ଼।

9.1.15

सं माग्ने वर्चसा सृज सं प्रजया समायुषा ।
विद्युर्मे अस्य देवा इन्द्रो विद्यात्सह ऋषिभिः ॥ ९.१.१५ ॥

ହେ ଅଗ୍ନି, ମୋତେ ତେଜ ସହ ଯୋଡ଼; ପ୍ରଜା ଓ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆୟୁ ସହ ଯୋଡ଼। ଦେବତାମାନେ ମୋର ଏହି (ଜ୍ଞାନ) ଜାଣନ୍ତୁ; ଇନ୍ଦ୍ର ଋଷିମାନଙ୍କ ସହ ଜାଣନ୍ତୁ।

9.1.16

यथा मधु मधुकृतः संभरन्ति मधावधि ।
एवा मे अश्विना वर्च आत्मनि ध्रियताम् ॥ ९.१.१६ ॥

ଯେପରି ମହୁମାଛିମାନେ ମହୁରେ ମହୁ ସଂଗ୍ରହ କରନ୍ତି, ସେହିପରି ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟ ମୋ ଆତ୍ମାରେ ତେଜ ଧାରଣ କରନ୍ତୁ।

9.1.17

यथा मक्षाः इदं मधु न्यञ्जन्ति मधावधि ।
एवा मे अश्विना वर्चस्तेजो बलमोजश्च ध्रियताम् ॥ ९.१.१७ ॥

ଯେପରି ମାଛିମାନେ ଏହି ମହୁରେ ମହୁ ଲେପନ କରନ୍ତି, ସେହିପରି ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟ ମୋ ପାଇଁ ତେଜ, ଓଜ, ବଳ ଓ ବୀର୍ଯ୍ୟ ଧାରଣ କରନ୍ତୁ।

9.1.18

यद्गिरिषु पर्वतेषु गोष्वश्वेषु यन् मधु ।
सुरायां सिच्यमानायां यत्तत्र मधु तन् मयि ॥ ९.१.१८ ॥

ପର୍ବତ ଓ ଶିଖରରେ, ଗାଈ ଓ ଘୋଡ଼ାରେ ଯେଉଁ ମଧୁ ଅଛି, ଏବଂ ସୁରା ଢ଼ଳାଯିବା ବେଳେ ତହିଁରେ ଯେଉଁ ମଧୁ ଅଛି, ସେ ମଧୁ ମୋ ଭିତରେ ରହୁ।

9.1.19

अश्विना सारघेण मा मधुनाङ्क्तं शुभस्पती ।
यथा वर्चस्वतीं वाचमावदानि जनामनु ॥ ९.१.१९ ॥

ହେ ଶୁଭର ପ୍ରଭୁ ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟ, ସାରଘ ଓ ମଧୁ ଦ୍ୱାରା ମୋତେ ଅଭିଷେକ କରନ୍ତୁ, ଯେପରି ମୁଁ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତେଜସ୍ୱୀ ବାଣୀ କହିପାରିବି।

9.1.20

स्तनयित्नुस्ते वाक्प्रजापते वृषा शुष्मं क्षिपसि भूम्यां दिवि ।
तां पशव उप जीवन्ति सर्वे तेनो सेषमूर्जं पिपर्ति ॥ ९.१.२० ॥

ହେ ପ୍ରଜାପତି, ତୁମ ମେଘଗର୍ଜନର ବାଣୀ ବୃଷଭ ପରି ବଳକୁ ପୃଥିବୀ ଓ ଦ୍ୟୁଲୋକରେ ପକାଏ। ତହିଁରେ ସବୁ ପଶୁ ଜୀବିତ ରୁହନ୍ତି; ତାହା ଅନ୍ନ ଓ ରସ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରେ।

9.1.21

पृथिवी दण्डोऽन्तरिक्षं गर्भो द्यौः कशा विद्युत्प्रकशो हिरण्ययो बिन्दुः ॥ ९.१.२१ ॥

ପୃଥିବୀ ଦଣ୍ଡ, ଅନ୍ତରିକ୍ଷ ଗର୍ଭ, ଦ୍ୟୌ କଶା, ବିଜୁଳି ପ୍ରକଶ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ବିନ୍ଦୁ।

9.1.22

यो वै कशायाः सप्त मधूनि वेद मधुमान् भवति ।
ब्राह्मणश्च राजा च धेनुश्चानड्वांश्च व्रीहिश्च यवश्च मधु सप्तमम् ॥ ९.१.२२ ॥

ଯିଏ କଶାର ସାତ ମଧୁ ଜାଣେ, ସେ ମଧୁମାନ୍ ହୁଏ: ବ୍ରାହ୍ମଣ, ରାଜା, ଧେନୁ, ଅନଡ୍ୱାନ୍, ବ୍ରୀହି ଓ ଯବ — ସପ୍ତମ ମଧୁ।

9.1.23

मधुमान् भवति मधुमदस्याहार्यं भवति ।
मधुमतो लोकान् जयति य एवं वेद ॥ ९.१.२३ ॥

ସେ ମଧୁମାନ୍ ହୁଏ; ତାହା ପାଇବା ଜିନିଷ ମଧୁମୟ ହୁଏ। ଯିଏ ଏପରି ଜାଣେ, ସେ ମଧୁମୟ ଲୋକ ଜିଣେ।

9.1.24

यद्वीध्रे स्तनयति प्रजापतिरेव तत्प्रजाभ्यः प्रादुर्भवति ।
तस्मात्प्राचीनोपवीतस्तिष्ठे प्रजापतेऽनु मा बुध्यस्वेति ।
अन्वेनं प्रजा अनु प्रजापतिर्बुध्यते य एवं वेद ॥ ९.१.२४ ॥

ବୀଧ୍ର (ଖୋଲା ଆକାଶ) ରେ ମେଘ ଗର୍ଜନ କଲେ, ତାହା ପ୍ରଜାପତି ହିଁ; ସେ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରକଟ ହୁଅନ୍ତି। ଏଣୁ ବାମ କାନ୍ଧରେ ଯଜ୍ଞୋପବୀତ ଧାରଣ କରି ଛିଡ଼ା ହୋଇ କହେ: ହେ ପ୍ରଜାପତି, ମୋ ଅନୁସରଣରେ ଜାଗ୍ରତ ହୁଅ। ତାଙ୍କ ପଛେ ପ୍ରଜାମାନେ ଜାଗନ୍ତି, ଏବଂ ଏପରି ଜାଣୁଥିବା ଲୋକର ପଛେ ପ୍ରଜାପତି ମଧ୍ୟ ଜାଗନ୍ତି।