ਅਥਰਵਵੇਦ · ਸੂਕਤ 9.15
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.15.1
यद्गायत्रे अधि गायत्रमाहितं त्रैष्टुभं वा त्रैष्टुभान् निरतक्षत ।
यद्वा जगज्जगत्याहितं पदं य इत्तद्विदुस्ते अमृतत्वमानुशुः ॥ ९.१५.१ ॥
ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਵਿੱਚ ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ, ਜਾਂ ਤ੍ਰਿਸ਼ਟੁਭ ਤੋਂ ਤ੍ਰੈਸ਼ਟੁਭ ਚਰਣ ਤਰਾਸ਼ੇ ਗਏ, ਜਾਂ ਜਗਤੀ ਵਿੱਚ ਜਗਤ ਦਾ ਪਦ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ — ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਮਰਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
9.15.2
गायत्रेण प्रति मिमीते अर्कमर्केण साम त्रैष्टुभेन वाकम् ।
वाकेन वाकं द्विपदा चतुष्पदाक्षरेण मिमते सप्त वाणीः ॥ ९.१५.२ ॥
ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਨਾਲ ਅਰਕ ਮਾਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅਰਕ ਨਾਲ ਸਾਮ, ਤ੍ਰਿਸ਼ਟੁਭ ਨਾਲ ਵਾਕ; ਵਾਕ ਨਾਲ ਵਾਕ, ਦੋ-ਪੈਰ ਤੇ ਚਾਰ-ਪੈਰ ਨਾਲ, ਅੱਖਰ ਨਾਲ ਸੱਤ ਵਾਣੀਆਂ ਮਾਪੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
9.15.3
जगता सिन्धुं दिव्यस्कभायद्रथंतरे सूर्यं पर्यपश्यत् ।
गायत्रस्य समिधस्तिस्र आहुस्ततो मह्ना प्र रिरिचे महित्वा ॥ ९.१५.३ ॥
ਜਗਤੀ ਨਾਲ ਸਿੰਧੂ ਨੂੰ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਇਆ; ਰਥੰਤਰ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਵੇਖਿਆ; ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਸਮਿਧਾਂ ਆਖੀਆਂ ਗਈਆਂ; ਫਿਰ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਹਾਨਤਾ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।
9.15.4
उप ह्वये सुदुघां धेनुमेतां सुहस्तो गोधुगुत दोहदेनाम् ।
श्रेष्ठं सवं सविता साविषन् नोऽभीद्धो घर्मस्तदु षु प्र वोचत् ॥ ९.१५.४ ॥
ਚੰਗਾ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਇਸ ਧੇਨੂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਸੱਦਦਾ ਹਾਂ; ਸੁੰਦਰ ਹੱਥਾਂ ਵਾਲਾ ਗੋਦੋਹਕ ਇਸਨੂੰ ਦੁਹੇ। ਸਵਿਤਾ ਸਾਡੇ ਲਈ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰੇ; ਅੱਗ ਨਾਲ ਤਪਿਆ ਘਰਮ ਉਸਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰੇ।
9.15.5
हिङ्कृण्वती वसुपत्नी वसूनां वत्समिच्छन्ती मनसाभ्यागात् ।
दुहामश्विभ्यां पयो अघ्न्येयं सा वर्धतां महते सौभगाय ॥ ९.१५.५ ॥
ਹਿੰਕਾਰ ਕਰਦੀ, ਵਸੂਆਂ ਦੀ ਵਸੁਪਤਨੀ, ਵੱਛੇ ਨੂੰ ਲੋਚਦੀ ਮਨ ਨਾਲ ਆ ਪਹੁੰਚੀ। ਇਹ ਅਘਨ੍ਯਾ ਅਸ਼ਵਿਨਾਂ ਲਈ ਦੁੱਧ ਦੇਵੇ; ਉਹ ਵੱਡੇ ਸੌਭਾਗ ਲਈ ਵਧੇ।
9.15.6
गौरमीमेदभि वत्सं मिषन्तं मूर्धानं हिङ्ङकृणोन् मातवा उ ।
सृक्वाणं घर्ममभि वावशाना मिमाति मायुं पयते पयोभिः ॥ ९.१५.६ ॥
ਤੱਕਦੇ ਵੱਛੇ ਵੱਲ ਗਾਂ ਅੜਾਈ; ਮਾਂ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਹਿੰਙ ਦੀ ਅਵਾਜ਼ ਕੀਤੀ। ਬੁੱਲ੍ਹ ਚੱਟਦੀ, ਗਰਮ ਭਾਂਡੇ ਵੱਲ ਅੜਾਉਂਦੀ ਉਹ ਅਵਾਜ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਉਹ ਦੁੱਧ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
9.15.7
अयं स शिङ्क्ते येन गौरभिवृता मिमाति मयुं ध्वसनावधि श्रिता ।
सा चित्तिभिर्नि हि चकार मर्त्यान् विद्युद्भवन्ती प्रति वव्रिमौहत ॥ ९.१५.७ ॥
ਇਹ ਉਹ ਤਿੱਖੀ ਚੀਕ ਹੈ; ਇਸ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਗਾਂ ਨਾਸ਼ ਦੀ ਥਾਂ ਤੱਕ ਖੜ੍ਹੀ ਅੜਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੀਆਂ ਚੇਤਨਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਮਰਤਾਂ ਨੂੰ ਝੁਕਾਇਆ; ਬਿਜਲੀ ਬਣ ਕੇ ਵਾੜੇ ਵੱਲ ਧੱਕਿਆ।
9.15.8
अनच्छये तुरगातु जीवमेजद्ध्रुवं मध्य आ पस्त्यानाम् ।
जीवो मृतस्य चरति स्वधाभिरमर्त्यो मर्त्येना सयोनिः ॥ ९.१५.८ ॥
ਨਾ ਲੇਟਣ ਵਾਲਾ, ਤੇਜ਼ ਤੁਰਨ ਵਾਲਾ ਜੀਵ, ਕੰਬਦਾ, ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਤੱਕ। ਮੁਰਦੇ ਦਾ ਜੀਵ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਵਿਚਰਦਾ ਹੈ; ਅਮਰ, ਮਰਤ ਨਾਲ ਇੱਕੋ ਸੋਮੇ ਦਾ।
9.15.9
विधुं दद्राणं सलिलस्य पृष्ठे युवानं सन्तं पलितो जगार ।
देवस्य पश्य काव्यं महित्वाद्य ममार स ह्यः समान ॥ ९.१५.९ ॥
ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਤਹ ਉੱਤੇ ਦਿਸਦੇ ਚੰਦ ਨੂੰ, ਜਵਾਨ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਬੁੱਢੇ ਨੇ ਨਿਗਲ ਲਿਆ। ਦੇਵ ਦਾ ਕਾਵਿ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ ਵੇਖੋ; ਅੱਜ ਉਹ ਮਰਿਆ, ਕੱਲ੍ਹ ਵਾਂਗ ਹੀ ਸਮਾਨ।
9.15.10
य ईं चकार न सो अस्य वेद य ईं ददर्श हिरुगिन् नु तस्मात् ।
स मातुर्योना परिवीतो अन्तर्बहुप्रजा निर्ऋतिरा विवेश ॥ ९.१५.१० ॥
ਜਿਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਬਣਾਇਆ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ; ਜਿਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਉਹ ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਧੋਖਾ ਖਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਾਂ ਦੀ ਕੁੱਖ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟਿਆ ਅੰਦਰ ਹੈ; ਬਹੁ-ਸੰਤਾਨ ਵਾਲੀ ਨਿਰਰਿਤੀ ਅੰਦਰ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਈ।
9.15.11
अपश्यं गोपामनिपद्यमानमा च परा च पथिभिश्चरन्तम् ।
स सध्रीचीः स विषूचीर्वसान आ वरीवर्ति भुवनेष्वन्तः ॥ ९.१५.११ ॥
ਨਾ ਡਿੱਗਦੇ ਹੋਏ ਉਸ ਗੋਪਾਲ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵੇਖਿਆ; ਉਹ ਰਾਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਵਿਚਰਦਾ ਹੈ। ਇਕੱਠੇ ਜਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਵੱਖ ਜਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪਹਿਨ ਕੇ ਉਹ ਭੁਵਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ।
9.15.12
द्यौर्नः पिता जनिता नाभिरत्र बन्धुर्नो माता पृथिवी महीयम् ।
उत्तानयोश्चम्वोर्योनिरन्तरत्रा पिता दुहितुर्गर्भमाधात् ॥ ९.१५.१२ ॥
ਦਿਊਲੋਕ ਸਾਡਾ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਜਨਕ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਦੀ ਨਾਭੀ; ਇਹ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਸਾਡੀ ਬੰਧੂ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਹੈ। ਉਤਾਂਹ ਚੁੱਕੇ ਦੋ ਪਾਤਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ, ਪਿਤਾ ਨੇ ਧੀ ਵਿੱਚ ਗਰਭ ਰੱਖਿਆ।
9.15.13
पृछामि त्वा परमन्तं पृथिव्याः पृछामि वृष्णो अश्वस्य रेतः ।
पृछामि विश्वस्य भुवनस्य नाभिं पृछामि वाचः परमं व्योम ॥ ९.१५.१३ ॥
ਧਰਤੀ ਦਾ ਪਰਮ ਅੰਤ ਤੈਨੂੰ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ; ਵ੍ਰਿਸ਼-ਅਸ਼ਵ ਦਾ ਰੇਤਸ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ। ਸਾਰੇ ਭੁਵਨ ਦੀ ਨਾਭੀ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ; ਬੋਲੀ ਦਾ ਪਰਮ ਆਕਾਸ਼ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ।
9.15.14
इयं वेदिः परो अन्तः पृथिव्या अयं सोमो वृष्णो अश्वस्य रेतः ।
अयं यज्ञो विश्वस्य भुवनस्य नाभिर्ब्रह्मायं वाचः परमं व्योम ॥ ९.१५.१४ ॥
ਇਹ ਵੇਦੀ ਧਰਤੀ ਦਾ ਪਰਮ ਅੰਤ ਹੈ; ਇਹ ਸੋਮ ਵ੍ਰਿਸ਼-ਅਸ਼ਵ ਦਾ ਰੇਤਸ ਹੈ। ਇਹ ਯੱਗ ਸਾਰੇ ਭੁਵਨ ਦੀ ਨਾਭੀ ਹੈ; ਇਹ ਬ੍ਰਹਮ ਬੋਲੀ ਦਾ ਪਰਮ ਆਕਾਸ਼ ਹੈ।
9.15.15
न वि जानामि यदिवेदमस्मि निण्यः संनद्धो मनसा चरामि ।
यदा मागन् प्रथमजा ऋतस्यादिद्वाचो अश्नुवे भागमस्याः ॥ ९.१५.१५ ॥
ਮੈਂ ਇਹ ਕੀ ਹਾਂ, ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ; ਗੁਪਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨ ਨਾਲ ਬੱਝਾ ਹੋਇਆ ਮੈਂ ਵਿਚਰਦਾ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਰਿਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਜਨਮੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਏ, ਤਦੋਂ ਹੀ ਮੈਂ ਇਸ ਬੋਲੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਪਾਉਂਦਾ ਹਾਂ।
9.15.16
अपाङ्प्राङेति स्वधया गृभीतोऽमर्त्यो मर्त्येना सयोनिः ।
ता शश्वन्ता विषूचीना वियन्ता न्यन्यं चिक्युर्न नि चिक्युरन्यम् ॥ ९.१५.१६ ॥
ਉੱਪਰ-ਹੇਠਾਂ ਆਪਣੀ ਸਵਧਾ ਨਾਲ ਗ੍ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਚਲਦਾ ਹੈ; ਅਮਰਤ ਮਰਤ ਨਾਲ ਇੱਕੋ ਯੋਨੀ ਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ, ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ ਫੈਲਣ ਵਾਲੇ, ਉਲਟ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਹਨ; ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਜਾਣਿਆ, ਪਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਿਆ।
9.15.17
सप्तार्धगर्भा भुवनस्य रेतो विष्णोस्तिष्ठन्ति प्रदिशा विधर्मणि ।
ते धीतिभिर्मनसा ते विपश्चितः परिभुवः परि भवन्ति विश्वतः ॥ ९.१५.१७ ॥
ਸੱਤ ਅਰਧਗਰਭ ਭੁਵਨ ਦਾ ਬੀਜ ਹਨ; ਉਹ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਮਨ ਨਾਲ ਵਿਦਵਾਨ ਹਨ; ਹਰ ਪਾਸੇ ਵਿਆਪਕ ਹੋ ਕੇ ਚੁਫੇਰੇ ਫੈਲੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
9.15.18
ऋचो अक्षरे परमे व्योमन् यस्मिन् देवा अधि विश्वे निषेदुः ।
यस्तन् न वेद किमृचा करिष्यति य इत्तद्विदुस्ते अमी समासते ॥ ९.१५.१८ ॥
ਰਿਚਾ ਦੇ ਅਕਸ਼ਰ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਪਰਮ ਵਿਓਮ ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਅਧਿਸ਼ਠਿਤ ਹੋਏ। ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਉਹ ਰਿਚਾ ਨਾਲ ਕੀ ਕਰੇਗਾ? ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਇੱਥੇ ਇਕੱਠੇ ਬੈਠੇ ਹਨ।
9.15.19
ऋचः पदं मात्रया कल्पयन्तोऽर्धर्चेन चकॢपुर्विश्वमेजत् ।
त्रिपाद्ब्रह्म पुरुरूपं वि तष्ठे तेन जीवन्ति प्रदिशश्चतस्रः ॥ ९.१५.१९ ॥
ਰਿਚਾ ਦੇ ਪਦ ਨੂੰ ਮਾਤਰਾ ਨਾਲ ਰਚ ਕੇ, ਅੱਧੀ ਰਿਚਾ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੰਬਦੇ ਵਿਸ਼ਵ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ। ਤ੍ਰਿਪਾਦ ਬ੍ਰਹਮ, ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ, ਵੱਖਰਾ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ; ਉਸ ਨਾਲ ਚਾਰੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਜੀਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
9.15.20
सूयवसाद्भगवती हि भूया अधा वयं भगवन्तः स्याम ।
अद्धि तृणमघ्न्ये विश्वदानीं पिब शुद्धमुदकमाचरन्ती ॥ ९.१५.२० ॥
ਚੰਗੇ ਚਾਰੇ ਨਾਲ ਤੂੰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਭਾਗਵਤੀ ਹੋ; ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਵੀ ਭਾਗਵਾਨ ਹੋਈਏ। ਹੇ ਅਘਨਯਾ, ਹਰ ਵੇਲੇ ਘਾਹ ਖਾ, ਵਿਚਰਦੀ ਹੋਈ ਸ਼ੁੱਧ ਪਾਣੀ ਪੀ।
9.15.21
गौरिन् मिमाय सलिलानि तक्षती एकपदी द्विपदी सा चतुष्पदी ।
अष्टापदी नवपदी बभूवुषी सहस्राक्षरा भुवनस्य पङ्क्तिस्तस्याः समुद्रा अधि वि क्षरन्ति ॥ ९.१५.२१ ॥
ਗਾਂ ਨੇ ਜਲਾਂ ਨੂੰ ਮਾਪ ਕੇ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ; ਇੱਕ-ਪਦੀ, ਦੋ-ਪਦੀ, ਚਾਰ-ਪਦੀ, ਅੱਠ-ਪਦੀ, ਨੌ-ਪਦੀ ਹੋ ਕੇ ਲੋਕ ਦੀ ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਰਾ ਪੰਗਤੀ ਬਣੀ; ਉਸ ਤੋਂ ਸਮੁੰਦਰ ਉੱਪਰੋਂ ਵਹਿੰਦੇ ਹਨ।
9.15.22
कृष्णं नियानं हरयः सुपर्णा अपो वसाना दिवमुत्पतन्ति ।
तमाववृत्रन्त्सदनादृतस्यादिद्घृतेन पृथिवीं व्यूदुः ॥ ९.१५.२२ ॥
ਕਾਲੇ ਰਾਹ ਵਾਲੇ, ਹਰੀ ਰੰਗ ਦੇ, ਸੁੰਦਰ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਪੰਛੀ ਜਲ ਓੜ੍ਹ ਕੇ ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਉੱਡਦੇ ਹਨ; ਰਿਤ ਦੇ ਆਸਣ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਘੇਰਿਆ; ਫਿਰ ਘਿਉ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਗਿੱਲਾ ਕੀਤਾ।
9.15.23
अपादेति प्रथमा पद्वतीनां कस्तद्वां मित्रावरुणा चिकेत ।
गर्भो भारं भरत्या चिदस्या ऋतं पिपर्ति अनृतं नि पाति ॥ ९.१५.२३ ॥
ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ, ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ; ਹੇ ਮਿੱਤਰ-ਵਰੁਣੋ, ਤੁਹਾਡੇ ਦੋਹਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਉਸਨੂੰ ਕੌਣ ਜਾਣਦਾ ਹੈ? ਗਰਭ ਭਾਰ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਰਿਤ ਨੂੰ ਭਰਦਾ ਹੈ, ਅਨ੍ਰਿਤ ਨੂੰ ਦੂਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
9.15.24
विराड्वाग्विराट्पृथिवी विराडन्तरिक्षं विराट्प्रजापतिः ।
विराण्मृत्युः साध्यानामधिराजो बभूव तस्य भूतं भव्यं वशे स मे भूतं भव्यं वशे कृणोतु ॥ ९.१५.२४ ॥
ਵਿਰਾਟ੍ ਵਾਕ; ਵਿਰਾਟ੍ ਧਰਤੀ; ਵਿਰਾਟ੍ ਅੰਤਰਿਕਸ਼; ਵਿਰਾਟ੍ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ; ਵਿਰਾਟ੍ ਮ੍ਰਿਤਯੂ ਸਾਧ੍ਯਾਂ ਦਾ ਅਧਿਰਾਜ ਬਣਿਆ; ਉਸਦੇ ਵਸ ਵਿੱਚ ਭੂਤ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਹੋਣ; ਉਹ ਮੇਰੇ ਭੂਤ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਵੀ ਵਸ ਕਰੇ।
9.15.25
शकमयं धूममारादपश्यं विषूवता पर एनावरेण ।
उक्षाणं पृश्निमपचन्त वीरास्तानि धर्माणि प्रथमान्यासन् ॥ ९.१५.२५ ॥
ਇਸ ਸ਼ਕਤੀਮਾਨ ਧੂੰਏਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਦੂਰੋਂ ਵੇਖਿਆ, ਵਿਸ਼ੂਵਤ ਦੇ ਪਾਰੋਂ ਅਤੇ ਏਧਰੋਂ; ਵੀਰਾਂ ਨੇ ਬਲਦ ਅਤੇ ਚਿਤਕਬਰੀ ਗਾਂ ਪਕਾਈ; ਉਹੀ ਪਹਿਲੇ ਧਰਮ ਸਨ।
9.15.26
त्रयः केशिन ऋतुथा वि चक्षते संवत्सरे वपत एक एषाम् ।
विश्वमन्यो अभिचष्टे शचीभिर्ध्राजिरेकस्य ददृशे न रूपम् ॥ ९.१५.२६ ॥
ਤਿੰਨ ਕੇਸਧਾਰੀ ਰੁੱਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬੀਜਦਾ ਹੈ। ਦੂਜਾ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ; ਇੱਕ ਦੀ ਚਮਕ ਦਾ ਰੂਪ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ।
9.15.27
चत्वारि वाक्परिमिता पदानि तानि विदुर्ब्राह्मणा ये मनीषिणः ।
गुहा त्रीणि निहिता नेङ्गयन्ति तुरीयं वाचो मनुष्या वदन्ति ॥ ९.१५.२७ ॥
ਬੋਲੀ ਦੇ ਚਾਰ ਮਾਪੇ ਹੋਏ ਪਦ ਹਨ; ਮਨੀਸ਼ੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ। ਤਿੰਨ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਛਿਪੇ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਹਿੱਲਦੇ ਨਹੀਂ; ਵਾਕ ਦਾ ਚੌਥਾ ਪਦ ਮਨੁੱਖ ਬੋਲਦੇ ਹਨ।
9.15.28
इन्द्रं मित्रं वरुणमग्निमाहुरथो दिव्यः स सुपर्णो गरुत्मान् ।
एकं सद्विप्रा बहुधा वदन्त्यग्निं यमं मातरिश्वानमाहुः ॥ ९.१५.२८ ॥
ਇੰਦਰ, ਮਿੱਤਰ, ਵਰੁਣ, ਅਗਨੀ ਆਖਦੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਉਹੀ ਦਿਵਯ ਸੁਪਰਣ ਗਰੁਤਮਾਨ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਤ ਨੂੰ ਗਿਆਨੀ ਬਹੁਤ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਦੇ ਹਨ; ਅਗਨੀ, ਯਮ, ਮਾਤਰਿਸ਼ਵਾ ਆਖਦੇ ਹਨ।