મહાભારત · અધ્યાય 1.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.113.1
जामदग्न्येन रामेण पितुर्वधममृष्यता ।
राजा परशुना पूर्वं हैहयाधिपतिर्हतः ॥ १.११३.१ ॥
જમદગ્નિના પુત્ર રામે પિતાનો વધ સહન ન કરીને પૂર્વે પરશુ વડે હૈહયોના અધિપતિ રાજાને માર્યો.
1.113.2
शतानि दशबाहूनां निकृत्तान्यर्जुनस्य वै ।
लोकस्याचरितो धर्मस्तेनाति किल दुश्चरः ॥ १.११३.२ ॥
અર્જુનના દસ ભુજાવાળા સો-સો યોદ્ધાઓના હાથ કાપવામાં આવ્યા. તેથી લોકધર્મ આચરાયો; તે ખરેખર અતિ કઠિન છે.
1.113.3
पुनश्च धनुरादाय महास्त्राणि प्रमुञ्चता ।
निर्दग्धं क्षत्रमसकृद्रथेन जयता महीम् ॥ १.११३.३ ॥
ફરી ધનુષ ઉપાડી મહાસ્ત્રો છોડતા, રથમાં જીતતા, પૃથ્વી જીતતા, તેણે ક્ષત્રિયવર્ગને વારંવાર બાળી નાખ્યો.
1.113.4
एवमुच्चावचैरस्त्रैर्भार्गवेण महात्मना ।
त्रिःसप्तकृत्वः पृथिवी कृता निःक्षत्रिया पुरा ॥ १.११३.४ ॥
એ રીતે મહાત્મા ભાર્ગવે ઊંચા-નીચા અસ્ત્રોથી પૂર્વે એકવીસ વાર પૃથ્વીને ક્ષત્રિયવિહીન કરી.
1.113.5
एवं निःक्षत्रिये लोके कृते तेन महर्षिणा ।
ततः संभूय सर्वाभिः क्षत्रियाभिः समन्ततः ॥ १.११३.५ ॥
એ રીતે તે મહર્ષિ વડે જગત ક્ષત્રિયવિહીન કરાયા પછી, ત્યારે ચારેબાજુથી બધી ક્ષત્રિય સ્ત્રીઓ એકત્ર થઈને...
1.113.6
उत्पादितान्यपत्यानि ब्राह्मणैर्वेदपारगैः ।
पाणिग्राहस्य तनय इति वेदेषु निश्चितम् ॥ १.११३.६ ॥
વેદપારંગત બ્રાહ્મણો વડે સંતાનો ઉત્પન્ન કરાયાં; પાણિગ્રહણ કરનાર પતિના પુત્ર તરીકે વેદોમાં નિશ્ચિત છે.
1.113.7
धर्मं मनसि संस्थाप्य ब्राह्मणांस्ताः समभ्ययुः ।
लोकेऽप्याचरितो दृष्टः क्षत्रियाणां पुनर्भवः ॥ १.११३.७ ॥
ધર્મને મનમાં દૃઢ રાખીને તે સ્ત્રીઓ બ્રાહ્મણો પાસે ગઈ. જગતમાં ક્ષત્રિયોમાં પુનર્ભવનું આચરણ પણ જોવામાં આવ્યું છે.
1.113.8
ततः पुनः समुदितं क्षत्रं समभवत्तदा ।
इमं चैवात्र वक्ष्येऽहमितिहासं पुरातनम् ॥ १.११३.८ ॥
ત્યારે ક્ષત્રિય વંશ ફરીથી સમૃદ્ધ થઈને ઉદ્ભવ્યો. અહીં હું આ પ્રાચીન ઇતિહાસ પણ કહીશ.
1.113.9
अथोचथ्य इति ख्यात आसीद्धीमानृषिः पुरा ।
ममता नाम तस्यासीद्भार्या परमसंमता ॥ १.११३.९ ॥
પૂર્વે ઔચથ્ય નામે પ્રખ્યાત એક બુદ્ધિમાન ઋષિ હતા. તેમની મમતા નામની અત્યંત આદરણીય પત્ની હતી.
1.113.10
उचथ्यस्य यवीयांस्तु पुरोधास्त्रिदिवौकसाम् ।
बृहस्पतिर्बृहत्तेजा ममतामन्वपद्यत ॥ १.११३.१० ॥
ઔચથ્યનો નાનો ભાઈ, દેવતાઓનો પુરોહિત, મહાતેજસ્વી બૃહસ્પતિ મમતા પાસે ગયો.
1.113.11
उवाच ममता तं तु देवरं वदतां वरम् ।
अन्तर्वत्नी त्वहं भ्रात्रा ज्येष्ठेनारम्यतामिति ॥ १.११३.११ ॥
મમતાએ વક્તાઓમાં શ્રેષ્ઠ એવા દિયરને કહ્યું: "હું મોટા ભાઈથી ગર્ભવતી છું; તેથી તું રોકાઈ જા."
1.113.12
अयं च मे महाभाग कुक्षावेव बृहस्पते ।
औचथ्यो देवमत्रापि षडङ्गं प्रत्यधीयत ॥ १.११३.१२ ॥
હે મહાભાગ બૃહસ્પતિ! આ મારા ગર્ભમાં જ છે; અને ઔચથ્યનો આ પુત્ર અહીં ગર્ભમાં જ છ વેદાંગોનું અધ્યયન કરે છે.
1.113.13
अमोघरेतास्त्वं चापि द्वयोर्नास्त्यत्र संभवः ।
तस्मादेवं गते त्वद्य उपारमितुमर्हसि ॥ १.११३.१३ ॥
તું પણ અમોઘરેતા છે, અને તમારા બંનેથી અહીં સંતાન નહીં થાય. તેથી આમ બન્યા પછી હવે તારે વિરમવું જોઈએ.
1.113.14
एवमुक्तस्तदा सम्यक् बृहस्पतिरुदारधीः ।
कामात्मानं तदात्मानं न शशाक नियच्छितुम् ॥ १.११३.१४ ॥
ઉદારબુદ્ધિ બૃહસ્પતિને આ રીતે સંપૂર્ણપણે કહેવામાં આવ્યું, છતાં કામમાં ડૂબેલા પોતાના મનને તેઓ સંયમમાં રાખી શક્યા નહીં.
1.113.15
स बभूव ततः कामी तया सार्धमकामया ।
उत्सृजन्तं तु तं रेतः स गर्भस्थोऽभ्यभाषत ॥ १.११३.१५ ॥
પછી તે અનિચ્છુક સ્ત્રી સાથે કામાસક્ત થયો. તે પોતાનું રેતસ્ છોડી રહ્યો હતો ત્યારે ગર્ભમાં રહેલા તેને સંબોધ્યો.
1.113.16
भोस्तात मा गमः कामं द्वयोर्नास्तीह संभवः ।
अल्पावकाशो भगवन्पूर्वं चाहमिहागतः ॥ १.११३.१६ ॥
હે તાત, કામ તરફ ન જા; અહીં તમારા બંનેથી સંતાન નહીં થાય. હે ભગવન્, હું પહેલાંથી અહીં આવ્યો છું, અને અહીં મારા માટે જગ્યા ઓછી છે.
1.113.17
अमोघरेताश्च भवान्न पीडां कर्तुमर्हति ।
अश्रुत्वैव तु तद्वाक्यं गर्भस्थस्य बृहस्पतिः ॥ १.११३.१७ ॥
તમે અમોઘરેતા છો, તેથી તમારે પીડા ન કરવી જોઈએ. પણ ગર્ભમાં રહેલા તેના તે વચનને સાંભળ્યા વિના જ બૃહસ્પતિ ...
1.113.18
जगाम मैथुनायैव ममतां चारुलोचनाम् ।
शुक्रोत्सर्गं ततो बुद्ध्वा तस्या गर्भगतो मुनिः ॥ १.११३.१८ ॥
તે સુંદર નેત્રોવાળી મમતા પાસે કેવળ સંભોગ માટે ગયો. ત્યારે તેના શુક્રત્યાગને જાણીને ગર્ભમાં રહેલા મુનિ ...
1.113.19
पद्भ्यामारोधयन्मार्गं शुक्रस्य च बृहस्पतेः ।
स्थानमप्राप्तमथ तच्छुक्रं प्रतिहतं तदा ॥ १.११३.१९ ॥
તેણે પગ વડે શુક્ર અને બૃહસ્પતિનો માર્ગ રોક્યો; ત્યારે તે શુક્ર પોતાના સ્થાને ન પહોંચતાં તરત અટકાવાયું.
1.113.20
पपात सहसा भूमौ ततः क्रुद्धो बृहस्पतिः ।
तं दृष्ट्वा पतितं शुक्रं शशाप स रुषान्वितः ॥ १.११३.२० ॥
ત્યારે તે અચાનક જમીન પર પડી ગયો; પછી ક્રોધિત બૃહસ્પતિએ પડેલા તે શુક્રને જોઈને રોષથી શાપ આપ્યો.
1.113.21
उचथ्यपुत्रं गर्भस्थं निर्भर्त्स्य भगवानृषिः ।
यन्मां त्वमीदृशे काले सर्वभूतेप्सिते सति ॥ १.११३.२१ ॥
ગર્ભમાં રહેલા ઉચથ્યના પુત્રને ધિક્કારીને ભગવાન ઋષિએ કહ્યું, 'આવા સમયે, જે સર્વ ભૂતોને ઇષ્ટ છે, તું મને…'
1.113.22
एवमात्थ वचस्तस्मात्तमो दीर्घं प्रवेक्ष्यसि ।
स वै दीर्घतमा नाम शापादृषिरजायत ॥ १.११३.२२ ॥
'તેં આ પ્રમાણે જે વચન કહ્યું, તેથી તું દીર્ઘ અંધકારમાં પ્રવેશીશ.' તે શાપથી તે ઋષિ દીર્ઘતમા નામે જન્મ્યો.
1.113.23
बृहस्पतेर्बृहत्कीर्तेर्बृहस्पतिरिवौजसा ।
जात्यन्धो वेदवित्प्राज्ञः पत्नीं लेभे स विद्यया ॥ १.११३.२३ ॥
બૃહસ્પતિ જેવા તેજવાળો, મહાન કીર્તિવાળા બૃહસ્પતિનો પુત્ર, જન્માંધ, વેદજ્ઞ, પ્રાજ્ઞ — તેણે પોતાની વિદ્યાથી પત્ની મેળવી.
1.113.24
तरुणीं रुपसंपन्नां प्रद्वेषीं नाम ब्राह्मणीम् ।
स पुत्राञ्जनयामास गौतमादीन्महायशाः ॥ १.११३.२४ ॥
યુવાન, રૂપસંપન્ન પ્રદ્વેષી નામની બ્રાહ્મણી દ્વારા તે મહાયશસ્વીએ ગૌતમ આદિ પુત્રો ઉત્પન્ન કર્યા.
1.113.25
ऋषेरुचथ्यस्य तदा सन्तानकुलवृद्धये ।
धर्मात्मा च महात्मा च वेदवेदाङ्गपारगः ॥ १.११३.२५ ॥
ત્યારે ઋષિ ઉચથ્યના સંતાન અને કુળની વૃદ્ધિ માટે, ધર્માત્મા અને મહાત્મા, વેદ-વેદાંગમાં પારંગત તે મુનિ,
1.113.26
गोधर्मं सौरभेयाच्च सोऽधीत्य निखिलं मुनिः ।
प्रावर्तत तदा कर्तुं श्रद्धावांस्तमशङ्कया ॥ १.११३.२६ ॥
ગોધર્મ અને સૌરભેય શાસ્ત્ર સંપૂર્ણ અભ્યાસ કરીને તે મુનિ શ્રદ્ધાથી, શંકા વિના તે કરવા લાગ્યા.
1.113.27
ततो वितथमर्यादं तं दृष्ट्वा मुनिसत्तमाः ।
क्रुद्धा मोहाभिभूतास्ते सर्वे तत्राश्रमौकसः ॥ १.११३.२७ ॥
ત્યારે મર્યાદા તોડનાર તેને જોઈને, ત્યાં આશ્રમમાં રહેતા સર્વ શ્રેષ્ઠ મુનિઓ ક્રોધે ભરાયા અને મોહથી ઘેરાયા.
1.113.28
अहोऽयं भिन्नमर्यादो नाश्रमे वस्तुमर्हति ।
तस्मादेनं वयं सर्वे पापात्मानं त्यजामहे ॥ १.११३.२८ ॥
અરે! મર્યાદા તોડનાર આ આશ્રમમાં રહેવાને યોગ્ય નથી. તેથી આપણે સૌ આ પાપી આત્માનો ત્યાગ કરીએ છીએ.
1.113.29
इत्यन्योन्यं समाभाष्य ते दीर्घतमसं मुनिम् ।
पुत्रलाभाच्च सा पत्नी न तुतोष पतिं तदा ॥ १.११३.२९ ॥
આમ પરસ્પર વાતચીત કરીને તેમણે દીર્ઘતમસ મુનિનો ત્યાગ કર્યો. પુત્રપ્રાપ્તિ છતાં તેમની પત્ની ત્યારે પતિથી સંતુષ્ટ ન થઈ.
1.113.30
प्रद्विषन्तीं पतिर्भार्यां किं मां द्वेक्षीति चाब्रवीत् ।
भार्याया भरणाद्भर्ता पालनाच्च पतिः स्मृतः ॥ १.११३.३० ॥
દ્વેષ કરતી પત્નીને પતિએ કહ્યું, "તું મને કેમ દ્વેષ કરે છે?" પત્નીનું પોષણ કરવાથી પતિ 'ભર્તા' અને રક્ષણ કરવાથી 'પતિ' કહેવાય છે.
1.113.31
अहं त्वद्भरणाशक्ता जात्यन्धं ससुतं तदा ।
नित्यकालं श्रमेणार्ता न भरेयं महातपः ॥ १.११३.३१ ॥
હું તમારું ભરણપોષણ કરવા અસમર્થ છું; જન્માંધ પુત્ર સાથે, સદા શ્રમથી પીડિત હું, હે મહાતપસ્વી, તેનું ભરણ કરી શકીશ નહીં.
1.113.32
तस्मास्तद्वचनं श्रुत्वा ऋषिः कोपसमन्वितः ।
प्रत्युवाच ततः पत्नीं प्रद्वेषीं ससुतां तदा ॥ १.११३.३२ ॥
તેના એ વચનો સાંભળીને ક્રોધથી ભરાયેલા ઋષિએ ત્યારે દ્વેષીણી પત્નીને, પુત્ર સહિત, ઉત્તર આપ્યો.
1.113.33
नीयतां क्षत्रियकुले धनार्थश्च भविष्यति ।
त्वया दत्तं धनं विप्र नेच्छेयं दुःखकारणम् ॥ १.११३.३३ ॥
તેને ક્ષત્રિય કુળમાં લઈ જવામાં આવે; ત્યાં ધનના હેતુથી જ તે રહેશે. હે વિપ્ર, તમે આપેલું ધન પણ હું ઇચ્છતો નથી, કારણ કે તે દુઃખનું કારણ છે.
1.113.34
यथेष्टं कुरु विप्रेन्द्र न भेरयं पुरा यथा ।
अद्यप्रभृति मर्यादा मया लोके प्रतिष्ठिता ॥ १.११३.३४ ॥
તને જે ગમે તે કર, હે વિપ્રેન્દ્ર; પહેલાંની જેમ હું તેનું ભરણ નહીં કરું. આજથી લોકમાં મારા દ્વારા આ મર્યાદા સ્થાપિત થઈ છે.
1.113.35
एक एव पतिर्नार्या यावज्जीवं परायणम् ।
मृते जीवति वा तस्मिन्नापरं प्राप्नुयान्नरम् ॥ १.११३.३५ ॥
સ્ત્રી માટે એક જ પતિ જીવનપર્યંત આશ્રય છે. પતિ મૃત હોય કે જીવિત, તે બીજા પુરુષને ન પામે.
1.113.36
अभिगम्य परं नारी पतिष्यति न संशयः ।
अपतीनां तु नारीणामद्यप्रभृति पातकम् ॥ १.११३.३६ ॥
પરપુરુષ પાસે જનારી સ્ત્રી નિઃસંદેહ પતિત થશે. પણ પતિવિહીન સ્ત્રીઓ માટે આજથી પાપ થશે.
1.113.37
यद्यस्ति चेद्धनं सर्वं वृथाभोगा भवन्तु ताः ।
अकीर्तिः परिवादाश्च नित्यं तासां भवन्तु वै ॥ १.११३.३७ ॥
જો તેમની પાસે કોઈ ધન હોય, તો તે બધું વ્યર્થ ભોગ બની જાઓ; અને તેમને સદા અપકીર્તિ તથા નિંદા પ્રાપ્ત થાઓ.
1.113.38
इति तद्वचनं श्रुत्वा ब्राह्मणी भृशकोपिता ।
गङ्गायां नीयतामेष पुत्रा इत्येवमब्रवीत् ॥ १.११३.३८ ॥
એ વચન સાંભળીને બ્રાહ્મણી અત્યંત ક્રોધિત થઈ અને બોલી, "પુત્રો, આને ગંગામાં લઈ જાઓ."
1.113.39
लोभमोहाभिभूतास्ते पुत्रास्तं गौतमादयः ।
वद्ध्वोडुपे परिक्षिप्य गङ्गायां समवासृजन् ॥ १.११३.३९ ॥
લોભ અને મોહથી અભિભૂત થયેલા તે પુત્રો, ગૌતમ વગેરેએ, તેને બાંધીને એક તરાપા પર મૂકી ગંગામાં છોડી દીધો.
1.113.40
कस्मादन्धश्च वृद्धश्च भर्तव्योऽयमिति स्म ते ।
चिन्तयित्वा ततः क्रूराः प्रतिजग्मुरथो गृहान् ॥ १.११३.४० ॥
"આ આંધળા અને વૃદ્ધનું પાલન શા માટે કરવું?" એમ વિચારીને તે ક્રૂર પુત્રો ઘરે પાછા ફર્યા.
1.113.41
सोऽनुस्रोतस्तदा विप्रः प्लवमानो यदृच्छया ।
जगाम सुबहून्देशानन्धस्तेनोडुपेन ह ॥ १.११३.४१ ॥
ત્યારે તે બ્રાહ્મણ પ્રવાહની સાથે તરતા, સંયોગવશ એ તરાપા સાથે, આંધળા થઈને ઘણા દેશોમાં ગયા.
1.113.42
तं तु राजा बलिर्नाम सर्वधर्मविदां वरः ।
अपश्यन्मज्जनगतः स्रोतसाऽभ्याशमागतम् ॥ १.११३.४२ ॥
પરંતુ સર્વ ધર્મજ્ઞોમાં શ્રેષ્ઠ બલિ નામના રાજાએ સ્નાન કરવા જતાં પ્રવાહથી પોતાની નજીક આવેલા તેને જોયો.
1.113.43
जग्राह चैनं धर्मात्मा बलिः सत्यपराक्रमः ।
ज्ञात्वा चैवं स वव्रेऽथ पुत्रार्थे भरतर्षभ ॥ १.११३.४३ ॥
ધર્માત્મા અને સત્યપરાક્રમી બલિએ તેમને પકડ્યા. આ જાણીને, હે ભરતશ્રેષ્ઠ, તેણે પુત્રો માટે વર માગ્યો.
1.113.44
तं पूजयित्वा राजर्षिर्विश्रान्तं मुनिमब्रवीत् ।
सन्तानार्थं महाभाग भार्यासु मम मानद।
पुत्रान्धर्मार्थकुशलानुत्पादयितुमर्हसि ॥ १.११३.४४ ॥
વિશ્રામ કરતા તે મુનિનું સન્માન કરીને રાજર્ષિએ કહ્યું: હે મહાભાગ, હે માનદ, મારી પત્નીઓમાંથી સંતાન માટે ધર્મ-અર્થમાં કુશળ પુત્રો તમારે ઉત્પન્ન કરવા જોઈએ.
1.113.45
तस्मैस राजा स्वां भार्यां सुदेष्णां प्राहिणोत्तदा ॥ १.११३.४५ ॥
ત્યારે રાજાએ તેમની પાસે પોતાની પત્ની સુદેષ્ણાને મોકલી.
1.113.46
एवमुक्तः स तेजस्वी तं तथेत्युक्तवानृषिः ।
अन्धं वृद्धं च तं मत्वा न सा देवी जगाम ह।
स्वां तु धात्रेयिकां तस्मै वृद्धाय प्राहिणोत्तदा ॥ १.११३.४६ ॥
આમ કહેવાયા પછી તે તેજસ્વી ઋષિએ 'ઠીક છે' કહ્યું. પરંતુ તે અંધ અને વૃદ્ધ છે એમ જાણીને તે દેવી તેમની પાસે ગઈ નહિ; ત્યારે તેણે પોતાની ધાવમાતાને તે વૃદ્ધ પાસે મોકલી.
1.113.47
तस्यां काक्षीवदादीन्स शूद्रयोनावृषिस्तदा ।
जनयामास धर्मात्मा पुत्रानेकादशैव तु ॥ १.११३.४७ ॥
તેના ગર્ભમાં, શૂદ્ર યોનિમાં, તે ધર્માત્મા ઋષિએ ત્યારે કાક્ષીવત્ વગેરે અગિયાર પુત્રો જ ઉત્પન્ન કર્યા.
1.113.48
काक्षीवदादीन्पुत्रांस्तान्दृष्ट्वा सर्वानधीयतः ।
उवाच तमृषिं राजा ममेम इति भारत ॥ १.११३.४८ ॥
કાક્ષીવત્ વગેરે તે બધા પુત્રોને અભ્યાસ કરતા જોઈને રાજાએ તે ઋષિને કહ્યું: હે ભારત, 'આ મારા છે.'
1.113.49
नेत्युवाच महर्षिस्तं ममेम इति चाब्रवीत् ।
शूद्रयोनौ मया हीमे जाताः काक्षीवदादयः ॥ १.११३.४९ ॥
મહર્ષિ બોલ્યા, ના, આ મારા નથી. પછી કહ્યું, મારાથી શૂદ્ર યોનિમાં આ કક્ષીવાન વગેરે જન્મ્યા છે.
1.113.50
अन्धं वृद्धं च मां दृष्ट्वा सुदेष्णा महिषी तव ।
अवमन्य ददौ मूढा शूद्रां धात्रेयिकां मम ॥ १.११३.५० ॥
મને અંધ અને વૃદ્ધ જોઈને તારી મહિષી સુદેષ્ણાએ અવમાનના કરીને મૂર્ખતાથી મને એક શૂદ્ર ધાત્રી આપી.
1.113.51
ततः प्रसादयामास पुनस्तमृषिसत्तमम् ।
बलिः सुदेष्णां स्वां भार्यां तस्मै स प्राहिणोत्पुनः ॥ १.११३.५१ ॥
પછી બલિએ તે ઋષિશ્રેષ્ઠને ફરી પ્રસન્ન કર્યા, અને પોતાની ભાર્યા સુદેષ્ણાને ફરી તેમની પાસે મોકલી.
1.113.52
तां स दीर्घतमाङ्गेषु स्पृष्ट्वा देवीमथाब्रवीत् ।
भविष्यन्ति कुमारास्ते तेजसाऽऽदित्यवर्चसः ॥ १.११३.५२ ॥
દીર્ઘતમાએ તે દેવીને પોતાના અંગોથી સ્પર્શીને કહ્યું, તારે તેજમાં સૂર્ય જેવા પુત્રો થશે.
1.113.53
अङ्गो वङ्गः कलिङ्गश्च पुण्ड्रः सुह्मश्च ते सुताः ।
तेषां देशाः समाख्याताः स्वनामकथिता भुवि ॥ १.११३.५३ ॥
અંગ, વંગ, કલિંગ, પુંડ્ર અને સુહ્મ એ તારા પુત્રો છે. તેમના દેશો પૃથ્વી પર તેમના પોતાના નામોથી પ્રસિદ્ધ છે.
1.113.54
अङ्गस्याङ्गोऽभवद्देशो वङ्गो वङ्गस्य च स्मृतः ।
कलिङ्गविषयश्चैव कलिङ्गस्य च स स्मृतः ॥ १.११३.५४ ॥
અંગનો દેશ અંગ થયો; વંગનો દેશ વંગ તરીકે સ્મરણ થયો. કલિંગનો પ્રદેશ અને કલિંગનો દેશ પણ એ રીતે સ્મરણ થયો.
1.113.55
पुण्ड्रस्य पुण्ड्राः प्रख्याताः सुह्माः सुह्मस्य च स्मृताः ।
एवं बलेः पुरा वंशः प्रख्यातो वै महर्षिजः ॥ १.११३.५५ ॥
પુંડ્રના વંશજો પુંડ્ર તરીકે પ્રખ્યાત થયા, અને સુહ્મના વંશજો સુહ્મ તરીકે સ્મરાય છે. આ રીતે પૂર્વે બલિનો વંશ પ્રખ્યાત થયો, જે મહર્ષિઓથી જન્મ્યો હતો.
1.113.56
एवमन्ये महेष्वासा ब्राह्मणैः क्षत्रिया भुवि ।
जाताः परमधर्मज्ञा वीर्यवन्तो महाबलाः।
एतच्छ्रुत्वा त्वमप्यत्र मातः कुरु यथेप्सितम् ॥ १.११३.५६ ॥
એ જ રીતે બ્રાહ્મણોથી પૃથ્વી પર જન્મેલા અન્ય મહાધનુર્ધર ક્ષત્રિયો પણ થયા; તેઓ પરમ ધર્મજ્ઞ, વીર્યવાન અને મહાબલી હતા. આ સાંભળીને, હે માતા, અહીં તને જે ગમે તે કર.