マハーバーラタ · 章 1.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.113.1
जामदग्न्येन रामेण पितुर्वधममृष्यता ।
राजा परशुना पूर्वं हैहयाधिपतिर्हतः ॥ १.११३.१ ॥
ジャマダグニの子ラーマは、父の殺害を耐えがたく思い、かつてヘーハヤの主である王を斧で殺した。
1.113.2
शतानि दशबाहूनां निकृत्तान्यर्जुनस्य वै ।
लोकस्याचरितो धर्मस्तेनाति किल दुश्चरः ॥ १.११३.२ ॥
アルジュナの十本の腕を持つ者たちの数百の腕が切り落とされた。それによって世間の法が行われたが、それは実に行いがたいことである。
1.113.3
पुनश्च धनुरादाय महास्त्राणि प्रमुञ्चता ।
निर्दग्धं क्षत्रमसकृद्रथेन जयता महीम् ॥ १.११३.३ ॥
再び弓を取り、大いなる武器を放ち、戦車で勝利し、大地を征服して、クシャトリヤの階級を幾度も焼き払った。
1.113.4
एवमुच्चावचैरस्त्रैर्भार्गवेण महात्मना ।
त्रिःसप्तकृत्वः पृथिवी कृता निःक्षत्रिया पुरा ॥ १.११३.४ ॥
このように偉大な魂のバルガヴァは、上級・下級のあらゆる武器で、かつて二十一度大地をクシャトリヤなきものとした。
1.113.5
एवं निःक्षत्रिये लोके कृते तेन महर्षिणा ।
ततः संभूय सर्वाभिः क्षत्रियाभिः समन्ततः ॥ १.११३.५ ॥
その大仙によって世界がこのようにクシャトリヤなきものとされたとき、そこで四方から、すべてのクシャトリヤの女たちが集まって……
1.113.6
उत्पादितान्यपत्यानि ब्राह्मणैर्वेदपारगैः ।
पाणिग्राहस्य तनय इति वेदेषु निश्चितम् ॥ १.११३.६ ॥
ヴェーダに通じたバラモンによって子孫が生み出された。手を取った夫の息子である、とヴェーダに定められている。
1.113.7
धर्मं मनसि संस्थाप्य ब्राह्मणांस्ताः समभ्ययुः ।
लोकेऽप्याचरितो दृष्टः क्षत्रियाणां पुनर्भवः ॥ १.११३.७ ॥
ダルマを心に堅く留めて、彼女たちはバラモンのもとへ赴いた。世間でもクシャトリヤの間で再婚（プナルバヴァ）が行われているのが見られる。
1.113.8
ततः पुनः समुदितं क्षत्रं समभवत्तदा ।
इमं चैवात्र वक्ष्येऽहमितिहासं पुरातनम् ॥ १.११३.८ ॥
その時、クシャトリヤの家系は再び栄えて生まれた。ここで私はこの古い物語も語ろう。
1.113.9
अथोचथ्य इति ख्यात आसीद्धीमानृषिः पुरा ।
ममता नाम तस्यासीद्भार्या परमसंमता ॥ १.११३.९ ॥
昔、アウチャティヤという名で知られる賢い仙人がいた。彼にはママター（Mamatā）という非常に尊敬された妻がいた。
1.113.10
उचथ्यस्य यवीयांस्तु पुरोधास्त्रिदिवौकसाम् ।
बृहस्पतिर्बृहत्तेजा ममतामन्वपद्यत ॥ १.११३.१० ॥
アウチャティヤの弟であり、神々の祭官で大いなる威光を持つブリハスパティが、ママターのもとへ近づいた。
1.113.11
उवाच ममता तं तु देवरं वदतां वरम् ।
अन्तर्वत्नी त्वहं भ्रात्रा ज्येष्ठेनारम्यतामिति ॥ १.११३.११ ॥
ママターは、話す者の中で最も優れた義弟に言った。「私は年上の夫の子を宿している。だからやめなさい。」
1.113.12
अयं च मे महाभाग कुक्षावेव बृहस्पते ।
औचथ्यो देवमत्रापि षडङ्गं प्रत्यधीयत ॥ १.११३.१२ ॥
ああ、大いなる幸運のブリハスパティよ！この子は私の胎内にいる。そしてこのアウチャティヤの息子は、胎内にいながら六つのヴェーダーンガを学んでいる。
1.113.13
अमोघरेतास्त्वं चापि द्वयोर्नास्त्यत्र संभवः ।
तस्मादेवं गते त्वद्य उपारमितुमर्हसि ॥ १.११३.१३ ॥
君もまた決して精を無駄にしない者である。二人の間にはここで子が生まれることはない。ゆえに、事がこうなった今、君はやめるべきである。
1.113.14
एवमुक्तस्तदा सम्यक् बृहस्पतिरुदारधीः ।
कामात्मानं तदात्मानं न शशाक नियच्छितुम् ॥ १.११३.१४ ॥
このように十分に諭されたが、寛大な知恵を持つブリハスパティは、欲望に支配された自分自身を抑えることができなかった。
1.113.15
स बभूव ततः कामी तया सार्धमकामया ।
उत्सृजन्तं तु तं रेतः स गर्भस्थोऽभ्यभाषत ॥ १.११३.१५ ॥
その時、彼は意に染まぬ彼女に対して情欲を抱いた。彼が精を放っているとき、胎内にいた者が彼に語りかけた。
1.113.16
भोस्तात मा गमः कामं द्वयोर्नास्तीह संभवः ।
अल्पावकाशो भगवन्पूर्वं चाहमिहागतः ॥ १.११३.१६ ॥
父上よ、欲望に赴いてはならない。ここで二人の間に子は生まれない。尊き方よ、私は先にここへ来ていたのだ。ここには私のための場所が少ししかない。
1.113.17
अमोघरेताश्च भवान्न पीडां कर्तुमर्हति ।
अश्रुत्वैव तु तद्वाक्यं गर्भस्थस्य बृहस्पतिः ॥ १.११३.१७ ॥
君は決して精を無駄にしない者であり、害を与えるべきではない。しかし胎内にいた者のその言葉を聞くことすらなく、ブリハスパティは……
1.113.18
जगाम मैथुनायैव ममतां चारुलोचनाम् ।
शुक्रोत्सर्गं ततो बुद्ध्वा तस्या गर्भगतो मुनिः ॥ १.११३.१८ ॥
彼はただ交わりのために、美しい目を持つママターのもとへ赴いた。そして精が放出されたことを知ると、胎内の聖者は……
1.113.19
पद्भ्यामारोधयन्मार्गं शुक्रस्य च बृहस्पतेः ।
स्थानमप्राप्तमथ तच्छुक्रं प्रतिहतं तदा ॥ १.११३.१९ ॥
彼は足で精液とブリハスパティの道を塞いだ。すると精液は所定の場所に届かず、直ちに遮られた。
1.113.20
पपात सहसा भूमौ ततः क्रुद्धो बृहस्पतिः ।
तं दृष्ट्वा पतितं शुक्रं शशाप स रुषान्वितः ॥ १.११३.२० ॥
すると彼は突然地に倒れた。ブリハスパティは怒り、倒れた精液を見て、憤怒のうちに呪いを下した。
1.113.21
उचथ्यपुत्रं गर्भस्थं निर्भर्त्स्य भगवानृषिः ।
यन्मां त्वमीदृशे काले सर्वभूतेप्सिते सति ॥ १.११३.२१ ॥
胎内にいるウチャティヤの子を叱責して、尊き仙人は言った。「このような時、すべての生き物が望む時に、お前は私を……」
1.113.22
एवमात्थ वचस्तस्मात्तमो दीर्घं प्रवेक्ष्यसि ।
स वै दीर्घतमा नाम शापादृषिरजायत ॥ १.११३.२२ ॥
「お前がそのような言葉を発したゆえ、お前は長い闇に入るであろう。」その呪いによって、その仙人はディールガタマス という名で生まれた。
1.113.23
बृहस्पतेर्बृहत्कीर्तेर्बृहस्पतिरिवौजसा ।
जात्यन्धो वेदवित्प्राज्ञः पत्नीं लेभे स विद्यया ॥ १.११३.२३ ॥
ブリハスパティに等しい威力を持ち、大いなる名声を誇るブリハスパティの子は、生まれつき盲目で、ヴェーダに通じ賢明であった。彼は学識によって妻を得た。
1.113.24
तरुणीं रुपसंपन्नां प्रद्वेषीं नाम ब्राह्मणीम् ।
स पुत्राञ्जनयामास गौतमादीन्महायशाः ॥ १.११३.२४ ॥
プラドヴェーシーという名の若く美しいバラモンの女性との間に、この大いに名高い者は、ガウタマらの子を儲けた。
1.113.25
ऋषेरुचथ्यस्य तदा सन्तानकुलवृद्धये ।
धर्मात्मा च महात्मा च वेदवेदाङ्गपारगः ॥ १.११३.२५ ॥
そのとき、仙人ウチャティヤの子孫と家系を増やすため、正義の心と大いなる魂を持ち、ヴェーダとヴェーダーンガに通じた聖者は、
1.113.26
गोधर्मं सौरभेयाच्च सोऽधीत्य निखिलं मुनिः ।
प्रावर्तत तदा कर्तुं श्रद्धावांस्तमशङ्कया ॥ १.११३.२६ ॥
牛の法と、サウラベーヤの教えを余すところなく学んだその聖者は、信心を持ち、疑いなくそれを行い始めた。
1.113.27
ततो वितथमर्यादं तं दृष्ट्वा मुनिसत्तमाः ।
क्रुद्धा मोहाभिभूतास्ते सर्वे तत्राश्रमौकसः ॥ १.११३.२७ ॥
そのとき、礼儀に背いた彼を見て、庵に住むすべての優れた聖者たちは怒り、迷いに打ち負かされた。
1.113.28
अहोऽयं भिन्नमर्यादो नाश्रमे वस्तुमर्हति ।
तस्मादेनं वयं सर्वे पापात्मानं त्यजामहे ॥ १.११३.२८ ॥
ああ、礼儀を破ったこの者は庵に住む資格がない。ゆえに我々皆、この罪深い者を見捨てよう。
1.113.29
इत्यन्योन्यं समाभाष्य ते दीर्घतमसं मुनिम् ।
पुत्रलाभाच्च सा पत्नी न तुतोष पतिं तदा ॥ १.११३.२९ ॥
このように互いに語り合い、彼らは聖者ディールガタマスを見捨てた。息子を得たにもかかわらず、その妻はそのときも夫に満足しなかった。
1.113.30
प्रद्विषन्तीं पतिर्भार्यां किं मां द्वेक्षीति चाब्रवीत् ।
भार्याया भरणाद्भर्ता पालनाच्च पतिः स्मृतः ॥ १.११३.३० ॥
夫は自分を憎む妻に言った、「なぜお前は私を憎むのか。」妻を養うゆえに夫は「バルター」、守るゆえに「パティ」と呼ばれる。
1.113.31
अहं त्वद्भरणाशक्ता जात्यन्धं ससुतं तदा ।
नित्यकालं श्रमेणार्ता न भरेयं महातपः ॥ १.११३.३१ ॥
私はあなたを養うことができず、生まれつき盲目の息子も養えません。いつも労苦に疲れ果てているのです、大苦行者よ。
1.113.32
तस्मास्तद्वचनं श्रुत्वा ऋषिः कोपसमन्वितः ।
प्रत्युवाच ततः पत्नीं प्रद्वेषीं ससुतां तदा ॥ १.११३.३२ ॥
その言葉を聞いて、怒りに満ちた聖者は、そのとき敵意を抱く妻に、息子と共にいた彼女に答えた。
1.113.33
नीयतां क्षत्रियकुले धनार्थश्च भविष्यति ।
त्वया दत्तं धनं विप्र नेच्छेयं दुःखकारणम् ॥ १.११३.३३ ॥
彼女はクシャトリヤの家に連れて行かれよ。そこで富のために彼女はいることになろう。バラモンよ、あなたが与えた富さえ私は望まない。それは苦しみの原因だから。
1.113.34
यथेष्टं कुरु विप्रेन्द्र न भेरयं पुरा यथा ।
अद्यप्रभृति मर्यादा मया लोके प्रतिष्ठिता ॥ १.११३.३४ ॥
お好きになさい、バラモンの最勝者よ。私は以前のように彼女を養いはしない。今日から、この規範を私は世に定めた。
1.113.35
एक एव पतिर्नार्या यावज्जीवं परायणम् ।
मृते जीवति वा तस्मिन्नापरं प्राप्नुयान्नरम् ॥ १.११३.३५ ॥
女性にとって夫はただ一人、生涯の拠り所である。夫が死んでいようと生きていようと、彼女は別の男を得てはならない。
1.113.36
अभिगम्य परं नारी पतिष्यति न संशयः ।
अपतीनां तु नारीणामद्यप्रभृति पातकम् ॥ १.११३.३६ ॥
他の男に近づく女性は、間違いなく堕落するであろう。疑いはない。しかし夫のない女性にとっては、今日からそれは罪となる。
1.113.37
यद्यस्ति चेद्धनं सर्वं वृथाभोगा भवन्तु ताः ।
अकीर्तिः परिवादाश्च नित्यं तासां भवन्तु वै ॥ १.११३.३७ ॥
もし彼女たちに富があるならば、それはすべて空しい享楽となれ。そして彼女たちには常に悪評と非難があれ。
1.113.38
इति तद्वचनं श्रुत्वा ब्राह्मणी भृशकोपिता ।
गङ्गायां नीयतामेष पुत्रा इत्येवमब्रवीत् ॥ १.११३.३८ ॥
その言葉を聞いて、バラモンの妻は激しく怒り、言った。「息子たちよ、この者をガンガーへ連れて行け。」
1.113.39
लोभमोहाभिभूतास्ते पुत्रास्तं गौतमादयः ।
वद्ध्वोडुपे परिक्षिप्य गङ्गायां समवासृजन् ॥ १.११३.३९ ॥
貪欲と迷妄に圧倒された彼の息子たち、ガウタマらは、彼を縛り、筏の上に置き、ガンガーに流した。
1.113.40
कस्मादन्धश्च वृद्धश्च भर्तव्योऽयमिति स्म ते ।
चिन्तयित्वा ततः क्रूराः प्रतिजग्मुरथो गृहान् ॥ १.११३.४० ॥
「この盲目で老いた者をなぜ養わねばならないのか」と考え、あの残酷な息子たちは家へ帰っていった。
1.113.41
सोऽनुस्रोतस्तदा विप्रः प्लवमानो यदृच्छया ।
जगाम सुबहून्देशानन्धस्तेनोडुपेन ह ॥ १.११३.४१ ॥
その時、そのバラモンは流れに沿って漂い、偶然その筏とともに、盲目のまま多くの国々を巡った。
1.113.42
तं तु राजा बलिर्नाम सर्वधर्मविदां वरः ।
अपश्यन्मज्जनगतः स्रोतसाऽभ्याशमागतम् ॥ १.११३.४२ ॥
しかし、あらゆる法に通じた者の中で最もすぐれた、バリという名の王は、沐浴に入る時、流れによって近くに来たその者を見た。
1.113.43
जग्राह चैनं धर्मात्मा बलिः सत्यपराक्रमः ।
ज्ञात्वा चैवं स वव्रेऽथ पुत्रार्थे भरतर्षभ ॥ १.११३.४३ ॥
正義の魂と真の勇気を持つバリがこれを捕らえた。それを知って、バラタの牡牛よ、彼は子を求めた。
1.113.44
तं पूजयित्वा राजर्षिर्विश्रान्तं मुनिमब्रवीत् ।
सन्तानार्थं महाभाग भार्यासु मम मानद।
पुत्रान्धर्मार्थकुशलानुत्पादयितुमर्हसि ॥ १.११३.४४ ॥
休息していたその聖仙を敬ってから、王仙は言った。大いなる幸運の方よ、名誉を与える方よ、子孫のために、私の妻たちにダルマと富に通じた息子たちを生んでいただきたい。
1.113.45
तस्मैस राजा स्वां भार्यां सुदेष्णां प्राहिणोत्तदा ॥ १.११३.४५ ॥
その時、王は自分の妻スデーシュナーを彼のもとへ送った。
1.113.46
एवमुक्तः स तेजस्वी तं तथेत्युक्तवानृषिः ।
अन्धं वृद्धं च तं मत्वा न सा देवी जगाम ह।
स्वां तु धात्रेयिकां तस्मै वृद्धाय प्राहिणोत्तदा ॥ १.११३.४६ ॥
そう告げられて、その輝かしい聖仙は「そうしよう」と言った。しかし彼を盲目で老いていると思い、王妃は彼のもとへ行かず、自分の乳母をその老人のもとへ送った。
1.113.47
तस्यां काक्षीवदादीन्स शूद्रयोनावृषिस्तदा ।
जनयामास धर्मात्मा पुत्रानेकादशैव तु ॥ १.११३.४७ ॥
その正義の聖仙は、彼女の胎内、シュードラの胎から、カークシーヴァットを筆頭とする十一人の息子を生ませた。
1.113.48
काक्षीवदादीन्पुत्रांस्तान्दृष्ट्वा सर्वानधीयतः ।
उवाच तमृषिं राजा ममेम इति भारत ॥ १.११३.४८ ॥
カークシーヴァットを筆頭とする息子たちが皆学んでいるのを見て、王はその聖仙に言った。バラタよ、「これらは私のものだ」と。
1.113.49
नेत्युवाच महर्षिस्तं ममेम इति चाब्रवीत् ।
शूद्रयोनौ मया हीमे जाताः काक्षीवदादयः ॥ १.११३.४९ ॥
偉大な仙人は「いいえ」と言い、さらに言った。「このカクシーヴァトらは、私によってシュードラの胎から生まれた者たちだ。」
1.113.50
अन्धं वृद्धं च मां दृष्ट्वा सुदेष्णा महिषी तव ।
अवमन्य ददौ मूढा शूद्रां धात्रेयिकां मम ॥ १.११३.५० ॥
盲目で老いた私を見て、あなたの王妃スデーシュナーは私を軽んじ、愚かにも私にシュードラの乳母を与えた。
1.113.51
ततः प्रसादयामास पुनस्तमृषिसत्तमम् ।
बलिः सुदेष्णां स्वां भार्यां तस्मै स प्राहिणोत्पुनः ॥ १.११३.५१ ॥
そこでバリは再びその最上の仙人をなだめ、自分の妻スデーシュナーを再び彼のもとへ送った。
1.113.52
तां स दीर्घतमाङ्गेषु स्पृष्ट्वा देवीमथाब्रवीत् ।
भविष्यन्ति कुमारास्ते तेजसाऽऽदित्यवर्चसः ॥ १.११३.५२ ॥
ディールガタマスは王妃に自分の手足で触れ、言った。「お前には太陽のように輝く息子たちが生まれるだろう。」
1.113.53
अङ्गो वङ्गः कलिङ्गश्च पुण्ड्रः सुह्मश्च ते सुताः ।
तेषां देशाः समाख्याताः स्वनामकथिता भुवि ॥ १.११३.५३ ॥
アンガ、ヴァンガ、カリンガ、プンドラ、スフマはお前の息子たちである。その国々は地上で彼らの名で知られている。
1.113.54
अङ्गस्याङ्गोऽभवद्देशो वङ्गो वङ्गस्य च स्मृतः ।
कलिङ्गविषयश्चैव कलिङ्गस्य च स स्मृतः ॥ १.११३.५४ ॥
アンガの地はアンガとなり、ヴァンガの地はヴァンガとして伝えられる。カリンガの地とカリンガの国も同様に伝えられる。
1.113.55
पुण्ड्रस्य पुण्ड्राः प्रख्याताः सुह्माः सुह्मस्य च स्मृताः ।
एवं बलेः पुरा वंशः प्रख्यातो वै महर्षिजः ॥ १.११३.५५ ॥
プンドラの子孫はプンドラとして名高く、スフマの子孫はスフマとして記憶されている。このように昔、マハルシから生まれたバリの系譜が名高くなった。
1.113.56
एवमन्ये महेष्वासा ब्राह्मणैः क्षत्रिया भुवि ।
जाताः परमधर्मज्ञा वीर्यवन्तो महाबलाः।
एतच्छ्रुत्वा त्वमप्यत्र मातः कुरु यथेप्सितम् ॥ १.११३.५६ ॥
このように、バラモンから生まれた他の大弓の使い手であるクシャトリヤもこの地に生まれた。彼らは最高のダルマに通じ、勇敢で大いなる力を持っていた。これを聞いて、母よ、ここであなたの望むことをなさい。