മഹാഭാരതം · അധ്യായം 1.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.113.1
जामदग्न्येन रामेण पितुर्वधममृष्यता ।
राजा परशुना पूर्वं हैहयाधिपतिर्हतः ॥ १.११३.१ ॥
ജമദഗ്നിയുടെ പുത്രനായ രാമൻ പിതാവിന്റെ വധം സഹിക്കാതെ, പണ്ടു ഹൈഹയാധിപനായ രാജാവിനെ മഴുകൊണ്ട് വധിച്ചു.
1.113.2
शतानि दशबाहूनां निकृत्तान्यर्जुनस्य वै ।
लोकस्याचरितो धर्मस्तेनाति किल दुश्चरः ॥ १.११३.२ ॥
അർജുനന്റെ പത്തു കൈകളുള്ള നൂറുകണക്കിന് യോദ്ധാക്കളുടെ കൈകൾ മുറിക്കപ്പെട്ടു. അതിനാൽ ലോകധർമ്മം ആചരിക്കപ്പെട്ടു; അത് തീർച്ചയായും അതികഠിനമാണ്.
1.113.3
पुनश्च धनुरादाय महास्त्राणि प्रमुञ्चता ।
निर्दग्धं क्षत्रमसकृद्रथेन जयता महीम् ॥ १.११३.३ ॥
വീണ്ടും വില്ലെടുത്ത് മഹാസ്ത്രങ്ങൾ എയ്തുകൊണ്ട്, രഥത്തിൽ ജയിച്ച്, ഭൂമിയെ കീഴടക്കി, ക്ഷത്രിയവർഗത്തെ പലതവണ ദഹിപ്പിച്ചു.
1.113.4
एवमुच्चावचैरस्त्रैर्भार्गवेण महात्मना ।
त्रिःसप्तकृत्वः पृथिवी कृता निःक्षत्रिया पुरा ॥ १.११३.४ ॥
ഇങ്ങനെ മഹാത്മാവായ ഭാർഗവൻ ഉയർന്നതും താഴ്ന്നതുമായ അസ്ത്രങ്ങളാൽ പണ്ട് ഇരുപത്തൊന്നു തവണ ഭൂമിയെ ക്ഷത്രിയരില്ലാത്തതാക്കി.
1.113.5
एवं निःक्षत्रिये लोके कृते तेन महर्षिणा ।
ततः संभूय सर्वाभिः क्षत्रियाभिः समन्ततः ॥ १.११३.५ ॥
ഇങ്ങനെ ആ മഹർഷി ലോകത്തെ ക്ഷത്രിയരില്ലാത്തതാക്കിയപ്പോൾ, പിന്നെ എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും എല്ലാ ക്ഷത്രിയ സ്ത്രീകളും ഒന്നിച്ചുചേർന്ന്...
1.113.6
उत्पादितान्यपत्यानि ब्राह्मणैर्वेदपारगैः ।
पाणिग्राहस्य तनय इति वेदेषु निश्चितम् ॥ १.११३.६ ॥
വേദപാരംഗതരായ ബ്രാഹ്മണരാൽ സന്തതികൾ ഉണ്ടാക്കപ്പെട്ടു; പാണിഗ്രാഹിയായ ഭർത്താവിന്റെ പുത്രൻ എന്ന് വേദങ്ങളിൽ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു.
1.113.7
धर्मं मनसि संस्थाप्य ब्राह्मणांस्ताः समभ्ययुः ।
लोकेऽप्याचरितो दृष्टः क्षत्रियाणां पुनर्भवः ॥ १.११३.७ ॥
ധർമ്മം മനസ്സിൽ ഉറപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ആ സ്ത്രീകൾ ബ്രാഹ്മണരെ സമീപിച്ചു. ലോകത്തിൽ ക്ഷത്രിയർക്കിടയിൽ പുനർഭവം ആചരിക്കപ്പെടുന്നതായി കാണപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
1.113.8
ततः पुनः समुदितं क्षत्रं समभवत्तदा ।
इमं चैवात्र वक्ष्येऽहमितिहासं पुरातनम् ॥ १.११३.८ ॥
അപ്പോൾ ക്ഷത്രിയകുലം വീണ്ടും സമൃദ്ധമായി ഉദയം ചെയ്തു. ഇവിടെ ഞാൻ ഈ പുരാതന ഇതിഹാസവും പറയാം.
1.113.9
अथोचथ्य इति ख्यात आसीद्धीमानृषिः पुरा ।
ममता नाम तस्यासीद्भार्या परमसंमता ॥ १.११३.९ ॥
പണ്ടൊരിക്കൽ ഔചഥ്യൻ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധനായ ബുദ്ധിമാനായ ഒരു ഋഷി ഉണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന് മമത എന്ന പേരിൽ അത്യന്തം ആദരണീയയായ ഭാര്യ ഉണ്ടായിരുന്നു.
1.113.10
उचथ्यस्य यवीयांस्तु पुरोधास्त्रिदिवौकसाम् ।
बृहस्पतिर्बृहत्तेजा ममतामन्वपद्यत ॥ १.११३.१० ॥
ഔചഥ്യന്റെ ഇളയ സഹോദരനായ, ദേവന്മാരുടെ പുരോഹിതനും മഹാതേജസ്വിയുമായ ബൃഹസ്പതി മമതയെ സമീപിച്ചു.
1.113.11
उवाच ममता तं तु देवरं वदतां वरम् ।
अन्तर्वत्नी त्वहं भ्रात्रा ज्येष्ठेनारम्यतामिति ॥ १.११३.११ ॥
വാക്കുകളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ദേവരനോട് മമത പറഞ്ഞു: "ജ്യേഷ്ഠസഹോദരനാൽ ഞാൻ ഗർഭിണിയാണ്; അതിനാൽ നീ വിരമിക്കുക."
1.113.12
अयं च मे महाभाग कुक्षावेव बृहस्पते ।
औचथ्यो देवमत्रापि षडङ्गं प्रत्यधीयत ॥ १.११३.१२ ॥
ഹേ മഹാഭാഗ ബൃഹസ്പതേ! ഇവൻ എന്റെ ഗർഭത്തിൽത്തന്നെയുണ്ട്; ഔചഥ്യന്റെ ഈ പുത്രൻ ഇവിടെ ഗർഭത്തിൽവച്ചുതന്നെ ആറ് വേദാംഗങ്ങൾ പഠിച്ചിരിക്കുന്നു.
1.113.13
अमोघरेतास्त्वं चापि द्वयोर्नास्त्यत्र संभवः ।
तस्मादेवं गते त्वद्य उपारमितुमर्हसि ॥ १.११३.१३ ॥
നീയും അമോഘരേതസ്സുള്ളവനാണ്; നിങ്ങൾ ഇരുവർക്കും ഇവിടെ സന്താനസംഭവം ഉണ്ടാകില്ല. അതിനാൽ ഇങ്ങനെ സംഭവിച്ച സ്ഥിതിയിൽ നീ ഇപ്പോൾ വിരമിക്കേണ്ടതാണ്.
1.113.14
एवमुक्तस्तदा सम्यक् बृहस्पतिरुदारधीः ।
कामात्मानं तदात्मानं न शशाक नियच्छितुम् ॥ १.११३.१४ ॥
ഉദാരബുദ്ധിയായ ബൃഹസ്പതിയോട് ഇങ്ങനെ പൂർണ്ണമായി പറയപ്പെട്ടിട്ടും, കാമത്തിൽ മുഴുകിയ തന്നെത്തന്നെ അടക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് കഴിഞ്ഞില്ല.
1.113.15
स बभूव ततः कामी तया सार्धमकामया ।
उत्सृजन्तं तु तं रेतः स गर्भस्थोऽभ्यभाषत ॥ १.११३.१५ ॥
പിന്നെ അവൻ ഇഷ്ടമില്ലാത്ത അവളോടൊപ്പം കാമാസക്തനായി. അവൻ തന്റെ രേതസ്സ് പുറത്തുവിടുമ്പോൾ, ഗർഭത്തിൽ കഴിഞ്ഞിരുന്നവൻ അവനോടു സംസാരിച്ചു.
1.113.16
भोस्तात मा गमः कामं द्वयोर्नास्तीह संभवः ।
अल्पावकाशो भगवन्पूर्वं चाहमिहागतः ॥ १.११३.१६ ॥
അച്ഛാ, കാമത്തിലേക്കു പോകരുത്; ഇവിടെ നിങ്ങൾ ഇരുവർക്കും സന്താനസംഭവം ഉണ്ടാകില്ല. ഭഗവാനേ, ഞാൻ മുമ്പേ ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്നു; ഇവിടെ എനിക്ക് ഇടം കുറവാണ്.
1.113.17
अमोघरेताश्च भवान्न पीडां कर्तुमर्हति ।
अश्रुत्वैव तु तद्वाक्यं गर्भस्थस्य बृहस्पतिः ॥ १.११३.१७ ॥
അങ്ങ് അമോഘരേതസ്സുള്ളവനാണ്; അതിനാൽ അങ്ങ് ഉപദ്രവം ചെയ്യാൻ അർഹനല്ല. എന്നാൽ ഗർഭത്തിൽ കഴിഞ്ഞവന്റെ ആ വാക്ക് കേൾക്കാതെതന്നെ ബൃഹസ്പതി ...
1.113.18
जगाम मैथुनायैव ममतां चारुलोचनाम् ।
शुक्रोत्सर्गं ततो बुद्ध्वा तस्या गर्भगतो मुनिः ॥ १.११३.१८ ॥
അവൻ സുന്ദരനേത്രയായ മമതയുടെ അടുത്തേക്ക് സംഭോഗത്തിനായിത്തന്നെ പോയി. അപ്പോൾ അവളുടെ ശുക്ലസ്രാവം അറിഞ്ഞ്, ഗർഭത്തിൽ കഴിഞ്ഞിരുന്ന മുനി ...
1.113.19
पद्भ्यामारोधयन्मार्गं शुक्रस्य च बृहस्पतेः ।
स्थानमप्राप्तमथ तच्छुक्रं प्रतिहतं तदा ॥ १.११३.१९ ॥
അവൻ തന്റെ പാദങ്ങളാൽ ശുക്രന്റെയും ബൃഹസ്പതിയുടെയും വഴി തടഞ്ഞു; അപ്പോൾ ആ ശുക്ലം സ്ഥാനത്തെത്താതെ തടയപ്പെട്ടു.
1.113.20
पपात सहसा भूमौ ततः क्रुद्धो बृहस्पतिः ।
तं दृष्ट्वा पतितं शुक्रं शशाप स रुषान्वितः ॥ १.११३.२० ॥
അപ്പോൾ അവൻ പെട്ടെന്ന് ഭൂമിയിൽ വീണു; പിന്നെ കോപിച്ച ബൃഹസ്പതി വീണുപോയ ആ ശുക്ലത്തെ കണ്ട് രോഷത്തോടെ ശപിച്ചു.
1.113.21
उचथ्यपुत्रं गर्भस्थं निर्भर्त्स्य भगवानृषिः ।
यन्मां त्वमीदृशे काले सर्वभूतेप्सिते सति ॥ १.११३.२१ ॥
ഗർഭത്തിലുള്ള ഉചഥ്യന്റെ പുത്രനെ ശാസിച്ചുകൊണ്ട് ഭഗവാനായ ഋഷി പറഞ്ഞു: 'എല്ലാ ജീവികളും ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഇത്തരം കാലത്ത് നീ എന്നെ…'
1.113.22
एवमात्थ वचस्तस्मात्तमो दीर्घं प्रवेक्ष्यसि ।
स वै दीर्घतमा नाम शापादृषिरजायत ॥ १.११३.२२ ॥
'നീ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ വാക്കിനാൽ നീ ദീർഘമായ ഇരുട്ടിൽ പ്രവേശിക്കും.' ആ ശാപത്താൽ ആ ഋഷി ദീർഘതമസ് എന്ന പേരിൽ ജനിച്ചു.
1.113.23
बृहस्पतेर्बृहत्कीर्तेर्बृहस्पतिरिवौजसा ।
जात्यन्धो वेदवित्प्राज्ञः पत्नीं लेभे स विद्यया ॥ १.११३.२३ ॥
ബൃഹസ്പതിക്ക് തുല്യമായ ഓജസ്സുള്ള, മഹത്തായ കീർത്തിയുള്ള ബൃഹസ്പതിയുടെ പുത്രൻ, ജന്മാന്ധനും വേദജ്ഞനും പ്രാജ്ഞനുമായ അവൻ തന്റെ വിദ്യയാൽ ഭാര്യയെ നേടി.
1.113.24
तरुणीं रुपसंपन्नां प्रद्वेषीं नाम ब्राह्मणीम् ।
स पुत्राञ्जनयामास गौतमादीन्महायशाः ॥ १.११३.२४ ॥
യൗവനവതിയും രൂപസമ്പന്നയുമായ പ്രദ്വേഷി എന്ന ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീയിൽ ആ മഹായശസ്വി ഗൗതമൻ മുതലായ പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു.
1.113.25
ऋषेरुचथ्यस्य तदा सन्तानकुलवृद्धये ।
धर्मात्मा च महात्मा च वेदवेदाङ्गपारगः ॥ १.११३.२५ ॥
അന്ന് ഉചഥ്യ മഹർഷിയുടെ സന്താനവും കുലവും വളരേണ്ടതിനായി, ധർമ്മാത്മാവും മഹാത്മാവും വേദവേദാംഗ പാരംഗതനുമായ ആ മുനി,
1.113.26
गोधर्मं सौरभेयाच्च सोऽधीत्य निखिलं मुनिः ।
प्रावर्तत तदा कर्तुं श्रद्धावांस्तमशङ्कया ॥ १.११३.२६ ॥
ഗോധർമ്മവും സൗരഭേയവും പൂർണ്ണമായി പഠിച്ച ആ മുനി ശ്രദ്ധയോടെ, സംശയമില്ലാതെ അത് ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.
1.113.27
ततो वितथमर्यादं तं दृष्ट्वा मुनिसत्तमाः ।
क्रुद्धा मोहाभिभूतास्ते सर्वे तत्राश्रमौकसः ॥ १.११३.२७ ॥
അപ്പോൾ മര്യാദ തെറ്റിയ അവനെ കണ്ട്, അവിടെ ആശ്രമത്തിൽ വസിച്ചിരുന്ന ശ്രേഷ്ഠമുനിമാരെല്ലാം കോപിച്ചു, മോഹത്താൽ ബാധിതരായി.
1.113.28
अहोऽयं भिन्नमर्यादो नाश्रमे वस्तुमर्हति ।
तस्मादेनं वयं सर्वे पापात्मानं त्यजामहे ॥ १.११३.२८ ॥
അയ്യോ! മര്യാദ ലംഘിച്ച ഇവൻ ആശ്രമത്തിൽ വസിക്കാൻ യോഗ്യനല്ല. അതിനാൽ നാം എല്ലാവരും ഈ പാപിയെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നു.
1.113.29
इत्यन्योन्यं समाभाष्य ते दीर्घतमसं मुनिम् ।
पुत्रलाभाच्च सा पत्नी न तुतोष पतिं तदा ॥ १.११३.२९ ॥
ഇങ്ങനെ പരസ്പരം സംസാരിച്ച് അവർ ദീർഘതമസ് മുനിയെ ഉപേക്ഷിച്ചു. പുത്രലാഭമുണ്ടായിട്ടും അവന്റെ ഭാര്യ അപ്പോൾ ഭർത്താവിൽ സന്തോഷിച്ചില്ല.
1.113.30
प्रद्विषन्तीं पतिर्भार्यां किं मां द्वेक्षीति चाब्रवीत् ।
भार्याया भरणाद्भर्ता पालनाच्च पतिः स्मृतः ॥ १.११३.३० ॥
വെറുക്കുന്ന ഭാര്യയോട് ഭർത്താവ്, "നീ എന്തിനാണ് എന്നെ വെറുക്കുന്നത്?" എന്നു പറഞ്ഞു. ഭാര്യയെ പോഷിപ്പിക്കുന്നതിനാൽ ഭർത്താവ് 'ഭർത്താ' എന്നും സംരക്ഷിക്കുന്നതിനാൽ 'പതി' എന്നും ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്നു.
1.113.31
अहं त्वद्भरणाशक्ता जात्यन्धं ससुतं तदा ।
नित्यकालं श्रमेणार्ता न भरेयं महातपः ॥ १.११३.३१ ॥
നിങ്ങളെ പോറ്റാൻ ഞാൻ അശക്തയാണ്; ജന്മനാ അന്ധനായ മകനോടൊപ്പം, എപ്പോഴും അധ്വാനത്താൽ ക്ഷീണിതയായ ഞാൻ, ഹേ മഹാതപസ്വീ, അവനെ പോറ്റാൻ കഴിയില്ല.
1.113.32
तस्मास्तद्वचनं श्रुत्वा ऋषिः कोपसमन्वितः ।
प्रत्युवाच ततः पत्नीं प्रद्वेषीं ससुतां तदा ॥ १.११३.३२ ॥
അവളുടെ ആ വാക്കുകൾ കേട്ട് കോപം നിറഞ്ഞ ഋഷി, അപ്പോൾ വിദ്വേഷിണിയായ ഭാര്യയോട്, മകനോടൊപ്പമുള്ള അവളോട് മറുപടി പറഞ്ഞു.
1.113.33
नीयतां क्षत्रियकुले धनार्थश्च भविष्यति ।
त्वया दत्तं धनं विप्र नेच्छेयं दुःखकारणम् ॥ १.११३.३३ ॥
അവളെ ക്ഷത്രിയകുലത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകട്ടെ; അവിടെ ധനത്തിനായി അവൾ ഉണ്ടാകും. ഹേ വിപ്രാ, നീ തന്ന ധനവും ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കില്ല, അത് ദുഃഖകാരണമാണ്.
1.113.34
यथेष्टं कुरु विप्रेन्द्र न भेरयं पुरा यथा ।
अद्यप्रभृति मर्यादा मया लोके प्रतिष्ठिता ॥ १.११३.३४ ॥
നിനക്കിഷ്ടമുള്ളത് ചെയ്യൂ, ഹേ വിപ്രശ്രേഷ്ഠാ; മുൻപത്തെപ്പോലെ ഞാൻ അവളെ പോറ്റില്ല. ഇന്നുമുതൽ ലോകത്ത് എന്നാൽ ഈ മര്യാദ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
1.113.35
एक एव पतिर्नार्या यावज्जीवं परायणम् ।
मृते जीवति वा तस्मिन्नापरं प्राप्नुयान्नरम् ॥ १.११३.३५ ॥
സ്ത്രീക്ക് ഭർത്താവ് മാത്രമാണ് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ആശ്രയം. ഭർത്താവ് മരിച്ചാലും ജീവിച്ചിരുന്നാലും അവൾ മറ്റൊരു പുരുഷനെ പ്രാപിക്കരുത്.
1.113.36
अभिगम्य परं नारी पतिष्यति न संशयः ।
अपतीनां तु नारीणामद्यप्रभृति पातकम् ॥ १.११३.३६ ॥
മറ്റൊരു പുരുഷനെ സമീപിക്കുന്ന സ്ത്രീ സംശയമില്ലാതെ വീഴും. എന്നാൽ ഭർത്താവില്ലാത്ത സ്ത്രീകൾക്ക് ഇന്നുമുതൽ പാപമുണ്ടാകും.
1.113.37
यद्यस्ति चेद्धनं सर्वं वृथाभोगा भवन्तु ताः ।
अकीर्तिः परिवादाश्च नित्यं तासां भवन्तु वै ॥ १.११३.३७ ॥
അവർക്ക് എന്തെങ്കിലും ധനമുണ്ടെങ്കിൽ, അതെല്ലാം വ്യർത്ഥമായ ഭോഗങ്ങളായിത്തീരട്ടെ; അവർക്ക് എന്നും അപകീർത്തിയും നിന്ദയും ഉണ്ടാകട്ടെ.
1.113.38
इति तद्वचनं श्रुत्वा ब्राह्मणी भृशकोपिता ।
गङ्गायां नीयतामेष पुत्रा इत्येवमब्रवीत् ॥ १.११३.३८ ॥
ആ വാക്ക് കേട്ട ബ്രാഹ്മണി അത്യധികം കോപിച്ചു; "മക്കളേ, ഇവനെ ഗംഗയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകൂ" എന്ന് പറഞ്ഞു.
1.113.39
लोभमोहाभिभूतास्ते पुत्रास्तं गौतमादयः ।
वद्ध्वोडुपे परिक्षिप्य गङ्गायां समवासृजन् ॥ १.११३.३९ ॥
ലോഭവും മോഹവും ബാധിച്ച ആ പുത്രന്മാർ, ഗൗതമൻ തുടങ്ങിയവർ, അവനെ കെട്ടി ഒരു തോണിയിൽ വെച്ച് ഗംഗയിൽ ഒഴുക്കി.
1.113.40
कस्मादन्धश्च वृद्धश्च भर्तव्योऽयमिति स्म ते ।
चिन्तयित्वा ततः क्रूराः प्रतिजग्मुरथो गृहान् ॥ १.११३.४० ॥
"ഈ അന്ധനും വൃദ്ധനുമായവനെ എന്തിനു പോറ്റണം?" എന്ന് ചിന്തിച്ച്, ആ ക്രൂരന്മാർ വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങി.
1.113.41
सोऽनुस्रोतस्तदा विप्रः प्लवमानो यदृच्छया ।
जगाम सुबहून्देशानन्धस्तेनोडुपेन ह ॥ १.११३.४१ ॥
അപ്പോൾ ആ ബ്രാഹ്മണൻ ഒഴുക്കിനൊപ്പം ആ തോണിയോടൊപ്പം യാദൃച്ഛികമായി ഒഴുകി, അന്ധനായി പല ദേശങ്ങളിലും എത്തി.
1.113.42
तं तु राजा बलिर्नाम सर्वधर्मविदां वरः ।
अपश्यन्मज्जनगतः स्रोतसाऽभ्याशमागतम् ॥ १.११३.४२ ॥
എന്നാൽ സർവധർമ്മജ്ഞരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ബലി എന്ന രാജാവ് കുളിക്കാൻ പോയപ്പോൾ ഒഴുക്കിനാൽ തന്റെ സമീപത്തേക്ക് വന്ന അവനെ കണ്ടു.
1.113.43
जग्राह चैनं धर्मात्मा बलिः सत्यपराक्रमः ।
ज्ञात्वा चैवं स वव्रेऽथ पुत्रार्थे भरतर्षभ ॥ १.११३.४३ ॥
ധർമ്മാത്മാവും സത്യപരാക്രമിയുമായ ബലി അവനെ പിടികൂടി. ഇതറിഞ്ഞ് അവൻ പുത്രന്മാർക്കായി വരം ചോദിച്ചു, ഭരതർഷഭാ.
1.113.44
तं पूजयित्वा राजर्षिर्विश्रान्तं मुनिमब्रवीत् ।
सन्तानार्थं महाभाग भार्यासु मम मानद।
पुत्रान्धर्मार्थकुशलानुत्पादयितुमर्हसि ॥ १.११३.४४ ॥
വിശ്രമിച്ചിരുന്ന ആ മുനിയെ ആദരിച്ച് രാജർഷി പറഞ്ഞു: ഓ മഹാഭാഗാ, ഓ മാനദാ, എന്റെ ഭാര്യമാരിൽ സന്താനത്തിനായി ധർമ്മാർത്ഥകുശലരായ പുത്രന്മാരെ നിങ്ങൾ ജനിപ്പിക്കണം.
1.113.45
तस्मैस राजा स्वां भार्यां सुदेष्णां प्राहिणोत्तदा ॥ १.११३.४५ ॥
അപ്പോൾ രാജാവ് അവന് തന്റെ ഭാര്യ സുദേഷ്ണയെ അയച്ചു.
1.113.46
एवमुक्तः स तेजस्वी तं तथेत्युक्तवानृषिः ।
अन्धं वृद्धं च तं मत्वा न सा देवी जगाम ह।
स्वां तु धात्रेयिकां तस्मै वृद्धाय प्राहिणोत्तदा ॥ १.११३.४६ ॥
ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ട തേജസ്വിയായ ആ ഋഷി 'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്നു പറഞ്ഞു. എന്നാൽ അവൻ അന്ധനും വൃദ്ധനുമെന്നറിഞ്ഞ് ദേവി അവന്റെ അടുത്തേക്കു പോയില്ല; അപ്പോൾ അവൾ തന്റെ ധാത്രിയെ ആ വൃദ്ധന്റെ അടുത്തേക്ക് അയച്ചു.
1.113.47
तस्यां काक्षीवदादीन्स शूद्रयोनावृषिस्तदा ।
जनयामास धर्मात्मा पुत्रानेकादशैव तु ॥ १.११३.४७ ॥
അവളുടെ ഉദരത്തിൽ, ശൂദ്രയോനിയിൽ, ആ ധർമ്മാത്മാവായ ഋഷി അപ്പോൾ കാക്ഷീവത് മുതലായ പതിനൊന്ന് പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു.
1.113.48
काक्षीवदादीन्पुत्रांस्तान्दृष्ट्वा सर्वानधीयतः ।
उवाच तमृषिं राजा ममेम इति भारत ॥ १.११३.४८ ॥
കാക്ഷീവത് മുതലായ ആ പുത്രന്മാരെല്ലാവരും പഠിക്കുന്നത് കണ്ട് രാജാവ് ആ ഋഷിയോട് പറഞ്ഞു: ഓ ഭാരതാ, 'ഇവർ എന്റേതാണ്' എന്ന്.
1.113.49
नेत्युवाच महर्षिस्तं ममेम इति चाब्रवीत् ।
शूद्रयोनौ मया हीमे जाताः काक्षीवदादयः ॥ १.११३.४९ ॥
മഹർഷി "ഇല്ല" എന്നു പറഞ്ഞു. "ഇവർ എന്റേതാണ്" എന്നും പറഞ്ഞു; കാരണം ഇവർ എന്നാൽ ശൂദ്രയോനിയിൽ ജനിച്ചവരാണ്, കക്ഷീവാൻ മുതലായവർ.
1.113.50
अन्धं वृद्धं च मां दृष्ट्वा सुदेष्णा महिषी तव ।
अवमन्य ददौ मूढा शूद्रां धात्रेयिकां मम ॥ १.११३.५० ॥
ഞാൻ അന്ധനും വൃദ്ധനുമാണെന്ന് കണ്ട്, നിന്റെ മഹിഷി സുദേഷ്ണ എന്നെ അവമതിച്ച്, മൂഢതയാൽ എനിക്ക് ഒരു ശൂദ്ര ധാത്രിയെ നൽകി.
1.113.51
ततः प्रसादयामास पुनस्तमृषिसत्तमम् ।
बलिः सुदेष्णां स्वां भार्यां तस्मै स प्राहिणोत्पुनः ॥ १.११३.५१ ॥
അനന്തരം ബലി ആ ഋഷിശ്രേഷ്ഠനെ വീണ്ടും പ്രസാദിപ്പിച്ചു; തന്റെ ഭാര്യ സുദേഷ്ണയെ വീണ്ടും അദ്ദേഹത്തിന് അയച്ചു.
1.113.52
तां स दीर्घतमाङ्गेषु स्पृष्ट्वा देवीमथाब्रवीत् ।
भविष्यन्ति कुमारास्ते तेजसाऽऽदित्यवर्चसः ॥ १.११३.५२ ॥
ദീർഘതമസ് ആ ദേവിയെ തന്റെ അംഗങ്ങളാൽ സ്പർശിച്ച് പറഞ്ഞു: "നിനക്ക് ആദിത്യനെപ്പോലെ തേജസ്വികളായ പുത്രന്മാരുണ്ടാകും."
1.113.53
अङ्गो वङ्गः कलिङ्गश्च पुण्ड्रः सुह्मश्च ते सुताः ।
तेषां देशाः समाख्याताः स्वनामकथिता भुवि ॥ १.११३.५३ ॥
അംഗൻ, വംഗൻ, കലിംഗൻ, പുണ്ഡ്രൻ, സുഹ്മൻ എന്നിവർ നിന്റെ പുത്രന്മാരാണ്. അവരുടെ ദേശങ്ങൾ അവരുടെ പേരിനാൽത്തന്നെ ഭൂമിയിൽ അറിയപ്പെടുന്നു.
1.113.54
अङ्गस्याङ्गोऽभवद्देशो वङ्गो वङ्गस्य च स्मृतः ।
कलिङ्गविषयश्चैव कलिङ्गस्य च स स्मृतः ॥ १.११३.५४ ॥
അംഗന്റെ ദേശം അംഗമായി; വംഗന്റെ ദേശം വംഗമായി ഓർക്കപ്പെടുന്നു. കലിംഗ പ്രദേശവും കലിംഗന്റെ ദേശവും അങ്ങനെത്തന്നെ ഓർക്കപ്പെടുന്നു.
1.113.55
पुण्ड्रस्य पुण्ड्राः प्रख्याताः सुह्माः सुह्मस्य च स्मृताः ।
एवं बलेः पुरा वंशः प्रख्यातो वै महर्षिजः ॥ १.११३.५५ ॥
പുണ്ഡ്രന്റെ വംശജർ പുണ്ഡ്രർ എന്നറിയപ്പെട്ടു; സുഹ്മന്റെ വംശജർ സുഹ്മർ എന്ന് സ്മരിക്കപ്പെട്ടു. ഇങ്ങനെ പണ്ട് ബലിയുടെ വംശം പ്രസിദ്ധമായി; അത് മഹർഷിമാരിൽ നിന്ന് ജനിച്ചതായിരുന്നു.
1.113.56
एवमन्ये महेष्वासा ब्राह्मणैः क्षत्रिया भुवि ।
जाताः परमधर्मज्ञा वीर्यवन्तो महाबलाः।
एतच्छ्रुत्वा त्वमप्यत्र मातः कुरु यथेप्सितम् ॥ १.११३.५६ ॥
ഇതുപോലെ ബ്രാഹ്മണരിൽ നിന്ന് ഭൂമിയിൽ ജനിച്ച മറ്റ് മഹാധനുർധരരായ ക്ഷത്രിയരുമുണ്ടായിരുന്നു; അവർ പരമധർമജ്ഞരും വീര്യവാന്മാരും മഹാബലശാലികളുമായിരുന്നു. ഇത് കേട്ട ശേഷം, അമ്മേ, ഇവിടെ നിനക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളത് ചെയ്യുക.