ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.118
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.118.1
धृतराष्ट्रे च पाण्डौ च विदुरे च महात्मनि ।
एषु त्रिषु कुमारेषु जातेषु कुरुजाङ्गलम्।
कुरवोऽथ कुरुक्षेत्रं त्रयमेतदवर्धत ॥ १.११८.१ ॥
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ, ಪಾಂಡು ಮತ್ತು ಮಹಾತ್ಮ ವಿದುರ ಎಂಬ ಈ ಮೂವರು ರಾಜಕುಮಾರರು ಜನಿಸಿದಾಗ ಕುರುಜಾಂಗಲ, ಕುರುಗಳು ಮತ್ತು ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ — ಈ ಮೂರೂ ಬೆಳೆದವು.
1.118.2
ऊर्ध्वसस्याऽभवद्भूमिः सस्यानि फलवन्ति च ।
यथर्तुवर्षी पर्जन्यो बहुपुष्पफला द्रुमाः ॥ १.११८.२ ॥
ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಗಳು ಎತ್ತರವಾಗಿ ಬೆಳೆದು ಫಲಭರಿತವಾದವು; ಮೇಘವು ಋತುಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಮಳೆ ಸುರಿಸಿತು; ಮರಗಳು ಬಹಳ ಹೂವು ಹಣ್ಣುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದವು.
1.118.3
वाहनानि प्रहृष्टानि मुदिता मृगपक्षिणः ।
गन्धवन्ति च माल्यानि रसवन्ति फलानि च ॥ १.११८.३ ॥
ವಾಹನಗಳು ಸಂತೋಷಗೊಂಡವು, ಜಿಂಕೆಗಳು ಪಕ್ಷಿಗಳು ಹರ್ಷಿಸಿದವು; ಮಾಲೆಗಳು ಸುಗಂಧಭರಿತವಾದವು, ಹಣ್ಣುಗಳು ರುಚಿಕರವಾದವು.
1.118.4
वणिग्भिश्चान्वकीर्यन्त नगराण्यथ शिल्पिभिः ।
शूराश्च कृतविद्याश्च सन्तश्च सुखिनोऽभवन् ॥ १.११८.४ ॥
ನಂತರ ನಗರಗಳು ವರ್ತಕರಿಂದ ಮತ್ತು ಶಿಲ್ಪಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದವು; ಶೂರರು, ವಿದ್ಯಾವಂತರು ಮತ್ತು ಸಜ್ಜನರು ಸುಖಿಗಳಾದರು.
1.118.5
नाभवन्दस्यवः केचिन्नाधर्मरुचयो जनाः ।
प्रदेशेष्वपि राष्ट्राणां कृतं युगमवर्तत ॥ १.११८.५ ॥
ಯಾವ ದರೋಡೆಕೋರರೂ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಅಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾದ ಜನರೂ ಇರಲಿಲ್ಲ; ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕೃತಯುಗವೇ ನಡೆಯಿತು.
1.118.6
धर्मक्रिया यज्ञशीलाः सत्यव्रतपरायणाः ।
अन्योन्यप्रीतिसंयुक्ता व्यवर्धन्त प्रजास्तदा ॥ १.११८.६ ॥
ಧರ್ಮಕಾರ್ಯ ಮಾಡುವವರು, ಯಜ್ಞಶೀಲರು, ಸತ್ಯವ್ರತದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಠರಾದವರು, ಪರಸ್ಪರ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದವರು — ಆಗ ಪ್ರಜೆಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದರು.
1.118.7
मानक्रोधविहीनाश्च नरा लोभविवर्जिताः ।
अन्योन्यमभ्यनन्दन्त धर्मोत्तरमवर्तत ॥ १.११८.७ ॥
ಮಾನ ಮತ್ತು ಕ್ರೋಧವಿಲ್ಲದ, ಲೋಭವನ್ನು ತೊರೆದ ಜನರು ಪರಸ್ಪರರನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು; ಧರ್ಮವೇ ಮೇಲುಗೈ ಸಾಧಿಸಿತು.
1.118.8
तन्महोदधिवत्पूर्णं नगरं वै व्यरोचत ।
द्वारतोरणनिर्यूहैर्युक्तमभ्रचयोपमैः ॥ १.११८.८ ॥
ಆ ನಗರವು ಮಹಾಸಾಗರದಂತೆ ತುಂಬಿ ಹೊಳೆಯಿತು; ದ್ವಾರ, ತೋರಣ ಮತ್ತು ಚಾಚಿದ ಮುಂಚಾವಣಿಗಳಿಂದ ಮೋಡದ ರಾಶಿಗಳಂತೆ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿತ್ತು.
1.118.9
प्रसादशतसंबाधं महेन्द्रपुरसन्निभम् ।
नदीषु वनखण्डेषु वापीपल्वलसानुषु।
काननेषु च रम्येषु विजह्रुर्मुदिता जनाः ॥ १.११८.९ ॥
ನೂರಾರು ಅರಮನೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಇಂದ್ರಪುರಿಯಂತಿದ್ದ ಆ ನಗರದಲ್ಲಿ, ನದಿಗಳ ಬಳಿ, ವನಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ, ಬಾವಿ-ಕೆರೆಗಳ ದಡಗಳಲ್ಲಿ, ರಮ್ಯ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಜನರು ಸಂತೋಷದಿಂದ ವಿಹರಿಸಿದರು.
1.118.10
उत्तरैः कुरुभिः सार्धं दक्षिणाः कुरवस्तथा ।
विस्पर्धमाना व्यचरंस्तथा देवर्षिचारणैः ॥ १.११८.१० ॥
ಉತ್ತರ ಕುರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕುರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುತ್ತ ಅವರು ಸಂಚರಿಸಿದರು; ದೇವರ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಚಾರಣರೊಂದಿಗೂ ಹಾಗೆಯೇ.
1.118.11
नाभवत्कृपणः कश्चिन्नाभवन्विधवाः स्त्रियः ।
तस्मिञ्जनपदे रम्ये कुरुभिर्बहुलीकृते ॥ १.११८.११ ॥
ಕುರುಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ರಮ್ಯ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ದೀನರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ; ಸ್ತ್ರೀಯರು ವಿಧವೆಯರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.
1.118.12
कूपारामसभावाप्यो ब्राह्मणावसथास्तथा ।
बभूवुः सर्वर्द्धियुतास्तस्मिन्राष्ट्रे सदोत्सवाः ॥ १.११८.१२ ॥
ಆ ರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಬಾವಿಗಳು, ಉದ್ಯಾನಗಳು, ಸಭಾಮಂಟಪಗಳು, ಜಲಾಶಯಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಮನೆಗಳು ಎಲ್ಲವೂ ಸರ್ವ ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದವು; ಅಲ್ಲಿ ಸದಾ ಉತ್ಸವಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದವು.
1.118.13
भीष्मेण धर्मतो राजन्सर्वतः परिरक्षिते ।
बभूव रमणीयश्च चैत्ययूपशताङ्कितः ॥ १.११८.१३ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಭೀಷ್ಮನಿಂದ ಧರ್ಮಾನುಸಾರ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ರಕ್ಷಿತವಾದ ಆ ದೇಶವು, ನೂರಾರು ಚೈತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಯೂಪಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ರಮಣೀಯವಾಯಿತು.
1.118.14
स देशः परराष्ट्राणि विमृज्याभिप्रवर्धितः ।
भीष्मेण विहितं राष्ट्रे धर्मचक्रमवर्तत ॥ १.११८.१४ ॥
ಆ ದೇಶವು ಪರರಾಷ್ಟ್ರಗಳನ್ನು ಅಳಿಸಿ ಹೆಚ್ಚು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿತು; ಭೀಷ್ಮನು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಧರ್ಮಚಕ್ರವು ಉರುಳಿತು.
1.118.15
क्रियमाणेषु कृत्येषु कुमाराणां महात्मनाम् ।
पौरजानपदाः सर्वे बभूवुः परमोत्सुकाः ॥ १.११८.१५ ॥
ಮಹಾತ್ಮರಾದ ರಾಜಕುಮಾರರ ಕರ್ಮಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ, ಪೌರರು ಮತ್ತು ಜಾನಪದರು ಎಲ್ಲರೂ ಅತ್ಯಂತ ಉತ್ಸುಕರಾದರು.
1.118.16
गृहेषु कुरुमुख्यानां पौराणां च नराधिप ।
दीयतां भुज्यतां चेति वाचोऽश्रूयन्त सर्वशः ॥ १.११८.१६ ॥
ಓ ನರಾಧಿಪನೇ, ಕುರುಮುಖ್ಯರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪೌರರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ 'ಕೊಡಿ, ಉಣ್ಣಿರಿ' ಎಂಬ ಮಾತುಗಳು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕೇಳಿಬಂದವು.
1.118.17
धृतराष्ट्रश्च पाण्डुश्च विदुरश्च महामतिः ।
जन्मप्रभृति भीष्मेण पुत्रवत्परिपालिताः ॥ १.११८.१७ ॥
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ, ಪಾಂಡು ಮತ್ತು ಮಹಾಮತಿ ವಿದುರ — ಇವರನ್ನು ಹುಟ್ಟಿದಾಗಿನಿಂದಲೇ ಭೀಷ್ಮನು ಮಕ್ಕಳಂತೆ ಪಾಲಿಸಿದನು.
1.118.18
संस्कारैः संस्कृतास्ते तु व्रताध्ययनसंयुताः ।
श्रमव्यायामकुशलाः समपद्यन्त यौवनम् ॥ १.११८.१८ ॥
ಸಂಸ್ಕಾರಗಳಿಂದ ಸಂಸ್ಕೃತರಾಗಿ, ವ್ರತ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿ, ಶ್ರಮ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಯಾಮದಲ್ಲಿ ಕುಶಲರಾಗಿ ಅವರು ಯೌವನವನ್ನು ಪಡೆದರು.
1.118.19
धनुर्वेदे च वेदे च गदायुद्धेऽसिचर्मणि ।
तथैव गजशिक्षायां नीतिशास्त्रेषु पारगाः ॥ १.११८.१९ ॥
ಧನುರ್ವೇದ, ವೇದ, ಗದಾಯುದ್ಧ, ಖಡ್ಗ-ಗುರಾಣಿ, ಆನೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಹಾಗೂ ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಪಾರಂಗತರಾದರು.
1.118.20
इतिहासपुराणेषु नानाशिक्षासु बोधिताः ।
वेदवेदाङ्गतत्त्वज्ञाः सर्वत्र कृतनिश्चयाः ॥ १.११८.२० ॥
ಇತಿಹಾಸ-ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಾನಾ ವಿದ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಶಿಕ್ಷಿತರಾದರು; ವೇದ-ವೇದಾಂಗಗಳ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಅರಿತವರಾಗಿ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ದೃಢನಿಶ್ಚಯರಾಗಿದ್ದರು.
1.118.21
वैदिकाध्ययने युक्तो नीतिशास्त्रेषु पारगः ।
भीष्मेण राजा कौरव्यो धृतराष्ट्रोऽभिषेचितः ॥ १.११८.२१ ॥
ವೈದಿಕ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ, ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತನಾದ ಕೌರವ ರಾಜ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನನ್ನು ಭೀಷ್ಮನು ಅಭಿಷೇಕಿಸಿದನು.
1.118.22
धनुर्वेदेऽश्वपृष्ठे च गदायुद्धेऽसिचर्मणि ।
तथैव गजशिक्षायामस्त्रेषु विविधेषु च ॥ १.११८.२२ ॥
ಧನುರ್ವೇದ, ಕುದುರೆ ಸವಾರಿ, ಗದಾಯುದ್ಧ, ಖಡ್ಗ-ಗುರಾಣಿ, ಆನೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಹಾಗೂ ನಾನಾ ಅಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ.
1.118.23
अर्थधर्मप्रधानासु विद्यासु विविधासु च ।
गतः पारं यदा पाण्डुस्तदा सेनापतिः कृतः ॥ १.११८.२३ ॥
ಅರ್ಥ-ಧರ್ಮ ಪ್ರಧಾನವಾದ ನಾನಾ ವಿದ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡು ಪಾರಂಗತನಾದಾಗ, ಅವನನ್ನು ಸೇನಾಪತಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.
1.118.24
पाण्डुर्धनुषि विक्रान्तो नरेष्वभ्यदिकोऽभवत् ।
अन्येभ्यो बलवानासीद्धृतराष्ट्रो महीपतिः ॥ १.११८.२४ ॥
ಪಾಂಡು ಬಿಲ್ವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಪರಾಕ್ರಮಿಯಾಗಿ ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಗಣ್ಯನಾದ; ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಇತರರಿಗಿಂತ ಬಲಶಾಲಿ ಮಹೀಪತಿಯಾಗಿದ್ದನು.
1.118.25
अमात्यो मनुजेन्द्रस्य बाल एव यशस्विनः ।
भीष्मेण सर्वधर्माणां प्रणेता विदुरः कृतः ॥ १.११८.२५ ॥
ಯಶಸ್ವಿ ಮನುಜೇಂದ್ರನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೇ ಇದ್ದವನು; ಭೀಷ್ಮನು ವಿದುರನನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ಧರ್ಮಗಳ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದನು.
1.118.26
सर्वशास्त्रार्थतत्त्वज्ञो बुद्धिमेधापटुर्युवा ।
भावेनागमयुक्तेन सर्वं वेदयते जगत् ॥ १.११८.२६ ॥
ಸರ್ವಶಾಸ್ತ್ರಾರ್ಥದ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಬಲ್ಲವನು, ಬುದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಸ್ಮೃತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೀಣನಾದ ಯುವಕ; ತನ್ನ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಮತ್ತು ಆಗಮಯುಕ್ತ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿಸಿದನು.
1.118.27
त्रिषु लोकेषु न त्वासीत्कश्चिद्विदुरसंमितः ।
धर्मनित्यस्तथा राजन्धर्मं च परमं गतः ॥ १.११८.२७ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ವಿದುರನಿಗೆ ಸಮಾನನಾದವನು ಯಾರೂ ಇರಲಿಲ್ಲ; ಅವನು ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯನಾಗಿದ್ದು ಪರಮಧರ್ಮವನ್ನು ಪಡೆದನು.
1.118.28
प्रनष्टं शान्तनोर्वंशं समीक्ष्य पुनरुद्धृतम् ।
ततो निर्वचनं लोके सर्वराष्ट्रेष्ववर्तत ॥ १.११८.२८ ॥
ಶಂತನುವಿನ ವಂಶ ನಾಶವಾಯಿತೆಂದು ತೋರಿದ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೆ ಉದ್ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟದ್ದನ್ನು ಕಂಡು, ಆಗ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನಿರ್ಣಯದ ಘೋಷಣೆ ನಡೆಯಿತು.
1.118.29
वीरसूनां काशिसुते देशानां कुरुजाङ्गलम् ।
सर्वध्रमविदां भीष्मः पुराणां गजसाह्वयम् ॥ १.११८.२९ ॥
ಓ ಕಾಶಿ ಪುತ್ರಿಯ ಮಗನೇ, ವೀರಮಾತೆಯರಿರುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕುರುಜಾಂಗಲ; ಸರ್ವಧರ್ಮಜ್ಞರ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಗಜಸಾಹ್ವಯ (ಹಸ್ತಿನಾಪುರ) — ಇವುಗಳನ್ನು ಭೀಷ್ಮನು ಆರಿಸಿದನು.
1.118.30
धृतराष्ट्रस्त्वचक्षुष्ट्वाद्रज्यं न प्रत्यपद्यत ।
पारसवत्वाद्विदुरो राजा पाण्डुर्बभूव ह ॥ १.११८.३० ॥
ಆದರೆ ಕುರುಡನಾದ ಕಾರಣ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನಿಗೆ ರಾಜ್ಯ ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ; ಪಾರಶವತ್ವದಿಂದ ವಿದುರನೂ ರಾಜನಾಗಲಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಪಾಂಡು ರಾಜನಾದನು.
1.118.31
अथ शुश्राव विप्रेभ्यः कुन्तिभोजमहीपतेः ।
रूपयौवनसंपन्नां सुतां सागरगासुतः ॥ १.११८.३१ ॥
ಆಗ ಗಂಗಾಪುತ್ರನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಕುಂತಿಭೋಜ ಮಹೀಪತಿಯ ರೂಪಯೌವನ ಸಂಪನ್ನ ಮಗಳ ಕುರಿತು ಕೇಳಿದನು.
1.118.32
सुबलस्य च कल्याणीं गान्धाराधिपतेः सुताम् ।
सुतां च मद्रराजस्य रूपेणाप्रतिमां भुवि ॥ १.११८.३२ ॥
ಸುಬಲನ ಕಲ್ಯಾಣಿ, ಗಾಂಧಾರಾಧಿಪತಿಯ ಮಗಳು, ಮತ್ತು ಮದ್ರರಾಜನ ಮಗಳು, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಸಮಾನಳಾದವಳು — ಅವರ ಕುರಿತೂ ಕೇಳಿದನು.
1.118.33
कदाचिदथ गाङ्गेयः सर्वनीतिमतां वरः ।
विदुरं धर्मतत्त्वज्ञं वाक्यमाह यथोचितम् ॥ १.११८.३३ ॥
ಒಮ್ಮೆ, ನೀತಿವಂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗಾಂಗೇಯನು, ಧರ್ಮತತ್ತ್ವಜ್ಞನಾದ ವಿದುರನಿಗೆ ಯುಕ್ತವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.