మహాభారతం · అధ్యాయం 1.12

1.12.1

कथं हिंसितवान्सर्पान्स राजा जनमेजयः ।
सर्पा वा हिंसितास्तत्र किमर्थं द्विजसत्तम ॥ १.१२.१ ॥

ఆ రాజు జనమేజయుడు సర్పాలను ఎలా సంహరించాడు? లేదా, ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా, వాటిని ఎందుకు చంపారు?

किमर्थं मोक्षिताश्चैव पन्नगास्तेन धीमता ।
आस्तीकेन द्विजश्रेष्ठ श्रोतुमिच्छाम्यशेषतः ॥ १.१२.२ ॥

ఆ బుద్ధిమంతుడైన ఆస్తీకుడు సర్పాలను ఎందుకు రక్షించాడు? ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా, అంతా పూర్తిగా వినాలనుకుంటున్నాను.

श्रोष्यसि त्वं रुरो सर्वमास्तीकचरितं महत् ।
ब्राह्मणानां कथयतां त्वरावान्गमने ह्यहम् ॥ १.१२.३ ॥

ఓ రురూ, బ్రాహ్మణులు చెప్పే ఆస్తీకుని మహత్తర చరితమంతా నీవు వింటావు. నేను వెళ్ళడానికి తొందరలో ఉన్నాను.

इत्युक्त्वान्तर्हिते योगात्तस्मिन्नृषिवरे प्रभौ ।
संभ्रमाविष्टहृदयो रुरुर्मेने तदद्भुतम् ॥ १.१२.४ ॥

ఇలా చెప్పి ఆ ప్రభావశాలి, ఋషిశ్రేష్ఠుడు యోగబలంతో అంతర్ధానమయ్యాడు. అప్పుడు కలతచెందిన హృదయంతో రురు ఆ అద్భుతాన్ని విచిత్రంగా భావించాడు.

बलं परममास्थाय पर्यधावत्समन्ततः ।
तमृषिं नष्टमन्विच्छन्संश्रान्तो न्यपतद्भुवि ॥ १.१२.५ ॥

తన పూర్ణబలంతో అతను అన్ని వైపులా పరుగెత్తాడు. అదృశ్యమైన ఆ ఋషిని వెతుకుతూ అలసిపోయి నేలపై పడిపోయాడు.

स मोहे परमं गत्वा नष्टसंज्ञ इवाभवत् ।
तदृषेर्वचनं तथ्यं चिन्तयानः पुनःपुनः ॥ १.१२.६ ॥

అతను తీవ్రమైన మోహంలో పడి స్పృహ కోల్పోయినవానివలె అయ్యాడు. ఆ ఋషి పలికిన సత్యవచనాలను అతడు పదే పదే ఆలోచిస్తూ ఉండెను.

लब्धसंज्ञो रुरुश्चायात्तदाचख्यौ पितुस्तदा ।
पित्रे तु सर्वमाख्याय डुण्डुभस्य वचोऽर्थवत् ॥ १.१२.७ ॥

స్పృహ తిరిగి వచ్చిన రురుడు అప్పుడు వచ్చి తండ్రికి అంతా చెప్పాడు. డుండుభుడి అర్థవంతమైన మాటలను తండ్రికి వివరించాడు.

अपृच्छत्पितरं भूयः सोस्तीकस्य वचस्तदा ।
आख्यापयत्तदाऽऽख्यानं डुण्डुभेनाथ कीर्तितम् ॥ १.१२.८ ॥

అప్పుడు అతడు మళ్ళీ తండ్రిని ఆస్తీకుని మాటల గురించి అడిగాడు. డుండుభుడు చెప్పిన ఆ ఆఖ్యానాన్ని అతడు చెప్పించాడు.

तत्कीर्त्यमानं भगवञ्श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः ।
पिता चास्य तदाख्यानं पृष्टः सर्वं न्यवेदयत् ॥ १.१२.९ ॥

భగవాన్, ఇప్పుడు చెప్పబడుతున్నదాన్ని యథార్థంగా వినాలనుకుంటున్నాను. అతని తండ్రి అడగగా ఆ ఆఖ్యానమంతా చెప్పాడు.