ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 1.120
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.120.1
शूरो नाम यदुश्रेष्ठो वसुदेवपिताऽभवत् ।
तस्य कन्या पृथा नाम रूपेणाप्रतिमा भुवि ॥ १.१२०.१ ॥
ਯਦੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸ਼ੂਰ ਨਾਮ ਦੇ ਜੋ ਵਸੁਦੇਵ ਦੇ ਪਿਤਾ ਹੋਏ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਿਥਾ ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਸੀ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸੀ।
1.120.2
पितृष्वस्रीयाय स तामनपत्याय भारत ।
अग्र्यमग्रे प्रतिज्ञाय स्वस्यापत्यं स सत्यवाक् ॥ १.१२०.२ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਬੇ-ਔਲਾਦ ਆਪਣੀ ਭੂਆ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਸੰਤਾਨ ਦੇਣ ਦਾ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਸੱਚਵਾਦੀ ਸਨ।
1.120.3
अग्रजामथ तां कन्यां शूरोऽनुग्रहकाङ्क्षिणे ।
प्रददौ कुन्तिभोजाय सखा सख्ये महात्मने ॥ १.१२०.३ ॥
ਫਿਰ ਸ਼ੂਰ ਨੇ, ਕਿਰਪਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਮਹਾਤਮਾ ਕੁੰਤਿਭੋਜ ਨੂੰ ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਜੰਮੀ ਕੰਨਿਆ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।
1.120.4
नियुक्ता सा पितुर्गेहे ब्राह्मणातिथिपूजने ।
उग्रं पर्यचरत्तत्र ब्राह्मणं संशितब्रतम् ॥ १.१२०.४ ॥
ਉਹ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਉਸਨੇ ਕਠੋਰ ਵਰਤ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
1.120.5
निगूढनिश्चयं धर्मे यं तं दुर्वाससं विदुः ।
तमुग्रं संशितात्मानं सर्वयत्नैरतोषयत् ॥ १.१२०.५ ॥
ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਗੁਪਤ ਨਿਸ਼ਚੇ ਵਾਲੇ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੁਰਵਾਸਾ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਉਸ ਉਗਰ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਸੁਭਾਅ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਹਰ ਯਤਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ।
1.120.6
दध्याज्यकादिभिर्नित्यं व्यञ्जनैः प्रत्यहं शुभा ।
सहस्रसङ्ख्यैर्योगीन्द्रमुपचारदनुत्तमा ॥ १.१२०.६ ॥
ਦਹੀਂ, ਘਿਓ ਆਦਿ ਪਕਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਹਰ ਰੋਜ਼, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਸ਼ੁਭਾ ਨੇ ਅਨੁਪਮ ਸੇਵਾ ਨਾਲ ਉਸ ਯੋਗੀਸ਼ਵਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
1.120.7
दुर्वासा वत्सरस्यान्ते ददौ मन्त्रमनुत्तमम् ।
यशस्विन्यै पृथायै तदापद्धर्मान्ववेक्षया।
अभिचाराभिसंयुक्तमब्रवीच्चैव तां मुनिः ॥ १.१२०.७ ॥
ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਦੁਰਵਾਸਾ ਨੇ ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ ਪ੍ਰਿਥਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਉੱਤਮ ਮੰਤਰ ਦਿੱਤਾ। ਆਪਦਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰਦਿਆਂ, ਅਭਿਚਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਉਹ ਮੰਤਰ ਮੁਨੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਕਿਹਾ।
1.120.8
यं यं देवं त्वमेतेन मन्त्रेणावाहयिष्यसि ।
तस्य तस्य प्रभावेण तव पुत्रो भविष्यति ॥ १.१२०.८ ॥
ਇਸ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਤੂੰ ਜਿਸ ਜਿਸ ਦੇਵਤੇ ਨੂੰ ਸੱਦੇਂਗੀ, ਉਸ ਉਸ ਦੇਵਤੇ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋਵੇਗਾ।
1.120.9
तथोक्ता सा तु विप्रेण कुन्ती कौतूहलान्विता ।
कन्या सती देवमर्कमाजुहाव यशस्विनी ॥ १.१२०.९ ॥
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਉੱਤੇ, ਉਤਸੁਕਤਾ ਨਾਲ ਭਰੀ ਸਤੀ ਕੰਨਿਆ ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਅਰਕ ਦੇਵ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ।
1.120.10
ततो घनान्तरं कृत्वा स्वमार्गं तपनस्तदा ।
उपतस्थे स तां कन्यां पृथां पृथुललोचनाम् ॥ १.१२०.१० ॥
ਤਦ ਸੂਰਜ ਨੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਆਪਣਾ ਰਾਹ ਬਣਾ ਕੇ, ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਉਸ ਕੰਨਿਆ ਪ੍ਰਿਥਾ ਕੋਲ ਆ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ।
1.120.11
सा ददर्श तमायान्तं भास्करं लोकभावनम् ।
विस्मिता चानवद्याङ्गी दृष्ट्वा तन्महदद्भुतम् ॥ १.१२०.११ ॥
ਉਸ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਾਲਕ ਭਾਸਕਰ ਨੂੰ ਆਉਂਦਿਆਂ ਵੇਖਿਆ। ਉਸ ਮਹਾ-ਅਦਭੁਤ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ ਕੁੰਤੀ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਈ।
1.120.12
साब्रवीद्भगवन्कस्त्वमाविर्भूतो ममाग्रतः ।
आहूतोपस्थितं भद्रे ऋषिमन्त्रेण चोदितम्।
विद्धि मां पुत्रलाभाय देवमर्कं शुचिस्मिते ॥ १.१२०.१२ ॥
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ? ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਹੈ। ਹੇ ਸ਼ੁੱਧ ਮੁਸਕਾਨ ਵਾਲੇ, ਜਾਣੋ ਕਿ ਪੁੱਤਰ-ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਮੈਂ ਅਰਕ ਦੇਵ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਹੈ।"
1.120.13
पुत्रस्ते निर्मितः सुभ्रु शृणु महादृक्छुभानने ।
आदित्ये कुण्डले बिभ्रत्कवचं चैव मामकम् ॥ १.१२०.१३ ॥
ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਭਵਾਂ ਵਾਲੀ, ਸੁਣ। ਹੇ ਮਹਾਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲੀ, ਸ਼ੁਭ ਮੁਖ ਵਾਲੀ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਰਚਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਕੁੰਡਲ ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਆਪਣਾ ਕਵਚ ਧਾਰਨ ਕਰੇਗਾ।
1.120.14
शस्त्रास्त्राणामभेद्यश्च भविष्यति शुचिस्मिते ।
नास्य किंचिददेयं च ब्राह्मणेभ्यो भविष्यति ॥ १.१२०.१४ ॥
ਹੇ ਸ਼ੁਚਿਸਮਿਤਾ, ਉਹ ਸ਼ਸਤ੍ਰਾਂ ਅਤੇ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਤੋਂ ਅਭੇਦ ਹੋਵੇਗਾ। ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਉਸ ਕੋਲ ਕੁਝ ਵੀ ਅਦੇਯ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।
1.120.15
चोद्यमानो मया चापि न क्षमं चिन्तयिष्यति ।
दास्यत्येव हि विप्रेभ्यो मानी चैव भविष्यति ॥ १.१२०.१५ ॥
ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਉਹ ਅਣਉਚਿਤ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਸੋਚੇਗਾ। ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਵੇਗਾ ਅਤੇ ਉਹ ਸਵੈਮਾਣੀ ਵੀ ਹੋਵੇਗਾ।
1.120.16
एवमुक्ता ततः कुन्ती गोपतिं प्रत्युवाच ह ।
कन्या पितृसा चाहं पुरुषार्थो न चैव मे ॥ १.१२०.१६ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਗੋਪਤੀ (ਸੂਰਜ) ਨੂੰ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਕੁਆਰੀ ਕੰਨਿਆ ਹਾਂ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਭੈਣ ਵੀ ਹਾਂ; ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਮਰਦਾਂ ਵਾਲਾ ਕਾਰਜ ਨਹੀਂ ਹੈ।
1.120.17
कश्चिन्मे ब्राह्मणः प्रादाद्वरं विद्यां च शत्रुहन् ।
तद्विजिज्ञासयाऽऽह्वानं कृतवत्यस्मि ते विभो ॥ १.१२०.१७ ॥
ਹੇ ਸ਼ਤਰੂਆਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ਕ, ਮੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਵਰ ਅਤੇ ਵਿੱਦਿਆ ਦਿੱਤੀ ਸੀ; ਉਸਦੀ ਪਰਖ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਹੇ ਵਿਭੂ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੱਦਿਆ ਸੀ।
1.120.18
एतस्मिन्नपराधे त्वां शिरसाऽहं प्रसादये ।
योषितो हि सदा रक्ष्यास्त्वपराधेऽपि नित्यशः ॥ १.१२०.१८ ॥
ਇਸ ਅਪਰਾਧ ਲਈ ਮੈਂ ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਦੀ ਹਾਂ; ਔਰਤਾਂ ਸਦਾ ਰੱਖਿਆ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ, ਅਪਰਾਧ ਕਰਨ 'ਤੇ ਵੀ ਉਹ ਨਿਰੰਤਰ ਰੱਖਿਆ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ।
1.120.19
वेदाहं सर्वमेवैतद्यद्दुर्वासा वरं ददौ ।
संत्यज्य भयमेवेह क्रियतां सङ्गमो मम ॥ १.१२०.१९ ॥
ਦੁਰਵਾਸਾ ਨੇ ਜੋ ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਸਭ ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ। ਇੱਥੇ ਡਰ ਛੱਡ ਕੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਸੰਗਮ ਕਰ।
1.120.20
अमोघं दर्शनं मह्यमाहूतश्चास्मि ते शुभे ।
वृथाऽऽह्वानेऽपि ते भीरु दोषः स्यान्नात्र संशयः ॥ १.१२०.२० ॥
ਮੇਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ; ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਹੈ, ਹੇ ਸ਼ੁਭੇ। ਹੇ ਭੀਰੂ, ਵਿਅਰਥ ਬੁਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਲੱਗੇਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
1.120.21
यद्येवं मन्यसे भीरु किमाह्वयसि भास्करम् ।
यदि मामवजानासि ऋषिः स न भविष्यति ॥ १.१२०.२१ ॥
ਜੇ ਤੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਦੀ ਹੈਂ, ਹੇ ਭੀਰੂ, ਤਾਂ ਭਾਸਕਰ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਬੁਲਾਇਆ? ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਅਵਹੇਲਨਾ ਕਰਦੀ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।
1.120.22
मन्त्रदानेन यस्मात्त्वमवलेपेन दर्पिता ।
कुलं च तेऽद्य धक्ष्यामि क्रोधदीप्तेन चक्षुषा ॥ १.१२०.२२ ॥
ਮੰਤਰ ਦੇਣ ਕਾਰਨ ਤੂੰ ਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਮਾਣੀ ਹੋਈ ਹੈਂ; ਇਸ ਲਈ ਅੱਜ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਦਹਿਕਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਤੇਰਾ ਕੁਲ ਵੀ ਸਾੜ ਦਿਆਂਗਾ।
1.120.23
एवमुक्ता बहुविधं सान्त्वपूर्वं विवस्वता ।
सा तु नैच्छद्वरारोहा कन्याहमिति भारत ॥ १.१२०.२३ ॥
ਵਿਵਸਵਾਨ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਦਿਲਾਸਾ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ; ਪਰ ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਕਮਰ ਵਾਲੀ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ, "ਮੈਂ ਕੁਆਰੀ ਹਾਂ" ਆਖ ਕੇ, ਹੇ ਭਾਰਤ।
1.120.24
बन्धुपक्षभयाद्भीता लज्जया च यशस्विनी ।
तामर्कः पुनरेवेदब्रवीद्भरतर्षभ ॥ १.१२०.२४ ॥
ਬੰਧੂਆਂ ਦੇ ਡਰ ਅਤੇ ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ ਡਰੀ ਹੋਈ ਉਸ ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ ਨੂੰ ਅਰਕ ਨੇ ਫਿਰ ਇਹ ਕਿਹਾ, ਹੇ ਭਰਤਰਖਭ।
1.120.25
मत्प्रसादान्न ते राज्ञि भविता दोष इत्युत ॥ १.१२०.२५ ॥
ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹੇ ਰਾਣੀ, ਤੈਨੂੰ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਲੱਗੇਗਾ, ਇਹ ਵੀ ਆਖਿਆ ਗਿਆ।
1.120.26
प्रसीद भगवन्मह्यमवलेपो हि नास्ति मे ।
त्वयैव परिहार्यं स्यात्कन्याभावस्य दूषणम् ॥ १.१२०.२६ ॥
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੋ; ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੰਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕੁਆਰੇਪਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਦਾ ਨਿਵਾਰਨ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
1.120.27
व्यपयातु भयं तेऽद्य कुमारं प्रसमीक्षसे ।
मया त्वं चाप्यनुज्ञाता पुनः कन्या भविष्यसि ॥ १.१२०.२७ ॥
ਹੁਣ ਤੇਰਾ ਡਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇ; ਤੂੰ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖੇਂਗੀ। ਮੇਰੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਤੂੰ ਫਿਰ ਕੁਆਰੀ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗੀ।
1.120.28
एवमुक्ता ततः कुन्ती संप्रहृष्टतनूरुहा ।
सङ्गताऽभूत्तदा सुभ्रूरादित्येन महात्मना ॥ १.१२०.२८ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖੀ ਜਾਣ ਤੇ, ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰੋਮਾਂਚਿਤ ਹੋਈ ਕੁੰਤੀ, ਸੁੰਦਰ ਭਰਵੱਟਿਆਂ ਵਾਲੀ, ਮਹਾਤਮਾ ਆਦਿਤਯ ਨਾਲ ਮਿਲ ਗਈ।
1.120.29
प्रकाशकर्मा तपनः कन्यागर्भं ददौ पुनः ।
तत्र वीरः समभवत्सर्वशस्त्रभृतां वरः ॥ १.१२०.२९ ॥
ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲੇ ਤਪਨ ਨੇ ਫਿਰ ਕੰਨਿਆ ਨੂੰ ਗਰਭ ਦਿੱਤਾ; ਉੱਥੋਂ ਸਾਰੇ ਸ਼ਸਤਰਧਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਵੀਰ ਜਨਮਿਆ।
1.120.30
आमुक्तकवचः श्रीमान्देवगर्भः श्रियान्वितः ।
सहजं कवचं बिभ्रत्कुण्डलोद्द्योतिताननः ॥ १.१२०.३० ॥
ਕਵਚ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ, ਦੇਵਗਰਭ ਤੋਂ ਜੰਮੇ, ਤੇਜ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ; ਕੁਦਰਤੀ ਕਵਚ ਧਾਰਦੇ ਹੋਏ, ਕੁੰਡਲਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਮੁਖ ਵਾਲੇ।
1.120.31
अजायत सुतः कर्णः सर्वलोकेषु विश्रुतः ।
प्रादाच्च तस्यै कन्यात्वं पुनः स परमद्युतिः ॥ १.१२०.३१ ॥
ਸਰਬ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਰਣ ਨਾਮਕ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ। ਉਸ ਪਰਮ ਤੇਜਸਵੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਫਿਰ ਕੁਆਰਾਪਣ ਦਿੱਤਾ।
1.120.32
दत्त्वा च तपतां श्रेष्ठो दिवमाचक्रमे ततः ।
दृष्ट्वा कुमारं जातं सा वार्ष्णेयी दीनमानसा ॥ १.१२०.३२ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੇ ਤਪਸਵੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਉਹ ਤਦ ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਜਨਮੇ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹ ਵਾਰਸ਼ਣੇਈ ਦੁਖੀ ਮਨ ਵਾਲੀ ਹੋ ਗਈ।
1.120.33
एकाग्रं चिन्तयामास किं कृत्वा सुकृतं भवेत् ।
गूहमानापचारं सा बन्धुपक्षभयात्तदा ॥ १.१२०.३३ ॥
ਕੀ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁਭ ਕਰਮ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਹ ਉਹ ਇਕਾਗਰ ਮਨ ਨਾਲ ਸੋਚਣ ਲੱਗੀ। ਤਦ ਬੰਧੂ-ਪੱਖ ਦੇ ਡਰ ਕਾਰਨ ਆਪਣੇ ਅਪਰਾਧ ਨੂੰ ਲੁਕਾਉਂਦੀ ਉਹ।
1.120.34
मञ्जूषां रत्नसंपूर्णां कृत्वा बालसमाश्रिताम् ।
उत्ससर्ज कुमारं तं जले कुन्ती महाबलम् ॥ १.१२०.३४ ॥
ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਇੱਕ ਪੇਟੀ ਬਣਾ ਕੇ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਬਾਲਕ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖ ਕੇ, ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਬਲੀ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
1.120.35
तमुत्सृष्टं जले गर्भं राधाभर्ता महायशाः ।
पुत्रत्वे कल्पयामास सभार्यः सूतनन्दनः ॥ १.१२०.३५ ॥
ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਛੱਡੇ ਗਏ ਉਸ ਬਾਲਕ ਨੂੰ ਰਾਧਾ ਦੇ ਪਤੀ, ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਨੇ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਅਪਣਾਇਆ।
1.120.36
नामधेयं च चक्राते तस्य बालस्य तावुभौ ।
वसुना सह जातोऽयं वसुषेणो भवत्विति ॥ १.१२०.३६ ॥
ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਬਾਲਕ ਦਾ ਨਾਮ ਰੱਖਿਆ— "ਇਹ ਵਸੂ ਨਾਲ ਜਨਮਿਆ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਵਸੁਸ਼ੇਣ ਹੋਵੇ।"
1.120.37
स वर्धमानो बलवान्सर्वास्त्रेषूद्यतोऽभवत् ।
आपृष्ठतापादादित्यमुपातिष्ठत वीर्यवान् ॥ १.१२०.३७ ॥
ਵਧਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਬਲਵਾਨ ਸਾਰੇ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਵੀਰਜਵਾਨ ਉਹ ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ।
1.120.38
तस्मिन्काले तु जपतस्तस्य वीरस्य धीमतः ।
नादेयं ब्राह्मणेष्वासीत्किंचिद्वसु महीतले ॥ १.१२०.३८ ॥
ਉਸ ਸਮੇਂ ਜਪ ਕਰਦੇ ਉਸ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਵੀਰ ਕੋਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਯੋਗ ਕੋਈ ਧਨ ਨਹੀਂ ਸੀ।
1.120.39
ततः काले तु कस्मिंश्चित्स्वप्नान्ते कर्णमब्रवीत् ।
आदित्यो ब्राह्मणो भूत्वा शृणु वीर वचो मम ॥ १.१२०.३९ ॥
ਫਿਰ ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ, ਸੁਪਨੇ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਆਦਿੱਤ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬਣ ਕੇ ਕਰਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: 'ਹੇ ਵੀਰ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ।'
1.120.40
प्रभातायां रजन्यां त्वामागमिष्यति वासवः ।
न तस्य भिक्षा दातव्या विप्ररूपी भविष्यति ॥ १.१२०.४० ॥
ਸਵੇਰ ਹੋਣ ਤੇ, ਰਾਤ ਬੀਤਣ ਤੇ ਵਾਸਵ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਵੇਗਾ। ਉਸਨੂੰ ਭਿੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਦੇਣੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇਗਾ।
1.120.41
निश्चयोऽस्यापहर्तुं ते कवचं कुण्डले तथा ।
अतस्त्वां बोधयाम्येष स्मर्तासि वचनं मम ॥ १.१२०.४१ ॥
ਉਸਦਾ ਇਰਾਦਾ ਤੇਰਾ ਕਵਚ ਅਤੇ ਕੁੰਡਲ ਖੋਹਣ ਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹਾਂ; ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਯਾਦ ਰੱਖੀਂ।
1.120.42
शक्रो मां विप्ररूपेण यदि वै याचते द्विज ।
कथं तस्मै न दास्यामि यथा चास्म्यवबोधितः ॥ १.१२०.४२ ॥
ਜੇ ਸ਼ਕ੍ਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਮੰਗੇ, ਹੇ ਦਵਿਜ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਜਦੋਂ ਸਚੇਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਕਿਵੇਂ ਨਾ ਦਿਆਂ?
1.120.43
विप्राः पूज्यास्तु देवानां सततं प्रियमिच्छताम् ।
तं देवदेवं जानन्वै न शक्तोऽस्म्यवमन्त्रणे ॥ १.१२०.४३ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਦਾ ਭਲਾ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੂਜਨੀਯ ਹਨ। ਉਸ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਨੂੰ ਜਾਣਦਿਆਂ ਮੈਂ ਉਸਦਾ ਨਿਰਾਦਰ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹਾਂ।
1.120.44
यद्येवं शृणु मे वीर वरं ते सोऽपि दास्यति ।
शक्तिं त्वमपि याचेथाः सर्वशत्रुविबाधिनीम् ॥ १.१२०.४४ ॥
ਜੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ, ਤਾਂ ਹੇ ਵੀਰ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ। ਉਹ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਵਰ ਦੇਵੇਗਾ। ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪੀੜਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੂੰ ਵੀ ਮੰਗ।
1.120.45
एवमुक्त्वा द्विजः स्वप्ने तत्रैवान्तरधीयत ।
कर्णः प्रबुद्धस्तं स्वप्नं चिन्तयानोऽभवत्तदा ॥ १.१२०.४५ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉੱਥੇ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਰਨ ਜਾਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਸੁਪਨੇ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦਾ ਰਿਹਾ।
1.120.46
तमिन्द्रो ब्राह्मणो भूत्वा पुत्रार्थं भूतभावनः ।
कुण्डले प्रार्थयामास कवचं च महाद्युतिः ॥ १.१२०.४६ ॥
ਪੁੱਤਰ ਲਈ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪਾਲਕ, ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਇੰਦਰ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਉਸ ਤੋਂ ਕੁੰਡਲ ਅਤੇ ਕਵਚ ਮੰਗੇ।
1.120.47
उत्कृत्याविमनाः स्वाङ्गात्कवचं रुधिरस्रवम् ।
कर्णौ पार्श्वे च द्वे छित्त्वा प्रायच्छत्स कृताञ्जलिः ॥ १.१२०.४७ ॥
ਅਡੋਲ ਮਨ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਲਹੂ ਵਗਦਾ ਕਵਚ ਕੱਟ ਲਿਆ; ਦੋਵੇਂ ਕੰਨ ਅਤੇ ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਦੇ ਕੁੰਡਲ ਕੱਟ ਕੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਦੇ ਦਿੱਤੇ।
1.120.48
प्रतिगृह्य तु देवेशस्तुष्टस्तेनास्य कर्मणा ।
अहो साहसमित्याह मनसा वासवो हसन् ॥ १.१२०.४८ ॥
ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ ਉਹ ਲੈ ਲਿਆ; ਉਸ ਦੇ ਇਸ ਕਰਮ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਹੱਸਦਿਆਂ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, "ਅਹੋ, ਕੀ ਹਿੰਮਤ!"
1.120.49
देवदानवयक्षाणां गन्धर्वोरगरक्षसाम् ।
न तं पश्यामि यो ह्येतत्कर्म कर्ता भविष्यति ॥ १.१२०.४९ ॥
ਦੇਵ, ਦਾਨਵ, ਯਕਸ਼, ਗੰਧਰਵ, ਉਰਗ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇਹ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦਾ।
1.120.50
प्रीतोऽस्मि कर्मणा तेन वरं ब्रूहि यदिच्छसि ।
इच्छामि भगवद्दत्तां शक्तिं शत्रुनिबर्हणीम् ॥ १.१२०.५० ॥
"ਉਸ ਕਰਮ ਨਾਲ ਮੈਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ; ਜੋ ਵਰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਮੰਗ।" "ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ, ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।"
1.120.51
शक्तिं तस्मै ददौ शक्रो विस्मयाद्वाक्यमब्रवीत् ।
देवदानवयक्षाणां गन्धर्वोरगरक्षसाम् ॥ १.१२०.५१ ॥
ਸ਼ਕ੍ਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿੱਤੀ; ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ — ਦੇਵ, ਦਾਨਵ, ਯਕਸ਼, ਗੰਧਰਵ, ਉਰਗ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਬਾਰੇ।
1.120.52
यस्मै क्षेप्स्यसि रुष्टः सन्सोऽनया न भविष्यति ।
हत्वैकं समरे शत्रुं ततो मामागमिष्यति।
इत्युक्त्वान्तर्दधे शक्रो वरं दत्त्वा तु तस्य वै ॥ १.१२०.५२ ॥
"ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਤੂੰ ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਇਹ ਸੁੱਟੇਂਗਾ, ਉਹ ਇਸ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਬਚੇਗਾ; ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਇਹ ਫਿਰ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਵੇਗੀ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸਨੂੰ ਵਰ ਦੇ ਕੇ ਸ਼ਕ੍ਰ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਿਆ।
1.120.53
प्राङ्नाम तस्य कथितं वसुषेण इति क्षितौ ।
कर्णो वैकर्तनश्चैव कर्मणा तेन सोऽभवत् ॥ १.१२०.५३ ॥
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਸਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਨਾਮ "ਵਸੁਸ਼ੇਣ" ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਕਰਮ ਕਾਰਨ ਉਹ ਕਰਣ ਅਤੇ ਵੈਕਰਤਨ ਵੀ ਬਣਿਆ।