มหาภารตะ · อัธยายะ 1.126

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

อ่านพร้อมความหมาย

1.126.1

अथ पारसवीं कन्यां देवकस्य महीपतेः ।
रूपयौवनसंपन्नां स सुश्रावापगासुतः ॥ १.१२६.१ ॥

ลำดับนั้น บุตรแห่งแม่น้ำ (วยาสะ) ได้ยินว่ามีธิดาชื่อปารสวี ธิดาของพระเจ้าเทวกะผู้เป็นจอมกษัตริย์ ผู้ถึงพร้อมด้วยความงามและความเยาว์วัย

1.126.2

ततस्तु वरयित्वा तामानीय भरतर्षभः ।
विवाहं कारयामास विदुरस्य महामतेः ॥ १.१२६.२ ॥

ลำดับนั้น ภรตรรษภะ (ผู้เป็นเลิศแห่งภรตวงศ์) ทรงเลือกนางแล้วให้นำมาที่นั้น และทรงให้จัดพิธีอภิเษกสมรสแก่วิทุระผู้มีปัญญากว้างขวาง

1.126.3

तस्यां चोत्पादयामास विदुरः कुरुनन्दन ।
पुत्रान्विनयसंपन्नानात्मनः सदृशान्गुणैः ॥ १.१२६.३ ॥

และวิทุระผู้เป็นความยินดีของกุรุได้ให้กำเนิดบุตรกับนาง บุตรเหล่านั้นถึงพร้อมด้วยความถ่อมตน และมีคุณสมบัติเหมือนตนเอง

1.126.4

ततः पुत्रशतं जज्ञे गान्धार्या जनमेजय ।
धृतराष्ट्रस्य वैश्यायामेकश्चापि शतात्परः ॥ १.१२६.४ ॥

ต่อมา ข้าแต่พระชนเมชัย คันธารีได้ให้กำเนิดบุตรหนึ่งร้อนคน และพระธฤตราษฎร์ก็มีบุตรกับหญิงแพศย์คนหนึ่ง เป็นอีกหนึ่งคนเกินกว่าร้อยคน

1.126.5

पाण्डोः कृन्त्यां च माद्र्यां च पुत्राः पञ्च महारथाः ।
देवेभ्यः समपद्यन्त सन्तानाय कुलस्य वै ॥ १.१२६.५ ॥

บุตรห้าคนของปาณฑุผู้เป็นมหารถได้เกิดจากกุนตีและมาทรี ซึ่งบังเกิดจากเทวดาเพื่อสืบทอดวงศ์ตระกูล

1.126.6

कथं पुत्रशतं जज्ञे गान्धार्यां द्विजसत्तम ।
कियता चैव कालेन तेषामायुश्च किं परम् ॥ १.१२६.६ ॥

ข้าแต่ผู้เลิศแห่งทวิชาติ คันธารีให้กำเนิดบุตรหนึ่งร้อยคนได้อย่างไร และใช้เวลานานเท่าใด และอายุของบุตรเหล่านั้นยืนยาวเพียงใด

1.126.7

कथं चैकः स वैश्यायां धृतराष्ट्रसुतोऽभवत् ।
कथं च सदृशीं भार्यां गान्धारीं धर्मचारिणीम् ॥ १.१२६.७ ॥

และบุตรของพระธฤตราษฎร์ที่เกิดกับหญิงแพศย์ผู้เดียวนั้นเกิดขึ้นได้อย่างไร และคันธารีผู้ประพฤติตามธรรม ผู้เป็นภรรยาที่เหมาะสมนั้น ได้มาอย่างไร

1.126.8

आनुकूल्ये वर्तमानां धृतराष्ट्रोऽत्यवर्तत ।
कथं च शप्तस्य सतः पाण्डोस्तेन महात्मना ॥ १.१२६.८ ॥

พระธฤตราษฎร์ทรงล่วงเกินนางผู้เชื่อฟังและจงรักภักดีได้อย่างไร และพระปาณฑุผู้ถูกสาปแล้ว ท่านผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่นั้นได้กระทำต่อพระปาณฑุอย่างไร

1.126.9

समुत्पन्ना दैवतेभ्यः पुत्राः पञ्च महारथाः ।
एतद्विद्वन्यथान्यायं विस्तरेण तपोधन ॥ १.१२६.९ ॥

บุตรห้าคนผู้เป็นมหารถได้บังเกิดจากเทวดา ข้าแต่ผู้รู้ ข้าแต่ผู้มีตบะเป็นทรัพย์ ขอทรงอธิบายทั้งหมดนี้ให้ถูกต้องตามธรรมและโดยพิสดาร

1.126.10

कथयस्व न मे तृप्तिः कथ्यमानेषु बन्धुषु ।
ऋषिं बुभुक्षितं श्रान्तं द्वैपायनमुपस्थितम् ॥ १.१२६.१० ॥

ขอทรงเล่าเถิด ข้าพเจ้ายังไม่อิ่มใจแม้เมื่อเรื่องราวของญาติทั้งหลายถูกเล่าอยู่ เมื่อฤๅษีไทวปายนะ (วยาสะ) ผู้หิวโหยและเหน็ดเหนื่อยเสด็จมาถึง เกิดอะไรขึ้นบ้าง

1.126.11

तोषयामास गान्धारी व्यासस्तस्यै वरं ददौ ।
सा वव्रे सदृशं भर्तुः पुत्राणां शतमात्मनः ॥ १.१२६.११ ॥

คันธารีทำให้วยาสะพอพระทัย และวยาสะประทานพรแก่นาง นางเลือกบุตรหนึ่งร้อยคนสำหรับตนเอง ซึ่งเหมาะกับสามีของนาง

1.126.12

ततः कालेन सा गर्भमगृह्णाज्ज्ञानचक्षुषः ॥ १.१२६.१२ ॥

ต่อมา เมื่อกาลเวลาผ่านไป นางได้ตั้งครรภ์กับผู้ที่มีดวงตาคือญาณ (วยาสะ)

1.126.13

गान्धार्यामाहिते गर्भे पाण्डुरम्बालिकासुतः ।
अगच्छत्परमं दुःखमपत्यार्थमरिन्दम ॥ १.१२६.१३ ॥

เมื่อครรภ์ได้ตั้งขึ้นในคันธารีแล้ว พระปาณฑุ โอ้ผู้ปราบศัตรู ผู้เป็นบุตรของอัมพาลิกา ทรงเศร้าโศกอย่างยิ่งเพราะความปรารถนาจะมีบุตร

1.126.14

गर्भिण्यामथ गान्धार्यां पाण्डुः परमदुःखितः ।
मृगाभिशापादात्मानं शोचन्नुपरतक्रियः ॥ १.१२६.१४ ॥

ต่อมา ขณะที่คันธารีตั้งครรภ์ พระปาณฑุทรงทุกข์อย่างยิ่ง ทรงคร่ำครวญถึงพระองค์เองเพราะคำสาปของกวาง จึงทรงละเว้นกิจการทั้งปวง

1.126.15

स गत्वा तपसा सिद्धिं विश्वामित्रो यथा भुवि ।
देहान्यासे कृतमना इदं वचनमब्रवीत् ॥ १.१२६.१५ ॥

เมื่อบรรลุสิทธิด้วยตบะ เช่นเดียวกับวิศวามิตรบนแผ่นดิน ท่านมีพระทัยตั้งมั่นจะวางร่างกาย จึงตรัสถ้อยคำเหล่านี้

1.126.16

चतुर्भिर्ऋणवानित्थं जायते मनुजो भुवि ।
पितृदेवमनुष्याणामृषीणामथ भामिनि ॥ १.१२६.१६ ॥

มนุษย์ที่เกิดบนแผ่นดินย่อมเป็นหนี้สี่ประการดังนี้ คือหนี้ต่อบรรพบุรุษ ต่อเทวดา ต่อมนุษย์ และต่อฤๅษี โอ้หญิงผู้งดงาม

1.126.17

एतेभ्यस्तु यथाकालं यो न मुच्येत धर्मवित् ।
न तस्य लोकाः सन्तीति तता लोकविदो विदुः ॥ १.१२६.१७ ॥

ผู้รู้ธรรมที่ไม่พ้นจากหนี้เหล่านี้เมื่อถึงเวลา ผู้รู้โลกกล่าวว่า โลกทั้งหลายย่อมไม่มีไว้สำหรับเขา

1.126.18

यज्ञेन देवान्प्रीणाति स्वाध्यायात्तपसा ऋषीन् ।
पुत्रैः श्राद्धैरपि पितॄनानृशंस्येन मानवान् ॥ १.१२६.१८ ॥

ด้วยยัญ เขาย่อมทำให้เทวดาพอใจ ด้วยการศึกษาพระเวทและตบะ ทำให้ฤๅษีพอใจ ด้วยบุตรและพิธีศราทธ์ ทำให้บรรพบุรุษพอใจ และด้วยความกรุณา ทำให้มนุษย์พอใจ

1.126.19

ऋषिदेवमनुष्याणामृणान्मुक्तोऽस्मि धर्मतः ।
पितॄणां तु न मुक्तोऽस्मि तच्च तेभ्यो विशिष्यते ॥ १.१२६.१९ ॥

ข้าพเจ้าพ้นจากหนี้ต่อฤๅษี เทวดา และมนุษย์ตามธรรมแล้ว แต่ข้าพเจ้ายังไม่พ้นจากหนี้ต่อบรรพบุรุษ และหนี้นั้นยิ่งใหญ่กว่าหนี้อื่นๆ

1.126.20

देहनाशे भवेन्नाशः पितॄणामेष निश्चयः ।
इतरेषां त्रयाणां तु नाशे ह्यात्मा विनश्यति ॥ १.१२६.२० ॥

เมื่อร่างกายถูกทำลาย บรรพบุรุษก็ย่อมถูกทำลาย นี่เป็นความแน่นอน แต่เมื่อหนี้อีกสามประการถูกทำลาย อาตมันเองก็ย่อมถูกทำลายแน่นอน

1.126.21

इह तस्मात्प्रजालाभे प्रयतन्ते द्विजोत्तमाः ।
यथैवाहं पितुः क्षेत्रे सृष्टस्तेन महात्मना ॥ १.१२६.२१ ॥

เพราะเหตุนี้ บรรดาทวิชชั้นเลิศย่อมพยายามให้ได้บุตรในโลกนี้ เช่นเดียวกับที่ข้าพเจ้าถือกำเนิดในนาของบิดา ซึ่งท่านผู้ยิ่งใหญ่นั้นได้ให้กำเนิด

1.126.22

तथैवास्मिन्मम क्षेत्रे कथं सृज्येत वै प्रजा ।
स समानीय कुन्तीं च माद्रीं च भरतर्षभः ॥ १.१२६.२२ ॥

ในนาของข้าพเจ้านี้ จะให้บุตรเกิดขึ้นได้อย่างไรเล่า พระองค์ผู้เป็นวัวแห่งพวกภรตะนั้นจึงเรียกกุนตีและมาทรี แล้ว

1.126.23

आचष्ट पुत्रलाभस्य व्युष्टिं सर्वक्रियाधिकाम् ।
उत्तमादवराः पुंसः काङ्क्षन्तो पुत्रमापदि ॥ १.१२६.२३ ॥

ทรงแสดงผลแห่งการได้บุตร ซึ่งยิ่งกว่าพิธีกรรมทั้งปวง ผู้ชายที่ต่ำกว่าผู้สูงศักดิ์ ปรารถนาบุตรในยามทุกข์ย่อมแสวงหาจากผู้ที่สูงกว่า

1.126.24

अपत्यं धर्मफलदं श्रेष्ठादिच्छन्ति साधवः ।
अनुनीय तु ते सम्यङ्महाब्राह्मणसंसदि।
ब्राह्मणं गुणवन्तं हि चिन्तयामास धर्मवित् ॥ १.१२६.२४ ॥

ผู้ประพฤติดีย่อมปรารถนาบุตรที่ให้ผลแห่งธรรม จากผู้ประเสริฐที่สุด ครั้นวิงวอนที่ประชุมมหาพราหมณ์โดยชอบแล้ว ผู้รู้ธรรมจึงพิจารณาถึงพราหมณ์ผู้ประกอบด้วยคุณความดี

1.126.25

सोऽब्रवीद्विजने कुन्तीं धर्मपत्नीं यशस्विनीम् ।
अपत्योत्पादने यत्नमापदि त्वं समर्थय ॥ १.१२६.२५ ॥

พระองค์ตรัสกับกุนตี ผู้เป็นภรรยาโดยธรรมและมีเกียรติยศ ในที่ลับว่า "ในยามทุกข์ เจ้าจงพยายามให้การให้กำเนิดบุตรสำเร็จเถิด"

1.126.26

अपत्यं नाम लोकेषु प्रतिष्ठा धर्मसंहिता ।
इति कुन्ति विदुर्धीराः शाश्वतं धर्मवादिनः ॥ १.१२६.२६ ॥

"บุตรนั้นเป็นที่ตั้งมั่นในโลกทั้งหลาย ซึ่งธรรมได้กำหนดไว้ ดังนั้น ข้าแต่กุนตี บัณฑิตผู้รู้ธรรมและกล่าวธรรมทั้งหลายย่อมรู้ความจริงอันนิรันดรนี้"

1.126.27

इष्टं दत्तं तपस्तप्तं नियमश्च स्वनुष्ठितः ।
सर्वमेवानपत्यस्य न पावनमिहोच्यते ॥ १.१२६.२७ ॥

"การบูชายัญ การให้ทาน การบำเพ็ญตบะ และการรักษาวัตรปฏิบัติที่ประพฤติไว้อย่างดี ทั้งหมดนี้กล่าวไว้ว่าไม่สามารถชำระผู้ไม่มีบุตรให้บริสุทธิ์ได้"

1.126.28

सोऽहमेवं विदित्वैतत्प्रपश्यामि शुचिस्मिते ।
अनपत्यः शुभाँल्लोकान्नप्राप्स्यामीति चिन्तयन् ॥ १.१२६.२८ ॥

"ข้าพเจ้ารู้เช่นนี้แล้วจึงเห็นว่า ข้าแต่ผู้มียิ้มอันบริสุทธิ์ ข้าพเจ้าคิดว่าเมื่อไม่มีบุตร ข้าพเจ้าจะไม่ได้บรรลุโลกอันเป็นมงคล"

1.126.29

अनपत्यो हि मरणं कामये नैव जीवितम् ।
मृगाभिशापं जानासि विजने मम केवलम्।
नृशंसकर्मणा कृत्स्नं यथा ह्युपहतं तथा ॥ १.१२६.२९ ॥

"ผู้ไม่มีบุตรย่อมปรารถนาความตาย มิใช่ปรารถนาชีวิต ในที่ลับ เจ้าเพียงผู้เดียวรู้คำสาปของกวางที่มีต่อข้าพเจ้า ชีวิตของข้าพเจ้าทั้งสิ้นถูกทำลายเพราะการกระทำอันโหดร้าย ฉันใดก็ฉันนั้น"

1.126.30

इमे वै बन्धुदायादाः षट् पुत्रा धर्मदर्शने ।
षडेवाबन्धुदायादाः पुत्रास्ताञ्छृणु मे पृथे ॥ १.१२६.३० ॥

"ตามทรรศนะแห่งธรรม บุตรหกคนนี้เป็นทายาทแห่งญาติ และบุตรอีกหกคนไม่เป็นทายาทแห่งญาติ ข้าแต่ปฤถา จงฟังเรื่องของบุตรเหล่านั้นจากข้าพเจ้าเถิด"

1.126.31

स्वयंजातः प्रणीतश्च परिक्रीतश्च यः सुतः ।
पौनर्भवश्च कानीनः स्वैरिण्यां यश्च जायते ॥ १.१२६.३१ ॥

บุตรผู้เกิดเอง บุตรที่รับมาเลี้ยง บุตรที่ซื้อมา บุตรของหญิงที่แต่งงานใหม่ บุตรที่เกิดก่อนการสมรส และบุตรที่เกิดจากหญิงผู้ประพฤติตามใจตน

1.126.32

दत्तः क्रीतः कृत्रिमश्च उपगच्छेत्स्वयं च यः ।
सहोढो ज्ञातिरेताश्च हीनयोनिधृतश्च यः ॥ १.१२६.३२ ॥

บุตรที่ให้มา บุตรที่ซื้อมา บุตรสร้างขึ้น บุตรที่มาเองโดยสมัครใจ สหโอฑะ ญาติ และบุตรที่รับมาจากครรภ์ของผู้ต่ำศักดิ์

1.126.33

पूर्वपूर्वतमाभावं मत्त्वा लिप्सेत वै सुतम् ।
उत्तमाद्देवरात्पुंसः काङ्क्षन्ते पुत्रमापदि ॥ १.१२६.३३ ॥

เมื่อเห็นว่าแต่ละประเภทที่อยู่ก่อนและที่ได้รับการยกย่องกว่ากำลังขาดไป ควรปรารถนาบุตร ในยามทุกข์ ผู้คนแสวงหาบุตรจากผู้ประเสริฐที่สุด คือจากพี่เขยของตน

1.126.34

अपत्यं धर्मफलदं श्रेष्ठं विन्दन्ति मानवाः ।
आत्मशुक्रादपि पृथे मनुः स्वायंभुवोऽब्रवीत् ॥ १.१२६.३४ ॥

มนุษย์ย่อมได้บุตรที่ประเสริฐ ซึ่งให้ผลแห่งธรรม ข้าแต่ปฤถา แม้จากเชื้อของตนเอง มนุษย์ผู้เป็นบุตรของสวยัมภู ได้กล่าวไว้เช่นนั้น

1.126.35

तस्मात्प्रहेष्याम्यद्य त्वां हीनः प्रजननात्स्वयम् ॥ १.१२६.३५ ॥

ฉะนั้น วันนี้ข้าพเจ้าซึ่งไม่สามารถให้กำเนิดบุตรได้ด้วยตนเอง จะส่งเจ้าไป

1.126.36

सदृशाच्छ्रेयसो वा त्वं विद्ध्यपत्यं यशस्विनि ।
शृणु कुन्ति कथामेतां शारदण्डायिनीं प्रति ॥ १.१२६.३६ ॥

ข้าแต่ผู้มีเกียรติ เจ้าจงรู้เถิดว่าเจ้าจะมีบุตรกับชายที่เสมอกัน หรือกับผู้ที่ประเสริฐกว่า ข้าแต่กุนตี จงฟังเรื่องนี้เกี่ยวกับศารทัณฑายินี

1.126.37

या हि ते भगिनी साध्वी श्रुतसेना यशस्विनी ।
अवाह तां तु कैकेयः शारदाण्डायनिर्महान् ॥ १.१२६.३७ ॥

น้องสาวผู้ดีงามและมีชื่อเสียงของเจ้า คือศรุตเสนา ได้รับการอภิเษกเป็นภรรยาโดยกษัตริย์แห่งไกเกยะ ผู้ยิ่งใหญ่คือศารทาณฑายนิ

1.126.38

सा वीरपत्नी गुरुणा नियुक्ता पुत्रजन्मनि ।
पुष्पेण प्रयता स्नाता निशि कुन्ति चतुष्पथे ॥ १.१२६.३८ ॥

นางผู้เป็นภรรยาของวีรบุรุษ ซึ่งครูอาจารย์แต่งตั้งให้เพื่อการให้กำเนิดบุตร ได้ชำระตนด้วยดอกไม้และอาบน้ำแล้ว ในยามค่ำคืนได้ไปยังทางสี่แพร่ง ข้าแต่กุนตี

1.126.39

वरयित्वा द्विजं सिद्धं हुत्वा पुंसवनेऽनलम् ।
कर्मण्यवसिते तस्मिन्सा तेनैव सहावसत् ॥ १.१२६.३९ ॥

นางเลือกพราหมณ์ผู้สำเร็จแล้ว และบูชาไฟในพิธีปุํสวนะ เมื่อพิธีนั้นเสร็จสิ้น นางก็อยู่กับพราหมณ์ผู้นั้นเพียงลำพัง

1.126.40

तत्र त्रीञ्जनयामास दुर्जयादीन्महारथान् ।
तथा त्वमपि कल्याणि ब्राह्मणात्तपसाधिकात्।
मन्नियोगाद्यत क्षिप्रमपत्योत्पादनं प्रति ॥ १.१२६.४० ॥

ที่นั่น นางให้กำเนิดนักรบรถศึกผู้ยิ่งใหญ่สามคน มีทุรชยะเป็นต้น ข้าแต่ผู้เป็นมงคล เจ้าก็เช่นเดียวกัน ตามคำบัญชาของข้าพเจ้า จงรีบพยายามให้กำเนิดบุตรจากพราหมณ์ผู้เหนือกว่าด้วยการบำเพ็ญตบะเถิด