มหาภารตะ · อัธยายะ 1.128
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.128.1
एवमुक्तस्तया राजा तां देवीं पुनरब्रवीत् ।
धर्मविद्धर्मसंयुक्तमिदं वचनमुत्तमम् ॥ १.१२८.१ ॥
เมื่อพระนางตรัสเช่นนั้นแล้ว พระราชาผู้รู้ธรรมจึงตรัสตอบพระนางอีกครั้งด้วยถ้อยคำอันประเสริฐนี้ อันประกอบด้วยธรรม
1.128.2
एवमेतत्पुरा कुन्ति व्युषिताश्वश्चकार ह ।
यथा त्वयोक्तं कल्याणि स ह्यासीदमरोपमः ॥ १.१२८.२ ॥
กุนตี เรื่องก็เป็นเช่นนั้นจริงในอดีต ดังที่เจ้าได้กล่าวไว้ วยุษิตาศวะได้ทำเช่นนั้น โอ้ผู้เป็นมงคล เขาเป็นเช่นเทพเจ้า
1.128.3
अथ त्विदं प्रवक्ष्यामि धर्मतत्त्वं निबोध मे ।
पुराणमृषिभिर्दृष्टं धर्मविद्भिर्महात्मभिः ॥ १.१२८.३ ॥
บัดนี้เราจะอธิบายแก่นแท้ของธรรมนี้ จงฟังจากเรา เป็นคำสอนโบราณที่บรรดาฤๅษีผู้ยิ่งใหญ่ผู้รู้ธรรมได้เห็นแล้ว
1.128.4
अनावृताः किल पुरा स्त्रिय आसन्वरानने ।
कामचारविहारिण्यः स्वतन्त्राश्चारुहासिनि ॥ १.१२८.४ ॥
โอ้หญิงผู้มีใบหน้างาม ในกาลก่อนสตรีทั้งหลายไม่ถูกกักขัง พวกนางท่องเที่ยวและเพลิดเพลินตามความปรารถนา เป็นอิสระ โอ้ผู้มียิ้มงาม
1.128.5
तासां व्युच्चरमाणानां कौमारात्सुभगे पतीन् ।
नाधर्मोऽभूद्वरारोहे स हि धर्मः पुराऽभवत् ॥ १.१२८.५ ॥
โอ้ผู้เป็นมงคล สำหรับสตรีเหล่านั้นที่เปลี่ยนสามีตั้งแต่ยังเป็นสาว การกระทำนั้นไม่เป็นอธรรม โอ้ผู้มีสะโพกงาม ธรรมเช่นนั้นเป็นธรรมในกาลก่อน
1.128.6
तं चैव धर्मं पौराणं तिर्यग्योनिगताः प्रजाः ।
अद्याप्यनुविधीयन्ते कामक्रोधविवर्जिताः ॥ १.१२८.६ ॥
และธรรมโบราณนั้นเอง แม้ในวันนี้ สัตว์ที่เกิดในครรภ์สัตว์เดรัจฉานก็ยังปฏิบัติตาม ปราศจากราคะและโทสะ
1.128.7
प्रमाणदृष्टो धर्मोऽयं पूज्यते च महर्षिभिः ।
उत्तरेषु च रम्भोरु कुरुष्वद्यापि पूज्यते।
स्त्रीणामनुग्रहकरः स हि धर्मः सनातनः ॥ १.१२८.७ ॥
ธรรมนี้ซึ่งเห็นว่าเป็นหลักที่เชื่อถือได้ ได้รับการเคารพจากบรรดามหาฤๅษี โอ้ผู้มีต้นขาดุจลำกล้วย แม้ในวันนี้ก็ยังได้รับการเคารพในหมู่กุรุรุ่นหลัง ธรรมนิรันดร์นั้นเองคือธรรมที่ให้ความโปรดปรานแก่สตรี
1.128.8
नाग्निस्तृप्यति काष्ठानां नापगानां महोदधिः ।
नान्तकः सर्वभूतानां न पुंसां वामलोचनाः ॥ १.१२८.८ ॥
ไฟไม่อิ่มด้วยฟืน มหาสมุทรไม่อิ่มด้วยแม่น้ำ มัจจุราชไม่อิ่มด้วยสรรพสัตว์ สตรีผู้มีดวงตางดงามก็ไม่อิ่มด้วยบุรุษเช่นกัน
1.128.9
एवं तृष्णा तु नारीणां पुरुषं पुरुषं प्रति ।
अगम्यागमनं स्त्रीणां नास्ति नित्यं शुचिस्मिते ॥ १.१२८.९ ॥
ตัณหาของสตรีจึงมุ่งไปยังบุรุษทีละคน โอ้ผู้มียิ้มบริสุทธิ์ สตรีย่อมไม่มีการเข้าหาสิ่งที่ไม่ควรเข้าหาอยู่เสมอ
1.128.10
पुत्रं वा किल पौत्रं वा कासांचिद्धातरं तथा ।
रहसीह नरं दृष्ट्वा योनिरुत्क्लिद्यते तदा ॥ १.१२८.१० ॥
เมื่อเห็นชายผู้หนึ่งอยู่ตามลำพังอย่างลับๆ ไม่ว่าจะเป็นบุตร หลาน หรือพี่น้องของใครก็ตาม ครรภ์ของสตรีย่อมชุ่มชื้นขึ้นในขณะนั้น
1.128.11
एतत्स्वाभाविकं स्त्रीणां न निमित्तकृतं शुभे ।
अस्मिंस्तु लोके नचिरान्मर्यादेयं शुचिस्मिते ॥ १.१२८.११ ॥
นี่เป็นสภาวะตามธรรมชาติของสตรี ไม่ใช่สิ่งที่เกิดจากเหตุภายนอก โอ้ผู้เป็นมงคล ทว่าในโลกนี้ ไม่นานนัก ข้อจำกัดนี้ก็ได้ถูกตั้งขึ้น โอ้ผู้มียิ้มบริสุทธิ์
1.128.12
स्थापिता येन यस्माच्च तन्मे विस्तरतः शृणु ।
बभूवोद्दालको नाम महर्षिरिति नः श्रुतम् ॥ १.१२८.१२ ॥
ใครเป็นผู้ตั้งและตั้งเพราะเหตุใด จงฟังจากเราโดยละเอียด เราได้ยินมาว่ามีมหาฤๅษีผู้หนึ่งชื่ออุทาลกะ
1.128.13
श्वेतकेतुरिति ख्यातः पुत्रस्तस्याभवन्मुनिः ।
मर्यादेयं कृता तेन धर्म्या वै श्वेतकेतुना ॥ १.१२८.१३ ॥
บุตรของท่านเป็นฤๅษีที่รู้จักกันในนามศเวตเกตุ ศเวตเกตุนั่นเองเป็นผู้ตั้งข้อกำหนดอันชอบธรรมนี้
1.128.14
कोपात्कमलपत्राक्षि यदर्थं तन्निबोध मे ॥ १.१२८.१४ ॥
โอ้ผู้มีดวงตาดุจกลีบบัว จงฟังจากเราถึงเหตุผลที่มันเกิดขึ้นเพราะความโกรธ
1.128.15
श्वेतकेतोः पिता देवि तप उग्रं समास्थितः ।
ग्रीष्मे पञ्चतपा भूत्वा वर्षास्वाकाशगोऽभवत् ॥ १.१२८.१५ ॥
โอ้เทวี บิดาของศเวตเกตุได้บำเพ็ญตบะอันเข้มงวด ในฤดูร้อนท่านทำปัญจตปะ คือการเผชิญไฟทั้งห้า และในฤดูฝนท่านกลายเป็นผู้เดินทางในอากาศ
1.128.16
शिशइरे सलिलस्थायी सह पत्न्या महातपाः ।
उद्दालकं तपस्यन्तं नियमेन समाहितम् ॥ १.१२८.१६ ॥
ในฤดูหนาว มหาตบะผู้ยืนอยู่ในน้ำพร้อมด้วยภรรยา ได้เห็นอุทาลกะกำลังบำเพ็ญตบะ สงบและมีวินัยตั้งมั่น
1.128.17
तस्य पुत्रः श्वेतकेतुः परिचर्यां चकार ह ।
अभ्यागच्छद्द्विजः कश्चिद्वलीपलितसंततः ॥ १.१२८.१७ ॥
บุตรของท่านคือศเวตเกตุได้รับใช้ท่านอย่างดี ครั้งนั้นมีพราหมณ์ผู้หนึ่งมาถึง ซึ่งมีรอยย่นเต็มตัวและผมหงอก
1.128.18
तं दृष्ट्वैव मुनिः प्रीतः पूजयामास शास्त्रतः ।
स्वागतेन च पाद्येन मृदुवाक्यैश्च भारत ॥ १.१२८.१८ ॥
เมื่อเห็นท่าน ฤๅษีก็เกิดความยินดีทันที และได้ต้อนรับตามพระคัมภีร์ ด้วยการกล่าวคำต้อนรับ ให้น้ำล้างเท้า และกล่าวถ้อยคำอ่อนโยน โอ้ภารตะ
1.128.19
शाकमूलफलाद्यैश्च वन्यैरन्यैरपूजयत् ।
क्षुत्पिपासाश्रमेंणार्तः पूजितश्च महर्षिणा ॥ १.१२८.१९ ॥
ท่านได้เลี้ยงรับรองด้วยผักและรากไม้ ผลไม้ และอาหารป่าอื่นๆ พราหมณ์ผู้ทุกข์ทรมานจากความเหนื่อยล้าเพราะหิวและกระหาย ได้รับการเคารพจากมหาฤๅษี
1.128.20
विश्रान्तो मुनिमासाद्य पर्यपृच्छद्द्विजस्तदा ।
उद्दालक महर्षे त्वं सत्यं मे ब्रूहि माऽनृतम् ॥ १.१२८.२० ॥
เมื่อพักผ่อนแล้ว พราหมณ์จึงเข้าไปหาฤๅษีแล้วถามว่า "ข้าแต่อุทาลกะมหาฤๅษี ขอท่านจงบอกความจริงแก่ข้า อย่าบอกสิ่งที่ไม่จริงเลย"
1.128.21
ऋषिपुत्रः कुमारोऽयं दर्शनीयो विशेषतः ।
तव पुत्रमिमं मन्ये कृतकृत्योऽसि तद्वद ॥ १.१२८.२१ ॥
พราหมณ์หนุ่มผู้นี้เป็นบุตรของฤๅษี และงดงามเป็นพิเศษ ข้าพเจ้าคิดว่าเขาคือบุตรของท่าน หากท่านได้ทำกิจหน้าที่ของตนสำเร็จแล้ว ก็จงกล่าวออกมาเถิด
1.128.22
मम पत्नी महाप्राज्ञ कुशिकस्य सुता मता ।
मामेवानुगता पत्नी मम नित्यमनुव्रता ॥ १.१२८.२२ ॥
โอ้ผู้มีปัญญายิ่ง ภรรยาของข้าพเจ้าเป็นที่รู้กันว่าเป็นธิดาของกุศิกะ นางติดตามข้าพเจ้ามาเสมอ เป็นภรรยาผู้อุทิศตนต่อข้าพเจ้าตลอดไป
1.128.23
अरुन्धतीव पत्नीनां तपसा कर्शितस्तनी ।
अस्यां जातः श्वेतकेतुर्मम पुत्रो महातपाः ॥ १.१२८.२३ ॥
นางเป็นดุจอรุนธตีในหมู่ภรรยาทั้งหลาย หน้าอกเรียวผอมลงเพราะการบำเพ็ญตบะ ศเวตเกตุบุตรของข้าพเจ้าผู้มีตบะยิ่งใหญ่ ได้เกิดจากนาง
1.128.24
वेदवेदाङ्गविद्विप्र मच्छासनपरायणः ।
लोकज्ञः सर्वलोकेषु विश्रुतः सत्यवाग्घृणी ॥ १.१२८.२४ ॥
โอ้พราหมณ์ เขารู้พระเวทและเวทางค์ ยึดมั่นในคำสอนของข้าพเจ้า รู้จักโลกทั้งหลาย เป็นที่เลื่องลือในโลกทั้งปวง พูดแต่ความจริง และมีเมตตากรุณา
1.128.25
अपुत्री भार्यया चार्थी वृद्धोऽहं मन्दचाक्षुषः ।
पित्र्यादृणादनिर्मुक्तः पूर्वमेवाकृतस्त्रियः ॥ १.१२८.२५ ॥
ข้าพเจ้ายังไม่มีบุตร ปรารถนาจะมีภรรยา ข้าพเจ้าแก่แล้วและสายตาพร่ามัว เพราะยังไม่เคยมีภรรยามาก่อน ข้าพเจ้าจึงยังไม่พ้นจากหนี้ที่มีต่อบรรพบุรุษ
1.128.26
प्रजारणिस्तु पत्नी ते कुलशीलसमन्विता ।
सदृशी मम गोत्रेण वहाम्येनां क्षमस्व मे ॥ १.१२८.२६ ॥
ภรรยาของท่านเป็นดุจไม้ก่อไฟแห่งการมีบุตร ประกอบด้วยตระกูลและความประพฤติอันดี และเหมาะสมกับโคตรของข้าพเจ้า ข้าพเจ้าจะรับนางไป ขอท่านโปรดยกโทษให้ข้าพเจ้าด้วย
1.128.27
इत्युक्त्वा मृगशावाक्षीं चीरकृष्णाजिनाम्बराम् ।
यष्ट्याधारः स्रस्तगात्रो मन्दचक्षुरबुद्धिमान् ॥ १.१२८.२७ ॥
เมื่อกล่าวดังนี้แล้ว พราหมณ์ผู้ยันกายด้วยไม้เท้า ร่างกายอ่อนแรง สายตาพร่ามัว และขาดปัญญา ก็พาหญิงผู้มีดวงตาดุจลูกกวาง นุ่งห่มผ้าเปลือกไม้และหนังกวางดำ ไปจากที่นั้น
1.128.28
स्वव्यापाराक्षमां श्रेष्ठमचित्तामात्मनि द्विजः ।
श्वेतकेतोः किल पुरा समक्षं मातरं पितुः ॥ १.१२८.२८ ॥
พราหมณ์ผู้เกิดสองครั้งนั้น ไม่อาจทนต่อการกระทำของตนเอง และจิตใจของเขาก็หวั่นไหว ได้ฉุดเอาภรรยาอันประเสริฐของบิดา คือมารดาของศเวตเกตุ ไปต่อหน้าศเวตเกตุในกาลก่อน
1.128.29
जग्राह ब्राह्मणः पापौ गच्छाव इति चाब्रवीत् ।
ऋषिपुत्रस्तदा कोपं चकारामर्षितस्तदा ॥ १.१२८.२९ ॥
พราหมณ์นั้นจับตัวนาง แล้วกล่าวว่า "เรามาไปด้วยกันเถิดในฐานะผู้กระทำบาป" ฝ่ายบุตรของฤๅษีเมื่อได้ยินเช่นนั้นก็โกรธเคือง บังเกิดความกริ้วขึ้น
1.128.30
मातरं तां तथा दृष्ट्वा नीयमानां बलादिव ।
तपसा दीप्तवीर्यो हि श्वेतकेतुर्न चक्षमे ॥ १.१२८.३० ॥
เมื่อเห็นมารดาถูกฉุดไปดุจถูกบังคับด้วยกำลัง ศเวตเกตุผู้มีพละกำลังลุกโชนด้วยตบะ ก็ทนอยู่ไม่ได้
1.128.31
संगृह्य मातरं हस्ते श्वेतकेतुरभाषत ।
दुर्ब्राह्मण विमुञ्च त्वं मातरं मे पतिव्रताम् ॥ १.१२८.३१ ॥
ศเวตเกตุจับมือมารดาไว้ แล้วกล่าวว่า "พราหมณ์ชั่วเอ๋ย จงปล่อยมารดาของข้าเสีย นางผู้ซื่อสัตย์ต่อสามีของนาง"
1.128.32
स्वयं पिता मे ब्रह्मर्षिः क्षमावान्ब्रह्मवित्तमः ।
शापानुग्रहयोः शक्तः तूष्णींभूतो महाव्रतः ॥ १.१२८.३२ ॥
บิดาของข้าเป็นพรหมฤๅษีผู้มีขันติ เป็นผู้รู้พรหมันยิ่งกว่าผู้ใด ท่านมีอำนาจทั้งจะสาปหรือจะให้พร แต่กลับนิ่งเฉยอยู่ ท่านเป็นผู้ถือพรตอันยิ่งใหญ่
1.128.33
तस्य पत्नी दमोपेता मम माता विशेषतः ।
पतिव्रतां तपोवृद्धां साध्वाचारैरलङ्कृताम् ॥ १.१२८.३३ ॥
ภรรยาของท่านประกอบด้วยความสำรวมตน และเป็นมารดาของข้าเป็นพิเศษ นางซื่อสัตย์ต่อสามี แก่กล้าด้วยตบะ และประดับด้วยความประพฤติอันดีงาม
1.128.34
अप्रमादेन ते ब्रह्मन्मातृभूतां विमुञ्च वै ॥ १.१२८.३४ ॥
โอ้พราหมณ์ จงปล่อยนางเสียโดยไม่ชักช้า เพราะนางเป็นดุจมารดาของท่านแท้จริง
1.128.35
एवमुक्त्वा तु याचन्तं विमुञ्चेति मुहुर्मुहुः ।
प्रत्यवोचद्द्विजो राजन्नप्रगल्भमिदं वचः ॥ १.१२८.३५ ॥
โอ้พระราชา เมื่อศเวตเกตุร้องขอซ้ำแล้วซ้ำอีกว่า "จงปล่อยนางเสียเถิด" พราหมณ์ผู้เกิดสองครั้งนั้นได้ตอบด้วยถ้อยคำที่ขาดความยับยั้งชั่งใจเช่นนี้
1.128.36
अपत्यार्थी श्वेतकेतो वृद्धोऽहं मन्दचाक्षुषः ।
पिता ते ऋणनिर्मुक्तस्त्वया पुत्रेण काश्यप ॥ १.१२८.३६ ॥
ศเวตเกตุเอ๋ย ข้าปรารถนาบุตร และข้าแก่แล้วสายตาพร่ามัว กาศยปะ บิดาของเจ้าพ้นจากหนี้แล้วด้วยเจ้าผู้เป็นบุตร
1.128.37
ऋणादहमनिर्मुक्तो वृद्धोऽहं विगतस्पृहः ।
मम को दास्यति सुतां कन्यां संप्राप्तयौवनाम् ॥ १.१२८.३७ ॥
ข้ายังไม่พ้นจากหนี้ ข้าแก่แล้วและปราศจากความอยาก ใครจะยกธิดาให้ข้า หญิงสาวที่บรรลุวัยสาวแล้ว
1.128.38
प्रजारणिमिमां पत्नीं विमुञ्च त्वं महातपः ।
एकया प्रजया प्रीतो मातरं ते ददाम्यहम् ॥ १.१२८.३८ ॥
โอ้ผู้ถือตบะยิ่งใหญ่ จงปลดภรรยาผู้นี้จากหนี้แห่งการมีบุตรเสียเถิด ข้าจะพอใจเมื่อได้บุตรเพียงคนเดียว และข้าจะยกมารดาของเจ้าให้แก่เจ้า
1.128.39
एवमुक्तः श्वेतकेतुर्लज्जया क्रोधमेयिवान् ।
क्रुद्धं तं तु पिता दृष्ट्वा श्वेतकेतुमुवाच ह ॥ १.१२८.३९ ॥
เมื่อถูกกล่าวเช่นนี้ ศเวตเกตุด้วยความอับอายก็โกรธยิ่งขึ้น บิดาของเขาเห็นเขากริ้วอยู่ จึงได้กล่าวกับศเวตเกตุ
1.128.40
मा तात कोपं कार्षीस्त्वमेष धर्मः सनातनः ।
अनावृता हि सर्वेषां वर्णानामङ्गना भुवि ॥ १.१२८.४० ॥
ลูกรัก อย่าโกรธเลย นี่เป็นธรรมอันเที่ยงแท้ ในโลกนี้ สตรีทั้งปวงของทุกวรรณะย่อมไม่มีผ้าคลุมปิดบัง
1.128.41
यथा गावः स्थिताः पुत्र स्वेस्वे वर्णे तथा प्रजाः ।
तथैव च कुटुम्बेषु न प्रमाद्यन्ति कर्हिचित् ॥ १.१२८.४१ ॥
ลูกเอ๋ย เหมือนดังโคที่ยืนอยู่ในที่ของตนแต่ละตัว หญิงทั้งหลายก็เช่นนั้น และในครัวเรือนของตนเองก็ไม่เคยพลาดพลั้งเลย
1.128.42
ऋतुकाले तु संप्राप्ते भर्तारं न जहुस्तदा ।
ऋषिपुत्रोऽथ तं धर्मं श्वेतकेतुर्न चक्षमे ॥ १.१२८.४२ ॥
เมื่อถึงฤดูกาลมีบุตร พวกนางก็ไม่ละทิ้งสามีในตอนนั้น แต่ศเวตเกตุบุตรของฤๅษีทนธรรมเนียมนั้นไม่ได้
1.128.43
चकार चैव मर्यादामिमां स्त्रीपुंसयोर्भुवि ।
मानुषेषु महाभागे न त्वेवान्येषु जन्तुषु ॥ १.१२८.४३ ॥
โอ้ผู้มีโชคอันยิ่งใหญ่ ท่านได้สถาปนาขอบเขตนี้ขึ้นสำหรับหญิงและชายบนแผ่นดิน สำหรับมนุษย์เท่านั้น แต่ไม่ใช่สำหรับสัตว์อื่นทั้งหลาย
1.128.44
तदाप्रभृति मर्यादा स्थितेयमिति नः श्रुतम् ।
व्युच्चरन्त्याः पतिं नार्या अद्यप्रभृति पातकम् ॥ १.१२८.४४ ॥
ตั้งแต่นั้นมา เราได้ยินว่าขอบเขตนี้ได้ถูกสถาปนาขึ้น คือหญิงใดที่ละเมิดสามีของตน นับแต่บัดนี้ย่อมเป็นบาป
1.128.45
भ्रूणहत्यासमं घोरं भविष्यत्यसुखावहम् ।
अद्याप्यनुविधीयन्ते कामक्रोधविवर्जिताः ॥ १.१२८.४५ ॥
การกระทำนั้นจะเลวร้ายเท่ากับการฆ่าทารกในครรภ์ และนำมาซึ่งความทุกข์ แม้ในบัดนี้ ผู้ที่ปราศจากกามและโทสะก็ยังรักษาข้อนี้อยู่
1.128.46
उत्तरेषु महाभागे कुरुष्वेवं यशस्विनि ।
पुराणदृष्टो धर्मोऽयं पूज्यते च महर्षिभिः ॥ १.१२८.४६ ॥
โอ้ผู้มีโชคอันยิ่งใหญ่และมีเกียรติยศ ในหมู่ชาวกุรุรุ่นหลังก็เป็นเช่นนี้เช่นกัน ธรรมนี้ซึ่งปรากฏในตำนานโบราณ ยังได้รับการเคารพโดยมหาฤๅษีทั้งหลาย
1.128.47
भार्यां तथा व्युच्चरतः कौमारब्रह्मचारिणीम् ।
पतिव्रतामेतदेव भविता पातकं भुवि ॥ १.१२८.४७ ॥
ในทำนองเดียวกัน การละทิ้งภรรยาผู้เคยเป็นพรหมจารีตั้งแต่เยาว์วัยและจงรักภักดีต่อสามี การกระทำนั้นก็จะเป็นบาปบนแผ่นดินเช่นกัน
1.128.48
नियुक्ता पतिना भार्या यद्यपत्यस्य कारणात् ।
न कुर्यात्तत्तथा भीरु सैनः सुमहदाप्नुयात्।
इति तेन पुरा भीरु मर्यादा स्थापिता बलात् ॥ १.१२८.४८ ॥
หากภรรยาที่สามีมอบหมายให้มีบุตร ไม่ยอมทำตามนั้น โอ้ผู้ขี้ขลาด นางก็จะได้รับบาปอันใหญ่หลวง โอ้ผู้ขี้ขลาด ในกาลก่อนท่านได้สถาปนาข้อบังคับนี้ด้วยอำนาจ
1.128.49
उद्दालकस्य पुत्रेण धर्म्या वै श्वेतकेतुना ।
सौदासेन च रम्भोरु नियुक्ता पुत्रजन्मनि ॥ १.१२८.४९ ॥
ศเวตเกตุบุตรของอุทฑาลกะ ผู้ทรงธรรม และพระเจ้าสุทาสะ โอ้ผู้มีสะโพกงดงาม ได้รับมอบหมายโดยชอบธรรมให้มีบุตร
1.128.50
मदयन्ती जगामर्षिं वसिष्ठमिति नः श्रुतम् ।
तस्माल्लेभे च सा पुत्रमश्मकं नाम भामिनी ॥ १.१२८.५० ॥
เราได้ยินว่ามทยันตีได้ไปหาฤๅษีวศิษฐะ ด้วยเหตุนั้น นางผู้งดงามนั้นจึงได้บุตรชื่ออัศมกะ
1.128.51
एवं कृतवती सापि भर्तुः प्रियचिकीर्षया ।
अस्माकमपि ते जन्म विदितं कमलेक्षणे ॥ १.१२८.५१ ॥
นางก็ได้ทำเช่นนี้เช่นกัน ด้วยความปรารถนาจะทำให้สามีพอใจ โอ้ผู้มีดวงตาดุจดอกบัว การกำเนิดของท่านเราก็รู้เช่นกัน
1.128.52
कृष्णद्वैपायनाद्भीरु कुरूणां वंशवृद्धये ।
अत एतानि सर्वाणि कारणानि समीक्ष्य वै ॥ १.१२८.५२ ॥
โอ้ผู้ขี้ขลาด เพื่อความเจริญของวงศ์กุรุ ควรได้บุตรจากกฤษณะทไวปายนะ ด้วยเหตุนี้ เมื่อพิจารณาเหตุผลทั้งหมดนี้โดยถี่ถ้วนแล้ว...
1.128.53
ममैतद्वचनं धर्म्यं कर्तुमर्हस्यनिन्दिते ।
ऋतावृतौ राजपुत्रि स्त्रिया भर्ता पतिव्रते ॥ १.१२८.५३ ॥
โอ้ผู้ไร้ตำหนิ ท่านควรทำตามถ้อยคำอันชอบธรรมของเรานี้ โอ้เจ้าหญิง ในทุกฤดูที่ปฏิสนธิได้ สามีคือที่พึ่งของภรรยา โอ้ภรรยาผู้จงรักภักดี
1.128.54
नातिवर्तव्य इत्येवं धर्मं धर्मविदो विदुः ।
शेषेष्वन्येषु कालेषु स्वातन्त्र्यं स्त्री किलार्हति ॥ १.१२८.५४ ॥
"ไม่ควรละเมิด" ผู้รู้ธรรมทั้งหลายกล่าวธรรมไว้เช่นนี้ แต่ในกาลอื่นทั้งหมด สตรีย่อมมีสิทธิในความเป็นอิสระอย่างแท้จริง
1.128.55
धर्ममेवं जनाः सन्तः पुराणं परिचक्षते ।
भर्ता भार्यां राजपुत्रि धर्म्यं वाऽधर्म्यमेव वा ॥ १.१२८.५५ ॥
ดังนั้นคนดีทั้งหลายจึงประกาศธรรมตามคติโบราณ โอ้เจ้าหญิง สามีย่อมปฏิบัติต่อภรรยาตามที่ตนประสงค์ จะชอบธรรมหรือไม่ชอบธรรมก็ตาม
1.128.56
यद्ब्रूयात्तत्तथा कार्यमिति वेदविदो विदुः ।
विशेषतः पुत्रगृद्धी हीनः प्रजननात्स्वयम् ॥ १.१२८.५६ ॥
ผู้รู้พระเวททั้งหลายถือว่า สิ่งที่สั่งไว้ต้องกระทำตามนั้น โดยเฉพาะผู้ที่ปรารถนาบุตรและตนเองไม่สามารถให้กำเนิดบุตรได้
1.128.57
यथाऽहमनवद्याङ्गि पुत्रदर्शनलालसः ।
अयं रक्ताङ्गुलिनखः पद्मपत्रनिभः शुभे ॥ १.१२८.५७ ॥
โอ้ผู้มีอวัยวะไร้ที่ติ ดังที่เรานั้นใคร่จะเห็นบุตร โอ้ผู้เป็นมงคล มือนี้มีนิ้วและเล็บสีแดง ดุจกลีบบัว
1.128.58
प्रसादनार्थं सुश्रोणि शिरस्यभ्युद्यतोऽञ्जलिः ।
मन्नियोगात्सुकेशान्ते द्विजातेस्तपसाऽधिकात् ॥ १.१२८.५८ ॥
โอ้ผู้มีสะโพกงดงาม เพื่อขอความโปรดปราน เราได้ยกอัญชลีเหนือศีรษะ โอ้ผู้มีเส้นผมงาม ด้วยคำสั่งของเรา เพื่อประโยชน์แก่พราหมณ์ผู้ยิ่งด้วยตบะ
1.128.59
पुत्रान्गुणसमायुक्तानुत्पादयितुमर्हसि ।
त्वत्कृतेऽहं पृथुश्रोणि गच्छेयं पुत्रिणां गतिम् ॥ १.१२८.५९ ॥
ท่านควรให้กำเนิดบุตรผู้ประกอบด้วยคุณความดี โอ้ผู้มีสะโพกกว้าง ด้วยท่าน เราอาจไปถึงทางของผู้มีบุตรได้
1.128.60
एवमुक्ता ततः कुन्ती पाण्डुं परपुरञ्जयम् ।
प्रत्युवाच वरारोहा भर्तुः प्रियहिते रता ॥ १.१२८.६० ॥
เมื่อถูกกล่าวเช่นนี้แล้ว กุนตีจึงตอบพระปาณฑุผู้ปราบเมืองของศัตรู นางผู้มีสะโพกงดงาม ผู้ซื่อสัตย์ต่อความพอพระทัยและประโยชน์ของสามี ได้ตอบท่าน
1.128.61
अधर्मः सुमहानेषु स्त्रीणां भरतसत्तम ।
यत्प्रसादयते भर्ता प्रसाद्यः क्षत्रियर्षभ।
शृणु चेदं महाबाहो मम प्रीतिकरं चः ॥ १.१२८.६१ ॥
ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในวงศ์ภรต ความอธรรมอันใหญ่หลวงในเรื่องเช่นนี้สำหรับสตรีคือ สามีผู้ควรได้รับความพอใจ กลับต้องเป็นผู้ที่ต้องทำให้ตนเองพอใจเสียเอง ข้าแต่วีรบุรุษผู้ประเสริฐในหมู่กษัตริย์ ผู้มีแขนทรงพลัง จงฟังสิ่งนี้ด้วยเถิด ซึ่งเป็นที่พอใจของข้า
1.128.62
पितृवेश्मन्यहं बाला नियुक्ताऽतिथिपूजने ।
उग्रं पर्यचरं तत्र ब्राह्मणं संशितव्रतम् ॥ १.१२८.६२ ॥
เมื่อข้ายังเป็นหญิงสาวอยู่ในเรือนของบิดา ข้าได้รับมอบหมายให้ต้อนรับแขก และที่นั่น ข้าได้รับใช้พราหมณ์ผู้เคร่งครัดในวัตรปฏิบัติผู้หนึ่ง
1.128.63
निगूढनिश्चयं धर्मे यं तं दुर्वाससं विदुः ।
तमहं संशितात्मानं सर्वयत्नैरतोषयम् ॥ १.१२८.६३ ॥
พราหมณ์ผู้มีความมั่นคงในธรรมอันลึกซึ้ง ผู้ที่ผู้คนรู้จักในนาม ทุรวาสัส ท่านผู้มีจิตควบคุมได้ดีนั้น ข้าได้ทำให้ท่านพอพระทัยด้วยความพยายามทุกวิถี
1.128.64
स मेऽभिचारसंयुक्तमाचष्ट भगवान्वरम् ।
मन्त्रं त्विमं च मे प्रादादब्रवीच्चैव मामिदम् ॥ १.१२८.६४ ॥
ท่านผู้ทรงฤทธานุภาพนั้นได้ประทานพรแก่ข้า พรที่เกี่ยวเนื่องกับพิธีเรียกเทพผู้มีอำนาจ ท่านได้มอบมนตร์บทนี้ให้แก่ข้า และได้กล่าวถ้อยคำเหล่านี้กับข้าโดยตรง
1.128.65
यं यं देवं त्वमेतेन मन्त्रेणावाहयिष्यसि ।
अकामो वा सकामो वा वशं ते समुपैष्यति ॥ १.१२८.६५ ॥
เทพองค์ใดก็ตามที่เจ้าจะอัญเชิญด้วยมนตร์นี้ เทพองค์นั้นจะมาอยู่ใต้อำนาจของเจ้า ไม่ว่าจะด้วยความเต็มใจหรือไม่เต็มใจก็ตาม
1.128.66
तस्य तस्य प्रसादात्ते राज्ञि पुत्रो भविष्यति ।
इत्युक्ताऽहं तदा तेन पितृवेश्मनि भारत ॥ १.१२८.६६ ॥
ข้าแต่พระราชินี ด้วยพระกรุณาของเทพแต่ละองค์ เจ้าจะมีบุตรชาย ข้าแต่ผู้สืบเชื้อสายภรต ท่านได้กล่าวเช่นนี้กับข้าในตอนนั้น ในเรือนของบิดาข้า
1.128.67
ब्राह्मणस्य वचस्तथ्यं तस्य कालोऽयमागतः ।
अनुज्ञाता त्वया देवमाह्वयेयमहं नृप ॥ १.१२८.६७ ॥
คำของพราหมณ์นั้นเป็นความจริง และบัดนี้เวลานั้นก็มาถึงแล้ว ข้าแต่พระราชา ข้าขอพระอนุญาตจากพระองค์ เพื่อจะอัญเชิญเทพองค์นั้น
1.128.68
यां मे विद्यां महाराज अददात्स महायशाः ।
तयाऽऽहूतः सुरः पुत्रं प्रदास्यति सुरोपमम्।
अनपत्यकृतं यस्ते शोकं वीर विनेष्यति ॥ १.१२८.६८ ॥
ข้าแต่มหาราชา ด้วยวิชาที่ท่านผู้มีเกียรติยศอันรุ่งเรืองนั้นได้ประทานแก่ข้า เมื่อข้าอัญเชิญด้วยวิชานั้น เทพผู้ประเสริฐจะประทานบุตรชายที่งดงามดุจเทพแก่เรา ข้าแต่วีระ บุตรนั้นจะขจัดความทุกข์โศกที่เกิดจากการไร้บุตรของพระองค์