ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.143
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.143.1
ततो धनञ्जयं द्रोणः स्मयमानोऽभ्यभाषत ।
त्वयेदानीं प्रहर्तव्यमेतल्लक्ष्यं विलोक्यताम् ॥ १.१४३.१ ॥
ಆಗ ನಗುತ್ತಾ ದ್ರೋಣನು ಧನಂಜಯನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ಈಗ ನೀನು ಈ ಗುರಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಇದರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಹಾರ ಮಾಡಬೇಕು."
1.143.2
मद्वाक्यसमकालं ते मोक्तव्योऽत्र भवेच्छरः ।
वितत्य कार्मुकं पुत्र तिष्ठ तावन्मुहूर्तकम् ॥ १.१४३.२ ॥
"ನನ್ನ ಮಾತಿನ ಅದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಬಾಣವನ್ನು ಬಿಡಬೇಕು. ಮಗನೇ, ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಎಳೆದು ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ನಿಲ್ಲು."
1.143.3
एवमुक्तः सव्यसाची मण्डलीकृतकार्मुकः ।
तस्थौ भासं समुद्दिश्य गुरुवाक्यप्रचोदितः ॥ १.१४३.३ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲಾಗಲು, ಸವ್ಯಸಾಚಿ ಅರ್ಜುನನು ಬಿಲ್ಲನ್ನು ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿ ಎತ್ತಿ, ಗುರುವಿನ ಮಾತಿನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾಗಿ ಆ ಹಕ್ಕಿಯನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿ ನಿಂತನು.
1.143.4
मुहूर्तादिव तं द्रोणस्तथैव समभाषत ।
पश्यस्येनं स्थितं भासं द्रुमं मामपि चार्जुन ॥ १.१४३.४ ॥
ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿನ ನಂತರ ದ್ರೋಣನು ಅವನಿಗೆ ಅದೇ ರೀತಿ ಹೇಳಿದನು: "ಅರ್ಜುನ, ನೀನು ಈ ನಿಂತಿರುವ ಹಕ್ಕಿಯನ್ನು, ಈ ಮರವನ್ನು, ನನ್ನನ್ನೂ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೀಯಾ?"
1.143.5
पश्याम्येकं भासमिति द्रोणं पार्थोऽभ्यभाषत ।
न तु वृक्षं भवन्तं वा पश्यामीति च भारत ॥ १.१४३.५ ॥
"ಒಂದು ಹಕ್ಕಿಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ" ಎಂದು ಪಾರ್ಥನು ದ್ರೋಣನಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು. "ಭಾರತ, ನಾನು ಮರವನ್ನೂ ನೋಡುತ್ತಿಲ್ಲ, ನಿಮ್ಮನ್ನೂ ನೋಡುತ್ತಿಲ್ಲ."
1.143.6
ततः प्रीतमना द्रोणो मुहूर्तादिव तं पुनः ।
प्रत्यभाषत दुर्धर्षः पाण्डवानां महारथम् ॥ १.१४३.६ ॥
ಆಗ ಸಂತಸಗೊಂಡ ದ್ರೋಣನು, ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿನ ನಂತರ, ಪಾಂಡವರಲ್ಲಿ ಅಜೇಯನಾದ ಆ ಮಹಾರಥನಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು.
1.143.7
भासं पश्यसि यद्येनं तथा ब्रूहि पुनर्वचः ।
शिरः पश्यामि भासस्य न गात्रमिति सोऽब्रवीत् ॥ १.१४३.७ ॥
ನೀನು ಇದನ್ನು ಭಾಸ ಪಕ್ಷಿಯೆಂದು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಮತ್ತೆ ಹೇಳು. ನಾನು ಭಾಸದ ತಲೆಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ, ದೇಹವನ್ನಲ್ಲ — ಎಂದು ಅವನು ಹೇಳಿದನು.
1.143.8
अर्जुनेनैवमुक्तस्तु द्रोणो हृष्टतनूरुहः ।
मुञ्चस्वेत्यब्रवीत्पार्थं स मुमोचाविचारयन् ॥ १.१४३.८ ॥
ಅರ್ಜುನನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಹರ್ಷದಿಂದ ರೋಮಾಂಚಿತನಾದ ದ್ರೋಣನು 'ಬಿಡು' ಎಂದನು; ಅರ್ಜುನನು ವಿಚಾರಮಾಡದೆ ಬಿಟ್ಟನು.
1.143.9
ततस्तस्य गस्थस्य क्षुरेण निशितेन च ।
शिर उत्कृत्य तरसा पातयामास पाण्डवः ॥ १.१४३.९ ॥
ನಂತರ ಪಾಂಡವನು ಹರಿತವಾದ ಕ್ಷುರ ಬಾಣದಿಂದ ಆ ನಿಂತಿದ್ದ ಜೀವಿಯ ತಲೆಯನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಿ ಕೆಳಗೆ ಬೀಳಿಸಿದನು.
1.143.10
तस्मिन्कर्मणि संसिद्धे पर्यष्वजत पाण्डवम् ।
मेने च द्रुपदं सङ्ख्ये सानुबन्धं पराजितम् ॥ १.१४३.१० ॥
ಆ ಕಾರ್ಯ ಸಿದ್ಧಿಯಾದಾಗ ಅವನು ಪಾಂಡವನನ್ನು ಆಲಿಂಗಿಸಿದನು; ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ದ್ರುಪದನು ಅನುಚರರೊಡನೆ ಸೋತನೆಂದು ಭಾವಿಸಿದನು.
1.143.11
कस्य चित्त्वथ कालस्य सशिष्योऽङ्गिरसां वरः ।
जगाम गङ्गामभितो मज्जितुं भरतर्षभ ॥ १.१४३.११ ॥
ಕೆಲವು ಕಾಲದ ನಂತರ ಅಂಗಿರಸರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ದ್ರೋಣನು ತನ್ನ ಶಿಷ್ಯರೊಡನೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲು ಗಂಗೆಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು, ಓ ಭರತರ್ಷಭನೇ!
1.143.12
अवगाढमथो द्रोणं सलिले सलिलेचरः ।
ग्राहो जग्राह बलवाञ्जङ्घान्ते कालचोदितः ॥ १.१४३.१२ ॥
ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಮುಳುಗಿದ ದ್ರೋಣನನ್ನು, ಕಾಲಪ್ರೇರಿತವಾದ ಒಂದು ಬಲಿಷ್ಠ ಜಲಚರ ಮೊಸಳೆಯು ಕಾಲಿನ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿತು.
1.143.13
स समर्थोऽपि मोक्षाय शिष्यान्सर्वानचोदयत् ।
ग्राहं हत्वा तु मोक्ष्यध्वं मामिति त्वरयन्निव ॥ १.१४३.१३ ॥
ಅವನು ಸಮರ್ಥನಾಗಿದ್ದರೂ, ಶಿಷ್ಯರೆಲ್ಲರನ್ನೂ "ಮೊಸಳೆಯನ್ನು ಕೊಂದು ನನ್ನನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ" ಎಂದು ಅವಸರಿಸುವಂತೆ ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದನು.
1.143.14
तद्वाक्यसमकालं तु बीभत्सुर्निशितैः शरैः ।
अवार्यैः पञ्चभिर्ग्राहं मग्नमम्भस्यताडयत् ॥ १.१४३.१४ ॥
ಆ ಮಾತುಗಳ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಬೀಭತ್ಸು (ಅರ್ಜುನ) ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ್ದ ಮೊಸಳೆಯನ್ನು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ, ತಡೆಯಲಾಗದ ಐದು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದನು.
1.143.15
इतरे त्वथ संमूढास्तत्रपत्र प्रपेदिरे ।
तं तु दृष्ट्वा क्रियोपेतं द्रोणोऽमन्यत पाण्डवम् ॥ १.१४३.१५ ॥
ಉಳಿದವರು ಅಲ್ಲಿ ಗೊಂದಲಗೊಂಡು ಬಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಆ ಕಾರ್ಯಕುಶಲ ಪಾಂಡವನನ್ನು ನೋಡಿ ದ್ರೋಣನು ಅವನನ್ನು (ಶ್ರೇಷ್ಠನೆಂದು) ಭಾವಿಸಿದನು.
1.143.16
विशिष्टं सर्वशिष्येभ्यः प्रीतिमांश्चाभवत्तदा ।
स पार्थबाणैर्बहुधा खण्डशः परिकल्पितः ॥ १.१४३.१६ ॥
ಎಲ್ಲ ಶಿಷ್ಯರಿಗಿಂತ ಅವನು ವಿಶಿಷ್ಟನೆಂದು ನೋಡಿ ದ್ರೋಣನು ಆಗ ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು. ಆ ಮೊಸಳೆಯು ಪಾರ್ಥನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಅನೇಕ ತುಂಡುಗಳಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.
1.143.17
ग्राहः पञ्चत्वमापेदे जङ्घां त्यक्त्वा महात्मनः ।
सर्वक्रियाभ्यनुज्ञानात्तथा शिष्यान्समानयत् ॥ १.१४३.१७ ॥
ಮಹಾತ್ಮನ (ದ್ರೋಣನ) ಜಂಘೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಆ ಮೊಸಳೆಯು ಪಂಚತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿತು. ಎಲ್ಲ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ಅನುಮತಿ ದೊರೆತ ಬಳಿಕ ಅವನು ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿದನು.
1.143.18
दुर्योधनं चित्रसेनं दुःशासनविविंशती ।
अर्जुनं च समानीय ह्यश्वत्थामानमेव च ॥ १.१४३.१८ ॥
ದುರ್ಯೋಧನ, ಚಿತ್ರಸೇನ, ದುಃಶಾಸನ, ವಿವಿಂಶತಿ, ಅರ್ಜುನ ಮತ್ತು ಅಶ್ವತ್ಥಾಮರನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ (ಅವನು ಕರೆದನು).
1.143.19
शिशुकं मृण्मयं कृत्वा द्रोणो गङ्गाजले ततः ।
शिष्याणां पश्यतां चैव क्षिपति स्म महाभुजः ॥ १.१४३.१९ ॥
ಮಹಾಬಾಹು ದ್ರೋಣನು ಮಣ್ಣಿನ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಬೊಂಬೆಯನ್ನು ಮಾಡಿ, ಶಿಷ್ಯರು ನೋಡುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಗಂಗಾಜಲದಲ್ಲಿ ಎಸೆದನು.
1.143.20
चक्षुषी वाससा चैव बद्ध्वा प्रादाच्छरासनम् ।
शिशुकं विद्ध्यतेमं वै जलस्थं बद्धचक्षुषः ॥ १.१४३.२० ॥
ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಕಟ್ಟಿ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಕೊಟ್ಟು, "ನೀರಿನಲ್ಲಿರುವ ಈ ಚಿಕ್ಕ ಬೊಂಬೆಯನ್ನು ಕಣ್ಣು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡವನಂತೆ ಹೊಡೆ" ಎಂದನು.
1.143.21
तत्क्षणेनैव बीभत्सुरावापैर्दशभिर्वशी ।
पञ्चकैरनुविव्याध मग्नं शिशुकमम्भसि ॥ १.१४३.२१ ॥
ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಇಂದ್ರಿಯನಿಗ್ರಹಿ ಬೀಭತ್ಸು (ಅರ್ಜುನ) ಹತ್ತು ಬಾಣಗಳಿಂದ, ನಂತರ ಐದರಿಂದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ ಆ ಬೊಂಬೆಯನ್ನು ಸತತವಾಗಿ ಭೇದಿಸಿದನು.
1.143.22
ताः स दृष्ट्वा क्रियाः सर्वा द्रोणोऽमन्यत पाण्डवम् ।
विशिष्टं सर्वशिष्येभ्यः प्रीतिमांश्चाभवत्तदा।
तथाब्रवीन्महात्मानं भारद्वाजो महारथम् ॥ १.१४३.२२ ॥
ಆ ಎಲ್ಲ ಕೌಶಲಗಳನ್ನು ನೋಡಿದ ದ್ರೋಣನು ಪಾಂಡವನನ್ನು (ಅರ್ಜುನನನ್ನು) ಎಲ್ಲ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು; ಆಗ ಮಹಾರಥ ಭಾರದ್ವಾಜನು ಆ ಮಹಾತ್ಮನಿಗೆ ಹೀಗೆಂದನು.
1.143.23
गृहाणेदं महाबाहो विशिष्टमतिदुर्धरम् ।
अस्त्रं ब्रह्मशिरो नाम सप्रयोगनिवर्तनम् ॥ १.१४३.२३ ॥
ಮಹಾಬಾಹು, ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಅತಿ ದುರ್ಧರ್ಷ 'ಬ್ರಹ್ಮಶಿರ' ಎಂಬ ಅಸ್ತ್ರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು; ಅದರ ಪ್ರಯೋಗ ಮತ್ತು ಉಪಸಂಹಾರ ಇದರೊಂದಿಗೇ ಇದೆ.
1.143.24
न च ते मानुषेष्वेतत्प्रयोक्तव्यं कथंचन ।
जगद्विनिर्दहेदेतदल्पतेजसि पातितम् ॥ १.१४३.२४ ॥
ಇದನ್ನು ಮನುಷ್ಯರ ಮೇಲೆ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಪ್ರಯೋಗಿಸಬಾರದು; ಅಲ್ಪತೇಜಸ್ಸಿನವನ ಮೇಲೆ ಬಿಟ್ಟರೆ ಇದು ಜಗತ್ತನ್ನೇ ಸುಟ್ಟುಬಿಡುತ್ತದೆ.
1.143.25
असामान्यमिदं तात लोकेष्वस्त्रं निगद्यते ।
तद्धारयेथाः प्रयतः शृणु चेदं वचो मम ॥ १.१४३.२५ ॥
ಮಗೂ, ಈ ಅಸ್ತ್ರವು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ಸಂಯಮದಿಂದ ಧರಿಸು; ನನ್ನ ಈ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳು.
1.143.26
बाधेतामानुषः शत्रुर्यदि त्वां वीर कश्चन ।
तद्वधाय प्रयुञ्जीथास्तदस्त्रमिदमाहवे ॥ १.१४३.२६ ॥
ವೀರನೇ, ಯಾವುದಾದರೂ ಅಮಾನುಷ ಶತ್ರು ನಿನ್ನನ್ನು ಪೀಡಿಸಿದರೆ, ಅವನ ವಧೆಗಾಗಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಈ ಅಸ್ತ್ರವನ್ನೇ ಪ್ರಯೋಗಿಸು.
1.143.27
तथेति संप्रतिश्रुत्य बीभत्सुः स कृताञ्जलिः ।
जग्राह परमास्त्रं तदाह चैनं पुनर्गुरुः।
भविता त्वत्समो नान्यः पुमाँल्लोके धनुर्धरः ॥ १.१४३.२७ ॥
'ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ' ಎಂದು ಒಪ್ಪಿ, ಬೀಭತ್ಸು (ಅರ್ಜುನ) ಕೈಮುಗಿದು ಆ ಪರಮಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು. ಆಗ ಗುರುವು ಮತ್ತೆ ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು: ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನಷ್ಟು ಬಿಲ್ಗಾರ ಬೇರೊಬ್ಬನಿರುವುದಿಲ್ಲ.