ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.145
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.145.1
कुरुराजे हि रङ्गस्थे भीमे च बलिनां वरे ।
पक्षपातकृतस्नेहः स द्विधेवाभवज्जनः ॥ १.१४५.१ ॥
ಕುರುರಾಜ ದುರ್ಯೋಧನ ಮತ್ತು ಬಲಶಾಲಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಭೀಮ ರಂಗಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತಾಗ, ಪಕ್ಷಪಾತದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಆ ಜನಸಮೂಹ ಎರಡಾಗಿ ಒಡೆದಂತಾಯಿತು.
1.145.2
जय हे कुरुराजेति जय हे भीम इत्युत ।
पुरुषाणां सुविपुलाः प्रणादाः सहसोत्थिताः ॥ १.१४५.२ ॥
"ಜಯ ಹೇ ಕುರುರಾಜ!" ಎಂದು, "ಜಯ ಹೇ ಭೀಮ!" ಎಂದು ಜನರ ಮಹಾ ಜಯಘೋಷಗಳು ಸಹಸಾ ಎದ್ದವು.
1.145.3
ततः क्षुब्धार्णवनिभं रङ्गमालोक्य बुद्धिमान् ।
भारद्वाजः प्रियं पुत्रमश्वत्थामानमब्रवीत् ॥ १.१४५.३ ॥
ಆಗ ಕ್ಷುಬ್ಧವಾದ ಸಾಗರದಂತಿದ್ದ ರಂಗಭೂಮಿಯನ್ನು ನೋಡಿದ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಭಾರದ್ವಾಜ (ದ್ರೋಣ) ತನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಪುತ್ರ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
1.145.4
वारयैतौ महावीर्यौ कृतयोग्यावुभावपि ।
मा भूद्रङ्गप्रकोपोऽयं भीमदुर्योधनोद्भवः ॥ १.१४५.४ ॥
"ಮಹಾಶಕ್ತರಾದ ಈ ಇಬ್ಬರನ್ನೂ, ಇಬ್ಬರೂ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದವರನ್ನೂ ತಡೆ. ಭೀಮ ಮತ್ತು ದುರ್ಯೋಧನರಿಂದ ಉಂಟಾದ ಈ ರಂಗದ ಕೋಲಾಹಲ ಆಗದಿರಲಿ."
1.145.5
तत उत्थाय वेगेन अश्वत्थामा न्यवारयत् ।
गुरोराज्ञा भीम इति गान्धारे गुरुशासनम्।
अलं शिक्षाकृतं वेगमलं साहसमित्युत ॥ १.१४५.५ ॥
ಆಗ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ ವೇಗವಾಗಿ ಎದ್ದು ತಡೆದನು: "ಗುರುವಿನ ಆಜ್ಞೆ ಇದು, ಭೀಮ! ಓ ಗಾಂಧಾರಿಯ ಮಗನೇ! ಗುರುವಿನ ಶಾಸನ ಇದು; ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದ ಬಂದ ವೇಗ ಸಾಕು, ಸಾಹಸವೂ ಸಾಕು."
1.145.6
ततस्तावुद्यतगतौ गुरुपुत्रेण वारितौ ।
युगान्तानिलसंक्षुब्धौ महावेलाविवार्णवौ ॥ १.१४५.६ ॥
ಆಗ ಮುಂದೆ ನುಗ್ಗಿದ ಆ ಇಬ್ಬರನ್ನು ಗುರುಪುತ್ರ ತಡೆದನು; ಯುಗಾಂತದ ಗಾಳಿಯಿಂದ ಕ್ಷೋಭೆಗೊಂಡ, ಮಹಾತೀರಗಳ ಎರಡು ಸಾಗರಗಳಂತೆ ಅವರು ಇದ್ದರು.
1.145.7
ततो रङ्गाङ्गणगतो द्रोणो वचनमब्रवीत् ।
निवार्य वादित्रगणं महामेघनिभस्वनम् ॥ १.१४५.७ ॥
ಆಗ ರಂಗಭೂಮಿಯ ಅಂಗಳಕ್ಕೆ ಬಂದ ದ್ರೋಣನು, ಮಹಾಮೇಘದಂತೆ ಧ್ವನಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು ತಡೆದು ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
1.145.8
यो मे पुत्रात्प्रियतरः सर्वशस्त्रविशारदः ।
ऐन्द्रिरिन्द्रानुजसमः स पार्थो दृश्यतामिति ॥ १.१४५.८ ॥
"ನನ್ನ ಮಗನಿಗಿಂತಲೂ ನನಗೆ ಪ್ರಿಯನಾದವನು, ಸರ್ವಶಸ್ತ್ರ ನಿಪುಣನು, ಇಂದ್ರನ ಪುತ್ರನೂ ಇಂದ್ರನ ತಮ್ಮನಿಗೆ ಸಮನೂ ಆದ ಆ ಪಾರ್ಥನು ಕಾಣಿಸಲಿ."
1.145.9
आचार्यवचनेनाथ कृतस्वस्त्ययनो युवा ।
बद्धगोधाङ्गुलित्राणः पूर्णतूणः सकार्मुकः ॥ १.१४५.९ ॥
ಆಚಾರ್ಯರ ಮಾತಿನಂತೆ ಸ್ವಸ್ತಿವಾಚನ ಮಾಡಿದ ಆ ಯುವಕನು, ಗೋಧಾ ಚರ್ಮದ ಬೆರಳುಕವಚ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು, ತುಂಬಿದ ಬತ್ತಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಬಿಲ್ಲಿನೊಂದಿಗೆ ಬಂದನು.
1.145.10
काञ्चनं कवचं बिभ्रत्प्रत्यदृश्य फाल्गुनः ।
सार्कः सेन्द्रायुधतडित्ससन्ध्य इव तोयदः ॥ १.१४५.१० ॥
ಚಿನ್ನದ ಕವಚ ಧರಿಸಿದ ಫಾಲ್ಗುನನು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು; ಸೂರ್ಯನೊಡನೆ, ಇಂದ್ರಾಯುಧವಾದ ಮಿಂಚಿನೊಡನೆ, ಸಂಧ್ಯೆಯೊಡನೆ ಕೂಡಿದ ಮೋಡದಂತೆ.
1.145.11
ततः सर्वस्य रङ्गस्य समुत्पिञ्जलकोऽभवत् ।
प्रावाद्यन्त च वाद्यानि सशङ्खानि समन्ततः ॥ १.१४५.११ ॥
ಆಗ ಇಡೀ ರಂಗಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಕೋಲಾಹಲ ಉಂಟಾಯಿತು; ಎಲ್ಲೆಡೆ ಶಂಖಗಳೊಂದಿಗೆ ವಾದ್ಯಗಳು ಮೊಳಗಿದವು.
1.145.12
एष कुन्तीसुतः श्रीमानेष मध्यमपाण्डवः ।
एष पुत्रो महेन्द्रस्य कुरूणामेष रक्षिता ॥ १.१४५.१२ ॥
"ಇವನು ಕುಂತಿಯ ಮಗ, ಶ್ರೀಮಂತನು; ಇವನು ಮಧ್ಯಮ ಪಾಂಡವನು. ಇವನು ಮಹೇಂದ್ರನ ಮಗ; ಇವನು ಕುರುಗಳ ರಕ್ಷಕ."
1.145.13
एषोऽस्त्रविदुषां श्रेष्ठ एष धर्मभृतां वरः ।
एष शीलवतां चापि शीलज्ञाननिधिः परः ॥ १.१४५.१३ ॥
ಇವನು ಅಸ್ತ್ರವಿದ್ಯಾ ನಿಪುಣರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಧರ್ಮಧಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ; ಶೀಲವಂತರಲ್ಲಿಯೂ ಶೀಲ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನದ ಪರಮ ನಿಧಿ.
1.145.14
इत्येवं तुमुला वाचः शुश्रुवुः प्रेक्षकेरिताः ।
कुन्त्याः प्रस्रवसंयुक्तैरस्रैः क्लिन्नमुरोऽभवत् ॥ १.१४५.१४ ॥
ಹೀಗೆ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಹೇಳಿದ ಗದ್ದಲದ ಮಾತುಗಳು ಕೇಳಿಸಿದವು; ಕುಂತಿಯ ಎದೆ ಹರಿಯುವ ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ತೋಯ್ದುಹೋಯಿತು.
1.145.15
तेन शब्देन महता पूर्णश्रुतिरथाब्रवीत् ।
धृतराष्ट्रो नरश्रेष्ठो विदुरं हृष्टमानसः ॥ १.१४५.१५ ॥
ಆ ಮಹಾ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ಕಿವಿ ತುಂಬಿದ ನರಶ್ರೇಷ್ಠ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಸಂತೋಷದ ಮನದಿಂದ ವಿದುರನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
1.145.16
क्षत्तः क्षुब्धार्णवनिभः किमेष सुमहास्वनः ।
सहसैवोत्थितो रङ्गे भिन्दन्निव नभस्तलम् ॥ १.१४५.१६ ॥
ಓ ಕ್ಷತ್ತನೇ, ಕಲಕಿದ ಸಮುದ್ರದಂತಿರುವ ಈ ಮಹಾ ಧ್ವನಿ ಏನು? ರಂಗದಲ್ಲಿ ಅಕಸ್ಮಾತ್ ಎದ್ದು ಆಕಾಶವನ್ನೇ ಸೀಳುವಂತಿದೆ!
1.145.17
एष पार्थो महाराज फाल्गुनः पाण्डुनन्दनः ।
अवतीर्णः सकवचस्तत्रैव सुमिहास्वनः ॥ १.१४५.१७ ॥
ಮಹಾರಾಜನೇ, ಇವನು ಪಾರ್ಥ, ಪಾಂಡುವಿನ ಪುತ್ರ ಫಾಲ್ಗುನ ಅರ್ಜುನ; ಕವಚ ಧರಿಸಿ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಇಳಿದು ಮಹಾ ಧ್ವನಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
1.145.18
धन्योऽस्म्यनुगृहीतोऽस्मि रक्षितोऽस्मि महामते ।
पृथारणिसमुद्भूतैस्त्रिभिः पाण्डववह्निभिः ॥ १.१४५.१८ ॥
ಓ ಮಹಾಮತಿಯೇ, ನಾನು ಧನ್ಯ, ಅನುಗ್ರಹಿತ, ರಕ್ಷಿತ; ಪೃಥೆಯ ಅರಣಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮೂರು ಪಾಂಡವಾಗ್ನಿಗಳಿಂದ ನಾನು ರಕ್ಷಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ.
1.145.19
तस्मिन्प्रमुदिते रङ्गे कथंचित्प्रत्युपस्थिते ।
दर्शयामास बीभत्सुराचार्यायास्त्रलाघवम् ॥ १.१४५.१९ ॥
ಆ ಸಂತೋಷಭರಿತ ರಂಗದಲ್ಲಿ, ಹೇಗೋ ಅವಕಾಶ ಒದಗಿದಾಗ, ಬೀಭತ್ಸು (ಅರ್ಜುನ) ಆಚಾರ್ಯರಿಗೆ ತನ್ನ ಅಸ್ತ್ರ ಕೌಶಲವನ್ನು ತೋರಿಸಿದನು.
1.145.20
आग्नेयेनासृजद्वह्निं वारुणेनासृजत्पयः ।
वायव्येनासृजद्वह्निं पार्जन्येनासृजद्धनान् ॥ १.१४५.२० ॥
ಆಗ್ನೇಯಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ವಾರುಣಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ಜಲವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ವಾಯವ್ಯಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ಪಾರ್ಜನ್ಯಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ಮೇಘಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.
1.145.21
भौमेन प्रासृजद्भूमिं पार्वतेनासृजद्गिरीन् ।
अन्तर्धानेन चास्त्रेण पुनरन्तर्हितोऽभवत् ॥ १.१४५.२१ ॥
ಭೌಮಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ಪಾರ್ವತಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ಪರ್ವತಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ಅಂತರ್ಧಾನಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ಅವನು ಮತ್ತೆ ಅದೃಶ್ಯನಾದನು.
1.145.22
क्षणात्प्रांशुः क्षणाद्ध्रस्वः क्षणाच्च रथधूर्गतः ।
क्षणेन रथमध्यस्थः क्षणेनावतरन्महीम् ॥ १.१४५.२२ ॥
ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಎತ್ತರವಾಗಿ, ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಕುಳ್ಳಾಗಿ; ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ರಥದ ನೊಗದ ಮೇಲೆ; ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ರಥದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ; ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ಇಳಿದನು.
1.145.23
सुकुमारं च सूक्ष्मं च गुरु चापि गुरुप्रियः ।
सौष्ठवेनाभिसंयुक्तः सोऽविध्यद्विविधैः शरैः ॥ १.१४५.२३ ॥
ಮೃದುವಾದ, ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ, ಭಾರವಾದ ಗುರಿಗಳನ್ನೂ ಗುರುಗಳ ಪ್ರಿಯನಾದ ಅವನು ಕೌಶಲದಿಂದ ಹಲವು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಭೇದಿಸಿದನು.
1.145.24
भ्रमतश्च वराहस्य लोहस्य प्रमुखे समम् ।
पञ्चबाणानसंक्तान्संमुमोचैकबाणवत् ॥ १.१४५.२४ ॥
ತಿರುಗುತ್ತಿರುವ ವರಾಹ ಮತ್ತು ಕಬ್ಬಿಣದ ಯಂತ್ರದ ಮುಂದೆ ಅವನು ಒಮ್ಮೆಲೇ ಐದು ಬಾಣಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟನು; ಅವು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಸಿಕ್ಕಿಕೊಳ್ಳದೆ ಒಂದೇ ಬಾಣದಂತೆ ಹೋದವು.
1.145.25
गव्ये विषाणकोशे च चले रज्ज्ववलम्बिनि ।
निचखान महावीर्यः सायकानेकविंशतिम् ॥ १.१४५.२५ ॥
ಹಸುವಿನ ಚರ್ಮ ಮತ್ತು ಕೊಂಬಿನ ಕೋಶದಲ್ಲಿ, ಹಗ್ಗದಲ್ಲಿ ನೇತಾಡಿ ಚಲಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅದರಲ್ಲಿ, ಆ ಮಹಾವೀರ್ಯನು ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಬಾಣಗಳನ್ನು ಚುಚ್ಚಿದನು.
1.145.26
इत्येवमादि सुमहत्खड्गे धनुषि चानघ ।
गदायां शस्त्रकुशलो मण्डलानि ह्यदर्शयत् ॥ १.१४५.२६ ॥
ಹೀಗೆ ಇಂತಹ ಇನ್ನೂ ಹಲವು — ಖಡ್ಗ, ಬಿಲ್ಲು, ಗದೆಯಲ್ಲಿಯೂ — ಓ ಪಾಪರಹಿತನೇ, ಶಸ್ತ್ರ ಕೌಶಲ್ಯವುಳ್ಳವನು ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಸರತ್ತುಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿದನು.
1.145.27
ततः समाप्तभूयिष्ठे तस्मिन्कर्मणि भारत ।
मन्दीभूते समाजे च वादित्रस्य च निःस्वने ॥ १.१४५.२७ ॥
ಆಗ, ಭರತನೇ, ಆ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಬಹುಭಾಗ ಮುಗಿದು, ಸಭೆ ಮಂದವಾಗಿ, ವಾದ್ಯದ ನಾದ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ.
1.145.28
द्वारदेशात्समुद्भूतो माहात्म्यबलसूचकः ।
वज्रनिष्पेषसदृशः शुश्रुवे भुजनिःस्वनः ॥ १.१४५.२८ ॥
ಬಾಗಿಲಿನ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಎದ್ದ, ಮಹಿಮೆ ಮತ್ತು ಬಲವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ, ವಜ್ರದ ಘರ್ಷಣೆಯಂತಿದ್ದ ಭುಜಗಳ ನಾದ ಕೇಳಿಸಿತು.
1.145.29
दीर्यन्ते किं नु गिरयः किंस्विद्भूमिर्विदीर्यते ।
किंस्विदापूर्यते व्योम जलधाराघनैर्घनैः ॥ १.१४५.२९ ॥
ಪರ್ವತಗಳು ಸೀಳುತ್ತಿವೆಯೇ? ಭೂಮಿಯೇ ಒಡೆಯುತ್ತಿದೆಯೇ? ನೀರ್ಧಾರೆಯ ದಟ್ಟ ಮೇಘಗಳಿಂದ ಆಕಾಶ ತುಂಬುತ್ತಿದೆಯೇ?
1.145.30
रङ्गस्यैवं मतिरभूत्क्षणेन वसुधाधिप ।
द्वारं चाभिमुखाः सर्वे बभूवुः प्रेक्षकास्तदा ॥ १.१४५.३० ॥
ಓ ಭೂಪತಿಯೇ, ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲಿ ರಂಗಸ್ಥಳದವರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇದೇ ಭಾವನೆ ಮೂಡಿತು; ಆಗ ಎಲ್ಲ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರೂ ಬಾಗಿಲಿನತ್ತ ಮುಖ ಮಾಡಿದರು.
1.145.31
पञ्चभिर्भ्रातृभिः पार्थैर्द्रोणः परिवृतो वभौ ।
पञ्चतारेण संयुक्तः सावित्रेणेव चन्द्रमाः ॥ १.१४५.३१ ॥
ಐವರು ಸಹೋದರರಾದ ಪಾರ್ಥರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ದ್ರೋಣನು, ಸಾವಿತ್ರ ನಕ್ಷತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಐದು ತಾರೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಹೊಳೆದನು.
1.145.32
अश्वत्थाम्ना च सहितं भ्रातॄणां शतमूर्जितम् ।
दुर्योधनममित्रघ्नमुत्थितं पर्यवारयत् ॥ १.१४५.३२ ॥
ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದ ನೂರು ಬಲಿಷ್ಠ ಸಹೋದರರು, ಎದ್ದು ನಿಂತ ಶತ್ರುಘ್ನ ದುರ್ಯೋಧನನನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದರು.
1.145.33
स तैस्तदा भ्रातृभिरुद्यतायुधै-
र्गदाग्रपाणिः समवस्थितैर्वृतः।
बभौ यथा दानवसंक्षये पुरा ।
पुनन्दरो देवगणैः समावृतः ॥ १.१४५.३३ ॥
ಆಗ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿದ ಆ ಸಹೋದರರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟು, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಗದೆ ಹಿಡಿದವನಾಗಿ ಅವನು, ಹಿಂದೆ ದಾನವರ ನಾಶದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇವಗಣಗಳಿಂದ ಆವೃತನಾದ ಇಂದ್ರನಂತೆ ಹೊಳೆದನು.