ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 1.145
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.145.1
कुरुराजे हि रङ्गस्थे भीमे च बलिनां वरे ।
पक्षपातकृतस्नेहः स द्विधेवाभवज्जनः ॥ १.१४५.१ ॥
ਕੁਰੂਰਾਜ ਦੁਰਯੋਧਨ ਅਤੇ ਬਲਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਭੀਮ ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਸਨ, ਤਾਂ ਪੱਖਪਾਤ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਪਿਆਰ ਕਾਰਨ ਉਹ ਲੋਕ ਜਿਵੇਂ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਗਏ।
1.145.2
जय हे कुरुराजेति जय हे भीम इत्युत ।
पुरुषाणां सुविपुलाः प्रणादाः सहसोत्थिताः ॥ १.१४५.२ ॥
"ਜੈ ਹੋ, ਹੇ ਕੁਰੂਰਾਜ!" ਅਤੇ "ਜੈ ਹੋ, ਹੇ ਭੀਮ!" ਕਹਿੰਦਿਆਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਉੱਚੀਆਂ ਜੈਕਾਰਾਂ ਅਚਾਨਕ ਉੱਠੀਆਂ।
1.145.3
ततः क्षुब्धार्णवनिभं रङ्गमालोक्य बुद्धिमान् ।
भारद्वाजः प्रियं पुत्रमश्वत्थामानमब्रवीत् ॥ १.१४५.३ ॥
ਫਿਰ ਖੁਭੇ ਹੋਏ ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗੇ ਅਖਾੜੇ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਭਾਰਦ੍ਵਾਜ (ਦ੍ਰੋਣ) ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ ਅਸ਼ਵਤਥਾਮਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
1.145.4
वारयैतौ महावीर्यौ कृतयोग्यावुभावपि ।
मा भूद्रङ्गप्रकोपोऽयं भीमदुर्योधनोद्भवः ॥ १.१४५.४ ॥
"ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਮਹਾਬਲੀਆਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਦੋਵੇਂ ਸਿਖਿਅਤ ਹਨ, ਰੋਕ ਦਿਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਭੀਮ ਤੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਤੋਂ ਉੱਠਿਆ ਇਹ ਅਖਾੜੇ ਦਾ ਰੌਲਾ ਨਾ ਹੋਵੇ।"
1.145.5
तत उत्थाय वेगेन अश्वत्थामा न्यवारयत् ।
गुरोराज्ञा भीम इति गान्धारे गुरुशासनम्।
अलं शिक्षाकृतं वेगमलं साहसमित्युत ॥ १.१४५.५ ॥
ਫਿਰ ਅਸ਼ਵਤਥਾਮਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉੱਠ ਕੇ ਰੋਕਣ ਲੱਗਾ: "ਗੁਰੂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਹੈ, ਭੀਮ! ਹੇ ਗਾਂਧਾਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ! ਇਹ ਗੁਰੂ ਦਾ ਹੁਕਮ ਹੈ; ਸਿਖਲਾਈ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਵੇਗ ਬਸ ਹੈ, ਹਿੰਮਤ ਵੀ ਬਸ ਹੈ।"
1.145.6
ततस्तावुद्यतगतौ गुरुपुत्रेण वारितौ ।
युगान्तानिलसंक्षुब्धौ महावेलाविवार्णवौ ॥ १.१४५.६ ॥
ਫਿਰ ਅੱਗੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਰੋਕਿਆ; ਉਹ ਯੁਗਾਂਤ ਦੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਨਾਲ ਖੁਭੇ ਹੋਏ, ਵੱਡੇ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਵਰਗੇ ਸਨ।
1.145.7
ततो रङ्गाङ्गणगतो द्रोणो वचनमब्रवीत् ।
निवार्य वादित्रगणं महामेघनिभस्वनम् ॥ १.१४५.७ ॥
ਫਿਰ ਰੰਗਭੂਮੀ ਦੇ ਵਿਹੜੇ ਵਿੱਚ ਆਏ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਮਹਾਮੇਘ ਵਰਗੀ ਗੂੰਜ ਵਾਲੇ ਵਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
1.145.8
यो मे पुत्रात्प्रियतरः सर्वशस्त्रविशारदः ।
ऐन्द्रिरिन्द्रानुजसमः स पार्थो दृश्यतामिति ॥ १.१४५.८ ॥
"ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ, ਇੰਦਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਰਥ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇ।"
1.145.9
आचार्यवचनेनाथ कृतस्वस्त्ययनो युवा ।
बद्धगोधाङ्गुलित्राणः पूर्णतूणः सकार्मुकः ॥ १.१४५.९ ॥
ਆਚਾਰੀਆ ਦੇ ਬਚਨ ਨਾਲ ਸਵਸਤੀ-ਵਾਚਨ ਕਰਕੇ ਉਹ ਜੁਆਨ, ਗੋਹ ਦੀ ਚਮੜੀ ਦੇ ਉਂਗਲਾਂ-ਕਵਚ ਬੰਨ੍ਹੇ, ਭਰੇ ਤਰਕਸ਼ ਅਤੇ ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ (ਅੱਗੇ ਆਇਆ)।
1.145.10
काञ्चनं कवचं बिभ्रत्प्रत्यदृश्य फाल्गुनः ।
सार्कः सेन्द्रायुधतडित्ससन्ध्य इव तोयदः ॥ १.१४५.१० ॥
ਸੋਨੇ ਦਾ ਕਵਚ ਪਹਿਨੇ ਫਾਲਗੁਨ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ; ਸੂਰਜ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਨਾਲ ਭਰੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ।
1.145.11
ततः सर्वस्य रङ्गस्य समुत्पिञ्जलकोऽभवत् ।
प्रावाद्यन्त च वाद्यानि सशङ्खानि समन्ततः ॥ १.१४५.११ ॥
ਫਿਰ ਸਾਰੀ ਰੰਗਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਰੌਲਾ ਪੈ ਗਿਆ; ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਸੰਖਾਂ ਸਮੇਤ ਵਾਜੇ ਵੱਜਣ ਲੱਗੇ।
1.145.12
एष कुन्तीसुतः श्रीमानेष मध्यमपाण्डवः ।
एष पुत्रो महेन्द्रस्य कुरूणामेष रक्षिता ॥ १.१४५.१२ ॥
"ਇਹ ਕੁੰਤੀ ਦਾ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਇਹ ਵਿਚਲਾ ਪਾਂਡਵ ਹੈ। ਇਹ ਮਹੇਂਦਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ; ਇਹ ਕੁਰੂਆਂ ਦਾ ਰੱਖਿਅਕ ਹੈ।"
1.145.13
एषोऽस्त्रविदुषां श्रेष्ठ एष धर्मभृतां वरः ।
एष शीलवतां चापि शीलज्ञाननिधिः परः ॥ १.१४५.१३ ॥
ਇਹ ਅਸਤ੍ਰ-ਵਿਦਿਆ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ, ਧਰਮ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼ੀਲ ਤੇ ਗਿਆਨ ਦਾ ਪਰਮ ਭੰਡਾਰ ਹੈ।
1.145.14
इत्येवं तुमुला वाचः शुश्रुवुः प्रेक्षकेरिताः ।
कुन्त्याः प्रस्रवसंयुक्तैरस्रैः क्लिन्नमुरोऽभवत् ॥ १.१४५.१४ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਕਹੇ ਹੋਏ ਰੌਲੇ-ਭਰੇ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣੇ ਗਏ; ਕੁੰਤੀ ਦੀ ਛਾਤੀ ਵਹਿੰਦੇ ਅੱਥਰੂਆਂ ਨਾਲ ਭਿੱਜ ਗਈ।
1.145.15
तेन शब्देन महता पूर्णश्रुतिरथाब्रवीत् ।
धृतराष्ट्रो नरश्रेष्ठो विदुरं हृष्टमानसः ॥ १.१४५.१५ ॥
ਉਸ ਵੱਡੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਕੰਨ ਭਰ ਜਾਣ ਤੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਮਨ ਨਾਲ ਵਿਦੁਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
1.145.16
क्षत्तः क्षुब्धार्णवनिभः किमेष सुमहास्वनः ।
सहसैवोत्थितो रङ्गे भिन्दन्निव नभस्तलम् ॥ १.१४५.१६ ॥
ਹੇ ਕਸ਼ੱਤਾ, ਮਥੇ ਹੋਏ ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗਾ ਇਹ ਵੱਡਾ ਸ਼ੋਰ ਕੀ ਹੈ? ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਉੱਠ ਕੇ ਜਿਵੇਂ ਅਸਮਾਨ ਪਾੜ ਰਿਹਾ ਹੈ!
1.145.17
एष पार्थो महाराज फाल्गुनः पाण्डुनन्दनः ।
अवतीर्णः सकवचस्तत्रैव सुमिहास्वनः ॥ १.१४५.१७ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਇਹ ਪਾਰਥ, ਪਾਂਡੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਫਾਲਗੁਨ ਅਰਜੁਨ ਹੈ; ਕਵਚ ਪਹਿਨ ਕੇ ਉੱਥੇ ਹੀ ਉਤਰ ਕੇ ਵੱਡਾ ਸ਼ੋਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
1.145.18
धन्योऽस्म्यनुगृहीतोऽस्मि रक्षितोऽस्मि महामते ।
पृथारणिसमुद्भूतैस्त्रिभिः पाण्डववह्निभिः ॥ १.१४५.१८ ॥
ਹੇ ਮਹਾਮਤੀ, ਮੈਂ ਧੰਨ ਹਾਂ, ਅਨੁਗ੍ਰਹਿਤ ਹਾਂ, ਰੱਖਿਅਤ ਹਾਂ; ਪ੍ਰਿਥਾ ਦੀ ਅਰਨੀ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਤਿੰਨ ਪਾਂਡਵ-ਅਗਨੀਆਂ ਨੇ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ ਹੈ।
1.145.19
तस्मिन्प्रमुदिते रङ्गे कथंचित्प्रत्युपस्थिते ।
दर्शयामास बीभत्सुराचार्यायास्त्रलाघवम् ॥ १.१४५.१९ ॥
ਉਸ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਭਰੇ ਰੰਗ-ਮੰਚ ਵਿੱਚ, ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੌਕਾ ਆਇਆ ਤਾਂ ਬੀਭਤਸੁ (ਅਰਜੁਨ) ਨੇ ਆਚਾਰੀਆ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅਸਤਰ-ਨਿਪੁਣਤਾ ਵਿਖਾਈ।
1.145.20
आग्नेयेनासृजद्वह्निं वारुणेनासृजत्पयः ।
वायव्येनासृजद्वह्निं पार्जन्येनासृजद्धनान् ॥ १.१४५.२० ॥
ਆਗਨੇਯ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਅੱਗ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ; ਵਾਰੁਣ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਪਾਣੀ; ਵਾਯਵਯ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਫਿਰ ਅੱਗ; ਪਾਰਜਨਯ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਬੱਦਲ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
1.145.21
भौमेन प्रासृजद्भूमिं पार्वतेनासृजद्गिरीन् ।
अन्तर्धानेन चास्त्रेण पुनरन्तर्हितोऽभवत् ॥ १.१४५.२१ ॥
ਭੌਮ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਧਰਤੀ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ; ਪਾਰਵਤ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਪਰਬਤ; ਅਤੇ ਅੰਤਰਧਾਨ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਉਹ ਫਿਰ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਿਆ।
1.145.22
क्षणात्प्रांशुः क्षणाद्ध्रस्वः क्षणाच्च रथधूर्गतः ।
क्षणेन रथमध्यस्थः क्षणेनावतरन्महीम् ॥ १.१४५.२२ ॥
ਪਲ ਵਿੱਚ ਲੰਮਾ, ਪਲ ਵਿੱਚ ਛੋਟਾ; ਪਲ ਵਿੱਚ ਰੱਥ ਦੇ ਧੁਰੇ ਉੱਤੇ; ਪਲ ਵਿੱਚ ਰੱਥ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ; ਪਲ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਤਰਦਾ।
1.145.23
सुकुमारं च सूक्ष्मं च गुरु चापि गुरुप्रियः ।
सौष्ठवेनाभिसंयुक्तः सोऽविध्यद्विविधैः शरैः ॥ १.१४५.२३ ॥
ਕੋਮਲ, ਸੂਖਮ ਅਤੇ ਭਾਰੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਨੂੰ ਵੀ ਗੁਰੂ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਉਸਨੇ ਨਿਪੁਣਤਾ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
1.145.24
भ्रमतश्च वराहस्य लोहस्य प्रमुखे समम् ।
पञ्चबाणानसंक्तान्संमुमोचैकबाणवत् ॥ १.१४५.२४ ॥
ਘੁੰਮਦੇ ਵਰਾਹ ਅਤੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਯੰਤਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਸਨੇ ਇਕੱਠੇ ਪੰਜ ਬਾਣ ਛੱਡੇ; ਉਹ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਉਲਝੇ ਬਿਨਾਂ ਇੱਕ ਬਾਣ ਵਾਂਗ ਗਏ।
1.145.25
गव्ये विषाणकोशे च चले रज्ज्ववलम्बिनि ।
निचखान महावीर्यः सायकानेकविंशतिम् ॥ १.१४५.२५ ॥
ਗਾਂ ਦੀ ਖੱਲ ਅਤੇ ਸਿੰਗ ਦੇ ਕੋਸ਼ ਵਿੱਚ, ਰੱਸੀ ਨਾਲ ਲਟਕਦੇ ਤੇ ਹਿਲਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਮਹਾਬਲੀ ਨੇ ਇੱਕੀ ਬਾਣ ਗੱਡ ਦਿੱਤੇ।
1.145.26
इत्येवमादि सुमहत्खड्गे धनुषि चानघ ।
गदायां शस्त्रकुशलो मण्डलानि ह्यदर्शयत् ॥ १.१४५.२६ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਨੇਕਾਂ — ਤਲਵਾਰ, ਧਨੁਸ਼ ਅਤੇ ਗਦਾ ਵਿੱਚ ਵੀ — ਹੇ ਨਿਰਮਲ, ਸ਼ਸਤਰ-ਕੁਸ਼ਲ ਨੇ ਚੱਕਰਾਕਾਰ ਕਰਤਬ ਵਿਖਾਏ।
1.145.27
ततः समाप्तभूयिष्ठे तस्मिन्कर्मणि भारत ।
मन्दीभूते समाजे च वादित्रस्य च निःस्वने ॥ १.१४५.२७ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਉਸ ਕਰਤਬ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਹਿੱਸਾ ਮੁੱਕਣ ਤੇ, ਸਭਾ ਮੱਠੀ ਪੈਣ ਅਤੇ ਵਾਜਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਘੱਟਣ ਤੇ।
1.145.28
द्वारदेशात्समुद्भूतो माहात्म्यबलसूचकः ।
वज्रनिष्पेषसदृशः शुश्रुवे भुजनिःस्वनः ॥ १.१४५.२८ ॥
ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵੱਲੋਂ ਉੱਠੀ, ਮਹਾਨਤਾ ਤੇ ਬਲ ਦੀ ਦੱਸ ਪਾਉਂਦੀ, ਵਜ੍ਰ ਦੇ ਟਕਰਾਅ ਵਰਗੀ ਬਾਹਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ ਗਈ।
1.145.29
दीर्यन्ते किं नु गिरयः किंस्विद्भूमिर्विदीर्यते ।
किंस्विदापूर्यते व्योम जलधाराघनैर्घनैः ॥ १.१४५.२९ ॥
ਕੀ ਪਹਾੜ ਫਟ ਰਹੇ ਹਨ? ਕੀ ਧਰਤੀ ਹੀ ਪਾਟ ਰਹੀ ਹੈ? ਕੀ ਜਲ-ਧਾਰਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਸੰਘਣੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਭਰ ਰਿਹਾ ਹੈ?
1.145.30
रङ्गस्यैवं मतिरभूत्क्षणेन वसुधाधिप ।
द्वारं चाभिमुखाः सर्वे बभूवुः प्रेक्षकास्तदा ॥ १.१४५.३० ॥
ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਰੰਗਭੂਮੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਖ਼ਿਆਲ ਆਇਆ; ਤਦ ਸਾਰੇ ਦਰਸ਼ਕ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਗਏ।
1.145.31
पञ्चभिर्भ्रातृभिः पार्थैर्द्रोणः परिवृतो वभौ ।
पञ्चतारेण संयुक्तः सावित्रेणेव चन्द्रमाः ॥ १.१४५.३१ ॥
ਪੰਜ ਭਰਾ ਪਾਰਥਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਦ੍ਰੋਣ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਹੇ ਜਿਵੇਂ ਸਾਵਿਤ੍ਰ ਨਛੱਤਰ ਨਾਲ ਪੰਜ ਤਾਰਿਆਂ ਵਾਲਾ ਚੰਦਰਮਾ।
1.145.32
अश्वत्थाम्ना च सहितं भ्रातॄणां शतमूर्जितम् ।
दुर्योधनममित्रघ्नमुत्थितं पर्यवारयत् ॥ १.१४५.३२ ॥
ਅਸ਼ਵੱਥਾਮਾ ਸਮੇਤ ਸੌ ਬਲਵਾਨ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਉੱਠੇ ਹੋਏ ਵੈਰੀਨਾਸ਼ਕ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ।
1.145.33
स तैस्तदा भ्रातृभिरुद्यतायुधै-
र्गदाग्रपाणिः समवस्थितैर्वृतः।
बभौ यथा दानवसंक्षये पुरा ।
पुनन्दरो देवगणैः समावृतः ॥ १.१४५.३३ ॥
ਤਦ ਉੱਠੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਗਦਾ ਫੜੀ ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਹਿਆ ਜਿਵੇਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਵੇਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਇੰਦਰ।