మహాభారతం · అధ్యాయం 1.151
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.151.1
धृतराष्ट्रस्तु राजन्द्रे यदा कौरवनन्दनम् ।
युधिष्ठिरं विजानन्वै समर्थं राज्यरक्षणे ॥ १.१५१.१ ॥
కౌరవుల ఆనందమైన యుధిష్ఠిరుడు రాజ్యరక్షణకు సమర్థుడని ధృతరాష్ట్రుడు తెలుసుకున్నప్పుడు.
1.151.2
यौवराज्याभिषेकार्थममन्त्रयत मन्त्रिभिः ।
ते तु बुद्ध्वान्वतप्यन्त धृतराष्ट्रात्मजास्तदा ॥ १.१५१.२ ॥
యువరాజ పట్టాభిషేకం కోసం అతడు మంత్రులతో ఆలోచించాడు. అది తెలిసిన ధృతరాష్ట్రుని కుమారులు అప్పుడు బాధపడ్డారు.
1.151.3
ततः संवत्सरस्यान्ते यौवराज्याय पार्थिव ।
स्थापितो धृतराष्ट्रेण पाण्डुपुत्रो युधिष्ठिरः ॥ १.१५१.३ ॥
తరువాత సంవత్సరాంతంలో, ఓ రాజా, ధృతరాష్ట్రుడు పాండుపుత్రుడైన యుధిష్ఠిరుని యువరాజ పదవిలో స్థాపించాడు.
1.151.4
ततोऽदीर्घेण कालेन कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
पितुरन्तर्दधे कीर्तिं शीलवृत्तसमाधिभिः ॥ १.१५१.४ ॥
తరువాత కొంతకాలానికే కుంతీపుత్రుడైన యుధిష్ఠిరుడు తన శీలం, నడవడి, సమాధితో తండ్రి కీర్తిని మించిపోయాడు.
1.151.5
असियुद्धे गदायुद्धे रथयुद्धे च पाण्डवः ।
संकर्षणादशिक्षद्वै शश्वच्छिक्षां वृकोदरः ॥ १.१५१.५ ॥
కత్తి, గద, రథయుద్ధాల్లో పాండవుడైన వృకోదరుడు (భీముడు) సంకర్షణుని వద్ద నిరంతరం శిక్షణ పొందాడు.
1.151.6
समाप्तशिक्षो भीमस्तु द्युमत्सेनसमो बले ।
पराक्रमेण संपन्नो भ्रातॄणामचरद्वशे ॥ १.१५१.६ ॥
శిక్షణ పూర్తిచేసిన భీముడు బలంలో ద్యుమత్సేనునికి సమానుడయ్యాడు. పరాక్రమంతో సమృద్ధుడై సోదరుల అధీనంలో సంచరించాడు.
1.151.7
प्रगाढदृढमुष्टित्वे लाघवे वेधने तथा ।
क्षुरनाराचभल्लानां विपाठानां च तत्त्ववित् ॥ १.१५१.७ ॥
అత్యంత దృఢమైన పట్టులో, చురుకుదనంలో, లక్ష్యాన్ని ఛేదించడంలో, క్షుర, నారాచ, భల్ల బాణాల విపాఠాల తత్త్వాన్ని తెలిసినవాడు.
1.151.8
ऋजुवक्रविशालानां प्रयोक्ता फाल्गुनोऽभवत् ।
लाघवे सौष्ठवे चैव नान्यः कश्चन विद्यते ॥ १.१५१.८ ॥
సరళ, వక్ర, విశాల బాణాలను ప్రయోగించేవాడు ఫాల్గునుడు అయ్యాడు; చురుకుదనంలో, నైపుణ్యంలో అతనికి సమానుడు మరొకడు లేడు.
1.151.9
बीभत्सुसदृशो लोक इति द्रोणो व्यवस्थितः ।
ततोऽब्रवीद्गुडाकेशं द्रोणः कौरवसंसदि ॥ १.१५१.९ ॥
'లోకంలో బీభత్సుడి (అర్జునుడి)కి సమానుడు లేడు' అని ద్రోణుడు నిశ్చయించాడు; తరువాత కౌరవ సభలో ద్రోణుడు గుడాకేశునితో అన్నాడు.
1.151.10
अगस्त्यस्य धनुर्वेदे शिष्यो मम गुरुः पुरा ।
अग्निवेश्य इति ख्यातस्तस्य शिष्योऽस्मि भारत ॥ १.१५१.१० ॥
అగస్త్యుని ధనుర్వేదానికి శిష్యుడు పూర్వం నా గురువు; ఆయన అగ్నివేశ్యుడు అని ప్రసిద్ధుడు. ఓ భారతా, నేను ఆయన శిష్యుడను.
1.151.11
तीर्थात्तीर्थं गमयितुमहमेतत्समुद्यतः ।
तपसा यन्मया प्राप्तममोघमशनिप्रभम् ॥ १.१५१.११ ॥
ఒక తీర్థం నుండి మరో తీర్థానికి దీన్ని తీసుకువెళ్లడానికి నేను దీనికి సిద్ధమయ్యాను; తపస్సుతో నేను పొందినది వ్యర్థం కానిది, వజ్రంలా తేజస్సు కలది.
1.151.12
अस्त्रं ब्रह्मशिरो नाम यद्दहेत्पृथिवीमपि ।
ददता गुरुणा चोक्तं न मनुष्येष्विदंत्वया ॥ १.१५१.१२ ॥
'బ్రహ్మశిరస్' అనే అస్త్రం, అది భూమిని కూడా దహించగలదు; ఇచ్చేటప్పుడు గురువు ఇలా అన్నాడు, 'నువ్వు దీన్ని మనుషులపై ప్రయోగించకూడదు.'
1.151.13
भारद्वाज विमोक्तव्यमल्पवीर्येषु संयुगे ।
यद्यदन्तर्हितं भूतं किंचिद्युद्ध्येत्त्वया सह ॥ १.१५१.१३ ॥
భారద్వాజా, యుద్ధంలో అల్పబలులపై దానిని ప్రయోగించరాదు; నీతో పోరాడే ఏ ప్రాణి దాగి ఉన్నా సరే.
1.151.14
महातेजस्त्वमेतेन हन्याः शस्त्रेण संयुगे ।
त्वया प्राप्तमिदं वीर दिव्यं नान्योऽर्हति त्विदम् ॥ १.१५१.१४ ॥
మహాతేజస్వీ, యుద్ధంలో ఈ శస్త్రంతోనే నువ్వు సంహరించాలి. వీరా, ఈ దివ్య అస్త్రాన్ని నువ్వు పొందావు; దీనికి అర్హుడు మరొకడు లేడు.
1.151.15
समयस्तु त्वया रक्ष्यो मुनिसृष्टो विशांपते ।
आचार्यदक्षिणां देहि ज्ञातिग्रामस्य पश्यतः ॥ १.१५१.१५ ॥
రాజా, ముని నిర్ణయించిన ఈ ఒప్పందాన్ని నువ్వు పాటించాలి. బంధుజనుల సమక్షంలో గురువుకు గురుదక్షిణ ఇవ్వు.
1.151.16
ददानीति प्रतिज्ञाते फाल्गुनेनाब्रवीद्गुरुः ।
युद्धेऽहं प्रतियोद्धव्यो युध्यमानस्त्वयाऽनघ ॥ १.१५१.१६ ॥
'ఇస్తాను' అని ప్రతిజ్ఞ చేసిన తరువాత గురువు ఫాల్గునునితో అన్నాడు: 'పాపరహితుడా, యుద్ధంలో పోరాడుతున్నప్పుడు నువ్వు నాతోనే పోరాడాలి.'
1.151.17
तथेति च प्रतिज्ञाय द्रोणाय कुरुपुङ्गवः ।
उपसंगृह्य चरणावुपतस्थे विनीतवत् ॥ १.१५१.१७ ॥
'అలాగే' అని ప్రతిజ్ఞ చేసి, కురువీరులలో శ్రేష్ఠుడు ద్రోణుని పాదాలు పట్టుకుని వినయంగా దగ్గర నిలిచాడు.
1.151.18
द्रोणो जगाद वचनं समालिङ्ग्य तु फाल्गुनम् ।
यन्मयोक्तं पुरा पार्थ तव लोके नरं क्वचित् ॥ १.१५१.१८ ॥
ద్రోణుడు ఫాల్గునుని ఆలింగనం చేసుకుని ఈ మాటలు పలికాడు: 'పార్థా, నేను ముందు చెప్పినది: నీతో సమానమైన మనిషి ఈ లోకంలో ఎక్కడా ఉండడు.'
1.151.19
सदृशं कारये नैव सर्वप्रहरणे युधि ।
तत्कृतं च मया सम्यक्तव तुल्यो न वर्तते ॥ १.१५१.१९ ॥
యుద్ధంలో అన్ని ఆయుధ ప్రయోగాలలో నీకు సమానుడిని నేను తయారు చేయలేదు; నా చేత బాగుగా చేయబడినది — నీకు సమానుడు ఎవరూ లేరు.
1.151.20
देवा युधि न शक्तास्त्वां योद्धुं दैत्या न दानवाः ।
नाहं त्वत्तो विशिष्टोऽस्मि किं पुनर्मानवा रणे ॥ १.१५१.२० ॥
యుద్ధంలో దేవతలు కూడా నీతో పోరాడలేరు, దైత్యులు, దానవులు కూడా కాదు; నేనూ నీకంటే గొప్పవాడను కాను — మరి రణంలో మానవులు మాత్రం ఏమి?
1.151.21
एकस्तवाधिको लोके यो हि वृष्णिकुलोद्भवः ।
कृष्णः कमलपत्राक्षः कंसकालियसूदनः ॥ १.१५१.२१ ॥
లోకంలో నీకంటే అధికుడు ఒక్కడే ఉన్నాడు — వృష్ణి వంశంలో జన్మించినవాడు: కృష్ణుడు, కమలపత్రాక్షుడు, కంసుడిని మరియు కాళియుడిని సంహరించినవాడు.
1.151.22
स जेता सर्वलोकानां सर्वप्रहरणायुधः ।
नैतावता ते पार्थाहं भवाम्यनृतवागिह ॥ १.१५१.२२ ॥
అతడు సర్వలోకాలను జయించినవాడు, సర్వ ఆయుధాలను ధరించినవాడు; ఓ పార్థా, ఇంతమాత్రాన నేను నీతో అసత్యం పలికినవాడిని కాను.
1.151.23
तदधीनं जगत्सर्वं तत्प्रलीनं तदुद्भवम् ।
तत्पदं न विजानन्ति ब्रह्मेशानादयोऽपि वा ॥ १.१५१.२३ ॥
జగత్తంతా అతనికి అధీనమై ఉంది; అతనిలోనే లయిస్తుంది, అతని నుండే ఉద్భవిస్తుంది; అతని స్థానాన్ని బ్రహ్మ, ఈశానుడు మొదలైనవారు కూడా ఎరుగరు.
1.151.24
तन्नाभिप्रभवो ब्रह्मा सर्वभूतानि निर्ममे ।
स एव कर्ता भोक्ता च संहर्ता च जगन्मयम् ॥ १.१५१.२४ ॥
అతని నాభి నుండి జన్మించిన బ్రహ్మ సర్వ ప్రాణులను సృష్టించాడు; అతడే సృష్టికర్త, భోక్త, సంహర్త — జగత్స్వరూపుడు.
1.151.25
स एव भूतं भव्यं च भवच्च पुरुषः परः ।
नित्यः सर्वगतः स्थाणुरचलोऽयं सनातनः ॥ १.१५१.२५ ॥
ఆయనే భూతము, భవిష్యత్తు, వర్తమానము; ఆ పరమ పురుషుడు నిత్యుడు, సర్వవ్యాపి, స్థిరుడు, అచలుడు, సనాతనుడు.
1.151.26
प्रादुर्भवति योगात्मा पालनार्थं स लीलया ।
तत्तुल्यो हि न जायेत न जातो न जनिष्यते ॥ १.१५१.२६ ॥
యోగాత్ముడైన ఆయన రక్షణ కోసం లీలగా ప్రత్యక్షమవుతాడు; ఆయనకు సమానుడు ఎవరూ పుట్టలేదు, పుట్టడు, పుట్టబోడు.
1.151.27
स हि मातुलजोऽभूत्ते चराचरगुरुः पिता ।
को हि तं जेतुमीहेत जानन्नात्महितं नरः ॥ १.१५१.२७ ॥
ఆయన నీకు మేనమామ కుమారుడుగా జన్మించాడు; చరాచరాల గురువు, తండ్రి. తన హితాన్ని తెలిసిన ఏ మనిషి ఆయనను జయించాలని ప్రయత్నిస్తాడు?
1.151.28
श्यालश्च ते सखा चासौ तस्य त्वं प्राणवल्लभः ।
स्नेहमभ्यधिकं तस्य तव सख्यमवस्थितम् ॥ १.१५१.२८ ॥
ఆయన నీకు బావమరిది, స్నేహితుడు; నీవు ఆయనకు ప్రాణప్రియుడవు. ఆయన స్నేహం అధికంగా ఉంది; నీ స్నేహం స్థిరంగా నిలిచి ఉంది.
1.151.29
न तेन भवतो युद्धं भविता नर्मतोऽपि वा ।
अपिचार्थे तव पुरा शक्रेण किल चोदितः ॥ १.१५१.२९ ॥
ఆయనతో నీకు యుద్ధం జరగదు, పరిహాసంగా కూడా కాదు; పూర్వం నీ ప్రయోజనం కోసమే ఇంద్రుడు ఆయనను ప్రేరేపించాడు.
1.151.30
गोकुले वर्धमानस्तु नन्दगोपस्य कारणात् ।
ममांशः पाण्डवो लोके पृथिव्यां पुरुषोत्तमः ॥ १.१५१.३० ॥
గోకులంలో నందగోపుని కారణంగా పెరిగినవాడు, నా అంశమైన పాండవుడు; లోకంలో, భూమిపై ఆయన పురుషోత్తముడు.
1.151.31
कौन्तेयावरजः श्रीमानर्जुनो नाम वीर्यवान् ।
भुवो भारापहरणे साहाय्यं ते करिष्यति ॥ १.१५१.३१ ॥
కుంతి యొక్క చిన్న కుమారుడు, తేజోవంతుడు, పరాక్రమశాలి అయిన అర్జునుడు అనే వీరుడు భూమి భారాన్ని తొలగించడంలో నీకు సహాయం చేస్తాడు.
1.151.32
तदर्थमभयं देहि पाहि चास्मत्कृते प्रभो ।
इत्युक्तः पुण्डरीकाक्षस्तदा शक्रेण फल्गुन ॥ १.१५१.३२ ॥
"అందుకోసం మాకు అభయం ఇవ్వు, మా కోసం రక్షించు, ప్రభూ!" — ఇలా ఇంద్రుడు చెప్పగా అప్పుడు పుండరీకాక్షుడు, ఓ ఫల్గునా.
1.151.33
तमुवाच ततः श्रीमाञ्शङ्खचक्रगदाधरः ।
जानामि पाण्डवे वंशे जातं पार्थं पितृष्वसुः ॥ १.१५१.३३ ॥
అప్పుడు శంఖ-చక్ర-గదాధారి అయిన తేజోవంతుడు అతనితో ఇలా అన్నాడు: "పాండు వంశంలో నా మేనత్త కుమారుడైన పార్థుడు జన్మించాడని నేను ఎరుగుదును.
1.151.34
पुत्रं परमधर्मिष्ठं सर्वशस्त्रभृतां वरम् ।
पालयामि त्वदंशं तं सर्वलोकमहाभुजम् ॥ १.१५१.३४ ॥
"పరమ ధర్మిష్ఠుడు, శస్త్రధారులలో శ్రేష్ఠుడు, సర్వలోకాల్లో మహాబాహువు అయిన ఆ కుమారుడిని, నీ అంశమైన అతడిని నేను రక్షిస్తాను.
1.151.35
आवयोः सख्यसदृशं न च लोके भविष्यति ।
यस्तद्भक्तः समद्भक्तो यस्तं द्वेष्टि स मामपि ॥ १.१५१.३५ ॥
"మా ఇద్దరి స్నేహానికి సమానమైనది లోకంలో ఉండబోదు. అతనికి భక్తుడైనవాడు నాకూ భక్తుడే; అతన్ని ద్వేషించేవాడు నన్నూ ద్వేషిస్తాడు.
1.151.36
यन्मे वित्तं तु तत्तस्य तं विनाहं न जीवये ।
इति पार्थ पुरा शक्रमाह सर्वेश्वरो हरिः ॥ १.१५१.३६ ॥
"నా సంపద ఏదైనా అది అంతా అతనిదే; అతడు లేకుండా నేను జీవించలేను." ఓ పార్థా, పూర్వం సర్వేశ్వరుడైన హరి ఇంద్రునితో ఇలా అన్నాడు.
1.151.37
तस्मात्तवापि सदृशस्तं विनाभ्यधिकः पुमान् ।
न चेह भविता लोके तमेव शरणं व्रज ॥ १.१५१.३७ ॥
అందువల్ల నీతో సమానుడైనవాడు కూడా అతడు లేకుండా ఈ లోకంలో అధికుడైన పురుషుడు ఉండడు. అతనినే శరణు పొందుము.
1.151.38
शरण्यः सर्वभूतानां देवदेवो जनार्दनः ॥ १.१५१.३८ ॥
సమస్త ప్రాణులకు శరణ్యుడు, దేవదేవుడు జనార్దనుడు.
1.151.39
तथेति च प्रतिज्ञाय द्रोणाय कुरुपुङ्गवः ।
उपसंगृह्य चरणौ युधिष्ठिरवशोऽभवत् ॥ १.१५१.३९ ॥
"అలాగే" అని ద్రోణునికి ప్రతిజ్ఞ చేసి, కురుశ్రేష్ఠుడు ఆయన పాదాలు పట్టుకుని యుధిష్ఠిరుని వశుడయ్యాడు.
1.151.40
स्वभावादगमच्छब्दो महीं सागरमेखलाम् ।
अर्जुनस्य समो लोके नास्ति कश्चिद्धनुर्धरः ॥ १.१५१.४० ॥
సహజంగానే కీర్తిధ్వని సముద్రమేఖలైన భూమి అంతటా వ్యాపించింది — అర్జునునితో సమానమైన ధనుర్ధరుడు ఈ లోకంలో ఎవరూ లేరు.
1.151.41
गदायुद्धेऽसियुद्धे च रथयुद्धे च पाण्डवः ।
पारगश्च धनुर्युद्धे बभूवाथ धनञ्जयः ॥ १.१५१.४१ ॥
గదాయుద్ధంలో, ఖడ్గయుద్ధంలో, రథయుద్ధంలో, విలువిద్యలో పాండవుడైన ధనంజయుడు పారంగతుడయ్యాడు.
1.151.42
नीतिमान्सकलां नीतिं विबुधाधिपतेस्तदा ।
अस्त्रे शस्त्रे च शास्त्रे च रथनागाश्वकर्मणि।
अवाप्य सहदेवोऽपि भ्रातॄणां ववृते वशे ॥ १.१५१.४२ ॥
నీతిమంతుడైన సహదేవుడు కూడా అప్పుడు దేవేంద్రుని నీతినంతటినీ, అస్త్ర శస్త్ర శాస్త్రాలను, రథ గజ అశ్వ విద్యలను పొంది సోదరుల వశంలో ఉన్నాడు.
1.151.43
द्रोणेनैवं विनीतश्च भ्रातॄणां नकुलः प्रियः ।
चित्रयोधी समाख्यातो बभूवातिरथोदितः ॥ १.१५१.४३ ॥
ద్రోణుడిచే ఈ విధంగా శిక్షణ పొందిన, సోదరులకు ప్రియుడైన నకులుడు వివిధ యుద్ధ నైపుణ్యాలు కలిగిన యోధునిగా ప్రసిద్ధుడయ్యాడు; అతిరథుడని ప్రకటించబడ్డాడు.
1.151.44
त्रिवर्षकृतयज्ञस्तु गन्धर्वाणामुपप्लवे ।
अर्जुनप्रमुखैः पार्थैः सौवीरः समरे हतः ॥ १.१५१.४४ ॥
గంధర్వుల దాడి సమయంలో మూడు సంవత్సరాలు యజ్ఞం చేసిన సౌవీరుడు, అర్జునుని నాయకత్వంలోని పృథ కుమారులచే యుద్ధంలో చంపబడ్డాడు.
1.151.45
न शशाक वशे कर्तुं यं पाण्डुरपि वीर्यवान् ।
सोऽर्जुनेन वशं नीतो राजासीद्यवनाधिपः ॥ १.१५१.४५ ॥
పరాక్రమశాలి పాండుడు కూడా వశపరచుకోలేని ఆ యవనాధిపతి రాజు అర్జునునిచే వశపరచబడ్డాడు.
1.151.46
अतीव बलसंपन्नः सदा मानि कुरून्प्रति ।
विपुलो नाम सौवीरः शस्तः पार्थेन धीमता ॥ १.१५१.४६ ॥
అత్యంత బలసంపన్నుడూ, కురువులపట్ల ఎల్లప్పుడూ గర్విష్ఠుడూ అయిన విపులుడనే సౌవీరుడిని బుద్ధిమంతుడైన పార్థుడు సంహరించాడు.
1.151.47
दत्तामित्र इति ख्यातं सङ्ग्रामे कृतनिश्चयम् ।
सुमित्रं नाम सौवीरमर्जुनोऽदमयच्छरैः ॥ १.१५१.४७ ॥
దత్తామిత్రుడని ప్రసిద్ధుడైన, యుద్ధంలో దృఢనిశ్చయుడైన సుమిత్ర అనే సౌవీరుడిని అర్జునుడు బాణాలతో అణచాడు.
1.151.48
भीमसेनसहायश्च रथानामयुतं च सः ।
अर्जुनः समरे प्राच्यान्सर्वानेकरथोऽजयत् ॥ १.१५१.४८ ॥
భీమసేనుని సహాయంతో, ఒంటరి రథికుడుగా అర్జునుడు యుద్ధంలో పదివేల రథాలున్న తూర్పు దేశీయులందరినీ జయించాడు.
1.151.49
तथैवैकरथो गत्वा दक्षिणामजयद्दिशम् ।
धनौघं प्रापयामास कुरुराष्ट्रं धनञ्जयः ॥ १.१५१.४९ ॥
అదే విధంగా ఒకే రథంపై వెళ్లి ధనంజయుడు దక్షిణ దిక్కును జయించాడు; ధనరాశి ప్రవాహాన్ని కురురాష్ట్రానికి చేర్పించాడు.
1.151.50
यतः पञ्चदशे वर्षे सर्वमेतच्चकार सः ।
तं दृष्ट्वा धार्तराष्ट्राणां ततो भयमजायत ॥ १.१५१.५० ॥
పదిహేనవ సంవత్సరంలో అతడు ఇవన్నీ చేశాడు; అతడిని చూసి ధృతరాష్ట్ర కుమారులకు భయం కలిగింది.
1.151.51
यः सर्वान्धृतराष्ट्रस्य पुत्रान्विप्रचकार ह ।
भीमसेनो महाबाहुर्बलाद्बलवतां वरः ॥ १.१५१.५१ ॥
ధృతరాష్ట్రుని కుమారులందరినీ బాధించిన ఆ మహాబాహు భీమసేనుడు బలవంతులలో శ్రేష్ఠుడు.
1.151.52
अदुष्टभावं तं दोषैर्जगृहुर्दोषबुद्धयः ।
धार्तराष्ट्रास्तथा सर्वे भयाद्भीमस्य कर्मणा ॥ १.१५१.५२ ॥
దోషరహిత స్వభావం గలవానిపై దోషదృష్టితో ధృతరాష్ట్ర కుమారులు నిందలు మోపారు; భీముని కర్మం వల్ల భయంతో వారందరూ అలా చేశారు.
1.151.53
तं दृष्ट्वा कर्मभिः पार्थान्सर्वानागतलक्षणान् ।
बलाद्बहुगुणांस्तेभ्यो बिभियुर्दोषबुद्धयः ॥ १.१५१.५३ ॥
అతని కర్మలను చూసి, పృథా కుమారులందరిలో శుభలక్షణాలు, అనేక గుణాలు ఉండటం చూసి, దోషబుద్ధులైనవారు వారికి భయపడ్డారు.
1.151.54
एवं सर्वे महात्मानः पाण्डवा मनुजोत्तमाः ।
परराष्ट्राणि निर्जित्य स्वराष्ट्रं ववृधुः पुरा ॥ १.१५१.५४ ॥
ఈ విధంగా మహాత్ములైన పాండవులు, మనుష్యులలో ఉత్తములు, పరరాష్ట్రాలను జయించి పూర్వం తమ రాష్ట్రాన్ని వృద్ధి చేసుకున్నారు.
1.151.55
ततो बलमतिख्यातं विज्ञाय दृढधन्विनाम् ।
दूषितः सहसा भावो धृतराष्ट्रस्य पाण्डुषु।
स चिन्तापरमो राजा न निद्रामलभन्निशि ॥ १.१५१.५५ ॥
అప్పుడు దృఢ ధనుర్ధారులైన వారి ప్రసిద్ధ బలాన్ని తెలుసుకొని, పాండవుల పట్ల ధృతరాష్ట్రుని భావం అకస్మాత్తుగా దూషితమైంది. ఆ రాజు చింతాగ్రస్తుడై రాత్రి నిద్రపోలేదు.