ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.161
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.161.1
एतस्मिन्नेव काले तु यथासंप्रत्ययं कविः ।
विदुरः प्रेषयामास तद्वनं पुरुषं शुचिम् ॥ १.१६१.१ ॥
ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹನಾದ ಆ ಜ್ಞಾನಿ ವಿದುರನು ಆ ಕಾಡಿಗೆ ಶುದ್ಧನಾದ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದನು.
1.161.2
आत्मनः पाण्डवानां च विश्वास्यं ज्ञातपूर्वकम् ।
गङ्गासंतरणार्थाय ज्ञाताभिज्ञानवाचिकम् ॥ १.१६१.२ ॥
ತನಗೂ ಪಾಂಡವರಿಗೂ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹನು, ಮೊದಲೇ ಪರಿಚಿತನು, ಗಂಗೆಯನ್ನು ದಾಟಲು ತಿಳಿದ ಗುರುತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಬಲ್ಲವನು.
1.161.3
स गत्वा तु यथोद्देशं पाण्डवान्ददृशे वने ।
जनन्या सह कौरव्याननयज्जाह्नवीतटम् ॥ १.१६१.३ ॥
ಅವನು ಹೋಗಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಪಾಂಡವರನ್ನು ಕಂಡನು; ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೌರವ್ಯರನ್ನು ಗಂಗಾತೀರಕ್ಕೆ ಕರೆತಂದನು.
1.161.4
विदितं तन्महाबुद्धेर्विदुरस्य महात्मनः ।
ततस्त्रस्यापि चारेण चेष्टितं पापचेतसः ॥ १.१६१.४ ॥
ಮಹಾಬುದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಮಹಾತ್ಮನಾದ ವಿದುರನಿಗೆ ಅದು ತಿಳಿದಿತ್ತು; ಪಾಪಚಿತ್ತನಾದ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಗೂಢಚಾರರ ಮೂಲಕ ನಡೆದ ಕೃತ್ಯಗಳೂ ಅವನಿಗೆ ತಿಳಿದಿದ್ದವು.
1.161.5
ततः प्रवासितो विद्वान्विदुरेण नरस्तदा ।
पार्थानां दर्शयामास मनोमारुतगामिनीम् ॥ १.१६१.५ ॥
ಆಗ ವಿದುರನಿಂದ ಕಳುಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ವಿದ್ವಾಂಸನು ಪಾರ್ಥರಿಗೆ ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯಂತೆ ವೇಗವಾಗಿ ಚಲಿಸುವ ದೋಣಿಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದನು.
1.161.6
सर्ववातसहां नावं यन्त्रयुक्तां पताकिनीम् ।
शिवे भागीरथीतीरे नरैर्विस्रम्भिभिः कृताम् ॥ १.१६१.६ ॥
ಎಲ್ಲ ಗಾಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ, ಯಂತ್ರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಧ್ವಜಗಳಿರುವ ದೋಣಿ, ಭಾಗೀರಥಿಯ ಮಂಗಳಕರ ತೀರದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮನುಷ್ಯರಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು.
1.161.7
ततः पुनरथोवाच ज्ञापकं पूर्वचोदितम् ।
युधिष्ठिर निबोधेयं संज्ञार्थं वचनं कवेः ॥ १.१६१.७ ॥
ನಂತರ ಅವನು ಮೊದಲು ಹೇಳಿದ ಸಂಕೇತವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಹೇಳಿದನು. ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ಕವಿಯ ಸಂಕೇತ ವಚನಗಳನ್ನು ಕೇಳು.
1.161.8
कक्षघ्नः शिशिरघ्नश्च महाकक्षे बिलौकसः ।
न हन्तीत्येवमात्मानं यो रक्षति स जीवति।
बोद्धव्यमिति यत्प्राह विदुरस्तदिदं तथा ॥ १.१६१.८ ॥
"ಕಕ್ಷಘ್ನನೂ ಶಿಶಿರಘ್ನನೂ ಮಹಾ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬಿಲಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ" ಎಂದು ತನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವನು ಜೀವಿಸುತ್ತಾನೆ. ವಿದುರ "ತಿಳಿಯಬೇಕು" ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದು ಇದೇ.
1.161.9
तेन मां प्रेषितं विदिधि विश्वस्तं संज्ञयाऽनया ।
भूयश्चैवाह मां क्षत्ता विदुरः सर्वतोऽर्थवित्।
अधिक्षिपन्धार्तराष्ट्रं सभ्रातृकमुदारधीः ॥ १.१६१.९ ॥
"ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದ್ದಾನೆ, ಈ ಸಂಕೇತದಿಂದ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹನೆಂದು ತಿಳಿ." ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹಿತವನ್ನು ಬಲ್ಲ ವಿದುರ ನನಗೆ ಮತ್ತೆ ಹೇಳಿದನು, ಉದಾರಬುದ್ಧಿಯವನು ಸೋದರರೊಂದಿಗಿರುವ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ ಪುತ್ರನನ್ನು ನಿಂದಿಸುತ್ತಾ.
1.161.10
कर्णं दुर्योधनं चैव भ्रातृभिः सहितं रणे ।
शकुनिं चैव कौन्तेय विजेताऽसि न संशयः ॥ १.१६१.१० ॥
"ಕರ್ಣ, ದುರ್ಯೋಧನ, ಸೋದರರೊಂದಿಗಿರುವವರನ್ನು, ಶಕುನಿಯನ್ನೂ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ, ಕೌಂತೇಯ, ನೀನು ಗೆಲ್ಲುವೆ, ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ."
1.161.11
पाण्डवाश्चापि गत्वाथ गङ्गायास्तीरमुत्तमम् ।
निषादाधिपतिं वीरं दाशं परमधार्मिकम् ॥ १.१६१.११ ॥
ಪಾಂಡವರು ಗಂಗೆಯ ಉತ್ತಮ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋದರು, ನಿಷಾದರ ಅಧಿಪತಿ, ವೀರ, ಅತ್ಯಂತ ಧಾರ್ಮಿಕ ದಾಶನ ಬಳಿಗೆ.
1.161.12
दीपिकाभिः कृतालोकं मार्गमाणं च पाण्डवान् ।
ददृशुः पाण्डवेयास्ते नाविकं त्वरयाऽन्वितम् ॥ १.१६१.१२ ॥
ದೀಪಗಳಿಂದ ಬೆಳಕು ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಪಾಂಡವರನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದ, ಅವಸರದಲ್ಲಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ನಾವಿಕನನ್ನು ಪಾಂಡವ ಪುತ್ರರು ಕಂಡರು.
1.161.13
निषादस्तत्र कौन्तेयानभिज्ञानं न्यवेदयत् ।
विदुरस्य महाबुद्धेर्म्लेच्छभाषादि यत्तदा ॥ १.१६१.१३ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಆ ನಿಷಾದನು ಕುಂತಿಯ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಮಹಾಬುದ್ಧಿಯ ವಿದುರನ ಗುರುತಿನ ಸಂಕೇತವನ್ನು ಮತ್ತು ಆಗ ಬಳಸಿದ್ದ ಮ್ಲೇಚ್ಛ ಭಾಷೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಿದನು.
1.161.14
विदुरेणास्मि सन्दिष्टो दत्त्वा बहु धनं महत् ।
गङ्गातीरे निविष्टस्त्वं पाण्डवांस्तारयेति ह ॥ १.१६१.१४ ॥
ವಿದುರನು ನನಗೆ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಧನವನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದ್ದಾನೆ: ಗಂಗಾ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ ನೀನು ಪಾಂಡವರನ್ನು ದಾಟಿಸು ಎಂದು.
1.161.15
सोऽहं चतुर्दशीमद्य गङ्गाया अविदूरतः ।
चारेरन्वेषयाम्यस्मिन्वने मृगगणान्विते ॥ १.१६१.१५ ॥
ನಾನು ಇಂದು ಚತುರ್ದಶಿಯಂದು ಗಂಗೆಯ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ, ಮೃಗಗಳ ಹಿಂಡುಗಳಿರುವ ಈ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಗೂಢಚಾರರ ಮೂಲಕ ಅವರನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
1.161.16
प्रभवन्तोऽथ भद्रं वो नावमारुह्य गम्यताम् ।
युक्तारित्रपताकां च निश्छिद्रां मन्दिरोपमाम् ॥ १.१६१.१६ ॥
ಸಮರ್ಥರೇ, ನಿಮಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ; ಈಗ ನಾವೆ ಏರಿ ಹೋಗಿರಿ—ಹುಟ್ಟು ಮತ್ತು ಬಾವುಟಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ, ರಂಧ್ರವಿಲ್ಲದ, ಮನೆಯಂತಿರುವ ಅದರಲ್ಲಿ.
1.161.17
इयं वारिपथे युक्ता नौरप्सु सुखगामिनी ।
मोचयिष्यति वः सर्वानस्माद्देशान्न संशयः ॥ १.१६१.१७ ॥
ಈ ನಾವೆ ಜಲಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿದೆ; ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸುಖವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ; ಈ ದೇಶದಿಂದ ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಅದು ಖಂಡಿತ ಬಿಡಿಸುವುದು, ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ.
1.161.18
अथ तान्व्यथितान्दृष्ट्वा सह मात्रा नरोत्तमान् ।
नावमारोप्य गङ्गायां प्रस्थितानब्रवीत्पुनः ॥ १.१६१.१८ ॥
ಆಗ ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದ ಆ ನರೋತ್ತಮರನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ನಾವೆ ಏರಿಸಿ, ಗಂಗೆಯಲ್ಲಿ ಹೊರಟವರಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಹೇಳಿದನು.
1.161.19
विदुरो मूर्ध्न्युपाघ्राय परिष्वज्य वचो मुहुः ।
अरिष्टं गच्छताव्यग्राः पन्थानमिति चाब्रवीत् ॥ १.१६१.१९ ॥
ವಿದುರನು ಅವರ ತಲೆಯನ್ನು ಮೂಸಿ ಆಲಿಂಗಿಸಿ ಪದೇ ಪದೇ ಹೇಳಿದನು: "ಶಾಂತಚಿತ್ತರಾಗಿ ಕ್ಷೇಮದಿಂದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಿರಿ."
1.161.20
इत्युक्त्वा स तु तान्वीरान्पुमान्विदुरचोदितः ।
तारयामास राजेन्द्र गङ्गां नावा नरर्षभान् ॥ १.१६१.२० ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ವಿದುರನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಆ ಮನುಷ್ಯನು ಆ ವೀರರನ್ನು, ಓ ರಾಜೇಂದ್ರ, ದೋಣಿಯ ಮೂಲಕ ಗಂಗೆಯನ್ನು ದಾಟಿಸಿದನು.
1.161.21
तारयित्वा ततो गङ्गां पारं प्राप्तांश्च सर्वशः ।
जयाशिषः प्रयुज्याथ यथागतमगाद्धि सः ॥ १.१६१.२१ ॥
ಗಂಗೆಯನ್ನು ದಾಟಿಸಿ, ದಡ ಸೇರಿದವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ಜಯದ ಆಶೀರ್ವಾದ ನೀಡಿ, ಅವನು ಬಂದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಹೊರಟುಹೋದನು.
1.161.22
पाण्डवाश्च महात्मानः प्रतिसन्दिश्य वै कवेः ।
गङ्गामुत्तीर्य वेगेन जग्मुर्गूढमलक्षिताः ॥ १.१६१.२२ ॥
ಮಹಾತ್ಮರಾದ ಪಾಂಡವರು ವಿದುರನಿಗೆ ವಿದಾಯ ಹೇಳಿ, ವೇಗವಾಗಿ ಗಂಗೆಯನ್ನು ದಾಟಿ, ರಹಸ್ಯವಾಗಿ, ಯಾರ ಕಣ್ಣಿಗೂ ಬೀಳದೆ ಹೊರಟರು.
1.161.23
ततस्ते तत्र तीर्त्वा तु गङ्गामुत्तुङ्गवीचिकाम् ।
जवेन प्रययुर्वीरा दक्षिणां दिशमास्थिताः ॥ १.१६१.२३ ॥
ನಂತರ ಅಲ್ಲಿ ಎತ್ತರದ ಅಲೆಗಳ ಗಂಗೆಯನ್ನು ದಾಟಿ, ಆ ವೀರರು ವೇಗವಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನತ್ತ ಸಾಗಿದರು.
1.161.24
विज्ञाय निशि पन्थानं नक्षत्रैर्दक्षिणामुखाः ।
वनाद्वनान्तरं राजन्गहनं प्रतिपेदिरे ॥ १.१६१.२४ ॥
ರಾತ್ರಿ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಂದ ದಾರಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಮುಖ ಮಾಡಿ, ಓ ರಾಜನೇ, ಒಂದು ಕಾಡಿನಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ದಟ್ಟ ಕಾಡಿಗೆ ತಲುಪಿದರು.
1.161.25
श्रान्तास्ततः पिपासार्ताः क्षुधिता भयकातराः ।
पुनरूचुर्महावीर्यं भीमसेनमिदं वचः ॥ १.१६१.२५ ॥
ದಣಿದವರಾಗಿ, ದಾಹ ಮತ್ತು ಹಸಿವಿನಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ, ಭಯದಿಂದ ನಡುಗುತ್ತಾ ಅವರು ಮಹಾವೀರ್ಯನಾದ ಭೀಮಸೇನನಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದರು.
1.161.26
इतः कष्टतरं किं नु यद्वयं गहने वने ।
दिशश्च न प्रजानीमो गन्तुं चैतेन शक्नुमः।
तं च पापं न जानीमो दग्धो वाथ पुरोचनः ॥ १.१६१.२६ ॥
ಇದಕ್ಕಿಂತ ಕಷ್ಟಕರವಾದದ್ದು ಇನ್ನೇನಿದೆ? ಈ ದಟ್ಟ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ದಿಕ್ಕುಗಳೇ ತಿಳಿಯುತ್ತಿಲ್ಲ, ಈ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲೂ ನಮಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಆ ಪಾಪಿ ಪುರೋಚನ ಸುಟ್ಟುಹೋದನೋ ಎಂಬುದೂ ನಮಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ.
1.161.27
कथं नु विप्रमुच्येम भयादस्मादलक्षिताः ।
शीघ्रमस्मानुपादाय तथैव व्रज भारत ॥ १.१६१.२७ ॥
ಈ ಭಯದಿಂದ, ಯಾರ ಕಣ್ಣಿಗೂ ಬೀಳದಂತೆ, ನಾವು ಹೇಗೆ ಪಾರಾಗುವುದು? ಓ ಭಾರತ, ನಮ್ಮನ್ನು ಬೇಗನೆ ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಹಾಗೆಯೇ ನಡೆ.
1.161.28
त्वं हि नो बलवानेको यथा सततगस्तथा ।
इत्युक्तो धर्मराजेन भीमसेनो महाबलः।
आदाय कुन्तीं भ्रातॄंश्च जगामाशु स पावनिः ॥ १.१६१.२८ ॥
ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ನೀನೊಬ್ಬನೇ ಬಲಶಾಲಿ, ಆದ್ದರಿಂದ ಯಾವಾಗಲೂ ನಡೆಯುವಂತೆ ನಡೆ” ಎಂದು ಧರ್ಮರಾಜನಿಂದ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಮಹಾಬಲಿ ಭೀಮಸೇನನು, ವಾಯುಪುತ್ರನು, ಕುಂತಿಯನ್ನೂ ಸಹೋದರರನ್ನೂ ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಬೇಗನೆ ಹೊರಟನು.