ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 1.176
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.176.1
करिष्य इति भीमेन प्रतिज्ञातेऽथ भारत ।
आजग्मुस्ते ततः सर्वे भैक्षमादाय पाण्डवाः ॥ १.१७६.१ ॥
ଭୀମ 'ମୁଁ କରିବି' ବୋଲି ପ୍ରତିଜ୍ଞା କଲେ, ହେ ଭାରତ। ତା'ପରେ ସମସ୍ତ ପାଣ୍ଡବ ଭିକ୍ଷା ନେଇ ଆସିଲେ।
1.176.2
भीमसेनं ततो दृष्ट्वा आपूर्णवदनं तथा ।
बुबोध धर्मराजस्तु हृषितं भीममच्युतम् ॥ १.१७६.२ ॥
ଭୀମସେନଙ୍କର ଆନନ୍ଦପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁଖ ଦେଖି ଧର୍ମରାଜ ବୁଝିଲେ ଯେ ଅଚଳ ଭୀମ ହର୍ଷିତ।
1.176.3
तोषस्य कारणं यत्तु मनसाऽचिन्तयद्गुरुः ।
स समीक्ष्य तदा राजन्योद्धुकामं युधिष्ठिरः ॥ १.१७६.३ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଗୁରୁ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଭୀମଙ୍କ ଆନନ୍ଦର କାରଣ ମନେ ମନେ ଭାବିଲେ; ଦେଖି ବୁଝିଲେ ସେ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ।
1.176.4
आकारेणैव तं ज्ञात्वा पाण्डुपुत्रो युधिष्ठिरः ।
रहः समुपविश्यैकस्ततः पप्रच्छ मातरम् ॥ १.१७६.४ ॥
ତାଙ୍କ ଆକାରରୁ ହିଁ ତାଙ୍କୁ ଜାଣି ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଏକାନ୍ତରେ ବସି ମାତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ।
1.176.5
किं चिकीर्षत्ययं कर्म भीमो भमपराक्रमः ।
भवत्यनुमते कच्चित्स्वयं वा कर्तुमिच्छति ॥ १.१७६.५ ॥
ମହାପରାକ୍ରମୀ ଭୀମ କେଉଁ କର୍ମ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛନ୍ତି? ଆପଣଙ୍କ ଅନୁମତିରେ କି, ନା ନିଜେ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି?
1.176.6
ममैव वचनादेष करिष्यति परन्तपः ।
ब्राह्मणार्थे महत्कृत्यं मोक्षाय नगरस्य च ॥ १.१७६.६ ॥
ମୋ ବଚନରୁ ହିଁ ଏହି ଶତ୍ରୁଦମନ କରିବେ — ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ମହାନ କର୍ମ, ନଗରର ମୋକ୍ଷ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ।
1.176.7
बकाय कल्पितं पुत्र महान्तं बलिमुत्तमम् ।
भीमो भुनक्तु सुस्पष्टमप्येकाहं तपःसुतः ॥ १.१७६.७ ॥
ପୁଅ, ବକ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଏହି ମହାନ ଓ ଉତ୍ତମ ବଳି, ତପସ୍ୟାରୁ ଜାତ ଭୀମ ଅନ୍ତତଃ ଏକ ଦିନ ଭଲ ଭାବେ ଖାଉ।
1.176.8
किमिदं साहसं तीक्ष्णं भवत्या दुष्करं कृतम् ।
परित्यागं हि पुत्रस्य न प्रशंसन्ति साधवः ॥ १.१७६.८ ॥
ତୁମେ ଏହି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଓ ଦୁଷ୍କର ସାହସ କାହିଁକି କଲ? ପୁତ୍ରତ୍ୟାଗକୁ ସାଧୁମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି ନାହିଁ।
1.176.9
कथं परसुतस्यार्थे स्वसुतं त्यक्तुमिच्छसि ।
लोकवेदविरुद्धं हि पुत्रत्यागात्कृतं त्वया ॥ १.१७६.९ ॥
ଅନ୍ୟ ପୁତ୍ର ପାଇଁ ତୁମେ ନିଜ ପୁତ୍ରକୁ କାହିଁକି ତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ? ପୁତ୍ରତ୍ୟାଗ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଲୋକ ଓ ବେଦ ବିରୁଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛ।
1.176.10
यस्य बाहू समाश्रित्य सुखं सर्वे शयामहे ।
राज्यं चापहृतं क्षुद्रैराजिहीर्षामहे पुनः ॥ १.१७६.१० ॥
ଯାହାର ବାହୁକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ଆମେ ସମସ୍ତେ ସୁଖରେ ଶୁଏ, ଏବଂ କ୍ଷୁଦ୍ରମାନେ ଯାହାର ରାଜ୍ୟ ଅପହରଣ କରିଛନ୍ତି, ସେଇ ରାଜ୍ୟ ଆମେ ପୁନର୍ବାର ଫେରି ପାଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁ।
1.176.11
यस्य दुर्योधनो वीर्यं चिन्तयन्नमितौजसः ।
न शेते रजनीः सर्वा दुःखाच्छकुनिना सह ॥ १.१७६.११ ॥
ଅମିତ ତେଜସ୍ୱୀ ଯାହାର ବୀର୍ଯ୍ୟ ଚିନ୍ତା କରି ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଶକୁନି ସହିତ ଦୁଃଖରେ ସମସ୍ତ ରାତି ଶୁଏ ନାହିଁ।
1.176.12
यस्य वीरस्य वीर्येण मुक्ता जतुगृहाद्वयम् ।
अन्येभ्यश्चैव पापेभ्यो निहतश्च पुरोचनः ॥ १.१७६.१२ ॥
ଯେଉଁ ବୀରଙ୍କ ବୀର୍ଯ୍ୟରେ ଆମେ ଜତୁଗୃହରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲୁ, ଅନ୍ୟ ପାପୀମାନଙ୍କଠାରୁ ମଧ୍ୟ, ଏବଂ ପୁରୋଚନ ନିହତ ହେଲା।
1.176.13
यस्य वीर्यं समाश्रित्य वसुपूर्णां वसुन्धराम् ।
इमां मन्यामहे प्राप्तां निहत्य धृतराष्ट्रजान् ॥ १.१७६.१३ ॥
ଯାହାର ପରାକ୍ରମକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି, ଧନପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ଆମେ ପାଇଛୁ ବୋଲି ମନେ କରୁ।
1.176.14
तस्य व्यवसितस्त्यागो बुद्धिमास्थाय कां त्वया ।
कच्चिन्नु दुःखैर्बुद्धिस्ते विलुप्ता गतचेतसः ॥ १.१७६.१४ ॥
ତାହାକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବାର ନିଶ୍ଚୟ ତୁମେ କେଉଁ ବୁଦ୍ଧିରେ କଲ? ଦୁଃଖରେ ତୁମ ବୁଦ୍ଧି ବିଭ୍ରାନ୍ତ ଓ ଚେତନା ଲୁପ୍ତ ହୋଇଛି କି?
1.176.15
युधिष्ठिर न संतापस्त्वया कार्यो वृकोदरे ।
न चायं बुद्धिदौर्बल्याद्व्यवसायः कृतो मया ॥ १.१७६.१५ ॥
ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ବୃକୋଦର ବିଷୟରେ ତୁମେ ଦୁଃଖ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଏହି ନିଶ୍ଚୟ ମୁଁ ବୁଦ୍ଧିର ଦୁର୍ବଳତାରୁ କରି ନାହିଁ।
1.176.16
न च शोकेन बुद्धिः सा विलुप्ता गतचेकसः ।
इह विप्रस्य भवने वयं पुत्र सुखोषिताः।
अज्ञाता धार्तराष्ट्राणां सत्कृता वीतमन्यवः ॥ १.१७६.१६ ॥
ଶୋକରେ ମୋ ବୁଦ୍ଧି ବିଭ୍ରାନ୍ତ ହୋଇନାହିଁ, ଚେତନା ମଧ୍ୟ ଲୁପ୍ତ ହୋଇନାହିଁ। ହେ ପୁତ୍ର, ଏଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଗୃହରେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଅଜ୍ଞାତରେ, ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, କ୍ରୋଧମୁକ୍ତ ହୋଇ ଆମେ ସୁଖରେ ରହିଲୁ।
1.176.17
तस्य प्रतिक्रिया पार्थ मयेयं प्रसमीक्षिता ।
एतावानेव पुरुषः कृतं यस्मिन्न नश्यति ॥ १.१७६.१७ ॥
ହେ ପାର୍ଥ, ତା'ର ପ୍ରତିକାର ବିଷୟରେ ମୁଁ ଭଲ ଭାବେ ଭାବିଛି। ଯାହାଠାରେ କରାଯାଇଥିବା ଉପକାର ନଷ୍ଟ ହୁଏ ନାହିଁ, ସେ ହିଁ ପୁରୁଷ।
1.176.18
यावच्च कुर्यादन्योऽस्य कुर्याद्बहुगुमं ततः ।
ब्राह्मणार्थे महान्धर्मो जानामीत्थं वृकोदरे ॥ १.१७६.१८ ॥
ଅନ୍ୟ କେହି ତା' ପାଇଁ ଯେତେ କରେ, ତାଠାରୁ ବହୁ ଗୁଣ କରିବା ଉଚିତ। ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ କରାଯାଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟ ମହାଧର୍ମ, ଏହା ମୁଁ ଜାଣେ, ହେ ବୃକୋଦର।
1.176.19
दृष्ट्वा भीमस्य विक्रान्तं तदा जतुगृहे महत् ।
हिडिम्बस्य वधाच्चैवं विश्वासो मे वृकोदरे ॥ १.१७६.१९ ॥
ସେତେବେଳେ ଜତୁଗୃହରେ ଭୀମଙ୍କର ମହାନ ପରାକ୍ରମ ଦେଖି ଏବଂ ହିଡିମ୍ବ ବଧରୁ, ଏହିପରି ବୃକୋଦରଙ୍କ ଉପରେ ମୋର ବିଶ୍ୱାସ ଜନ୍ମିଛି।
1.176.20
बाह्वोर्बलं हि भीमस्य नागायुतसमं महत् ।
येन यूयं गजप्रख्या निर्व्यूढा वारणावतात् ॥ १.१७६.२० ॥
ଭୀମଙ୍କ ବାହୁରେ ଦଶ ହଜାର ହାତୀ ସମାନ ମହାନ ବଳ ଅଛି; ଯାହା ଦ୍ୱାରା ତୁମେମାନେ ହାତୀ ପରି ବାରଣାବତରୁ ନିରାପଦରେ ବାହାରି ଆସିଲ।
1.176.21
वृकोदरेण सदृशो बलेनान्यो न विद्यते ।
यो व्यतीयाद्युधि श्रेष्ठमपि वज्रधरं स्वयम् ॥ १.१७६.२१ ॥
ବଳରେ ବୃକୋଦରଙ୍କ ସମାନ ଆଉ କେହି ନାହାଁନ୍ତି; ଯିଏ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଜ୍ରଧାରୀ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପରାସ୍ତ କରିପାରନ୍ତି।
1.176.22
जातमात्रः पुरा चैव ममाङ्कात्पतितो गिरौ ।
शरीरगौरवादस्य शिला गात्रैर्विचूर्णिता ॥ १.१७६.२२ ॥
ଜନ୍ମ ହେବା ମାତ୍ରେ ପୂର୍ବରୁ ଏକଦା ପର୍ବତରେ ମୋ କୋଳରୁ ସେ ପଡ଼ିଗଲେ; ତାଙ୍କ ଶରୀରର ଭାରରେ ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗ ସହିତ ପଥର ଚୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଗଲା।
1.176.23
तदहं प्रज्ञया ज्ञात्वा बलं भीमस्य पाण्डव ।
प्रतिकार्ये च विप्रस्य ततः कृतवती मतिम् ॥ १.१७६.२३ ॥
ତେଣୁ, ହେ ପାଣ୍ଡବ, ମୁଁ ମୋ ବୁଦ୍ଧିରେ ଭୀମଙ୍କ ବଳ ଜାଣି, ବ୍ରାହ୍ମଣର ସଙ୍କଟ ନିବାରଣ ପାଇଁ ସେତେବେଳେ ସଂକଳ୍ପ କଲି।
1.176.24
नेदं लोभान्न चाज्ञानान्न च मोहाद्विनिश्चितम् ।
बुद्धिपूर्वं तु धर्मस्य व्यवसायः कृतो मया ॥ १.१७६.२४ ॥
ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ଲୋଭରୁ, ଅଜ୍ଞାନରୁ କିମ୍ବା ମୋହରୁ ନୁହେଁ; ବୁଦ୍ଧିପୂର୍ବକ ଧର୍ମ ପାଇଁ ହିଁ ମୁଁ ଏହି ଉଦ୍ୟମ କରିଥିଲି।
1.176.25
अर्थौ द्वावपि निष्पन्नौ युधिष्ठिर भविष्यतः ।
प्रतीकारश्च वासस्य धर्मश्च चरितो महान् ॥ १.१७६.२५ ॥
ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଭବିଷ୍ୟତର ଦୁଇ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସିଦ୍ଧ ହୋଇଛି। ବସ୍ତ୍ରର ପ୍ରତିକାର ହୋଇଛି ଏବଂ ମହାନ ଧର୍ମର ଆଚରଣ ମଧ୍ୟ ହୋଇଛି।
1.176.26
यो ब्राह्मणस्य साहाय्यं कुर्यादर्थेषु कर्हिचित् ।
क्षत्रियः स शुभाँल्लोकानाप्नुयादिति मे मतिः ॥ १.१७६.२६ ॥
ଯେଉଁ କ୍ଷତ୍ରିୟ କେବେ ବି କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସହାୟତା କରେ, ସେ ଶୁଭ ଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ—ଏହା ମୋ ମତ।
1.176.27
क्षत्रियस्यैव कुर्वाणः क्षत्रियो वधमोक्षणम् ।
विपुलां कीर्तिमाप्नोति लोकेऽस्मिंश्च परत्र च ॥ १.१७६.२७ ॥
କ୍ଷତ୍ରିୟ ପାଇଁ ବଧ ଓ ମୋଚନ କରୁଥିବା କ୍ଷତ୍ରିୟ ଏହି ଲୋକ ଓ ପରଲୋକରେ ବିପୁଳ କୀର୍ତ୍ତି ପାଏ।
1.176.28
वैश्यस्यार्थे च साहाय्यं कुर्वाणः क्षत्रियो भुवि ।
स सर्वेष्वपि लोकेषु प्रजा रञ्जयते ध्रुवम् ॥ १.१७६.२८ ॥
ପୃଥିବୀରେ ବୈଶ୍ୟଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟରେ ସହାୟତା କରୁଥିବା କ୍ଷତ୍ରିୟ ସବୁ ଲୋକରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରେ।
1.176.29
शूद्रं तु मोचयेद्राजा शरणार्थिनमागतम् ।
प्राप्नोतीह कुले जन्म सद्द्रव्ये राजपूजिते ॥ १.१७६.२९ ॥
ରାଜା ଶରଣାର୍ଥୀ ହୋଇ ଆସିଥିବା ଶୂଦ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତ କରିବା ଉଚିତ; ସେ ଏଠାରେ ଭଲ ଧନ ଓ ରାଜପୂଜିତ କୁଳରେ ଜନ୍ମ ପାଏ।
1.176.30
एवं मां भगवान्व्यासः पुरा पौरवनन्दन ।
प्रोवाचासुकरप्रज्ञस्तस्मादेवं चिकीर्षितम् ॥ १.१७६.३० ॥
ହେ ପୌରବ ବଂଶର ଆନନ୍ଦ, ପୂର୍ବେ ଦୁର୍ଲଭ ପ୍ରଜ୍ଞାଶାଳୀ ଭଗବାନ ବ୍ୟାସ ମୋତେ ଏହିପରି କହିଥିଲେ; ତେଣୁ ଏହା କରିବାକୁ ସଂକଳ୍ପ କରାଯାଇଛି।