ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.181
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.181.1
अमर्षी द्रुपदो राजा कर्मसिद्धान्द्विजर्षभान् ।
अन्विच्छन्परिचक्राम ब्राह्मणावसथान्बहून् ॥ १.१८१.१ ॥
ಕೋಪಗೊಂಡ ರಾಜ ದ್ರುಪದನು ಕರ್ಮಸಿದ್ಧರಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಅನೇಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಆಶ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಅಲೆದಾಡಿದನು.
1.181.2
पुत्रजन्म परीप्सन्वै शोकोपहतचेतनः ।
द्रोणेन वैरं द्रुपदो न सुष्वाप स्मरन्सदा।
नास्ति श्रेष्ठमपत्यं म इति नित्यमचिन्तयत् ॥ १.१८१.२ ॥
ಪುತ್ರಜನ್ಮವನ್ನು ಬಯಸಿ, ಶೋಕದಿಂದ ಕದಡಿದ ಮನಸ್ಸಿನ ದ್ರುಪದನು ದ್ರೋಣನ ಮೇಲಿನ ವೈರವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾ ಸದಾ ನಿದ್ರಿಸಲಿಲ್ಲ. ನನಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಂತಾನವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವನು ನಿರಂತರ ಚಿಂತಿಸಿದನು.
1.181.3
जातान्पुत्रान्स निर्वेदाद्धिग्बन्धूनिति चाब्रवीत् ।
निःश्वासपरमश्चासीद्द्रोणं प्रतिचिकीर्षया ॥ १.१८१.३ ॥
ಹುಟ್ಟಿದ ಪುತ್ರರನ್ನು ನೋಡಿ ವೈರಾಗ್ಯದಿಂದ ಅವನು, "ಈ ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ಧಿಕ್ಕಾರ" ಎಂದನು. ದ್ರೋಣನ ಮೇಲೆ ಪ್ರತೀಕಾರ ಮಾಡುವ ಬಯಕೆಯಿಂದ ಅವನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಿಟ್ಟುಸಿರು ಬಿಟ್ಟನು.
1.181.4
प्रभावं विनयं शिक्षां द्रोणस्य चरितानि च ।
क्षात्रेण च बलेनास्य चिन्तयन्नाध्यगच्छत ॥ १.१८१.४ ॥
ದ್ರೋಣನ ಪ್ರಭಾವ, ವಿನಯ, ವಿದ್ಯೆ, ನಡತೆ ಮತ್ತು ಅವನ ಕ್ಷಾತ್ರಬಲದ ಕುರಿತು ಚಿಂತಿಸಿದರೂ ಅವನಿಗೆ ಉಪಾಯ ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ.
1.181.5
प्रतिकर्तुं नृपश्रेष्ठो यतमानोऽपि भारत ।
अभितः सोऽथ कल्माषीं गङ्गाकूले परिभ्रमन् ॥ १.१८१.५ ॥
ಓ ಭರತನೇ, ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠನು ಪ್ರತೀಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಗಂಗಾತೀರದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಮಾಷಿಯ ಸುತ್ತಲೂ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದನು.
1.181.6
ब्राह्मणावसथं पुम्यमाससाद महीपतिः ।
तत्र नास्नातकः कश्चिन्न चासीदव्रती द्विजः ॥ १.१८१.६ ॥
ರಾಜನು ಒಂದು ಪವಿತ್ರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ತಲುಪಿದನು. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡದ ಅಥವಾ ವ್ರತವಿಲ್ಲದ ಯಾವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೂ ಇರಲಿಲ್ಲ.
1.181.7
अधीयानौ महाभागौ सोऽपश्यत्संशितव्रतौ ।
याजोपयाजौ ब्रह्मर्षी शाम्यन्तौ परमेष्ठिनौ ॥ १.१८१.७ ॥
ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದ, ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತರಾದ, ದೃಢವ್ರತರಾದ, ಶಾಂತರಾದ, ಪರಮೇಷ್ಠಿ ಸ್ಥಾನದ ಯಾಜ ಮತ್ತು ಉಪಯಾಜ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳನ್ನು ಅವನು ಕಂಡನು.
1.181.8
संहिताध्ययने युक्तौ गोत्रतश्चापि काश्यपौ ।
तारणेयौ युक्तरूपौ ब्राह्मणावृषिसत्तमौ ॥ १.१८१.८ ॥
ಸಂಹಿತಾ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದ, ಗೋತ್ರದಿಂದ ಕಾಶ್ಯಪರೂ ತಾರಣೇಯರೂ ಆದ, ಯೋಗ್ಯರೂಪದ, ಋಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ಇಬ್ಬರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು.
1.181.9
स तावामन्त्रयामास सर्वकामैरतन्द्रितः ।
बुद्ध्वा बलं तयोस्तत्र कनीयांसमुपह्वरे ॥ १.१८१.९ ॥
ಅವನು ಸರ್ವ ಇಚ್ಛೆಗಳನ್ನೂ ಪೂರೈಸುತ್ತಾ, ಆಯಾಸವಿಲ್ಲದೆ ಅವರಿಬ್ಬರನ್ನೂ ಸಂಬೋಧಿಸಿದನು; ಅಲ್ಲಿ ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಬಲವನ್ನು ತಿಳಿದು, ಕಿರಿಯವನನ್ನು.
1.181.10
प्रपेदे च्छन्दयन्कामैरुपयाजं धृतव्रतम् ।
पादशुश्रूषणे युक्तः प्रियवाक्सर्वकामदः ॥ १.१८१.१० ॥
ಇಚ್ಛೆಗಳಿಂದ ಮೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಾ, ದೃಢವ್ರತನಾದ ಉಪಯಾಜನನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿದನು; ಅವನ ಪಾದಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ, ಪ್ರಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡುತ್ತಾ, ಸರ್ವ ಇಚ್ಛೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವವನಾದನು.
1.181.11
अर्चयित्वा यथान्यायमुपयाजमुवाच सः ।
येन मे कर्मणा ब्रह्मन्पुत्रः स्याद्द्रोणमृत्यवे ॥ १.१८१.११ ॥
ಯಥಾವಿಧಿ ಸತ್ಕರಿಸಿ, ಅವನು ಉಪಯಾಜನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ಯಾವ ಕರ್ಮದಿಂದ ದ್ರೋಣನ ಮರಣಕ್ಕಾಗಿ ನನಗೆ ಮಗನಾಗುತ್ತಾನೋ."
1.181.12
अर्जुनस्य भवेद्भार्या भवेद्या वरवर्णिनी ।
उपयाज कृते तस्मिन् गवां दाताऽस्मि तेऽर्बुदं ॥ १.१८१.१२ ॥
ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಪತ್ನಿಯಾಗುವ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ವರ್ಣದ ಸ್ತ್ರೀ ಆಗಲಿ. ಉಪಯಾಜನೇ, ಅದು ನೆರವೇರಿದರೆ ನಿನಗೆ ಒಂದು ಅರ್ಬುದ ಹಸುಗಳನ್ನು ಕೊಡುವೆನು.
1.181.13
यद्वा तेऽन्यद्द्विजश्रेष्ठ मनसः सुप्रियं भवेत् ।
सर्वं तत्ते प्रदाताऽहं न हि मेऽत्रास्ति संशयः ॥ १.१८१.१३ ॥
ಓ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠ, ಅಥವಾ ನಿಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದ ಬೇರೇನೇ ಇದ್ದರೂ, ಅದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ನಿಮಗೆ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
1.181.14
इत्युक्तो नाहमित्येवं तमृषिः प्रत्यभाषत ।
आराधयिष्यन्द्रुपदः स तं पर्यचरत्पुनः ॥ १.१८१.१४ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗಲೂ ಆ ಋಷಿ 'ನಾನಲ್ಲ' ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸಿದನು. ಆಗ ದ್ರುಪದನು ಅವನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಲು ಬಯಸಿ ಮತ್ತೆ ಅವನ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದನು.
1.181.15
ततः संवत्सरस्यान्ते द्रुपदं स द्विजोत्तमः ।
उपयाजोऽब्रवीत्काले राजन्मधुरया गिरा ॥ १.१८१.१५ ॥
ನಂತರ ಒಂದು ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಆ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ ಉಪಯಾಜನು ಸರಿಯಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಓ ರಾಜನೇ, ಮಧುರ ಮಾತುಗಳಿಂದ ದ್ರುಪದನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
1.181.16
ज्येष्ठो भ्राता ममागृह्माद्विचरन् गहने वने ।
अपरिज्ञातशौचायां भूमौ निपतितं फलम् ॥ १.१८१.१६ ॥
ನನ್ನ ಅಣ್ಣ ದಟ್ಟ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಶುದ್ಧಿ ತಿಳಿಯದ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದ ಒಂದು ಹಣ್ಣನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು.
1.181.17
तदपश्यमहं भ्रातुरसाम्प्रतमनुव्रजन् ।
विमर्शं संकरादाने नायं कुर्यात्कदाचन ॥ १.१८१.१७ ॥
ನನ್ನ ಅಣ್ಣನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ನಾನು ಇದನ್ನು ನೋಡಿದೆ. ಮಿಶ್ರವಾದ ವಸ್ತುವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಅವನು ಎಂದೂ ವಿಚಾರ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ; ಅವನು ಎಂದಿಗೂ ಹೀಗೆ ಮಾಡಬಾರದು.
1.181.18
दृष्ट्वा फलस्य नापश्यद्दोषान्पापानुबन्धकान् ।
विविनक्ति न शौचं यः सोऽन्यत्रापि कथं भवेत् ॥ १.१८१.१८ ॥
ಹಣ್ಣನ್ನು ನೋಡಿಯೂ ಪಾಪಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ದೋಷಗಳನ್ನು ಕಾಣದವನು, ಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ವಿವೇಚಿಸದವನು, ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹೇಗೆ ಇರಬಲ್ಲ?
1.181.19
संहिताध्ययनं कुर्वन्वसन्गुरुकुले च यः ।
भैक्षमुत्सृष्टमन्येषां भुङ्क्ते स्म च यदा तदा ॥ १.१८१.१९ ॥
ಗುರುಕುಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿ ಸಂಹಿತಾಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವನು, ಇತರರು ಬಿಟ್ಟ ಭಿಕ್ಷಾನ್ನವನ್ನು ತಿಂದಾಗ…
1.181.20
कीर्तयन्गुणमन्नानामघृणी च पुनः पुनः ।
तं वै फलार्थिनं मन्ये भ्रातरं तर्कचक्षुषा ॥ १.१८१.२० ॥
ಅನ್ನಗಳ ಗುಣವನ್ನು ಪದೇಪದೇ ಹೊಗಳುವ, ನಾಚಿಕೆಯಿಲ್ಲದ ಅವನನ್ನು, ತರ್ಕದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಫಲಾರ್ಥಿಯಾದ ಸಹೋದರನೆಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ.
1.181.21
तं वै गच्छस्व नृपते स त्वां संयाजयिष्यति ।
जुगुप्समानो नृपतिर्मनसेदं विचिन्तयन् ॥ १.१८१.२१ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಅವನ ಬಳಿಗೇ ಹೋಗು; ಅವನು ನಿನಗಾಗಿ ಯಾಗ ಮಾಡಿಸುವನು. ರಾಜನು ಜುಗುಪ್ಸೆಯಿಂದ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
1.181.22
उपयाजवचः श्रुत्वा याजस्याश्रममभ्यगात् ।
अभिसम्पूज्य पूजार्हमथ याजमुवाच ह ॥ १.१८१.२२ ॥
ಉಪಯಾಜನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವನು ಯಾಜನ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಅಲ್ಲಿ ಪೂಜಾರ್ಹನಾದ ಯಾಜನನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಗೌರವಿಸಿ ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
1.181.23
अयुतानि ददान्यष्टौ गवां याजय मां विभो ।
द्रोणवैराभिसन्तप्तं प्रह्लादयितुमर्हसि ॥ १.१८१.२३ ॥
ಓ ಸಮರ್ಥನೇ, ಎಂಟು ಅಯುತ ಹಸುಗಳನ್ನು ನೀಡುವೆನು; ನನಗಾಗಿ ಯಾಗ ಮಾಡಿಸು. ದ್ರೋಣನ ಮೇಲಿನ ವೈರದಿಂದ ಸಂತಪ್ತನಾದ ನನ್ನನ್ನು ಸಂತೋಷಗೊಳಿಸುವುದು ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯ.
1.181.24
स हि ब्रह्मविदां श्रेष्ठो ब्रह्मास्त्रे चाप्यनुत्तमः ।
तस्माद्द्रोणः पराजैष्ट मां वै स सखिविग्रहे ॥ १.१८१.२४ ॥
ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು; ಬ್ರಹ್ಮಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಅಪ್ರತಿಮನು. ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಸ್ನೇಹಿತರ ಕಲಹದಲ್ಲಿ ದ್ರೋಣನು ನನ್ನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದನು.
1.181.25
क्षत्रियो नास्ति तस्यास्यां पृथिव्यां कश्चिदग्रणीः ।
कौरवाचायर्मुख्यस्य भारद्वाजस्य धीमतः ॥ १.१८१.२५ ॥
ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅವನಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಕ್ಷತ್ರಿಯನಿಲ್ಲ; ಕೌರವರ ಪ್ರಧಾನ ಆಚಾರ್ಯನಾದ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಭಾರದ್ವಾಜನಿಗಿಂತ ಮೇಲಾದವನಿಲ್ಲ.
1.181.26
द्रोणस्य शरजालानि प्राणिदेहहराणि च ।
षडरत्नि धनुश्चास्य दृश्यते परमं महत् ॥ १.१८१.२६ ॥
ದ್ರೋಣನ ಬಾಣಜಾಲಗಳು, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ದೇಹಗಳನ್ನು ಹರಿಸುವಂಥವು, ಮತ್ತು ಆರು ಮೊಳ ಉದ್ದದ ಅವನ ಮಹಾ ಧನುಸ್ಸು ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದೆ.
1.181.27
स हि ब्राह्मणवेषेण क्षात्रं वेगमशंसयम् ।
प्रतिहन्ति महेष्वासो भारद्वाजो महामनाः ॥ १.१८१.२७ ॥
ಅವನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವೇಷದಲ್ಲಿ ನಿಸ್ಸಂಶಯವಾಗಿ ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ವೇಗವನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತಾನೆ — ಆ ಮಹಾಧನುರ್ಧಾರಿ, ಉದಾರಮನಸ್ಕ ಭಾರದ್ವಾಜ.
1.181.28
क्षत्रोच्छेदाय विहितो जामदग्न्य इवास्थितः ।
तस्य ह्यस्त्रबलं घोरमप्रधृष्यं नरैर्भुवि ॥ १.१८१.२८ ॥
ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ನಿಯುಕ್ತನಾದ ಜಾಮದಗ್ನ್ಯನಂತೆ (ಪರಶುರಾಮನಂತೆ) ಅವನು ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ; ಅವನ ಅಸ್ತ್ರಬಲ ಭಯಂಕರ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರಿಂದ ಗೆಲ್ಲಲಾಗದು.
1.181.29
ब्राह्मं सन्धारयंस्तेजो हुताहुतिरिवानलः ।
समेत्य स दहत्याजौ क्षात्रधर्मपुरःसरः ॥ १.१८१.२९ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಆಹುತಿ ಬಿದ್ದ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ, ಅವನು ಕ್ಷಾತ್ರಧರ್ಮವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೇರಿ ಸುಡುತ್ತಾನೆ.
1.181.30
ब्रह्मक्षत्रे च विहिते ब्राह्मं तेजो विशिष्यते ।
सोऽहं क्षात्राद्बलाद्धीनो ब्राह्मं तेजः प्रपेदिवान् ॥ १.१८१.३० ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಮತ್ತು ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಇಬ್ಬರೂ ನಿಯುಕ್ತರಾದರೂ ಬ್ರಾಹ್ಮ ತೇಜಸ್ಸೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ; ನಾನು ಕ್ಷಾತ್ರ ಬಲದಲ್ಲಿ ಹೀನನಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ್ದೇನೆ.
1.181.31
द्रोणाद्विशिष्टमासाद्य भवन्तं ब्रह्मवित्तमम् ।
द्रोणान्तकमहं पुत्रं लभेयं युधि दुर्जयम् ॥ १.१८१.३१ ॥
ದ್ರೋಣನಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠರೂ, ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮರೂ ಆದ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಜಯಿಸಲಾಗದ, ದ್ರೋಣನನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ಮಗನನ್ನು ನಾನು ಪಡೆಯಬೇಕು.
1.181.32
तत्कर्म कुरु मे मे याज वितराम्यर्बुदं गवाम् ।
तथेत्युक्त्वा तु तं याजो याज्यार्थमुपकल्पयत् ॥ १.१८१.३२ ॥
ಆ ಕರ್ಮವನ್ನು ನನಗಾಗಿ ಮಾಡಿ; ನೂರು ಕೋಟಿ ಹಸುಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ. 'ಹಾಗೆಯೇ' ಎಂದು ಹೇಳಿ ಯಾಜನು ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧತೆ ಮಾಡಿದನು.
1.181.33
गुर्वर्थ इति चाकाममुपयाजमचोदयत् ।
याजो द्रोणविनाशाय प्रतिजज्ञे तथा च सः ॥ १.१८१.३३ ॥
'ಇದು ಗುರುವಿಗಾಗಿ' ಎಂದು ಹೇಳಿ ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಉಪಯಾಜನನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದನು. ಯಾಜನು ದ್ರೋಣನ ನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದನು.
1.181.34
ततस्तस्य नरेन्द्रस्य उपयाजो महातपाः ।
आचख्यौ कर्म वैतानं तदा पुत्रफलाय वै ॥ १.१८१.३४ ॥
ಆಗ ಮಹಾತಪಸ್ವಿ ಉಪಯಾಜನು ಆ ರಾಜನಿಗೆ ಪುತ್ರಫಲಕ್ಕಾಗಿ ವೈತಾನ ಯಜ್ಞದ ಕರ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿಸಿದನು.
1.181.35
स च पुत्रो महावीर्यो महातेजा महाबलः ।
इष्यते यद्विधो राजन्भविता ते तथाविधः ॥ १.१८१.३५ ॥
ರಾಜನೇ, ಆ ಮಗನು ಮಹಾಪರಾಕ್ರಮಿ, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಯಾಗಿರುತ್ತಾನೆ; ನೀನು ಬಯಸಿದಂತೆಯೇ ನಿನಗೆ ಅಂತಹ ಮಗನಾಗುತ್ತಾನೆ.
1.181.36
भारद्वाजस्य हन्तारं सोऽभिसन्धाय भूपतिः ।
आजह्वे तत्तथा सर्वं द्रुपदः कर्मसिद्धये ॥ १.१८१.३६ ॥
ಭಾರದ್ವಾಜನ (ದ್ರೋಣನ) ಹಂತಕನನ್ನು ಬಯಸಿ, ಆ ಭೂಪತಿ ದ್ರುಪದನು ಕರ್ಮಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹಾಗೆಯೇ ಆಹ್ವಾನಿಸಿದನು.
1.181.37
याजस्तु हवनस्यान्ते देवीमाज्ञापयत्तदा ।
प्रेहि मां राज्ञि पृषति मिथुनं त्वामुपस्थितम् ॥ १.१८१.३७ ॥
ಹವನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಯಾಜನು ಆಗ ರಾಣಿಗೆ ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದನು: 'ರಾಣಿಯೇ, ಪೃಷತೀ, ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬಾ; ಈ ಜೋಡಿ ನಿನ್ನ ಮುಂದಿದೆ.'
1.181.38
अवलिप्तं मुखं ब्रह्मन्दिव्यान्गन्धान्बिभर्मि च ।
सूतार्थे नोपलब्धाऽस्मि तिष्ठ याज मम प्रिये ॥ १.१८१.३८ ॥
ರಾಣಿ ಹೇಳಿದಳು: 'ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ನನ್ನ ಮುಖಕ್ಕೆ ಲೇಪವಿದೆ, ನಾನು ದಿವ್ಯ ಸುಗಂಧಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದೇನೆ; ಸೂತನಿಗಾಗಿ ನಾನು ದೊರೆತಿಲ್ಲ. ಯಾಜನೇ, ನಿಲ್ಲು, ನನ್ನ ಪ್ರಿಯನೇ.'
1.181.39
याजेन श्रपितं हव्यमुपयाजाभिमन्त्रितम् ।
कथं कामं न सन्दध्यात्सा त्वं विप्रेहि तिष्ठ वा ॥ १.१८१.३९ ॥
ಯಾಜನು ಹೇಳಿದನು: 'ಯಾಜನಿಂದ ಬೇಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಉಪಯಾಜನಿಂದ ಅಭಿಮಂತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹವಿಸ್ಸು ಅವಳ ಆಸೆಯನ್ನು ಈಡೇರಿಸದೆ ಇರುವುದೇ? ನೀನು ಬಾ, ವಿಪ್ರನೇ, ಅಥವಾ ನಿಲ್ಲು.'
1.181.40
एवमुक्त्वा तु याजेन हुते हविषि संस्कृते ।
उत्तस्थौ पावकात्तस्मात्कुमारो देवसन्निभिः ॥ १.१८१.४० ॥
ಯಾಜನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ ನಂತರ, ಹವಿಸ್ಸು ಆಹುತಿಯಾಗಿ ಸಂಸ್ಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಆ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಸಮಾನನಾದ ಒಬ್ಬ ಕುಮಾರ ಎದ್ದನು.
1.181.41
ज्वालावर्णो घोररूपः किरीटी वर्म चोत्तमम् ।
बिभ्रत्सखङ्गः सशरो धनुष्मान्विनदन्मुहुः ॥ १.१८१.४१ ॥
ಜ್ವಾಲೆಯ ಬಣ್ಣದವನು, ಭಯಂಕರ ರೂಪದವನು, ಕಿರೀಟಧಾರಿ, ಉತ್ತಮ ಕವಚ ಧರಿಸಿದವನು, ಖಡ್ಗ ಬಾಣ ಧನುಸ್ಸು ಹಿಡಿದು ಪದೇ ಪದೇ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತ.
1.181.42
सोऽध्यारोदद्रथवरं तेन च प्रययौ तदा ।
ततः प्रणेदुः पञ्चालाः प्रहृष्टाः साधुसाध्विति ॥ १.१८१.४२ ॥
ಅವನು ಉತ್ತಮ ರಥವನ್ನು ಏರಿ, ಆಗ ಅದರೊಂದಿಗೆ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದನು. ಆಗ ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ಪಾಂಚಾಲರು 'ಸಾಧು, ಸಾಧು' ಎಂದು ಗರ್ಜಿಸಿದರು.
1.181.43
हर्षाविष्टांस्ततश्चैतान्नेयं सेहे वसुन्धरा ।
भयापहो राजपुत्रः पञ्चालानां यशस्करः ॥ १.१८१.४३ ॥
ಸಂತೋಷದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಇವರನ್ನು ಆಗ ಈ ಭೂಮಿ ಸಹಿಸಲಾರದಾಯಿತು. ಪಾಂಚಾಲರ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ, ಭಯವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುವ ಈ ರಾಜಕುಮಾರ (ಜನಿಸಿದನು).
1.181.44
राज्ञः शोकापहो जात एष द्रोणवधाय वै ।
इत्युवाच महद्भूतमदृश्यं खेचरं तदा ॥ १.१८१.४४ ॥
ರಾಜನ (ದ್ರುಪದನ) ಶೋಕವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುವ ಇವನು ದ್ರೋಣನ ವಧೆಗಾಗಿಯೇ ಜನಿಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಆಗ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಅದೃಶ್ಯ ಮಹಾಜೀವಿಯೊಂದು ನುಡಿಯಿತು.
1.181.45
कुमारी चापि पाञ्चाली वेदीमध्यात्समुत्थिता ।
सुभगा दर्शनीयाङ्गी स्वसितायतलोचना ॥ १.१८१.४५ ॥
ವೇದಿಯ ಮಧ್ಯದಿಂದ ಪಾಂಚಾಲಿ ಎಂಬ ಕನ್ಯೆಯೂ ಉದ್ಭವಿಸಿದಳು — ಶುಭಭಾಗ್ಯೆ, ಸುಂದರ ಅಂಗಗಳುಳ್ಳವಳು, ಬಿಳಿಯ ವಿಶಾಲ ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳವಳು.
1.181.46
श्यामा पद्मपलाशाक्षी नीलकुञ्चितमूर्धजा ।
ताम्रतुङ्गनखी सुभ्रूश्चारुपीनपयोधरा ॥ १.१८१.४६ ॥
ಕಪ್ಪುವರ್ಣದವಳು, ತಾವರೆ ಎಸಳಿನಂತಹ ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳವಳು, ನೀಲಿ ಸುರುಳಿ ಕೂದಲಿನವಳು, ತಾಮ್ರವರ್ಣದ ಎತ್ತರ ಉಗುರುಗಳುಳ್ಳವಳು, ಸುಂದರ ಹುಬ್ಬಿನವಳು, ಸುಂದರ ಪುಷ್ಟ ಸ್ತನಗಳುಳ್ಳವಳು.
1.181.47
मानुषं विग्रहं कृत्वा साक्षादमरवर्णिनी ।
नीलोत्पलसमो गन्धो यस्याः क्रोशात्प्रधावति ॥ १.१८१.४७ ॥
ಮಾನುಷ ದೇಹ ಧರಿಸಿದರೂ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ದೇವತೆಗಳ ವರ್ಣದವಳು — ನೀಲೋತ್ಪಲದಂತಹ ಸುಗಂಧವುಳ್ಳವಳು; ಅವಳ ಸುಗಂಧ ಒಂದು ಕ್ರೋಶ ದೂರದವರೆಗೆ ಹರಡುತ್ತದೆ.
1.181.48
या बिभर्ति परं रूपं यस्या नास्त्युपमा भुवि ।
देवदानवयक्षाणामीप्सितां देवरूपिणीम् ॥ १.१८१.४८ ॥
ಪರಮ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದವಳು; ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅವಳಿಗೆ ಉಪಮೆಯೇ ಇಲ್ಲ — ದೇವತೆಗಳು, ದಾನವರು, ಯಕ್ಷರು ಬಯಸುವವಳು, ದೇವರೂಪಿಣಿ.
1.181.49
सदृशी पाण्डुपुत्रस्य अर्जुनस्येति भारत ।
ऊचुः प्रहृष्टमनसो राजभक्तिपुरस्कृताः ॥ १.१८१.४९ ॥
ಭಾರತ, ಇವಳು ಪಾಂಡುಪುತ್ರ ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯಳು ಎಂದು ರಾಜಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ, ಸಂತೋಷಮನಸ್ಕರಾಗಿ ಅವರು ಹೇಳಿದರು.
1.181.50
तां चापि जातां सुश्रोणीं वागुवाचाशरीरिणी ।
सर्वयोषिद्वरा कृष्णा निनीषुः क्षत्रियान्क्षयम् ॥ १.१८१.५० ॥
ಹುಟ್ಟಿದ ಆ ಸುಂದರ ಸೊಂಟದವಳ ಬಗ್ಗೆ ಅಶರೀರವಾಣಿ ನುಡಿಯಿತು: ಎಲ್ಲ ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠಳಾದ ಕೃಷ್ಣೆ, ಕ್ಷತ್ರಿಯರನ್ನು ನಾಶಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸಿ.
1.181.51
सुरकार्यमियं काले करिष्यति सुमध्यमा ।
अस्या हेतोः कौरवाणां महदुत्पत्स्यते भयम् ॥ १.१८१.५१ ॥
ಈ ಸುಮಧ್ಯಮೆ ಸೂಕ್ತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೇವಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವಳು. ಇವಳ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಕೌರವರಿಗೆ ಮಹಾ ಭಯ ಉಂಟಾಗುವುದು.
1.181.52
तच्छ्रुत्वा सर्वपञ्चालाः प्रणेदुः सिंहसङ्घवत् ।
न चैतान्हर्षसम्पूर्णानियं सेहे वसुन्धरा ॥ १.१८१.५२ ॥
ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ಎಲ್ಲ ಪಾಂಚಾಲರು ಸಿಂಹಗಳ ಹಿಂಡಿನಂತೆ ಗರ್ಜಿಸಿದರು. ಹರ್ಷದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಅವರನ್ನು ಈ ಭೂಮಿಯೂ ತಾಳಲಾರದಾಯಿತು.
1.181.53
पाञ्चालराजस्तां दृष्ट्वा हर्षादश्रूण्यवर्तयत् ।
परिष्वज्य च तां कृष्णां स्नुषा पाण्डोरिति ब्रुवन्।
अङ्कमारोप्य पाञ्चालीं राजा हर्षमवाप सः ॥ १.१८१.५३ ॥
ಪಾಂಚಾಲರಾಜನು ಅವಳನ್ನು ನೋಡಿ ಹರ್ಷದಿಂದ ಕಣ್ಣೀರು ಸುರಿಸಿದನು. ಕೃಷ್ಣೆಯನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು, 'ಪಾಂಡುವಿನ ಸೊಸೆ' ಎನ್ನುತ್ತಾ, ಪಾಂಚಾಲಿಯನ್ನು ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಿ ರಾಜನು ಪರಮ ಹರ್ಷವನ್ನು ಪಡೆದನು.
1.181.54
तौ दृष्ट्वा पार्षती याजं प्रपेदे वै सुतार्थिनी ।
न वै मदन्यां जननीं जानीयातामिमाविति ॥ १.१८१.५४ ॥
ಆ ಇಬ್ಬರನ್ನು ನೋಡಿ, ಮಗನನ್ನು ಬಯಸಿದ ಪಾರ್ಷತಿ (ದ್ರುಪದನ ಮಗಳು) ಯಾಜನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದಳು; 'ಇವರು ನನ್ನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆ ತಾಯಿಯನ್ನು ತಿಳಿಯಬಾರದು' ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿ.
1.181.55
तथेत्युवाच तां याजो राज्ञः प्रियचिकीर्षया ।
तयोश्च नामनी चक्रुर्द्विजाः सम्पूर्णमानसाः ॥ १.१८१.५५ ॥
ರಾಜನಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾಗಬೇಕೆಂಬ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಯಾಜನು ಅವಳಿಗೆ 'ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ' ಎಂದನು. ತೃಪ್ತ ಮನಸ್ಸಿನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಆ ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಹೆಸರಿಟ್ಟರು.
1.181.56
धृष्टत्वादत्यमर्षित्वाद्द्युम्नाद्युत्संभवादपि ।
धृष्टद्युम्नः कुमारोऽयं द्रुपदस्य भवत्विति ॥ १.१८१.५६ ॥
ಧೈರ್ಯ, ಅತಿಯಾದ ಕೋಪ ಮತ್ತು ದ್ಯುಮ್ನದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ್ದರಿಂದ ಈ ಕುಮಾರನು ದ್ರುಪದನ ಧೃಷ್ಟದ್ಯುಮ್ನನಾಗಲಿ.
1.181.57
कृष्णेत्येवाब्रुवकन्कृष्णां कृष्णा।ञभूत्सा हि वर्णतः ।
तथा तन्मिथुनं जज्ञे द्रुपदस्य महामखे ॥ १.१८१.५७ ॥
ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ನಿಜವಾಗಿ ಕಪ್ಪಾಗಿದ್ದ ಕಾರಣ ಅವರು ಅವಳನ್ನು 'ಕೃಷ್ಣೆ' ಎಂದೇ ಕರೆದರು. ಹೀಗೆ ದ್ರುಪದನ ಮಹಾಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಆ ಜೋಡಿ ಹುಟ್ಟಿತು.
1.181.58
वैदिकाध्ययने पारं धृष्टद्युम्नो गतः परम् ॥ १.१८१.५८ ॥
ಧೃಷ್ಟದ್ಯುಮ್ನನು ವೇದಾಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತನಾದನು.
1.181.59
धृष्टद्युम्नं तु पाञ्चाल्यमानीय स्वं निवेशनम् ।
उपाकरोदस्त्रहेतोर्भारद्वाजः प्रतापवान् ॥ १.१८१.५९ ॥
ಭಾರದ್ವಾಜನ ಪರಾಕ್ರಮಿ ಪುತ್ರನು ಪಾಂಚಾಲ ರಾಜಕುಮಾರ ಧೃಷ್ಟದ್ಯುಮ್ನನನ್ನು ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಕರೆತಂದು ಅಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯೆಗಾಗಿ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡಿದನು.
1.181.60
अमोक्षणीयं दैवं हि भावि मत्वा महामतिः ।
तथा तत्कृतवान्द्रोण आत्मकीर्त्यनुरक्षणात् ॥ १.१८१.६० ॥
ದೈವವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲಾಗದು, ಆಗಬೇಕಾದದ್ದು ಆಗಿಯೇ ತೀರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದ ಮಹಾಮತಿ ದ್ರೋಣನು ತನ್ನ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡಿದನು.