మహాభారతం · అధ్యాయం 1.181
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.181.1
अमर्षी द्रुपदो राजा कर्मसिद्धान्द्विजर्षभान् ।
अन्विच्छन्परिचक्राम ब्राह्मणावसथान्बहून् ॥ १.१८१.१ ॥
కోపోద్రిక్తుడైన రాజు ద్రుపదుడు కర్మసిద్ధులైన శ్రేష్ఠ బ్రాహ్మణులను వెతుకుతూ అనేక బ్రాహ్మణ ఆశ్రమాల చుట్టూ తిరిగాడు.
1.181.2
पुत्रजन्म परीप्सन्वै शोकोपहतचेतनः ।
द्रोणेन वैरं द्रुपदो न सुष्वाप स्मरन्सदा।
नास्ति श्रेष्ठमपत्यं म इति नित्यमचिन्तयत् ॥ १.१८१.२ ॥
పుత్రజన్మను కోరుతూ, శోకంతో చలించిన చిత్తం కలవాడైన ద్రుపదుడు ద్రోణునిపై వైరాన్ని స్మరిస్తూ ఎల్లప్పుడూ నిద్రపోలేదు. నాకు శ్రేష్ఠమైన సంతానం లేదని అతడు నిరంతరం ఆలోచించాడు.
1.181.3
जातान्पुत्रान्स निर्वेदाद्धिग्बन्धूनिति चाब्रवीत् ।
निःश्वासपरमश्चासीद्द्रोणं प्रतिचिकीर्षया ॥ १.१८१.३ ॥
పుట్టిన కుమారులను చూసి అతడు విరక్తితో, "ఈ బంధువులకు ధిక్కారం" అని అన్నాడు. ద్రోణుడిపై ప్రతీకారం తీర్చుకోవాలనే కోరికతో అతడు ఎక్కువగా నిట్టూర్పులు విడిచాడు.
1.181.4
प्रभावं विनयं शिक्षां द्रोणस्य चरितानि च ।
क्षात्रेण च बलेनास्य चिन्तयन्नाध्यगच्छत ॥ १.१८१.४ ॥
ద్రోణుని ప్రభావం, వినయం, విద్య, నడవడి, అతని క్షత్రియ బలం గురించి ఆలోచిస్తూ కూడా అతడు ఒక మార్గాన్ని కనుగొనలేకపోయాడు.
1.181.5
प्रतिकर्तुं नृपश्रेष्ठो यतमानोऽपि भारत ।
अभितः सोऽथ कल्माषीं गङ्गाकूले परिभ्रमन् ॥ १.१८१.५ ॥
ఓ భరతా, నృపశ్రేష్ఠుడు ప్రతీకారం చేయాలని ప్రయత్నించినా, గంగాతీరంలో కల్మాషీ చుట్టూ తిరుగుతూనే ఉన్నాడు.
1.181.6
ब्राह्मणावसथं पुम्यमाससाद महीपतिः ।
तत्र नास्नातकः कश्चिन्न चासीदव्रती द्विजः ॥ १.१८१.६ ॥
రాజు ఒక పవిత్రమైన బ్రాహ్మణ ఆశ్రమానికి చేరుకున్నాడు. అక్కడ స్నానం చేయని, వ్రతం లేని ఏ బ్రాహ్మణుడూ లేడు.
1.181.7
अधीयानौ महाभागौ सोऽपश्यत्संशितव्रतौ ।
याजोपयाजौ ब्रह्मर्षी शाम्यन्तौ परमेष्ठिनौ ॥ १.१८१.७ ॥
అధ్యయనంలో నిమగ్నులై, మహా భాగ్యవంతులై, దృఢ వ్రతులై, శాంతులై, పరమేష్ఠి స్థానంలో ఉన్న యాజ, ఉపయాజ బ్రహ్మర్షులను అతడు చూశాడు.
1.181.8
संहिताध्ययने युक्तौ गोत्रतश्चापि काश्यपौ ।
तारणेयौ युक्तरूपौ ब्राह्मणावृषिसत्तमौ ॥ १.१८१.८ ॥
సంహిత అధ్యయనంలో నిమగ్నులైన, గోత్రంగా కాశ్యపులు మరియు తారణేయులు, తగిన రూపం కలిగిన, ఋషులలో శ్రేష్ఠులైన ఇద్దరు బ్రాహ్మణులు.
1.181.9
स तावामन्त्रयामास सर्वकामैरतन्द्रितः ।
बुद्ध्वा बलं तयोस्तत्र कनीयांसमुपह्वरे ॥ १.१८१.९ ॥
అతడు సమస్త కోరికలను నెరవేరుస్తూ, అలసట లేకుండా వారిద్దరినీ సంబోధించాడు; అక్కడ ఏకాంతంలో వారి బలాన్ని తెలుసుకొని, చిన్నవాడిని.
1.181.10
प्रपेदे च्छन्दयन्कामैरुपयाजं धृतव्रतम् ।
पादशुश्रूषणे युक्तः प्रियवाक्सर्वकामदः ॥ १.१८१.१० ॥
కోరికలతో ప్రసన్నం చేస్తూ, దృఢ వ్రతుడైన ఉపయాజుని సమీపించాడు; అతని పాదసేవలో నిమగ్నుడై, ప్రియమైన మాటలు పలుకుతూ, సమస్త కోరికలు తీర్చేవాడిగా ఉన్నాడు.
1.181.11
अर्चयित्वा यथान्यायमुपयाजमुवाच सः ।
येन मे कर्मणा ब्रह्मन्पुत्रः स्याद्द्रोणमृत्यवे ॥ १.१८१.११ ॥
యథావిధిగా సత్కరించి, అతడు ఉపయాజునితో ఇలా అన్నాడు: "బ్రాహ్మణుడా, ఏ కర్మ వల్ల ద్రోణుని మరణానికి నాకు కుమారుడు కలుగుతాడో."
1.181.12
अर्जुनस्य भवेद्भार्या भवेद्या वरवर्णिनी ।
उपयाज कृते तस्मिन् गवां दाताऽस्मि तेऽर्बुदं ॥ १.१८१.१२ ॥
అర్జునునికి భార్య కావాలి, శ్రేష్ఠమైన వర్ణం కలది. ఉపయాజా, అది జరిగితే నీకు ఒక అర్బుదం ఆవులను ఇస్తాను.
1.181.13
यद्वा तेऽन्यद्द्विजश्रेष्ठ मनसः सुप्रियं भवेत् ।
सर्वं तत्ते प्रदाताऽहं न हि मेऽत्रास्ति संशयः ॥ १.१८१.१३ ॥
ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా! లేదా మీ మనసుకు ఇష్టమైనది మరేదైనా ఉంటే, అదంతా నేను మీకు ఇస్తాను; ఇందులో నాకు సందేహం లేదు.
1.181.14
इत्युक्तो नाहमित्येवं तमृषिः प्रत्यभाषत ।
आराधयिष्यन्द्रुपदः स तं पर्यचरत्पुनः ॥ १.१८१.१४ ॥
ఇలా చెప్పబడినప్పుడు కూడా ఆ ఋషి 'నేను కాను' అని సమాధానమిచ్చాడు. అప్పుడు ద్రుపదుడు అతడిని సంతోషపెట్టాలని మళ్లీ అతనికి సేవ చేశాడు.
1.181.15
ततः संवत्सरस्यान्ते द्रुपदं स द्विजोत्तमः ।
उपयाजोऽब्रवीत्काले राजन्मधुरया गिरा ॥ १.१८१.१५ ॥
తర్వాత సంవత్సరం చివరలో ఆ ద్విజోత్తముడు ఉపయాజుడు కాలం వచ్చినప్పుడు, ఓ రాజా, మధురమైన మాటలతో ద్రుపదునితో అన్నాడు.
1.181.16
ज्येष्ठो भ्राता ममागृह्माद्विचरन् गहने वने ।
अपरिज्ञातशौचायां भूमौ निपतितं फलम् ॥ १.१८१.१६ ॥
నా అన్నయ్య దట్టమైన అడవిలో తిరుగుతూ, శుచి తెలియని నేలపై పడి ఉన్న ఒక ఫలాన్ని తీసుకున్నాడు.
1.181.17
तदपश्यमहं भ्रातुरसाम्प्रतमनुव्रजन् ।
विमर्शं संकरादाने नायं कुर्यात्कदाचन ॥ १.१८१.१७ ॥
అన్నయ్యను అనుసరిస్తూ నేను దీన్ని చూశాను. కలిసిన వస్తువును తీసుకునేటప్పుడు అతడు ఎప్పుడూ ఆలోచించలేదు; అతడు ఎప్పుడూ అలా చేయకూడదు.
1.181.18
दृष्ट्वा फलस्य नापश्यद्दोषान्पापानुबन्धकान् ।
विविनक्ति न शौचं यः सोऽन्यत्रापि कथं भवेत् ॥ १.१८१.१८ ॥
ఫలాన్ని చూసి కూడా పాపానికి దారితీసే దోషాలను చూడనివాడు, శుచిని వివేచించలేనివాడు, ఇతర చోట్ల కూడా ఎలా ఉండగలడు?
1.181.19
संहिताध्ययनं कुर्वन्वसन्गुरुकुले च यः ।
भैक्षमुत्सृष्टमन्येषां भुङ्क्ते स्म च यदा तदा ॥ १.१८१.१९ ॥
గురుకులంలో వసించి సంహితాధ్యయనం చేసే అతడు, ఇతరులు విడిచిన భిక్షాన్నాన్ని తిన్నప్పుడు…
1.181.20
कीर्तयन्गुणमन्नानामघृणी च पुनः पुनः ।
तं वै फलार्थिनं मन्ये भ्रातरं तर्कचक्षुषा ॥ १.१८१.२० ॥
ఆహారాల గుణాలను మళ్ళీ మళ్ళీ కీర్తించే, సిగ్గులేని అతడిని, తర్కదృష్టితో చూస్తే ఫలాన్ని కోరే సోదరుడిగా భావిస్తాను.
1.181.21
तं वै गच्छस्व नृपते स त्वां संयाजयिष्यति ।
जुगुप्समानो नृपतिर्मनसेदं विचिन्तयन् ॥ १.१८१.२१ ॥
ఓ రాజా, అతని దగ్గరకే వెళ్ళు; అతడు నీకు యాగం చేయిస్తాడు. రాజు అసహ్యంతో మనసులో ఇది ఆలోచించాడు.
1.181.22
उपयाजवचः श्रुत्वा याजस्याश्रममभ्यगात् ।
अभिसम्पूज्य पूजार्हमथ याजमुवाच ह ॥ १.१८१.२२ ॥
ఉపయాజుని మాటలు విని అతడు యాజుని ఆశ్రమానికి వెళ్ళాడు. అక్కడ పూజార్హుడైన యాజుని సత్కరించి అతనితో ఇలా అన్నాడు.
1.181.23
अयुतानि ददान्यष्टौ गवां याजय मां विभो ।
द्रोणवैराभिसन्तप्तं प्रह्लादयितुमर्हसि ॥ १.१८१.२३ ॥
ఓ సమర్థుడా, ఎనిమిది అయుతాల గోవులను ఇస్తాను; నాకు యాగం చేయించు. ద్రోణుని మీద వైరంతో తపించిన నన్ను సంతోషపెట్టడం నీకు తగును.
1.181.24
स हि ब्रह्मविदां श्रेष्ठो ब्रह्मास्त्रे चाप्यनुत्तमः ।
तस्माद्द्रोणः पराजैष्ट मां वै स सखिविग्रहे ॥ १.१८१.२४ ॥
అతడు బ్రహ్మజ్ఞులలో శ్రేష్ఠుడు; బ్రహ్మాస్త్రంలో కూడా అనుపమాన్యుడు. అందుచేతనే స్నేహితుల కలహంలో ద్రోణుడు నన్ను ఓడించాడు.
1.181.25
क्षत्रियो नास्ति तस्यास्यां पृथिव्यां कश्चिदग्रणीः ।
कौरवाचायर्मुख्यस्य भारद्वाजस्य धीमतः ॥ १.१८१.२५ ॥
ఈ భూమిపై వారికంటే శ్రేష్ఠుడైన క్షత్రియుడు లేడు; కౌరవుల ప్రధానాచార్యుడు, బుద్ధిమంతుడైన భారద్వాజుడి (ద్రోణుడి) కంటే ఎవ్వరూ లేరు.
1.181.26
द्रोणस्य शरजालानि प्राणिदेहहराणि च ।
षडरत्नि धनुश्चास्य दृश्यते परमं महत् ॥ १.१८१.२६ ॥
ద్రోణుని బాణజాలాలు, ప్రాణులదేహాలను హరించేవి, ఆరు మూరల పొడవైన ఆయన మహాధనుస్సు కనిపిస్తున్నాయి.
1.181.27
स हि ब्राह्मणवेषेण क्षात्रं वेगमशंसयम् ।
प्रतिहन्ति महेष्वासो भारद्वाजो महामनाः ॥ १.१८१.२७ ॥
ఆయన బ్రాహ్మణ వేషంలో నిస్సందేహంగా క్షత్రియుల వేగాన్ని అడ్డుకుంటాడు — ఆ మహాధనుర్ధారి, ఉదారహృదయుడైన భారద్వాజుడు.
1.181.28
क्षत्रोच्छेदाय विहितो जामदग्न्य इवास्थितः ।
तस्य ह्यस्त्रबलं घोरमप्रधृष्यं नरैर्भुवि ॥ १.१८१.२८ ॥
క్షత్రియులను నాశనం చేయడానికి నియమితుడైన జామదగ్న్యుడి (పరశురాముడి) వలె ఆయన నిలిచి ఉన్నాడు; ఆయన అస్త్రబలం భయంకరం, భూమిపై మానవులచేత జయింపరానిది.
1.181.29
ब्राह्मं सन्धारयंस्तेजो हुताहुतिरिवानलः ।
समेत्य स दहत्याजौ क्षात्रधर्मपुरःसरः ॥ १.१८१.२९ ॥
బ్రాహ్మణ తేజస్సును ధరించి, ఆహుతి పడిన అగ్నివలె, ఆయన క్షాత్రధర్మాన్ని ముందుంచి యుద్ధంలో చేరి దహిస్తాడు.
1.181.30
ब्रह्मक्षत्रे च विहिते ब्राह्मं तेजो विशिष्यते ।
सोऽहं क्षात्राद्बलाद्धीनो ब्राह्मं तेजः प्रपेदिवान् ॥ १.१८१.३० ॥
బ్రాహ్మణ, క్షత్రియ ఇద్దరూ నియమితులైనప్పటికీ బ్రాహ్మణ తేజస్సే శ్రేష్ఠం; నేను క్షాత్రబలంలో హీనుడనై బ్రాహ్మణ తేజస్సును ఆశ్రయించాను.
1.181.31
द्रोणाद्विशिष्टमासाद्य भवन्तं ब्रह्मवित्तमम् ।
द्रोणान्तकमहं पुत्रं लभेयं युधि दुर्जयम् ॥ १.१८१.३१ ॥
ద్రోణుని కంటే శ్రేష్ఠులు, బ్రహ్మజ్ఞులలో అత్యుత్తములైన మిమ్ములను చేరి, యుద్ధంలో జయింపరాని, ద్రోణుని అంతమొందించే కుమారుడిని నేను పొందాలి.
1.181.32
तत्कर्म कुरु मे मे याज वितराम्यर्बुदं गवाम् ।
तथेत्युक्त्वा तु तं याजो याज्यार्थमुपकल्पयत् ॥ १.१८१.३२ ॥
ఆ కర్మను నాకోసం చేయండి; నూరు కోట్ల గోవులను ఇస్తాను. 'అలాగే' అని చెప్పి యాజుడు యజ్ఞ సామగ్రిని సిద్ధం చేశాడు.
1.181.33
गुर्वर्थ इति चाकाममुपयाजमचोदयत् ।
याजो द्रोणविनाशाय प्रतिजज्ञे तथा च सः ॥ १.१८१.३३ ॥
'ఇది గురువు కోసమే' అని చెప్పి ఇష్టం లేకపోయినా ఉపయాజుని ప్రేరేపించాడు. యాజుడు ద్రోణుని వినాశం కోసం అలాగే ప్రతిజ్ఞ చేశాడు.
1.181.34
ततस्तस्य नरेन्द्रस्य उपयाजो महातपाः ।
आचख्यौ कर्म वैतानं तदा पुत्रफलाय वै ॥ १.१८१.३४ ॥
అప్పుడు మహాతపస్వి అయిన ఉపయాజుడు ఆ రాజుకు పుత్రఫలం కోసం వైతాన యజ్ఞ కర్మను తెలియజేశాడు.
1.181.35
स च पुत्रो महावीर्यो महातेजा महाबलः ।
इष्यते यद्विधो राजन्भविता ते तथाविधः ॥ १.१८१.३५ ॥
రాజా, ఆ కుమారుడు మహాపరాక్రమవంతుడు, మహాతేజస్వి, మహాబలుడు అవుతాడు; నీవు కోరినట్లే నీకు అలాంటి కుమారుడు కలుగుతాడు.
1.181.36
भारद्वाजस्य हन्तारं सोऽभिसन्धाय भूपतिः ।
आजह्वे तत्तथा सर्वं द्रुपदः कर्मसिद्धये ॥ १.१८१.३६ ॥
భారద్వాజుని (ద్రోణుని) హంతకుని కోరికతో ఆ భూపతి ద్రుపదుడు కర్మసిద్ధికోసం అంతా అలాగే ఆవాహనం చేశాడు.
1.181.37
याजस्तु हवनस्यान्ते देवीमाज्ञापयत्तदा ।
प्रेहि मां राज्ञि पृषति मिथुनं त्वामुपस्थितम् ॥ १.१८१.३७ ॥
హోమం ముగింపున యాజుడు అప్పుడు రాణికి ఆజ్ఞాపించాడు: 'రాణీ, పృషతీ, నా దగ్గరకు రా; ఈ జంట నీ ముందు ఉంది.'
1.181.38
अवलिप्तं मुखं ब्रह्मन्दिव्यान्गन्धान्बिभर्मि च ।
सूतार्थे नोपलब्धाऽस्मि तिष्ठ याज मम प्रिये ॥ १.१८१.३८ ॥
రాణి అన్నది: 'బ్రాహ్మణా, నా ముఖానికి లేపనం పూసి ఉంది, దివ్య సుగంధాలు ధరించి ఉన్నాను; సూతుని కోసం నేను లభించలేదు. యాజా, ఆగు, నా ప్రియుడా.'
1.181.39
याजेन श्रपितं हव्यमुपयाजाभिमन्त्रितम् ।
कथं कामं न सन्दध्यात्सा त्वं विप्रेहि तिष्ठ वा ॥ १.१८१.३९ ॥
యాజుడు అన్నాడు: 'యాజునిచే వండబడి ఉపయాజునిచే అభిమంత్రించబడిన హవిస్సు ఆమె కోరికను నెరవేర్చదా? నీవు రా, విప్రా, లేదా ఆగు.'
1.181.40
एवमुक्त्वा तु याजेन हुते हविषि संस्कृते ।
उत्तस्थौ पावकात्तस्मात्कुमारो देवसन्निभिः ॥ १.१८१.४० ॥
యాజుడు ఇలా చెప్పిన తర్వాత, హవిస్సు ఆహుతిగా అర్పించబడి సంస్కరించబడినప్పుడు, ఆ అగ్ని నుండి దేవతలతో సమానమైన ఒక కుమారుడు లేచాడు.
1.181.41
ज्वालावर्णो घोररूपः किरीटी वर्म चोत्तमम् ।
बिभ्रत्सखङ्गः सशरो धनुष्मान्विनदन्मुहुः ॥ १.१८१.४१ ॥
అగ్నిజ్వాల వర్ణంతో, భయంకర రూపంతో, కిరీటధారిగా, ఉత్తమ కవచం ధరించి, ఖడ్గం, బాణం, ధనువు ధరించి, మళ్ళీ మళ్ళీ గర్జిస్తూ.
1.181.42
सोऽध्यारोदद्रथवरं तेन च प्रययौ तदा ।
ततः प्रणेदुः पञ्चालाः प्रहृष्टाः साधुसाध्विति ॥ १.१८१.४२ ॥
అతడు ఉత్తమ రథం ఎక్కి, అప్పుడు దానితో వెళ్ళాడు. అప్పుడు సంతోషించిన పాంచాలులు 'సాధు, సాధు' అంటూ గర్జించారు.
1.181.43
हर्षाविष्टांस्ततश्चैतान्नेयं सेहे वसुन्धरा ।
भयापहो राजपुत्रः पञ्चालानां यशस्करः ॥ १.१८१.४३ ॥
ఆనందంతో నిండిన వీరిని అప్పుడు ఈ భూమి భరించలేకపోయింది. పాంచాలుల కీర్తిని పెంచే, భయాన్ని పోగొట్టే ఈ రాజకుమారుడు (ఉద్భవించాడు).
1.181.44
राज्ञः शोकापहो जात एष द्रोणवधाय वै ।
इत्युवाच महद्भूतमदृश्यं खेचरं तदा ॥ १.१८१.४४ ॥
రాజు (ద్రుపదుడు) శోకాన్ని పోగొట్టే ఇతడు ద్రోణుని వధ కోసమే పుట్టాడు అని అప్పుడు ఆకాశంలో సంచరించే కనిపించని ఒక మహాప్రాణి పలికింది.
1.181.45
कुमारी चापि पाञ्चाली वेदीमध्यात्समुत्थिता ।
सुभगा दर्शनीयाङ्गी स्वसितायतलोचना ॥ १.१८१.४५ ॥
వేది మధ్యం నుండి పాంచాలి అనే కన్య కూడా ఉద్భవించింది — శుభప్రదురాలు, అందమైన అవయవాలు కలది, తెల్లనైన పొడవైన కన్నులు కలది.
1.181.46
श्यामा पद्मपलाशाक्षी नीलकुञ्चितमूर्धजा ।
ताम्रतुङ्गनखी सुभ्रूश्चारुपीनपयोधरा ॥ १.१८१.४६ ॥
నల్లని వర్ణం కలది, తామరరేకుల వంటి కన్నులు కలది, నీలపు ఉంగరాల జుట్టు కలది, రాగి వర్ణపు ఎత్తైన గోళ్లు కలది, అందమైన కనుబొమలు కలది, అందమైన నిండైన స్తనాలు కలది.
1.181.47
मानुषं विग्रहं कृत्वा साक्षादमरवर्णिनी ।
नीलोत्पलसमो गन्धो यस्याः क्रोशात्प्रधावति ॥ १.१८१.४७ ॥
మానవ రూపం ధరించినా సాక్షాత్తు దేవతల వర్ణం కలది — నీలోత్పలం వంటి పరిమళం కలది; ఆమె పరిమళం ఒక క్రోశం దూరం వరకు వ్యాపిస్తుంది.
1.181.48
या बिभर्ति परं रूपं यस्या नास्त्युपमा भुवि ।
देवदानवयक्षाणामीप्सितां देवरूपिणीम् ॥ १.१८१.४८ ॥
అత్యున్నత సౌందర్యాన్ని ధరించినది; భూమిపై ఆమెకు ఉపమానమే లేదు — దేవతలకు, దానవులకు, యక్షులకు కావలసినది, దేవరూపిణి.
1.181.49
सदृशी पाण्डुपुत्रस्य अर्जुनस्येति भारत ।
ऊचुः प्रहृष्टमनसो राजभक्तिपुरस्कृताः ॥ १.१८१.४९ ॥
ఓ భరతవంశీ, ఈమె పాండుపుత్రుడైన అర్జునునికి తగినది అని రాజభక్తితో ప్రేరేపితులై, సంతోషమనస్కులై వారు పలికారు.
1.181.50
तां चापि जातां सुश्रोणीं वागुवाचाशरीरिणी ।
सर्वयोषिद्वरा कृष्णा निनीषुः क्षत्रियान्क्षयम् ॥ १.१८१.५० ॥
పుట్టిన ఆ సుందర నితంబినిని గురించి అశరీరవాణి పలికింది: స్త్రీలందరిలో శ్రేష్ఠురాలైన కృష్ణ, క్షత్రియులను వినాశనానికి పంపాలని కోరుతూ.
1.181.51
सुरकार्यमियं काले करिष्यति सुमध्यमा ।
अस्या हेतोः कौरवाणां महदुत्पत्स्यते भयम् ॥ १.१८१.५१ ॥
ఈ సుమధ్యమ తగిన కాలంలో దేవకార్యాన్ని నెరవేరుస్తుంది. ఈమె కారణంగానే కౌరవులకు గొప్ప భయం కలుగుతుంది.
1.181.52
तच्छ्रुत्वा सर्वपञ्चालाः प्रणेदुः सिंहसङ्घवत् ।
न चैतान्हर्षसम्पूर्णानियं सेहे वसुन्धरा ॥ १.१८१.५२ ॥
అది విని పాంచాలురంతా సింహ సమూహంలా గర్జించారు. ఆనందంతో నిండిన వారిని ఈ భూమి కూడా తట్టుకోలేకపోయింది.
1.181.53
पाञ्चालराजस्तां दृष्ट्वा हर्षादश्रूण्यवर्तयत् ।
परिष्वज्य च तां कृष्णां स्नुषा पाण्डोरिति ब्रुवन्।
अङ्कमारोप्य पाञ्चालीं राजा हर्षमवाप सः ॥ १.१८१.५३ ॥
పాంచాలరాజు ఆమెను చూసి ఆనందంతో కన్నీరు కార్చాడు. కృష్ణను కౌగిలించుకొని, 'పాండుని కోడలు' అని అంటూ, పాంచాలిని ఒడిలో కూర్చోబెట్టి రాజు ఎంతో ఆనందం పొందాడు.
1.181.54
तौ दृष्ट्वा पार्षती याजं प्रपेदे वै सुतार्थिनी ।
न वै मदन्यां जननीं जानीयातामिमाविति ॥ १.१८१.५४ ॥
ఆ ఇద్దరినీ చూసి, కుమారుని కోరిన పార్షతి (ద్రుపదుని కుమార్తె) యాజుని ఆశ్రయించింది; 'వీరు నన్ను తప్ప మరొక తల్లిని ఎరగకూడదు' అని భావించి.
1.181.55
तथेत्युवाच तां याजो राज्ञः प्रियचिकीर्षया ।
तयोश्च नामनी चक्रुर्द्विजाः सम्पूर्णमानसाः ॥ १.१८१.५५ ॥
రాజుకు ప్రియం చేయాలనే కోరికతో యాజుడు ఆమెతో 'అలాగే కానివ్వు' అన్నాడు. సంతృప్త మనసుగల బ్రాహ్మణులు ఆ ఇద్దరికీ పేర్లు పెట్టారు.
1.181.56
धृष्टत्वादत्यमर्षित्वाद्द्युम्नाद्युत्संभवादपि ।
धृष्टद्युम्नः कुमारोऽयं द्रुपदस्य भवत्विति ॥ १.१८१.५६ ॥
ధైర్యం, అత్యంత కోపం, ద్యుమ్నం నుండి ఉద్భవించడం వల్ల ఈ కుమారుడు ద్రుపదుని ధృష్టద్యుమ్నుడు కావాలి.
1.181.57
कृष्णेत्येवाब्रुवकन्कृष्णां कृष्णा।ञभूत्सा हि वर्णतः ।
तथा तन्मिथुनं जज्ञे द्रुपदस्य महामखे ॥ १.१८१.५७ ॥
వర్ణంలో నిజంగా నల్లగా ఉన్నందున వారు ఆమెను 'కృష్ణా' అని పిలిచారు. ఈ విధంగా ద్రుపదుని మహాయజ్ఞంలో ఆ జంట జన్మించింది.
1.181.58
वैदिकाध्ययने पारं धृष्टद्युम्नो गतः परम् ॥ १.१८१.५८ ॥
ధృష్టద్యుమ్నుడు వేద అధ్యయనంలో పరిపూర్ణత సాధించాడు.
1.181.59
धृष्टद्युम्नं तु पाञ्चाल्यमानीय स्वं निवेशनम् ।
उपाकरोदस्त्रहेतोर्भारद्वाजः प्रतापवान् ॥ १.१८१.५९ ॥
భారద్వాజుని ప్రతాపవంతుడైన కుమారుడు పాంచాల రాజకుమారుడైన ధృష్టద్యుమ్నుని తన నివాసానికి తీసుకువచ్చి, అస్త్రవిద్య కోసం అతనికి శిక్షణ ఇచ్చాడు.
1.181.60
अमोक्षणीयं दैवं हि भावि मत्वा महामतिः ।
तथा तत्कृतवान्द्रोण आत्मकीर्त्यनुरक्षणात् ॥ १.१८१.६० ॥
దైవం తప్పించుకోలేనిదని, రాబోయేది రాకుండా ఉండదని భావించి, మహామతి అయిన ద్రోణుడు తన కీర్తిని రక్షించుకోవాలని అలాగే చేశాడు.