ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.186
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.186.1
ते प्रतस्थुः पुरस्कृत्य मातरं पुरुषर्षभाः ।
समैरुदङ्मुकैर्मार्गैर्यथोद्दिष्टं च भारत ॥ १.१८६.१ ॥
ಭಾರತ, ಆ ಪುರುಷಶ್ರೇಷ್ಠರು ತಾಯಿಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ನಿರ್ದೇಶಿತ ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖ ಸಮ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೊರಟರು.
1.186.2
अहोरात्रेणाभ्यगच्छन्पाञ्चालनगरं प्रति ।
अभ्याजग्मुर्लोकनदीं गङ्गां भागीरथीं प्रति ॥ १.१८६.२ ॥
ಒಂದು ಹಗಲು ಇರುಳಿನಲ್ಲಿ ಅವರು ಪಾಂಚಾಲ ನಗರದ ಕಡೆಗೆ ತಲುಪಿದರು; ಲೋಕನದಿ ಗಂಗೆ, ಭಾಗೀರಥಿಯ ಕಡೆಗೆ ಬಂದರು.
1.186.3
चन्द्रास्तमयवेलायामर्धरात्रसमागमे ।
वारि चैवानुमज्जन्तस्तीर्थं सोमाश्रयायणम्। ॥ १.१८६.३ ॥
ಚಂದ್ರ ಮುಳುಗುವ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ, ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿಯ ಸಂಗಮದಲ್ಲಿ, ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುತ್ತಾ ಸೋಮಾಶ್ರಯಾಯಣ ತೀರ್ಥವನ್ನು ತಲುಪಿದರು.
1.186.4
आसेदुः पुरुषव्याघ्रा गङ्गायां पाण्डुनन्दनाः ।
उल्मुकं तु समुद्यम्य तेषामग्रे धनञ्जयः। ॥ १.१८६.४ ॥
ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರರಾದ ಪಾಂಡುಪುತ್ರರು ಗಂಗೆಯನ್ನು ತಲುಪಿದರು; ಧನಂಜಯನು ಅವರ ಮುಂದೆ ಮಶಾಲನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದನು.
1.186.5
प्रकाशार्थं ययौ तत्र रक्षार्थं च महारथः ।
तत्र गङ्गाजले रम्ये विविक्ते क्रीडयन् स्त्रियः। ॥ १.१८६.५ ॥
ಬೆಳಕಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಆ ಮಹಾರಥನು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದನು; ಅಲ್ಲಿ ಗಂಗೆಯ ರಮ್ಯ, ಏಕಾಂತ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
1.186.6
शब्दं तेषां स शुश्राव नदीं समुपसर्पताम् ।
तेन शब्देन चाविष्टश्चुक्रोध बलवद्बली ॥ १.१८६.६ ॥
ನದಿಯ ಕಡೆಗೆ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಿದ್ದವರ ಶಬ್ದವನ್ನು ಅವನು ಕೇಳಿದನು; ಆ ಶಬ್ದದಿಂದ ಆವೇಶಗೊಂಡ ಬಲಶಾಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕುಪಿತನಾದನು.
1.186.7
स दृष्ट्वा पाण्डवांस्तत्र सह मात्रा परन्तपान् ।
विष्फारयन्धनुर्घोरमिदं वचनमब्रवीत् ॥ १.१८६.७ ॥
ಅಲ್ಲಿ ತಾಯಿಯೊಂದಿಗಿದ್ದ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸುಡುವ ಪಾಂಡವರನ್ನು ನೋಡಿ, ಭಯಂಕರ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಎಳೆದು ಅವನು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
1.186.8
सन्ध्या संरज्यते घोरा पूर्वरात्रागमेषु या ।
अशीतिभिर्लवैर्हीनं तन्मुहूर्तं प्रचक्षते ॥ १.१८६.८ ॥
ಪೂರ್ವರಾತ್ರಿ ಬರುವಾಗ ಭಯಂಕರವಾಗಿ ಕೆಂಪಾಗುವ ಸಂಧ್ಯೆ, ಎಂಬತ್ತು ಲವಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾದ ಆ ಕ್ಷಣವನ್ನು ಮುಹೂರ್ತ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
1.186.9
विहितं कामचाराणां यक्षगन्धर्वरक्षसाम् ।
शेषमन्यन्मनुष्याणां कर्मचारेषु वै स्मृतम् ॥ १.१८६.९ ॥
ಇಷ್ಟಾನುಸಾರ ಸಂಚರಿಸುವ ಯಕ್ಷ, ಗಂಧರ್ವ, ರಾಕ್ಷಸರಿಗೆ ವಿಧಿಸಿದ್ದು; ಉಳಿದದ್ದು ಮನುಷ್ಯರ ಕರ್ಮಾಚರಣೆಗೆ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
1.186.10
लोभात्प्रचारं चरतस्तासु वेलासु वै नरान् ।
उपक्रान्ता निगृह्णीमो राक्षसैः सह बालिशान् ॥ १.१८६.१० ॥
ಲೋಭದಿಂದ ಆ ವೇಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಮನುಷ್ಯರ ಬಳಿ ಬಂದು, ರಾಕ್ಷಸರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಮೂರ್ಖರನ್ನು ನಾವು ಹಿಡಿಯುತ್ತೇವೆ.
1.186.11
अतो रात्रौ प्राप्नुवतो जलं ब्रह्मविदो जनाः ।
गर्हयन्ति नरान्सर्वान्बलस्थान्नृपतीनपि ॥ १.१८६.११ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ನೀರು ಪಡೆಯುವ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು, ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಗಳು ನಿಂದಿಸುತ್ತಾರೆ; ಎಲ್ಲ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು, ಬಲಶಾಲಿ ರಾಜರನ್ನೂ ಸಹ.
1.186.12
आराच्च तिष्ठतास्माकं समीपं नोपसर्पत ।
कस्मान्मां नाभिजानीत प्राप्तं भागीरथीजलम् ॥ १.१८६.१२ ॥
ದೂರದಲ್ಲೇ ನಿಂತು ನಮ್ಮ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬರಬೇಡಿ. ಭಾಗೀರಥಿಯ ನೀರನ್ನು ಪಡೆದಿರುವ ನನ್ನನ್ನು ನೀವು ಏಕೆ ಗುರುತಿಸುವುದಿಲ್ಲ?
1.186.13
अङ्गारपर्णं गन्धर्वं वित्त मां स्वबलाश्रयम् ।
अहं हि मानी चेर्ष्युश्च कुबेरस्य प्रियः सखा ॥ १.१८६.१३ ॥
ನನ್ನನ್ನು ಅಂಗಾರಪರ್ಣ ಎಂಬ ಗಂಧರ್ವನೆಂದು ತಿಳಿ; ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ವಬಲವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದವನು. ನಾನು ಅಭಿಮಾನಿ ಮತ್ತು ಈರ್ಷ್ಯಾಳು; ಕುಬೇರನ ಪ್ರಿಯ ಸ್ನೇಹಿತನು.
1.186.14
अङ्गारपर्णमित्येवं ख्यातं चेदं वनं मम ।
अनुगङ्गं चरन्कामांश्चित्रं यत्र रमाम्यहम् ॥ १.१८६.१४ ॥
ಈ ಕಾಡು ನನ್ನ ಹೆಸರಿನಿಂದ 'ಅಂಗಾರಪರ್ಣ' ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಗಂಗೆಯ ದಡದಲ್ಲಿ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಸಂಚರಿಸಿ, ಅದ್ಭುತವಾದ ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನಾನು ಆನಂದಿಸುತ್ತೇನೆ.
1.186.15
न कौणपाः शृङ्गिणो वा न देवा न च मानुषाः ।
कुबेरस्य यथोष्णीषं किं मां समुपसर्पथ ॥ १.१८६.१५ ॥
ಕೌಣಪರೂ, ಶೃಂಗಿಗಳೂ, ದೇವತೆಗಳೂ, ಮಾನವರೂ ಅಲ್ಲ — ಕುಬೇರನ ಉಷ್ಣೀಷದಂತಿರುವ ನನ್ನನ್ನು ನೀವು ಏಕೆ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತೀರಿ?
1.186.16
समुद्रे हिमवत्पार्श्वे नद्यामस्यां च दुर्मते ।
रात्रावहनि सन्ध्यायां कस्य क्लृप्तः परिग्रहः ॥ १.१८६.१६ ॥
ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ, ಹಿಮಾಲಯದ ಬದಿಯಲ್ಲಿ, ಈ ನದಿಯಲ್ಲಿ, ಓ ದುರ್ಮತಿಯೇ, ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ, ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ, ಸಂಧ್ಯೆಯಲ್ಲಿ — ಇದು ಯಾರ ಅಧಿಕಾರವೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ?
1.186.17
भुक्तो वाऽप्यथ वाऽभुक्तो रात्रावहनि खेचर ।
न कालनियमो ह्यस्ति गङ्गां प्राप्य सरिद्वरां ॥ १.१८६.१७ ॥
ಊಟ ಮಾಡಿದ್ದರೂ ಮಾಡದಿದ್ದರೂ, ರಾತ್ರಿಯಾದರೂ ಹಗಲಾದರೂ — ಓ ಆಕಾಶಚಾರಿಯೇ, ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಗಂಗೆಯನ್ನು ಪಡೆದವರಿಗೆ ಕಾಲದ ನಿಯಮವಿಲ್ಲ.
1.186.18
वयं च शक्तिसम्पन्ना अकाले त्वामधृष्णुम ।
अशक्ता हि रणे क्रूर युष्मानर्चन्ति मानवाः ॥ १.१८६.१८ ॥
ನಾವು ಶಕ್ತಿಸಂಪನ್ನರು; ಓ ಕ್ರೂರನೇ, ಅಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ನಿನ್ನನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತೇವೆ. ಏಕೆಂದರೆ ರಣದಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿಹೀನರೇ ಮಾನವರು ನಿನ್ನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ.
1.186.19
पुरा हिमवतश्चैषा हेमशृङ्गाद्विनिःसृता ।
गङ्गा गत्वा समुद्राम्भः सप्तधा समपद्यत ॥ १.१८६.१९ ॥
ಹಿಂದೆ ಹಿಮಾಲಯದ ಚಿನ್ನದ ಶಿಖರದಿಂದ ಈ ಗಂಗೆ ಹರಿದುಬಂದಳು. ಹೋಗಿ ಸಮುದ್ರದ ನೀರನ್ನು ಸೇರಿ ಅವಳು ಏಳು ಧಾರೆಗಳಾದಳು.
1.186.20
गङ्गां च यमुनां चैव प्लक्षजातां सरस्वतीम् ।
रथस्थां सरयूं चैव गोमतीं गण्डकीं तथा ॥ १.१८६.२० ॥
ಗಂಗೆ ಮತ್ತು ಯಮುನೆ, ಪ್ಲಕ್ಷ ಮರದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಸರಸ್ವತಿ, ರಥದಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವ ಸರಯೂ, ಗೋಮತಿ ಮತ್ತು ಗಂಡಕಿ ಸಹ.
1.186.21
अपर्युषितपापास्ते नदीः सप्त पिबन्ति ये ।
इयं भूत्वा चैकवप्रा शुचिराकाशगा पुनः ॥ १.१८६.२१ ॥
ಪಾಪಗಳು ಉಳಿಯದವರು ಈ ಏಳು ನದಿಗಳ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ; ಇವಳೇ ಒಂದೇ ದಡವುಳ್ಳವಳಾಗಿ, ಶುದ್ಧಳಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾಳೆ.
1.186.22
देवेषु गङ्गा गन्धर्व प्राप्नोत्यलकनन्दताम् ।
तथा पितॄन्वैतरणी दुस्तरा पापकर्मभिः।
गङ्गा भवति वै प्राप्य कृष्णद्वैपायनोऽब्रवीत् ॥ १.१८६.२२ ॥
ಓ ಗಂಧರ್ವನೇ, ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಗಂಗೆ ಅಲಕನಂದಾ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಪಾಪಿಗಳಿಗೆ ದಾಟಲಾಗದ ವೈತರಣಿ ಇದೆ. ಗಂಗೆಯೇ ಅದಾಗುತ್ತಾಳೆ ಎಂದು ಕೃಷ್ಣದ್ವೈಪಾಯನರು ಹೇಳಿದರು.
1.186.23
असम्बाधा देवनदी स्वर्गसंपादनी शुभा ।
कथमिच्छसि तां रोद्धुं नैष धर्मः सनातनः ॥ १.१८६.२३ ॥
ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದವಳು, ದೇವನದಿ, ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಒದಗಿಸುವವಳು, ಶುಭಳಾದ ಆ ನದಿಯನ್ನು ನೀನು ಹೇಗೆ ತಡೆಯಬಯಸುತ್ತೀ? ಇದು ಶಾಶ್ವತ ಧರ್ಮವಲ್ಲ.
1.186.24
अनिवार्यमसम्बाधं तव वाचा कथं वयम् ।
न स्पृशेम यथाकामं पुण्यं भागीरथीजलम् ॥ १.१८६.२४ ॥
ನಿನ್ನ ಮಾತಿನಿಂದ ಇದು ತಡೆಯಲಾಗದ್ದು, ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದ್ದು ಆಗಿರುವಾಗ, ನಮ್ಮ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಭಾಗೀರಥಿಯ ಪುಣ್ಯಜಲವನ್ನು ಹೇಗೆ ಮುಟ್ಟದೇ ಇರುತ್ತೇವೆ?
1.186.25
अङ्गारपर्णस्तच्छ्रुत्वा क्रुद्ध आनाम्य कार्मुकम् ।
मुमोच बाणान्निशितानहीनाशीविषानिव ॥ १.१८६.२५ ॥
ಅಂಗಾರಪರ್ಣನು ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ಕ್ರುದ್ಧನಾಗಿ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಬಗ್ಗಿಸಿ, ವಿಷದ ಹಲ್ಲುಳ್ಳ ಸರ್ಪಗಳಂತಹ ಹರಿತ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟನು.
1.186.26
उल्मुकं भ्रामयंस्तूर्णं पाण्डवश्चर्म चोत्तरम् ।
व्यपोहत शरांस्तस्य सर्वानेव धनञ्जयः ॥ १.१८६.२६ ॥
ಪಾಂಡವನಾದ ಧನಂಜಯನು ಉರಿಯುವ ಕೊಳ್ಳಿಯನ್ನು ತಿರುಗಿಸುತ್ತಾ, ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗುರಾಣಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿ, ಅವನ ಎಲ್ಲಾ ಬಾಣಗಳನ್ನು ತಡೆದನು.
1.186.27
बिभीषिका वै गन्धर्व नास्त्रज्ञेषु प्रयुज्यते ।
अस्त्रज्ञेषु प्रयुक्तेयं फेनवत्प्रविलीयते ॥ १.१८६.२७ ॥
ಓ ಗಂಧರ್ವನೇ, ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಈ ಅಸ್ತ್ರ ಅಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಯೋಗವಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಅಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದರೆ ಅದು ನೊರೆಯಂತೆ ಕರಗುತ್ತದೆ.
1.186.28
मानुषानति गन्धर्वान्सर्वान् गन्धर्व लक्षये ।
तस्मादस्त्रेण दिव्येन योत्स्येऽहं न तु मायया ॥ १.१८६.२८ ॥
ಓ ಗಂಧರ್ವನೇ, ಎಲ್ಲಾ ಗಂಧರ್ವರನ್ನೂ ಮನುಷ್ಯರಿಗಿಂತ ಮೇಲಾದವರೆಂದು ನಾನು ಗುರುತಿಸುತ್ತೇನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ದಿವ್ಯ ಅಸ್ತ್ರದಿಂದ ಹೋರಾಡುತ್ತೇನೆ, ಮಾಯೆಯಿಂದಲ್ಲ.
1.186.29
पुराऽस्त्रमिमाग्नेयं प्रादात्किल बृहस्पतिः ।
भरद्वाजाय गन्धर्व गुरुर्मान्यः शतक्रतोः ॥ १.१८६.२९ ॥
ಓ ಗಂಧರ್ವನೇ, ಹಿಂದೆ ಬೃಹಸ್ಪತಿಯು ಈ ಆಗ್ನೇಯಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಭರದ್ವಾಜನಿಗೆ ನೀಡಿದನು; ಅವನು ಶತಕ್ರತು (ಇಂದ್ರ)ನ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಗುರು.
1.186.30
भरद्वजादग्निवेश्य अग्निवेश्याद्गुरुर्मम ।
साध्विदं मह्यमददद्द्रोणो ब्राह्मणसत्तमः ॥ १.१८६.३० ॥
ಭರದ್ವಾಜನಿಂದ ಅಗ್ನಿವೇಶ್ಯನಿಗೆ, ಅಗ್ನಿವೇಶ್ಯನಿಂದ ನನ್ನ ಗುರುವಿಗೆ ಇದು ದೊರಕಿತು; ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದ್ರೋಣನು ಇದನ್ನು ನನಗೆ ನೀಡಿದನು.
1.186.31
इत्युक्त्वा पाण्डवः क्रुद्धो गन्धर्वाय मुमोच ह ।
प्रदीप्तमस्त्रमाग्नेयं ददाहास्य रथं तु तत् ॥ १.१८६.३१ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಕೋಪಗೊಂಡ ಪಾಂಡವನು ಗಂಧರ್ವನ ಮೇಲೆ ಉರಿಯುವ ಆಗ್ನೇಯಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಬಿಟ್ಟನು; ಅದು ಅವನ ರಥವನ್ನು ಸುಟ್ಟುಹಾಕಿತು.
1.186.32
विरथं विप्लुतं तं तु स गन्धऱ्वं महाबलः ।
अस्त्रतेजःप्रमूढं च प्रपतन्तमवाङ्मुखम् ॥ १.१८६.३२ ॥
ರಥವಿಲ್ಲದೆ, ಕಲಕಿಹೋಗಿ, ಅಸ್ತ್ರದ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಮೂರ್ಛಿತನಾಗಿ ಆ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ ಗಂಧರ್ವನು ಮುಖ ಕೆಳಗಾಗಿ ಬೀಳುತ್ತಿದ್ದನು.
1.186.33
शिरोरुहेषु जग्राह माल्यवत्सु धनञ्जयः ।
भ्रातॄन्प्रति चकर्षाथ सोऽस्त्रपातादचेतसम् ॥ १.१८६.३३ ॥
ಧನಂಜಯನು ಮಾಲೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿದ್ದ ಅವನ ತಲೆಗೂದಲನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಸಹೋದರರ ಕಡೆಗೆ ಎಳೆದನು; ಅಸ್ತ್ರಪಾತದಿಂದ ಅವನು ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪಿದ್ದನು.
1.186.34
युधिष्ठिरं तस्य भार्या प्रपेदे शरणार्थिनी ।
नाम्ना कुम्भीनसी नाम पतित्राणमभीप्सती ॥ १.१८६.३४ ॥
ಅವನ ಹೆಂಡತಿ, ಕುಂಭೀನಸಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನವಳು, ಶರಣು ಬೇಡಿ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನ ಬಳಿ ಬಂದಳು; ತನ್ನ ಪತಿಯ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಬಯಸಿದಳು.
1.186.35
त्रायस्व मां महाभाग पतिं चेमं विमुञ्च मे ।
गन्धर्वी शरणं प्राप्ता नाम्ना कुम्भीनसी प्रभो ॥ १.१८६.३५ ॥
ಓ ಮಹಾಭಾಗನೇ, ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು; ನನ್ನ ಈ ಪತಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡು. ಪ್ರಭುವೇ, ಗಂಧರ್ವಿ ಕುಂಭೀನಸಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಶರಣು ಬಂದಿದ್ದೇನೆ.
1.186.36
युद्धे जितं यशोहीनं स्त्रीनाथमपराक्रमम् ।
को निहन्याद्रिपुं तात मुञ्चेमं रिपुसूदन ॥ १.१८६.३६ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೋತು, ಯಶಸ್ಸಿಲ್ಲದೆ, ಸ್ತ್ರೀಯ ಪತಿಯಾಗಿ, ಪರಾಕ್ರಮವಿಲ್ಲದ ಶತ್ರುವನ್ನು ಯಾರು ಕೊಲ್ಲುವರು? ಓ ಪ್ರಿಯನೇ, ಶತ್ರುಸೂದನನೇ, ಇವನನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡು.
1.186.37
जीवितं प्रतिपद्यस्व गच्छ गन्धर्व मा शुचः ।
प्रदिशत्यभयं तेऽद्य कुरुराजो युधिष्ठिरः ॥ १.१८६.३७ ॥
ಜೀವವನ್ನು ಪುನಃ ಪಡೆ, ಗಂಧರ್ವನೇ, ಹೋಗು, ದುಃಖಿಸಬೇಡ. ಇಂದು ಕುರುರಾಜ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ ನಿನಗೆ ಅಭಯ ನೀಡುತ್ತಾನೆ.
1.186.38
जितोऽहं पूर्वकं नाम मुञ्चाम्यङ्गारपर्णताम् ।
यशोहीनं न च श्लाघ्यं स्वं नाम जनसंसदि ॥ १.१८६.३८ ॥
ನಾನು ಸೋತಿದ್ದೇನೆ. ನನ್ನ ಹಿಂದಿನ ಹೆಸರಾದ ಅಂಗಾರಪರ್ಣವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತೇನೆ; ಜನಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸಿಲ್ಲದ ಹೆಸರನ್ನು ಹೇಳುವುದು ಶ್ಲಾಘನೀಯವಲ್ಲ.
1.186.39
साध्विमं लब्धवाँल्लाभं योऽहं दिव्यास्त्रधारिणम् ।
गान्धर्व्या माययेच्छामि संयोजयितुमर्जुनम् ॥ १.१८६.३९ ॥
ಒಳ್ಳೆಯದು, ಈ ಲಾಭವನ್ನು ನಾನು ಪಡೆದಿದ್ದೇನೆ—ದಿವ್ಯಾಸ್ತ್ರಧಾರಿ ಅರ್ಜುನನನ್ನು ಗಾಂಧರ್ವ ಮಾಯೆಯಿಂದ ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
1.186.40
अस्त्राग्निना विचित्रोऽयं दग्धो मे रथ उत्तमः ।
सोऽहं चित्ररथो भूत्वा नाम्ना दग्धरथोऽभवं ॥ १.१८६.४० ॥
ಅಸ್ತ್ರದ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ನನ್ನ ಈ ಅದ್ಭುತ ಉತ್ತಮ ರಥ ಸುಟ್ಟುಹೋಯಿತು. ಚಿತ್ರರಥನಾಗಿದ್ದ ನಾನು ಹೆಸರಿನಿಂದ ದಗ್ಧರಥನಾದೆ.
1.186.41
संभृता चैव विद्येयं तपसेह मया पुरा ।
निवेदयिष्ये तामद्य प्राणदाय महात्मने ॥ १.१८६.४१ ॥
ಈ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಹಿಂದೆ ಇಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ನಾನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ್ದೆ. ಇಂದು ಪ್ರಾಣದಾನ ಮಾಡಿದ ಮಹಾತ್ಮನಿಗೆ ಅದನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ.
1.186.42
संस्तम्भयित्वा तरसा जितं शरणमागतम् ।
यो रिपुं योजयेत्प्राणैः कल्याणं किं न सोऽर्हति ॥ १.१८६.४२ ॥
ಬಲದಿಂದ ತಡೆದು, ಸೋತು, ಶರಣಾಗತನಾಗಿ ಬಂದ ಶತ್ರುವನ್ನು ಪ್ರಾಣದಿಂದ ಸೇರಿಸುವವನು ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನಲ್ಲವೇ?
1.186.43
चाक्षुषी नाम विद्येयं यां सोमाय ददौ मनुः ।
ददौ स विश्वावसवे मम विश्वावसुर्ददौ ॥ १.१८६.४३ ॥
ಇದು ಚಾಕ್ಷುಷೀ ಎಂಬ ವಿದ್ಯೆ; ಮನು ಇದನ್ನು ಸೋಮನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು. ಅವನು ಇದನ್ನು ವಿಶ್ವಾವಸುವಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು, ನನ್ನ ವಿಶ್ವಾವಸು ಇದನ್ನು (ನನಗೆ) ಕೊಟ್ಟನು.
1.186.44
सेयं कापुरुषं प्राप्ता गुरुदत्ता प्रणश्यति ।
आगमोऽस्या मया प्रोक्तो वीर्यं प्रतिनिबोध मे ॥ १.१८६.४४ ॥
ಈ ವಿದ್ಯೆ ಗುರು ಕೊಟ್ಟದ್ದಾದರೂ ಹೇಡಿಯ ಬಳಿ ಸೇರಿದರೆ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಪಡೆಯುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ; ಈಗ ನನ್ನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊ.
1.186.45
यच्चक्षुषा द्रष्टुमिच्छेत्रिषु लोकेषु किंचन ।
तत्पश्येद्यादृशं चेच्छेत्तादृशं द्रष्टुमर्हति ॥ १.१८६.४५ ॥
ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ಯಾವುದನ್ನು ನೋಡಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿದರೂ, ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಬೇಕೆಂದು ಇಚ್ಛಿಸಿದರೂ ಅದನ್ನು ನೋಡಲು ಶಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.
1.186.46
एकपादेन षण्मासान्स्थितो विद्यां लभेदिमाम् ।
अनुनेष्याम्यहं विद्यां स्वयं तुभ्यं व्रते कृते ॥ १.१८६.४६ ॥
ಒಂದೇ ಕಾಲಿನ ಮೇಲೆ ಆರು ತಿಂಗಳು ನಿಂತವನು ಈ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು. ವ್ರತ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ಬಳಿಕ ನಾನೇ ಈ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ನಿನಗೆ ಕಲಿಸುತ್ತೇನೆ.
1.186.47
विद्यया ह्यनया राजन्वयं नृभ्यो विशेषिताः ।
अविशिष्टाश्च देवानामनुभावप्रदर्शिनः ॥ १.१८६.४७ ॥
ಓ ರಾಜನೇ! ಈ ವಿದ್ಯೆಯಿಂದಲೇ ನಾವು ಮನುಷ್ಯರಿಗಿಂತ ವಿಶೇಷರಾಗಿದ್ದೇವೆ; ದೇವತೆಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಿಲ್ಲದೆ ಅವರ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತೇವೆ.
1.186.48
गन्धर्वजानामश्वानामहं पुरुषसत्तम ।
भ्रातृभ्यस्तव तुभ्यं च पृथग्दाता शतं शतं ॥ १.१८६.४८ ॥
ಓ ಪುರುಷೋತ್ತಮನೇ! ಗಂಧರ್ವಜಾತಿಯ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ನಾನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ — ನಿನ್ನ ಸಹೋದರರಿಗೆ ಮತ್ತು ನಿನಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನೂರು ನೂರು.
1.186.49
देवगन्धर्ववाहास्ते दिव्यवर्णा मनोजवाः ।
क्षीणाक्षीणा भवन्त्येते न हीयन्ते च रंहसः ॥ १.१८६.४९ ॥
ದೇವಗಂಧರ್ವರ ಆ ಕುದುರೆಗಳು ದಿವ್ಯ ವರ್ಣದವು, ಮನಸ್ಸಿನಂತೆ ವೇಗವುಳ್ಳವು. ಇವು ಕ್ಷೀಣಿಸಿದರೂ ಕ್ಷೀಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಇವುಗಳ ವೇಗ ಕುಗ್ಗುವುದಿಲ್ಲ.
1.186.50
पुरा कृतं महेन्द्रस्य वज्रं वृत्रनिबर्हणम् ।
दशधा शतधा चैव तच्छीर्णं वृत्रमूर्धनि ॥ १.१८६.५० ॥
ಹಿಂದೆ ಮಹೇಂದ್ರನು ಮಾಡಿದ, ವೃತ್ರನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ ವಜ್ರವು ವೃತ್ರನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಹತ್ತಾಗಿ, ನೂರಾಗಿ ಚೂರಾಯಿತು.
1.186.51
ततो भागीकृतो देवैर्वज्रभाग उपास्यते ।
लोके यशोधनं किंचित्सैव वज्रतनुः स्मृता ॥ १.१८६.५१ ॥
ನಂತರ ದೇವತೆಗಳು ಅದನ್ನು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡರು; ವಜ್ರಭಾಗವು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸಿನ ಸಂಪತ್ತಾಗಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಅದೇ ವಜ್ರತನು ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
1.186.52
वज्रपाणिर्ब्राह्मणः स्यात्क्षत्रं वज्ररथं स्मृतम् ।
वैश्या वै दानवज्राश्च कर्मवज्रा यवीयसः ॥ १.१८६.५२ ॥
ವಜ್ರ ಕೈಯಲ್ಲಿರುವವನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಲಿ; ಕ್ಷತ್ರಿಯನ ರಥವು ವಜ್ರರಥ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ವೈಶ್ಯರು ದಾನವನ್ನು ವಜ್ರವಾಗಿ ಹೊಂದಿದವರು; ಕಿರಿಯರು ಕರ್ಮವನ್ನು ವಜ್ರವಾಗಿ ಹೊಂದಿದವರು.
1.186.53
क्षत्रवज्रस्य भागेन अवध्या वाजिनः स्मृताः ।
रथाङ्गं वडबा सूते शूराश्चाश्वेषु ये मताः ॥ १.१८६.५३ ॥
ಕ್ಷತ್ರವಜ್ರದ ಭಾಗದಿಂದ ಕುದುರೆಗಳು ಅವಧ್ಯವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ವಡಬ (ಹೆಣ್ಣು ಕುದುರೆ) ರಥಚಕ್ರವನ್ನು ಹೆರುತ್ತದೆ; ಕುದುರೆಗಳಲ್ಲಿ ಶೂರರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರೂ ಹಾಗೆಯೇ.
1.186.54
कामवर्णाः कामजवाः कामतः समुपस्थिताः ।
इति गन्धर्वजाः कामं पूरयिष्यन्ति मे हयाः ॥ १.१८६.५४ ॥
ಇಚ್ಛೆಗೆ ತಕ್ಕ ವರ್ಣದವು, ಇಚ್ಛೆಗೆ ತಕ್ಕ ವೇಗದವು, ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬರುವವು — ಹೀಗೆ ಗಂಧರ್ವರಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಈ ಕುದುರೆಗಳು ನನ್ನ ಬಯಕೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸುವವು.
1.186.55
यदि प्रीतेन मे दत्तं संशये जीवितस्य वा ।
विद्याधं श्रुतं वाऽपि न तद्गन्धर्व रोचये ॥ १.१८६.५५ ॥
ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ನನಗೆ ಜೀವಸಂಶಯದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಿದ್ಯೆಗಾಗಿ ಏನಾದರೂ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರೆ, ಗಂಧರ್ವನೇ, ಅದು ನನಗೆ ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲ.
1.186.56
संयोगो वै प्रीतिकरो महत्सु प्रतिदृश्यते ।
जीवितस्य प्रदानेन प्रीतो विद्यां ददामि ते ॥ १.१८६.५६ ॥
ಮಹಾಜನರ ನಡುವಿನ ಸಂಗಮ ಪ್ರೀತಿದಾಯಕವೆಂದು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಜೀವದಾನದಿಂದ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಿ ನಿನಗೆ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ.
1.186.57
त्वत्तोऽप्यहं ग्रहीष्यामि अस्त्रमाग्नेयमुत्तमम् ।
तथैव योग्यं बीभत्सो चिराय मरतर्षभ ॥ १.१८६.५७ ॥
ನಿನ್ನಿಂದಲೂ ನಾನು ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಆಗ್ನೇಯಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತೇನೆ. ಬೀಭತ್ಸುವಿಗೆ ಇದು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಯೋಗ್ಯವೇ, ಓ ಮರತರ್ಷಭ.
1.186.58
त्वत्तोऽस्त्रेण वृणोम्यश्वान्संयोगः शास्वतोऽस्तुनौ ।
सखे तद्ब्रूहि गन्धर्व युष्मभ्यो यद्भयं भवेत् ॥ १.१८६.५८ ॥
ನಿನ್ನಿಂದ ಅಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ. ನಮ್ಮ ನಡುವಿನ ಈ ಸಂಬಂಧ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿರಲಿ. ಸ್ನೇಹಿತ ಗಂಧರ್ವನೇ, ನಿಮಗೆ ಯಾವ ಭಯ ಇದೆಯೋ ಅದನ್ನು ಹೇಳು.
1.186.59
कारणं ब्रूहि गन्धर्व किं तद्येन स्म धर्षिताः ।
यान्तो वेदविदः सर्वे सन्तो रात्रावरिन्दमाः ॥ १.१८६.५९ ॥
ಗಂಧರ್ವನೇ, ವೇದಜ್ಞರು, ಸಜ್ಜನರು, ಶತ್ರುನಾಶಕರು ಎಲ್ಲರೂ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅವರು ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾದರು ಎಂದು ಕಾರಣವನ್ನು ಹೇಳು.
1.186.60
अनग्नयोऽनाहुतयो न च विप्रपुरस्कृताः ।
यूयं ततो धर्षिताः स्थ मया वै पाण्डुनन्दनाः ॥ १.१८६.६० ॥
ನೀವು ಅಗ್ನಿಯಿಲ್ಲದೆ, ಆಹುತಿಯಿಲ್ಲದೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಮುಂದಿಡದೆ ಇದ್ದಿರಿ; ಆದ್ದರಿಂದ ಪಾಂಡುಪುತ್ರರೇ, ನಾನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಪೀಡಿಸಿದ್ದೇನೆ.
1.186.61
यक्षराक्षसगन्धर्वपिशाचपतगोरगाः ।
धर्षन्ति नरव्याघ्र न ब्राह्मणपुरस्कृतान् ॥ १.१८६.६१ ॥
ಓ ನರವ್ಯಾಘ್ರ, ಯಕ್ಷರು, ರಾಕ್ಷಸರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಪಿಶಾಚರು, ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಸರ್ಪಗಳು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಮುಂದಿಡುವವರನ್ನು ಪೀಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
1.186.62
जानतापि मया तस्मात्तेजश्चाभिजनं च वः ।
इयमग्निमतां श्रेष्ठ धर्षिता वै पुरागतिः ॥ १.१८६.६२ ॥
ನಿಮ್ಮ ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ಕುಲಗೌರವ ತಿಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅಗ್ನಿವಂಶಜರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಹಿಂದಿನ ಮಾರ್ಗದಂತೆ ನಾನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿದೆ.
1.186.63
को हि वस्त्रिषु लोकेषु न वेद भरतर्षभ ।
स्वैर्गुणैर्विस्तृतं श्रीमद्यशोऽग्र्यं भूरिवर्चसाम् ॥ १.१८६.६३ ॥
ಓ ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ, ತಮ್ಮ ಸ್ವಗುಣಗಳಿಂದ ಹರಡಿದ, ಅತಿ ತೇಜಸ್ವಿಗಳ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಯಾರು ತಿಳಿಯದಿರುತ್ತಾರೆ?
1.186.64
यक्षराक्षसगन्धर्वाः पिशाचोरगदानवाः ।
विस्तरं कुरुवंशस्य धीमन्तः कथयन्ति ते ॥ १.१८६.६४ ॥
ಯಕ್ಷರು, ರಾಕ್ಷಸರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಪಿಶಾಚರು, ಉರಗರು, ದಾನವರು — ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಕುರುವಂಶದ ವಿಸ್ತಾರವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ.
1.186.65
नारदप्रभृतीनां तु देवर्षीणां मया श्रुतम् ।
गुणान्कथयतां वीर पूर्वेषां तव धीमताम् ॥ १.१८६.६५ ॥
ಓ ವೀರನೇ, ನಾರದರೇ ಮೊದಲಾದ ದೇವರ್ಷಿಗಳಿಂದ ನಾನು ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ—ನಿನ್ನ ಪೂರ್ವಜ ಜ್ಞಾನಿಗಳ ಗುಣಗಳನ್ನು ಅವರು ವಿವರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
1.186.66
स्वयं चापि मया दृष्टश्चरता सागराम्बराम् ।
इमां वसुमतीं कृत्स्नां प्रभावः सुकुलस्य ते ॥ १.१८६.६६ ॥
ನಾನೇ ಸಂಚರಿಸುವಾಗ ಸಮುದ್ರವನ್ನೇ ವಸ್ತ್ರವಾಗಿ ಧರಿಸಿರುವ ಈ ಸಮಸ್ತ ಭೂಮಿಯನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೇನೆ; ಇದು ನಿನ್ನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕುಲದ ಪ್ರಭಾವ.
1.186.67
वेदे धनुषि चाचार्यमभिजानामि तेऽर्जुन ।
विश्रुतं त्रिषु लोकेषु भारद्वाजं यशस्विनम् ॥ १.१८६.६७ ॥
ಅರ್ಜುನ, ವೇದದಲ್ಲಿಯೂ ಧನುರ್ವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿಯೂ ನಿನ್ನ ಆಚಾರ್ಯರು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ ಯಶಸ್ವಿ ಭಾರದ್ವಾಜರೆಂದು ನಾನು ಬಲ್ಲೆ.
1.186.68
सर्ववेदविदां श्रेष्ठं सर्वशस्त्रभृतां वरम् ।
द्रोणमिष्वस्त्रकुशलं धनुष्यह्गिरसां वरम् ॥ १.१८६.६८ ॥
ಎಲ್ಲ ವೇದಜ್ಞರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರು, ಎಲ್ಲ ಶಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮರು, ಬಾಣಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರು, ಧನುರ್ವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅಂಗಿರಸರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ದ್ರೋಣರನ್ನು (ನಾನು ಬಲ್ಲೆ).
1.186.69
धर्मं वायुं च शक्रं च विजानाम्यश्विनौ तथा ।
पाण्डुं च कुरुशार्दूल षडेतान्कुरुवर्धनान्।
पितॄनेतानहं पार्थ देवमानुषसत्तमान् ॥ १.१८६.६९ ॥
ಧರ್ಮ, ವಾಯು, ಇಂದ್ರ, ಅಶ್ವಿನಿ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಕುರುಶಾರ್ದೂಲ, ಪಾಂಡುವನ್ನೂ ನಾನು ಬಲ್ಲೆ. ಪಾರ್ಥ, ಕುರುವಂಶವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಈ ಆರು ದೇವಮಾನುಷೋತ್ತಮ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ನಾನು ಬಲ್ಲೆ.
1.186.70
दिव्यात्मानो महात्मानः सर्वशस्त्रभृतां वराः ।
भवन्तो भ्रातरः शूराः सर्वे सुचरितव्रताः ॥ १.१८६.७० ॥
ನೀವು ದಿವ್ಯಾತ್ಮರು, ಮಹಾತ್ಮರು, ಎಲ್ಲ ಶಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರು, ಶೂರ ಸಹೋದರರು, ಉತ್ತಮ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವರು.
1.186.71
उत्तमां च मनोबुद्धिं भवतां भावितात्मनाम् ।
जानन्नपि च वः पार्थ कृतवानिह धर्षणाम् ॥ १.१८६.७१ ॥
ನಿಮ್ಮ ಉತ್ತಮ ಮನಸ್ಸು ಬುದ್ಧಿ ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರದ್ದೆಂದು ತಿಳಿದಿದ್ದರೂ, ಪಾರ್ಥ, ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಅವಮಾನ ಮಾಡಿದೆ.
1.186.72
स्त्रीसकाशे च कौरव्य न पुमान्क्षन्तुमर्हति ।
धर्षणामात्मनः पश्यन्ब्राहुद्रविणमाश्रितः ॥ १.१८६.७२ ॥
ಕೌರವ್ಯ, ಸ್ತ್ರೀಯರ ಎದುರು ಪುರುಷನು ತನ್ನ ಅವಮಾನವನ್ನು ಸಹಿಸಲು ಯೋಗ್ಯನಲ್ಲ; ತನ್ನ ಬಾಹುಬಲವೆಂಬ ಧನವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿರುವವನು ಅದನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಾನೆ.
1.186.73
नक्तं च बलमस्माकं भूय एवाभिवर्धते ।
यतस्ततो मां कौन्तेय सदारं मन्युराविशत् ॥ १.१८६.७३ ॥
ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಬಲ ಇನ್ನಷ್ಟು ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಕೌಂತೇಯ, ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗಿದ್ದ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಕೋಪ ಆವರಿಸಿತು.
1.186.74
सोऽहं त्वयेह विजितः सङ्ख्ये तापत्यवर्धन ।
येन तेनेह विधिना कीर्त्यमानं निबोध मे ॥ १.१८६.७४ ॥
ಹೀಗೆ ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನಿಂದ ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟೆ. ತಾಪತ್ಯ ವಂಶವರ್ಧನನೇ, ಇಲ್ಲಿ ನನ್ನನ್ನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆಯೋ ಆ ವಿಧಾನವನ್ನು ನನ್ನಿಂದ ತಿಳಿ.
1.186.75
ब्रह्मचर्यं परो धर्मः स चापि नियतस्त्वयि ।
यस्मात्तस्मादहं पार्थ रणे।ञस्मि विजितस्त्वया ॥ १.१८६.७५ ॥
ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯವೇ ಪರಮ ಧರ್ಮ; ಅದು ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪಾರ್ಥ, ನಾನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನಿಂದ ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟೆ.
1.186.76
यस्तु स्यात्क्षत्रियः कश्चित्कामवृत्तः परन्तप ।
नक्तं च युधि युध्येत न स जीवेत्कथंचन ॥ १.१८६.७६ ॥
ಯಾವ ಕ್ಷತ್ರಿಯನಾದರೂ, ಪರಂತಪ, ಕಾಮವಶದಲ್ಲಿ ನಡೆದು ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಬದುಕಬಾರದು.
1.186.77
यस्तु स्यात्कामवृत्तोऽपि पार्थ ब्रह्मपुरस्कृतः ।
जयेन्नक्तञ्चरान्सर्वान्स पुरोहितधूर्गतः ॥ १.१८६.७७ ॥
ಕಾಮವಶದಲ್ಲಿ ನಡೆದರೂ, ಪಾರ್ಥ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ನಡೆಯುವವನು ರಾತ್ರಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಎಲ್ಲ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ಪುರೋಹಿತನ ನೊಗವನ್ನು ಹೊತ್ತವನು.
1.186.78
तस्मात्तापत्य यत्किंचिन्नृणां श्रेय इहेप्सितम् ।
तस्मिन्कर्मणि योक्तव्या दान्तात्मानः पुरोहिताः ॥ १.१८६.७८ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ತಾಪತ್ಯನೇ, ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಶ್ರೇಯಸ್ಸೋ, ಬಯಸಲ್ಪಟ್ಟದ್ದೋ, ಆ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರಿಯನಿಗ್ರಹವುಳ್ಳ ಪುರೋಹಿತರನ್ನು ತೊಡಗಿಸಬೇಕು.
1.186.79
वेदे षडङ्गे निरताः शुचयः सत्यवादिनः ।
धर्मात्यागः कृतात्मानः स्युर्नृपाणां पुरोहिताः ॥ १.१८६.७९ ॥
ವೇದ ಮತ್ತು ಷಡಂಗಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದ, ಶುಚಿಗಳಾದ, ಸತ್ಯವಾದಿಗಳಾದ, ಧರ್ಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸದ, ಆತ್ಮನಿಗ್ರಹವುಳ್ಳವರೇ ರಾಜರ ಪುರೋಹಿತರಾಗಬೇಕು.
1.186.80
जयश्च नियतो राज्ञः स्वर्गश्च तदनन्तरम् ।
यस्य स्याद्धर्मविद्वाग्मी पुरोधाः शीलवाञ्शुचिः ॥ १.१८६.८० ॥
ಧರ್ಮ ತಿಳಿದ, ವಾಗ್ಮಿಯಾದ, ಶೀಲವಂತನಾದ, ಶುಚಿಯಾದ ಪುರೋಹಿತನನ್ನು ಯಾರು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೋ, ಆ ರಾಜನಿಗೆ ಜಯ ನಿಶ್ಚಿತ, ಅನಂತರ ಸ್ವರ್ಗವೂ ಖಚಿತ.
1.186.81
लाभं लब्धुमलब्धं वा लब्धं वा परिरक्षितुम् ।
पुरोहितं प्रकुर्वीत राजा गुणसमन्वितम् ॥ १.१८६.८१ ॥
ಸಿಗದಿರುವುದನ್ನು ಪಡೆಯಲು, ಪಡೆದುದನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು, ರಾಜನು ಗುಣಸಂಪನ್ನನಾದ ಪುರೋಹಿತನನ್ನು ನೇಮಿಸಬೇಕು.
1.186.82
पुरोहितमते तिष्ठेद्य इच्छेद्भूतिमात्मनः ।
प्राप्तुं वसुमतीं सर्वां सर्वशः सागराम्बराम् ॥ १.१८६.८२ ॥
ತನ್ನ ಏಳಿಗೆಯನ್ನು ಬಯಸಿ, ಸಾಗರದಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ಸಮಸ್ತ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪಡೆಯ ಬಯಸುವವನು ಪುರೋಹಿತನ ಮತದಂತೆ ನಡೆಯಬೇಕು.
1.186.83
न हि केवलशौर्येण तापत्याभिजनेन च ।
जयेदब्राह्मणः कश्चिद्भूमिं भूमिपतिः क्वचित् ॥ १.१८६.८३ ॥
ಕೇವಲ ಶೌರ್ಯದಿಂದಲೂ ತಾಪತ್ಯ ವಂಶದ ಹಿರಿಮೆಯಿಂದಲೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇತರ ಯಾವ ರಾಜನೂ ಎಂದೂ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲಾರ.
1.186.84
तस्मादेवं विजानीहि कुरूणां वंशवर्धन ।
ब्राह्मणप्रमुखं राज्यं शक्यं पालयितुं चिरम् ॥ १.१८६.८४ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ, ಕುರುವಂಶವನ್ನು ವರ್ಧಿಸುವವನೇ, ಹೀಗೆ ತಿಳಿ: ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮುಂದಾಳಾಗಿರುವ ರಾಜ್ಯವನ್ನೇ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಪಾಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ.